I C 637/19
Sądy powszechne2022-10-19
Sygnatura
I C 637/19
Data orzeczenia
2022-10-19
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Krystian Szeląg (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt: I C 637/19</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 19 października 2022 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny</p>
<p>w składzie następującym:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="186"/>
<col width="525"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>Sędzia Krystian Szeląg</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>Sekretarz sądowy Aleksandra Siemieniuk</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 7 października 2022 r. w Olsztynie</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy <strong>
<!-- -->z powództwa Skarbu Państwa - Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->przeciwko <span class="anon-block">D. Ł.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną</strong>
</p>
<p>uzupełnia wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 15 czerwca 2022 r. w ten sposób, że po pkt IV dodaje następującą treść: „wszystkich wyżej wymienionych czynności prawnych w celu zaspokojenia przysługujących Skarbowi Państwa-Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> (wierzycielowi) wierzytelności pieniężnych wraz z należnymi odsetkami od zaległości podatkowych, kosztami upomnień i kosztami egzekucji, w stosunku do <span class="anon-block">J. Ł.</span> (dłużnika) z tytułu podatku od towarów i usług za okres od czerwca 2014 roku do stycznia 2015 roku, stwierdzonych decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> z dnia 30.05.2019 roku, znak <span class="anon-block"> (...)- (...)</span>.<span class="anon-block"> (...)</span>.71.2018 oraz decyzją Dyrektora <span class="anon-block">I.</span> Administracji Skarbowej w <span class="anon-block">O.</span> z dnia 16.12.2020 roku, znak <span class="anon-block"> (...)</span>-I0V.<span class="anon-block"> (...)</span>.55.2019”., a nadto dodaje pkt IV a. o następującej treści:</p>
<p>„nakazuje pozwanej <span class="anon-block">D. Ł.</span> poddanie się (znoszenie) egzekucji wskazanych w niniejszym wyroku wierzytelności pieniężnych powoda z praw do nieruchomości opisanych w punkcie I wyroku oraz z praw majątkowych opisanych w punktach II, III i IV wyroku”.</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->WYROKU UZUPEŁNIAJĄCEGO Z DNIA 19 PAŹDZIERNIKA 2022 R.</strong>
</p>
<p>Pozwem z dnia 8 listopada 2019 r. (data wpływu) skierowanym przeciwko <span class="anon-block">D. Ł.</span> powód Skarb Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> wniósł o:</p>
<p>1.
uznanie za bezskuteczną w stosunku do Skarbu Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> czynności prawnej w postaci umowy darowizny zawartej w dniu <span class="anon-block">(...)</span> r., akt notarialny Rep. A numer <span class="anon-block"> (...)</span>, przed notariuszem <span class="anon-block">M. S.</span> w Kancelarii Notarialnej w <span class="anon-block">O.</span>, mocą której <span class="anon-block">J. Ł.</span> darował <span class="anon-block">D. Ł.</span>:</p>
<p>- prawo własności nieruchomości stanowiącej <span class="anon-block">lokal mieszkalny nr (...)</span> położony na drugiej kondygnacji w <span class="anon-block">budynku mieszkalnym nr (...)</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span>, o powierzchni użytkowej <span class="anon-block">(...)</span> m<sup>
<!-- -->(
2)</sup> oraz przynależnej do lokalu piwnicy, oznaczonej numerem <span class="anon-block">(...)</span>, o powierzchni użytkowej lokalu wraz z przynależną piwnicą <span class="anon-block">(...)</span> m<sup>
<!-- -->(
2)</sup>, dla której Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">(...)</span> VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>, z własnością którego związany jest udział wynoszący <span class="anon-block"> (...)</span> części we wszelkich częściach wspólnych budynku i innych urządzeniach nie służących do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali oraz w prawie użytkowania działki gruntu, na której posadowiony jest budynek mieszkalny, objęty <span class="anon-block">księgą wieczystą nr (...)</span> prowadzony przez ww. Sąd,</p>
<p>- prawo własności lokalu niemieszkalnego – <span class="anon-block">garażu oznaczonego numerem (...)</span>, położonego na zerowej kondygnacji w <span class="anon-block">budynku mieszkalnym nr (...)</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span>, o powierzchni użytkowej <span class="anon-block">(...)</span> m<sup>
<!-- -->(
2)</sup>, dla którego Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">(...)</span> VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span> z własnością którego związany jest udział wynoszący <span class="anon-block"> (...)</span> części we wszelkich częściach wspólnych budynku i innych urządzeniach nie służących do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali oraz w prawie użytkowania działki gruntu, na której posadowiony jest budynek, objętych <span class="anon-block">księgą wieczystą nr (...)</span> prowadzony przez ww. Sąd,</p>
<p>2.
uznanie za bezskuteczną w stosunku do Skarbu Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> czynności prawnej w postaci umowy darowizny środków pieniężnych zawartej w dniu <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">O.</span>, mocą której <span class="anon-block">J. Ł.</span> przeniósł własność środków pieniężnych i przekazał ze swojego rachunku bankowego o numerze <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block"> (...)</span> na rachunek bankowy <span class="anon-block">D. Ł.</span> o numerze <span class="anon-block"> (...)</span> kwotę 100.000 zł,</p>
<p>3.
uznanie za bezskuteczną w stosunku do Skarbu Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> czynności prawnej w postaci umowy darowizny środków pieniężnych zawartej w dniu <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">O.</span>, mocą której <span class="anon-block">J. Ł.</span> przeniósł własność środków pieniężnych i przekazał ze swojego rachunku bankowego o numerze <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block"> (...)</span> na rachunek bankowy <span class="anon-block">D. Ł.</span> o numerze <span class="anon-block"> (...)</span> kwotę 100.000 zł,</p>
<p>4.
uznanie za bezskuteczną w stosunku do Skarbu Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> czynności prawnej w postaci ugody z dnia 18 lipca 2018 r., zawartej przed Sądem Rejonowym w <span class="anon-block">(...)</span>, w prawie po sygn. akt <span class="anon-block">(...)</span> mocą której <span class="anon-block">J. Ł.</span> zobowiązał się do świadczeń alimentacyjnych na rzecz <span class="anon-block">D. Ł.</span> w kwocie po 2000 zł miesięcznie poczynając od 18 lipca 2018 r.,</p>
<p>a nadto o zasądzenie od pozwanej na rzecz strony powodowej kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Rzeczpospolitej Polskiej, według norm prawem przepisanych<em>
<!-- -->(pozew k. 5-9v.).</em>
</p>
<p>W odpowiedzi na pozew pozwana <span class="anon-block">D. Ł.</span> wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów sądowych <em>
<!-- -->(odpowiedź na pozew k. 229-234).</em>
</p>
<p>Wyrokiem z dnia 15 czerwca 2022 r. tut. Sąd:</p>
<p>I. uznał za bezskuteczną w stosunku do Skarbu Państwa- Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> czynność prawną w postaci umowy darowizny zawartej w dniu <span class="anon-block">(...)</span> roku, akt notarialny Repertorium A numer <span class="anon-block"> (...)</span>, przed notariuszem <span class="anon-block">M. S.</span> w Kancelarii Notarialnej w <span class="anon-block">O.</span>, mocą której <span class="anon-block">J. Ł.</span> darował <span class="anon-block">D. Ł.</span>:</p>
<p>- prawo własności nieruchomości stanowiącej <span class="anon-block">lokal mieszkalnej numer (...)</span> położony na drugiej kondygnacji w <span class="anon-block">budynku mieszkalnym numer (...)</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span> o powierzchni użytkowej <span class="anon-block">(...)</span>oraz przynależnej do lokalu piwnicy, oznaczonej numerem 18, o powierzchni użytkowej lokalu wraz z przynależną piwnicą <span class="anon-block">(...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">(...)</span>, VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>, z własnością którego związany jest udział wynoszący <span class="anon-block"> (...)</span> części we wszelkich częściach wspólnych budynku i innych urządzeniach nie służących do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali oraz w prawie użytkowania działki gruntu, na której posadowiony jest budynek mieszkalny, objętych <span class="anon-block">księgą wieczystą nr (...)</span> prowadzoną przez ww. Sąd,</p>
<p>- prawo własności lokalu niemieszkalnego-garażu, oznaczonego numerem <span class="anon-block">(...)</span>, położonego na zerowej kondygnacji w <span class="anon-block">budynku mieszkalnym numer (...)</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span>, o powierzchni użytkowej <span class="anon-block">(...)</span>m2, da której Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">(...)</span>, VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>, z własnością którego związany jest udział wynoszący <span class="anon-block"> (...)</span> części we wszelkich częściach wspólnych budynku i innych urządzeniach nie służących do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali oraz w prawie użytkowania działki gruntu, na której posadowiony jest budynek, objętych <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span> prowadzoną przez Sąd,</p>
<p>II. uznał za bezskuteczną w stosunku do Skarbu Państwa-Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> czynność prawną w postaci umowy darowizny środków pieniężnych zawartej w dniu <span class="anon-block">(...)</span>r. w <span class="anon-block">O.</span>, mocą której <span class="anon-block">J. Ł.</span> przeniósł własność środków pieniężnych i przekazał ze swojego rachunku bankowego o numerze <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block"> (...)</span> na rachunek bankowy <span class="anon-block">D. Ł.</span> o numerze <span class="anon-block"> (...)</span> kwotę 100.000, 00 zł.</p>
<p>III. uznał za bezskuteczną w stosunku do Skarbu Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> czynność prawną w postaci umowy darowizny środków pieniężnych zawartej w dniu 5 lutego 2015 roku w <span class="anon-block">O.</span>, mocą której <span class="anon-block">J. Ł.</span> przeniósł własność środków pieniężnych i przekazał ze swojego rachunku bankowego o numerze <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block"> (...)</span> na rachunek bankowy <span class="anon-block">D. Ł.</span> o numerze <span class="anon-block"> (...)</span> kwotę 100.000, 00 zł.</p>
<p>IV. uznał za bezskuteczną w stosunku do Skarbu Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> czynność prawną w postaci ugody z dnia <span class="anon-block">(...)</span>roku, zawartej przed Sądem Rejonowym w <span class="anon-block">(...)</span>, w sprawie pod sygn.. akt <span class="anon-block">(...)</span>, mocą której <span class="anon-block">J. Ł.</span> zobowiązał się do świadczeń alimentacyjnych na rzecz <span class="anon-block">D. Ł.</span> w kwocie po 2.000 zł miesięcznie poczynając od 18 lipca 2018 roku.</p>
<p>V. zasądził od pozwanej <span class="anon-block">D. Ł.</span> na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Rzeczpospolitej Polskiej zwrot kosztów procesu w kwocie 10.800 złotych.</p>
<p>VI. nakazał ściągnąć od pozwanej <span class="anon-block">D. Ł.</span> na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Olsztynie kwotę 41.064 zł tytułem nieuiszczonej opłaty sądowej od pozwu, od obowiązku uiszczenia której powód był zwolniony z mocy prawa <em>
<!-- -->(wyrok. 495-495v.)</em>.</p>
<p>Pismem z dnia 27 czerwca 2022 r. pełnomocnik powoda złożył wniosek o uzupełnienie ww. wyroku poprzez dodanie po pkt IV następującej treści: „wszystkich wyżej wymienionych czynności prawnych w celu zaspokojenia przysługujących Skarbowi Państwa-Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> (wierzycielowi) wierzytelności pieniężnych wraz z należnymi odsetkami od zaległości podatkowych, kosztami upomnień i kosztami egzekucji, w stosunku do <span class="anon-block">J. Ł.</span> (dłużnika) z tytułu podatku od towarów i usług za okres od czerwca 2014 roku do stycznia 2015 roku, stwierdzonych decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> z dnia 30.05.2019 roku, znak <span class="anon-block"> (...)- (...)</span>.<span class="anon-block"> (...)</span>.71.2018 oraz decyzją Dyrektora <span class="anon-block">I.</span> Administracji Skarbowej w <span class="anon-block">O.</span> z dnia 16.12.2020 roku, znak <span class="anon-block"> (...)</span>-I0V.<span class="anon-block"> (...)</span>.55.2019”., a nadto dodanie następującej treści:</p>
<p>„nakazuje pozwanej <span class="anon-block">D. Ł.</span> poddanie się (znoszenie) egzekucji wskazanych w niniejszym wyroku wierzytelności pieniężnych powoda z praw do nieruchomości opisanych w punkcie I wyroku oraz z praw majątkowych opisanych w punktach II, III i IV wyroku”. <em>
<!-- -->(wniosek powoda o uzupełnienie wyroku k. 516-517)</em>.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił i zważył co następuje::</strong>
</p>
<p>Wniosek strony powodowej o uzupełnienie wyroku zasługiwał na uwzględnienie.</p>
<p>Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 351;art. 351 § 1)">art. 351§1 k.p.c.</a> strona może w ciągu dwóch tygodni od ogłoszenia wyroku, a gdy doręczenie wyroku następuje z urzędu – od jego doręczenia, zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości żądania, o natychmiastowej wykonalności albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu.</p>
<p>Z taką sytuacją mamy do czynienia w realiach sprawy.</p>
<p>W istocie bowiem pozew zawierał wniosek o uznanie bezskuteczności (…)”wszystkich wyżej wymienionych czynności prawnych w celu zaspokojenia przysługujących Skarbowi Państwa-Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> (wierzycielowi) wierzytelności pieniężnych wraz z należnymi odsetkami od zaległości podatkowych, kosztami upomnień i kosztami egzekucji, w stosunku do <span class="anon-block">J. Ł.</span> (dłużnika) z tytułu podatku od towarów i usług za okres od czerwca 2014 roku do stycznia 2015 roku, stwierdzonych decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">O.</span> z dnia <span class="anon-block">(...)</span>roku, znak <span class="anon-block"> (...)- (...)</span>.<span class="anon-block"> (...)</span>
<span class="anon-block">(...)</span> oraz decyzją Dyrektora <span class="anon-block">I.</span> Administracji Skarbowej w <span class="anon-block">O.</span> z dnia 16.12.2020 roku, znak <span class="anon-block"> (...)</span>-I0V.<span class="anon-block"> (...)</span>.55.2019”.</p>
<p>Z kolei jeśli chodzi o drugą część wniosku o uzupełnienie przedmiotowego wyroku: „(…)„nakazuje pozwanej <span class="anon-block">D. Ł.</span> poddanie się (znoszenie) egzekucji wskazanych w niniejszym wyroku wierzytelności pieniężnych powoda z praw do nieruchomości opisanych w punkcie I wyroku oraz z praw majątkowych opisanych w punktach II, III i IV wyroku” - <em>
<!-- -->(wniosek powoda o uzupełnienie wyroku k. 516-517)</em>, to w tym zakresie należy również podzielić stanowisko zaprezentowane przez stronę powodową we wniosku.</p>
<p>Na aprobatę w szczególności zasługuje ta część pisemnych motywów wniosku, w której strona powodowa słusznie wskazuje, że sentencja wyroku uwzględniającego powództwo na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527)">art. 527 k.c.</a> powinna określać wierzytelność zarówno pod względem podmiotowym, jak i przedmiotowym. Tym samym, sąd uwzględniając skargę pauliańską powinien w sentencji wyroku wskazać nie tylko osobę wierzyciela pokrzywdzonego na skutek czynności prawnej dokonanej przez dłużnika lecz również określić konkretną wierzytelność, ze względu na którą uznaje się czynność prawną za bezskuteczną w stosunku do danego wierzyciela. Określenie wierzytelności, której ochronie ma on służyć, jest warunkiem skuteczności (wykonalności) tego orzeczenia. (por. wyrok SN z dnia 20.02.2015 r., sygn.. akt V CSK 305/14).</p>
<p>W świetle uchwały SN z 16 czerwca 2021 r., sygn.. akt III CZP 60/19 zasadnym jest również nakazanie Pozwanej poddania się (znoszenia) egzekucji z praw majątkowych będących przedmiotem zaskarżonych czynności prawnych (…) Sąd powinien zamieścić je w wyroku uwzględniającym powództwo paulińskie z urzędu, bez względu na to czy powód domagał się stosownego zastrzeżenia w pozwie”.</p>
<p>W tym kontekście nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem pełnomocnika pozwanej zaprezentowanym w toku rozprawy głównej w dniu 7 października 2022 r. (k. 580-580v.), jakoby żądanie wniosku o uzupełnienie na gruncie sprawy stanowiło niedopuszczalne rozszerzenie powództwa i prowadziło do obejścia stronę powodową i w konsekwencji również przez Sąd przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 321)">art. 321 k.p.c.</a>
</p>
<p>Biorąca powyższe pod uwagę na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 351)">art. 351 k.p.c.</a> Sąd uwzględnił wniosek strony powodowej w całości.</p>
</div>