I SA/Kr 877/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Urszula Zięba, Sędzia WSA Michał Niedźwiedź (spr.), Sędzia WSA Grzegorz Klimek, po rozpoznaniu 13 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 10 maja 2022 r., nr SKO.EA/418/25/2022 w przedmiocie oddalenia zarzutu na postępowanie egzekucyjne oddala skargę UZASADNIENIE Postanowieniem z 2 lutego 2022 r. Prezydent Miasta Krakowa oddalił zarzuty A. B. -nazywanego dalej "Skarżącym", w sprawie egzekucji administracyjnej. Jako podstawę prawną orzeczenia wskazano art. 34 § 2 pkt 1 w zw. z art. 17 §1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm.; dalej jako "u.p.e.a.") oraz art. 124 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej jako "k.p.a."). W motywach postanowienia organ sprecyzował, że sprawa dotyczy postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z 22 listopada 2021 r. wystawionego w związku z niepłaceniem przez Skarżącego postoju samochodu. W piśmie z 23 grudnia 2021 r. Skarżący wskazał, że kontroler nie pozostawił mu zawiadomienia o obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej. Na podstawie jego treści organ uznał, że strona sformułowała w nim zarzut, o którym jest mowa w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a., tj. zarzut nieistnienia obowiązku. Na podstawie posiadanej dokumentacji organ wskazał, że 2 grudnia 2020 r. pracownik dwukrotnie przeprowadził kontrolę (godz. 16:25 i 16:33), czy we wskazanym pojeździe znajdował się bilet parkingowy potwierdzający uiszczenie wymaganej opłat. Zgodnie z notatką służbową, sporządzoną przez kontrolera tego samego dnia, Skarżący odmówił przyjęcia zawiadomienia, w związku czym nie zostawił go za wycieraczką pojazdu. Dalej organ wyjaśnił, że zawiadomienie to ma charakter materialno-techniczny, służy jedynie powiadomieniu o tym, że w danym dniu pojazd był zaparkowany we wskazanym miejscu bez wniesienia opłaty, w związku z czym na kierowcy spoczywa obowiązek zapłaty opłaty dodatkowej. Organ zwrócił również uwagę, że w związku z doręczeniem Skarżącemu upomnienia z 14 kwietnia 2021 r., zostało przeprowadzone postępowanie wyjaśniające. W jej toku organ udostępnił stronie dokumentację zdjęciową wykonaną przez kontrolera oraz kopię wykonanej przez niego notatki służbowej z 2 grudnia 2022 r. W toku postępowania Skarżący nie przedstawił biletu opłaty. Natomiast zdaniem organu, nie było podstaw, aby kwestionować rzetelność pracy kontrolera. Tym samym, organ uznał, że po stronie Skarżącego powstał obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej, o którym został on prawidłowo poinformowany przez kontrolera. Po rozpoznaniu zażalenia Skarżącego, postanowieniem z 10 maja 2022 r. (nr SKO.EA/418/25/2022), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia - odwołując się do art. 33 § 1 oraz art. 34 § 1, 4 oraz 5 u.p.e.a. - SKO w Krakowie zwróciło uwagę, że Skarżący nie kwestionuje tego, iż 2 grudnia 2021 r. wskazany pojazd zaparkowany został w strefie płatnego parkowania. Równocześnie w trakcie kontroli za szybą tego pojazdu nie było ważnego dowodu wniesienia opłaty za postój. Tym samym bezspornym jest, że obowiązek uiszczenia opłaty powstał i nie wygasł. Nie można zatem przyjąć, że podniesiony przez Skarżącego zarzut nieistnienia obowiązku był uzasadniony. W skardze wywiedzionej od powyższego postanowienia Skarżący argumentował, że sprawa została rozstrzygnięcia w oparciu o niepełną dokumentację. Zwrócił również uwagę, że przesłał organowi bilety potwierdzające uiszczenie opłaty. Nawet jeżeli wystąpiła w nich kilkuminutowa luka, nie oznacza to, że Skarżący odmówił przyjęcia zawiadomienia od kontrolera. Przeciwnie, Skarżący znalazł je po powrocie do samochodu i nikt w tym czasie nie próbował mu go wręczyć. Skarżący dodał również, że miał wówczas wizytę u lekarza. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, utrzymując przy tym swoje dotychczasowe stanowisko. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna, dlatego została oddalona. Mając na uwadze stanowisko strony skarżącej wyrażone w skardze oraz we wcześniejszych pismach składanych w toku postępowania egzekucyjnego należy zwrócić uwagę, że obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej jest obowiązkiem, który wynika z mocy samego prawa. Zatem dla jego realizacji nie jest konieczna konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego. Inaczej rzecz ujmując, obowiązek zapłaty dodatkowej opłaty wynika z przepisów prawa i nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Obowiązek poniesienia takich opłat został określony w ustawie z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2068 ze zm.), w szczególności w art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 13b ust. 1-4 oraz art. 13f ust. 1 i 2. Z kolei Rada Miasta Krakowa, w oparciu o upoważnienie zawarte w przywołanych przepisach ustawy, podjęła uchwałę w sprawie opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych na terenie Krakowa, w strefie płatnego parkowania. Ponadto zgodnie z art. 40d ustawy o drogach publicznych opłaty określone m.in. w art. 13f ust. 1, podlegają przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Egzekucja opłaty dodatkowej następuje więc w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (należność pieniężna przekazana do egzekucji administracyjnej na podstawie innej ustawy). Z art. 28 § 1 u.p.e.a. wynika, że organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej i że organ ten nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Przepis ten stanowi zasadę postępowania egzekucyjnego sprowadzającą się do przyjęcia, że zarzuty mają na celu ochronę uczestników postępowania egzekucyjnego w zakresie prawidłowości samego postępowania egzekucyjnego (nie służą one weryfikacji ostatecznych decyzji, czy postanowień, stanowiących podstawę tytułu wykonawczego) - niemniej jednak należy mieć na uwadze zasygnalizowany wcześniej istotny dla sprawy charakter obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej, jako obowiązek wynikający bezpośrednio z ustawy. Powoduje to, że w sprawie obowiązku uiszczenia tej opłaty nie prowadzi się postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga się w drodze decyzji administracyjnej. Nie mamy więc w tej sytuacji do czynienia z ostateczną decyzją administracyjną (czy postanowieniem). Nie prowadzi się również postępowania wyjaśniającego, poprzedzającego rozstrzygnięcie sprawy, co do jej istoty. Możliwość dochodzenia swych racji oraz obrony swoich interesów przez zobowiązanego powstaje zatem dopiero na etapie postępowania egzekucyjnego, co następuje poprzez zgłoszenie zarzutu. Pomimo zatem ogólnej zasady wyrażonej w u.p.e.a. należy przyjąć, że wniesienie zarzutu wszczyna postępowanie w sprawie jego rozpoznania i wydania rozstrzygnięcia w zakresie jego zasadności (co do zasadności tego obowiązku). Organ egzekucyjny jest zobowiązany po wniesieniu zarzutu do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, przy zastosowaniu Kodeksu postępowania administracyjnego. W sytuacji bowiem kiedy obowiązek powstaje z mocy prawa, jest to jedyna możliwość obrony praw przez dłużnika. W tym miejscu należy zwrócić również uwagę, że z art. 33 § 1 u.p.e.a. wynika, iż zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Artykuł 32 § 2 pkt 1 u.p.e.a. przewiduje zaś, że podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest nieistnienie obowiązku. Natomiast art. 34 § 2 u.p.e.a. stanowi, że wierzyciel wydaje postanowienie, w którym oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej w całości lub w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut albo stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy należy podkreślić, że strona skarżąca nie kwestionuje ustaleń organu w zakresie nieuiszczenia opłaty obowiązującej w strefie płatnego parkowania (przyznaje bowiem, że na biletach opłaty znajduje się "kilkuminutowa luka"). Podważ jednak twierdzenie organu co do próby wręczenia mu zawiadomienia prze kontrolera, czy też pozostawienia tego pisma na szybie pojazdu. Tym samym bezspornym jest, że Skarżący nie wywiązał się z obowiązku poniesienia opłaty przewidzianej za postój pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania przewidzianej w uchwale nr LXXXIX/2177/17 Rady Miasta Krakowa z 22 listopada 2017 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, ustalenia opłat za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania, wprowadzenia opłaty abonamentowej dla niektórych użytkowników dróg oraz sposobu pobierania tych opłat (Dziennik Urzędowy Województwa Małopolskiego z 2021 r. poz. 1164 ze zm.; dalej jako "uchwała") w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o drogach publicznych. Oznacza to, że zarząd dróg miał podstawę do tego, aby pobrać od Skarżącego opłatę dodatkową, o której jest mowa w art. 13f ust. 1 ustawy o drogach publicznych. W aktach sprawy znajdując się złożone przez Skarżącego kopie dwóch biletów (k. 29 akt administracyjnych). Pierwszy z nich został zakupiony o 15:43 i obowiązywał do 16:23. Widnieje on również na załączonym do akt zdjęciu, wykonanym 6 grudnia 2020 r. przez kontrolera (k. 3). Drugi zaś zakupiony został o 16.34 i obowiązywał do 16:54. Widniejący na nich czas jest o tyle istotny, że zgodnie z zawiadomieniem z 2 grudnia 2020 r. pierwsza kontrola została przeprowadzona o godzinie 16:25, druga zaś o 16:33. Samo zaś zawiadomienie zostało wystawione o godzinie 16:33:59 (k. 5). Tymczasem z § 3 pkt 4 uchwały wynika, że opłatę wnosi się bez uprzedniego wezwania, niezwłocznie z chwilą zaparkowania pojazdu w miejscu postojowym i nie później niż po upływie 5 minut od czasu zajęcia miejsca postojowego. Natomiast zgodnie z § 3 pkt 6 uchwały postój po upływie 5 minut od upływu czasu określonego na wydruku z parkometru lub po upływie 5 minut od upływu czasu opłaconego za pomocą innych form płatności jest równoznaczny z nieuiszczeniem opłaty. Z przepisów tych wynika zatem, że Skarżący powinien był uiścić opłatę do 16:28 - tego zaś nie uczynił. Odnosząc się do zastrzeżeń Skarżącego dotyczących pozostawienia zawiadomienia na szybie pojazdu, należy stwierdzić, że nie mogły one odnieść pożądanych przez stronę skutków. Przede wszystkim bez względu na to, w jako sposób Skarżącemu zostało doręczone zawiadomienie, skoro nie uiścił opłaty, o której jest mowa w § 3 pkt 4 uchwały - nie można przyjąć, że nie ciążył na nim obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej. Tym samym, wierzyciel, ustosunkowując się do zarzutów Skarżącego, nie mógł stwierdzić, że w sprawie wystąpiła przesłanka wymieniona w art. 32 § 2 pkt 1 u.p.e.a. Okoliczność ta mogła mieć jedynie wpływ na obciążenie Skarżącego kosztami upomnienia (k. 10). W tym zakresie jednak, w ocenie Sądu, twierdzenia strony nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy. Zgodnie z notatką sporządzoną 2 grudnia 2020 r. przez kontrolera, kierowca odmówił przyjęcia zawiadomienia. Dowód ten należało ocenić, jako wiarygodny. Trudno bowiem w racjonalny sposób zakładać, że kontroler wpierw dwukrotnie sprawdza, czy postój samochodu został opłacony, wykonując przy tym zdjęcia, następnie zaś wystawia zawiadomienie, fotografuje je (k. 4), po czym zamiast zostawić je za wycieraczką na szybie samochodu, sporządza wspomnianą notatkę. Należy natomiast odmówić wiarygodności wyjaśnieniom Skarżącego, że w tym czasie był na wizycie lekarskiej, a po powrocie nikt nie próbował mu wręczyć zawiadomienia. Do jednego z pism skierowanych do zarządu dróg, Skarżący załączył bowiem kopię biletu zakupionego o godzinie 16:34, czyli w tym samym czasie, gdy kontroler wykonywał zdjęcia samochodu i wystawił zawiadomienie. W świetle powyższego, skoro Skarżący opłaty tej nie uiścił w przewidzianym terminie, skierowanie przez Zarząd Dróg Miasta Krakowa upomnienia z 16 kwietnia 2021 r. było zasadne. Dalej zaś, skoro Skarżący nie zastosował się do powyższego upomnienia organ miał podstawę, aby wystawić 22 listopada 2021 r. tytuł wykonawczy i przekazać go organowi egzekucyjnemu. Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022, poz. 329 ze zm.). ----------------------- sygn. akt I SA/Kr 877/22 i sygn. akt I SA/Kr 877/22 4 sygn.akt I SA/Kr 877/22 2 sygn. akt I SA/Kr 877/22 6 sygn. akt I SA/Kr877/22 5