I OSK 252/10

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch Sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.) Sędzia NSA del. Tomasz Zbrojewski Protokolant: sekretarz sądowy Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 października 2009r. sygn. akt III SA/Lu 298/09 w sprawie ze skargi L.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od L.W. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 20 października 2009 r., sygn. akt II SA/Lu 298/09, oddalił skargę L.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia [...] kwietnia 2009 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Zaskarżonym postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białej Podlaskiej odmówiło L.W. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia [...] lutego 2009 r. w sprawie skierowania na badania lekarskie w tamtejszym Ośrodku Medycyny Pracy. Decyzję tę skarżący odebrał osobiście w dniu 2 lutego 2009 r. i od tej daty rozpoczął bieg terminu do wniesienia odwołania, który upływał w dniu 16 lutego 2009 r. Kolegium wyjaśniło, że odwołanie zostało złożone organowi pierwszej instancji w dniu 10 marca 2009 r. – zatem z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 129 § 2 K.p.a. – wraz z wnioskiem pełnomocnika L.W. o przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od wymienionej decyzji. Rozpoznając powyższy wniosek oraz odnosząc się do okoliczności w nim zawartych, że strona już od początku lutego czuła się bardzo źle, miała silne bóle kręgosłupa i w dniu 16 lutego 2009 r. decyzją internisty została skierowana na leczenie szpitalne, Kolegium stwierdziło, że przesłanki wynikające z art. 58 K.p.a., który reguluje kwestię przywrócenia terminu w przedmiotowej sprawie, nie zostały spełnione, bowiem skarżący nie uprawdopodobnił iż, uchybienie terminu do wniesienia odwołania było niezawinione. Ponadto zainteresowany nie zachował 7 – dniowego terminu do złożenia wniosku, liczonego od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś zgodnie z art. 58 § 3 K.p.a. – przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne. Strona nie wyjaśniła od kiedy ustała przyczyna uniemożliwiająca wniesienie odwołania w terminie. Faktem jest, że L.W. dopiero w dniu 18 lutego 2009 r. zgłosił się do szpitala, czyli po upływie terminu do wniesienia odwołania i jak wynika z zaświadczenia lekarskiego z dnia 20 lutego 2009 r. oraz z treści odwołania zawierającego wniosek o przywrócenie terminu sporządzonego w dniu 9 marca 2009 r. – nadal przebywał w szpitalu. Tego właśnie dnia w szpitalu udzielił pełnomocnictwa do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska. Kolegium podniosło także, że w przedmiotowej sprawie przepisy ustawy – Prawo o ruchu drogowym nie wprowadzają szczegółowych warunków co do treści odwołania. Zatem strona zgłaszając się do organu pierwszej instancji w dniu 16 lutego 2009 r. (w ostatnim dniu terminu do wniesienia odwołania) mogła je sporządzić i wnieść. W sytuacji kiedy strona, już po uzyskaniu skierowania do szpitala, zgłasza się do organu trudno przyjąć, że jej stan zdrowia uniemożliwiał sporządzenie i wniesienie odwołania w terminie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik L.W. zarzucił naruszenie przepisów art. 7, art. 8 oraz art. 58 K.p.a. między innymi poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego i przeprowadzenie postępowania dowodowego, prowadzące do przyjęcia, że nie zostały spełnione łącznie przesłanki z art. 58 K.p.a., domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i zasądzenia na rzecz skarżącego kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał, iż skarga nie jest zasadna. Mając na uwadze treść art. 58 § 1 i 2 K.p.a., który przewiduje, że organ administracji publicznej ma obowiązek przywrócić termin, jeżeli uchybienie terminowi nastąpi bez winy zainteresowanego, brak winy zostanie uprawdopodobniony, zainteresowany złoży wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu oraz dopełni czynności, dla której określony był termin równocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu oraz fakt, iż wszystkie przesłanki musza być spełnione łącznie Sąd wskazał, iż z akt sprawy wynika, że w dniu 2 lutego 2009 r. skarżącemu doręczono decyzję kierującą go na badania do Ośrodka Medycyny Pracy. Ostatniego dnia, w którym upływał termin do złożenia odwołania, tj. w dniu 16 lutego 2009 r., iż skarżący skorzystał z pomocy lekarskiej, otrzymał skierowanie do szpitala, udał się do Urzędu Miejskiego w Białej Podlaskiej i poinformował, że jest osobą chorą wymagającą leczenia szpitalnego oraz złożył do akt sprawy kopię skierowania. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd stwierdził, że skoro skarżący był w stanie dotrzeć do siedziby organu I instancji, to mógł złożyć odwołanie w trakcie tej wizyty w urzędzie, które mogło przybrać formę pisma, zawierającego chociażby jedno zdanie, że nie zgadza się z wydaną przez Prezydenta Miasta Biała Podlaska decyzją. Zdaniem Sądu, w tych okolicznościach uchybienie terminowi do wniesienia odwołania było zawinione i wobec tego Kolegium słusznie odmówiło przywrócenia terminu. Od powyższego wyroku L.W. wniósł skargę kasacyjną, w której zarzucił: – naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, 8, 80 oraz art. 58 K.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i nienależyte przeprowadzenie postępowania dowodowego prowadzące do przyjęcia, iż L.W. uchybił terminowi do wniesienia odwołania z własnej winy, przez co nie spełnił łącznie przesłanek z art. 58 K.p.a. w sytuacji, gdy na podstawie całokształtu materiału dowodowego stwierdzić należy, iż w okolicznościach niniejszej sprawy wszystkie przesłanki zobowiązujące organ do przywrócenia terminu zostały spełnione. Wobec powyższego wniesiono, na podstawie art. 185 § 1 oraz art. 203 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Lublinie oraz o zasądzenie na rzecz L.W. zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż Sąd błędnie przyjął jakoby uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez skarżącego było przez niego zawinione, przez co nie spełnił łącznie przesłanek z art. 58 K.p.a., bowiem strona wnosząc o przywrócenie terminu nie musi udowadniać, ale uprawdopodobnić, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Sąd dokonując szczegółowej analizy okoliczności wskazujących na brak winy skarżącego naruszył podstawowe zasady postępowania administracyjnego w szczególności zasadę swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 K.p.a. oraz z art. 7 i 8 K.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaznaczono, iż skarżący co najmniej od 16 lutego 2009 r. był niezdolny do wszelkich zajęć, w tym do dokonywania czynności procesowych, a organ rozpoznając wniosek nie mógł oceniać czy choroba rzeczywiście uniemożliwiła skarżącemu podejmowanie określonych czynności czy to osobiście, czy przy pomocy innej osoby, zwłaszcza, iż w czasie choroby skarżący był zdolny do podejmowania jakichkolwiek działań procesowych i że działania takie istotnie podejmował, co również zostało to przez niego udokumentowane w postaci skierowania do szpitala z dnia 16 lutego 2009 r. oraz zaświadczenia o pobycie w szpitalu z dnia 20 lutego 2009 r., w dniach od 18 lutego 2009 r. do dnia 10 marca 2009 r., gdzie w dniu 9 marca 2009 r. był poddany operacji chirurgicznej krtani. Błędem jest przyjmowanie przez Sąd, iż stan zdrowia skarżącego pozwalał na złożenie odwołania, bo skarżący zgłosił się do organu pierwszej instancji, jak również, iż tytko nagła choroba może stanowić usprawiedliwienie niezłożenia odwołania w terminie, bowiem skierowanie na leczenie szpitalne, w związku z pogorszeniem się stanu zdrowia skarżącego, powinno być uznane przez Sąd za nagłą chorobę. Nadmieniono, iż skarżący nie mógł sporządzić odwołania, bo dolegliwości ze strony kręgosłupa były tak silne, iż nie był w stanie pisać. Jak wynika z karty informacyjnej leczenia szpitalnego został przyjęty na oddział rehabilitacyjny z powodu nasilenia dolegliwości bólowych kręgosłupa z promieniowaniem do prawej kończyny górnej oraz dolegliwości bólowych w klatce piersiowej związane ze złamaniem żebra po wypadku komunikacyjnym. W związku z tym skarżący przyjmował silne leki bólowe, co skutkowało sennością, otępieniem i trudnościami w koncentracji. Ponadto skarżący to osoba starsza i samotna i wobec sytuacji w jakiej się znalazł nie można uznać, że jego choroba nie była nagła. Największym wysiłkiem skarżącego było poinformowanie organu o pobycie w szpitalu i przedłożenie skierowani, co świadczy również o dołożeniu należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw. Zatem brak winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania jest oczywisty. W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W związku ze stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej podnoszącym, iż skarga ta nie zawiera zarzutów skierowanych przeciwko wyrokowi Sądu pierwszej instancji, lecz tylko zarzuty naruszenia w postępowaniu administracyjnym wskazanych w tej skardze przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego należy stwierdzić, że zgodnie z uchwałą pełnego składu Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 25 października 2009 r., sygn. I OPS 10/09 "przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które – zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną – zostały naruszone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.), obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów podniesionych w podstawach kasacyjnych". W rozpoznawanej sprawie strona wnosząca skargę kasacyjną podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, których uchybienie mogło mieć wpływ na wynik postępowania, to jest art. 7, 8, 80 i 58 K.p.a. Naruszenie to, zdaniem strony, polegało na niewyjaśnieniu sprawy i nienależytym przeprowadzeniu postępowania dowodowego, czego skutkiem było przyjęcie mylnego wniosku, iż w sprawie nie zaistniały podstawy do przywrócenia terminu. Tak sformułowany zarzut oznacza, iż strona faktycznie zarzuca Sądowi pierwszej instancji zaakceptowanie wyników postępowania administracyjnego i wadliwe uznanie, że organ odwoławczy prawidłowo ustalił brak podstaw do przywrócenia stronie uchybionego przez nią terminu. Zarzutów skargi kasacyjnej nie można uznać za uzasadnione. Wniosek, iż w sprawie nie zaistniały przesłanki do przywrócenia terminu, bowiem strona nie wykazała, iż nie dochowała terminu bez swojej winy, nie budzi uzasadnionych wątpliwości. Z bezspornych w sprawie ustaleń wynika, iż skarżący w dniu 2 lutego 2009 r. osobiście, w Urzędzie Miasta Biała Podlaska odebrał decyzję organu pierwszej instancji. Od tej daty biegł czternastodniowy termin do wniesienia odwołania. Termin ten upływał w dniu 16 lutego 2009 r., w którym to dniu skarżący otrzymał skierowanie na leczenie szpitalne. Leczenie to rozpoczął od dnia 18 lutego, lecz wcześniej, w dniu 16 lutego 2009 r. udał się do Urzędu Miasta, poinformował o skierowaniu do szpitala i złożył do akt kopię tego skierowania. W tej sytuacji w pełni było uzasadnione ustalenie, że skarżący, który zarówno w początku biegu terminu jak i w ostatnim jego dniu, podejmował różnego rodzaju czynności, mógł też złożyć odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji. Nie mogły temu przeszkodzić dolegliwości związane z chorobą, których skarżący zresztą niczym nie udowodnił. Z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że osoba, która w okresie od 2 do 16 lutego 2009 r. osobiście wykonywała szereg czynności, udając się w tym celu do różnych urzędów, przy należytej staranności o własne sprawy mogła sporządzić i wysłać odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta, niewymagające zachowania żadnej szczególnej formy. Ustalenie Sądu pierwszej instancji, iż skarżący nie wykazał podstaw do przywrócenia terminu nie budzi więc żadnych zastrzeżeń. W sprawie nie doszło więc do naruszenia podanych w skardze kasacyjnej przepisów. Dlatego na podstawie art. 184 i 204 pkt 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.