II SA/Wa 1801/14

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędziowie WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Iwona Dąbrowska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi S. P. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści - oddala skargę - UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2014 r. S. P. zwrócił się do Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] o wydanie zaświadczenia "z jaką datą decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 1989 r. Szefa Wojskowego Rejonowego Zarządu Kwaterunkowo – Budowlanego w [...], którą otrzymał w dniu [...] stycznia 2013 r. przesyłkę poleconą nr [...] po raz pierwszy stała się ostateczna". Postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w [...] odmówił S. P. wydania zaświadczenia o żądanej treści zgodnie z jego wnioskiem z [...] kwietnia 2014 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji stwierdził, iż doręczenie S. P. w dniu [...] stycznia 2013 r. uwierzytelnionej kopii decyzji z dnia [...] grudnia 1989 r. nr [...] nie oznacza, że dopiero z tym dniem weszła ona do obrotu prawnego i nie wywołuje skutku pierwotnego doręczenia. Organ wskazał, iż S. P. dotychczas nie kwestionował, iż przedmiotowa decyzja została mu doręczona w dniu [...] grudnia 1989 r., a w aktach sprawy znajduje się jego pisemne oświadczenie, że nie będzie korzystał z przysługującego środka odwoławczego od tej decyzji. W zażaleniu z dnia [...] czerwca 2014 r. S. P. skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu zażalenia podniósł iż doręczona mu w dniu [...] grudnia 1989 r. decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 1989 r. była tylko projektem decyzji natomiast jego zdaniem stała się ona ostateczna z dniem doręczenia jej kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem tj. w dniu [...] stycznia 2013 r. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 219 kpa oraz art. 13 ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazał, iż S. P. pismem z dnia [...] listopada 2012 r. wystąpił do Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w [...] z żądaniem wydania uwierzytelnionego odpisu egzemplarza nr 1 znajdującej się w aktach decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 1989 r. Szefa Wojskowego Regionalnego Zarządu Kwaterunkowo Budowlanego w [...] o zamianie zaliczkowej pomocy finansowej na bezzwrotną. Przy piśmie z dnia [...] grudnia 2012 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w [...] przekazał S. P. uwierzytelniony odpis egzemplarza nr 1 przedmiotowej decyzji. Powyższy dokument został doręczony stronie [...] stycznia 2013 r. Niemniej nie oznacza to, jak interpretuje to strona, iż przedmiotowa decyzja z tym dniem weszła do obrotu prawnego, bowiem nastąpiło to z chwilą doręczenia stronie oryginału tej decyzji. Organ I instancji nie dysponuje potwierdzeniem odbioru oryginału przedmiotowej decyzji niemniej S. P. potwierdził, iż decyzję mu doręczono [...] grudnia 1989 r. zwykłą przesyłką pocztową. Organ wyjaśnił, że w zaświadczeniu potwierdza się istnienie stanu prawnego na podstawie danych znajdujących się w posiadaniu organu administracji zgromadzonych przed wystąpieniem zaineresowanego z wnioskiem o wydanie zaświadczenia. Brak potwierdzenia odbioru decyzji przez stronę czyni niemożliwym wydanie zaświadczenia stwierdzającego kiedy decyzja stała się ostateczna a organ administracji winien w takim przypadku odmówić wydania zaświadczenia. Natomiast doręczenie S. P. w dniu [...] stycznia 2013 r. uwierzytelnianej kopii przedmiotowej decyzji nie oznacza, że przedmiotowa decyzja z tym dniem weszła do obrotu prawnego. Wobec powyższego wydanie zaświadczenia o treści żądanej przez S. P. nie jest możliwe. Odnosząc się do zarzutów skarżącego zawartych w zażaleniu organ wskazał, że dołączone do zażalenia dwie kserokopie decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 1989 r. różni wyłącznie grubość czcionki. Wynika to stąd iż przedmiotowa decyzja, w ówczesnym czasie została sporządzona za pomocą maszyny do pisania w pięciu egzemplarzach, do czego użyto kalki maszynowej. Przy czym organ zaznaczył, że każdy z tych egzemplarzy był traktowany jako oryginał decyzji. Użycie kalki maszynowej powodowało, iż każdy kolejny egzemplarz decyzji różnił się właśnie grubością czcionki. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w [...] przesłał stronie poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię egzemplarza nr 1 przedmiotowej decyzji, a w posiadaniu strony jest egzemplarz nr 3 tej decyzji, co zresztą jest wyraźnie zaznaczone w tzw. rozdzielniku na stronie drugiej tej decyzji. Ponadto na egzemplarzu nr 1 przedmiotowej decyzji, złożonym w aktach sprawy, naniesiono odręcznie różne adnotacje służbowe, których z oczywistych względów nie posiada egzemplarz nr 3, będący w posiadaniu strony. Dodatkowo kopiowanie tej decyzji za pomocą różnych kopiarek może powodować wrażenie, że mamy do czynienia z dwiema różnymi decyzjami. Niemniej jednak porównanie ich treści nie nasuwa żadnych wątpliwości, że jest to ta sama decyzja. Dlatego też nie można się zgodzić z prezentowanym przez stronę poglądem, iż będący w jej posiadaniu egzemplarz decyzji oznaczony nr 3 był tylko projektem tej decyzji, a dopiero doręczenie uwierzytelnionej kopii tej decyzji – egzemplarza nr 1 – w dniu [...] stycznia 2013 r. oznacza, iż z tym dniem stała się ona ostateczna. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. P. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] z dnia [...] maja 2014 r. Zdaniem skarżącego postanowienia zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 7 i 8 kpa. Zdaniem skarżącego wydane postanowienie stanowi istotne naruszenie jego prawa do bezzwrotnej pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe. W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dodatkowe argumenty faktyczne o prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem. Wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 217 § 1 kpa organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. W myśl §2 tego przepisu zaświadczenie wydaje się w oparciu o dwie odrębne przesłanki: pkt 1 – jeżeli przepis prawa wymaga potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego lub pkt 2 – gdy osoba ubiegająca się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Jeśli chodzi o drugi przypadek, który ma miejsce w niniejszej sprawie, organ administracji obowiązany jest wydać zaświadczenie gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 § 1 kpa.). Organ administracji może przed wydaniem zaświadczenia przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 218 § 2 kpa.). Prowadzenie takiego postępowania wyjaśniającego opierać się może jedynie na danych zawartych w posiadanej przez organ dokumentacji. Zatem postępowanie w sprawach wydawania zaświadczeń stanowi rodzaj uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego postępowania o charakterze administracyjnym. Zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego, nie rozstrzyga żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Nie jest zatem dopuszczalne dokonywanie, w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń, jakichkolwiek ustaleń faktycznych i ocen prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Postępowanie wyjaśniające, o jakim mowa w art. 218 § 2 kpa spełnia tylko pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia, a jego przedmiotem są okoliczności wynikające z istniejących ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienie, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów oraz stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się zaineresowany, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencja lub rejestry mogą zawierać żądane dane i ustalenia ewentualnych ich dysponentów. Postępowanie to ma zatem na celu usunięcie wątpliwości co do znanych, bo istniejących już faktów lub stanu prawnego (wyroki NSA: z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. I OSK 1778/11, Lex nr 1311429; z dnia 28 sierpnia 2013 r., sygn. I OSK 606. Lex nr 1369011). Postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia może zatem zakończyć się wydaniem zaświadczenia dotyczącego stanu fatycznego lub stanu prawnego, którego potwierdzenia żąda osoba zainteresowana, albo odmową wydania zaświadczenia w ogóle, np. z powodu braku podstaw prawnych do jego wydania albo niestwierdzenia po stronie wnioskodawcy interesu prawnego, albo odmową wydania zaświadczenia o żądanej treści. Stosownie do art. 219 Kpa odmowa wydania zaświadczenia przybiera formę postanowienia. Biorąc zaś pod uwagę fakt, iż jest to postanowienie zaskarżalne, powinno być wydane w formie pisemnej i zawierać elementy rozstrzygnięcia zaskarżalnego tj. uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o środku zaskarżenia. Wskazane bowiem w uzasadnieniu faktycznym powody odmowy wydania zaświadczenia w połączeniu z uzasadnieniem prawnym składają się na zajęte przez organ stanowisko w sprawie, wyjaśniają powody takiego, a nie innego rozstrzygnięcia sprawy. Stanowią również dla strony podstawę do polemiki z argumentami organu, a jednocześnie pozwalają na kontrolę prawidłowości takiego rozstrzygnięcia. W przedmiotowej sprawie S. P. pismem z dnia [...] listopada 2012 r. wystąpił do Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w [...] z żądaniem wydania uwierzytelnionego odpisu egzemplarza nr 1 znajdującej się w aktach decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 1989 r. Szefa Wojskowego Rejonowego Zarządu Kwaterunkowego Budowlanego w [...] o zamianie zaliczkowej pomocy finansowej na bezzwrotną. Przy piśmie z dnia [...] grudnia 2012 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w [...] przekazał S. P. uwierzytelniony odpis egzemplarza nr 1 przedmiotowej decyzji. Powyższy dokument został doręczony stronie [...] stycznia 2013 r. Niemniej nie oznacza to, jak interpretuje to strona, iż przedmiotowa decyzja z tym dniem weszła do obrotu prawnego bowiem nastąpiło to z chwilą doręczenia stronie oryginału tej decyzji. Podnieść należy, że sam skarżący potwierdza fakt, iż przedmiotową decyzję doręczono mu w dniu [...] grudnia 1989 r. zwykłą przesyłką pocztową. Natomiast w aktach sprawy znajduje się jego oświadczenie z dnia [...] grudnia 1989 r., które wpłynęło do organu w dniu [...] grudnia 1989 r., iż rezygnuje z przysługującego mu środka odwoławczego od decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 1989 r. Natomiast jak wskazuje organ w aktach sprawy brak jest potwierdzenia odbioru decyzji przez skarżącego co czyni niemożliwym wydanie zaświadczenia stwierdzającego kiedy decyzja stała się ostateczna. Wyjaśnić należy iż w zaświadczeniu potwierdza się istnienie stanu prawnego na podstawie danych znajdujących się w posiadaniu organu administracji, zgromadzonych przed wystąpieniem zainteresowanego z wnioskiem o wydanie zaświadczenia. W przypadku braku takich danych w aktach administracyjnych organ winien odmówić wydania zaświadczenia. Nie jest bowiem dopuszczalne dokonywanie w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń, jakichkolwiek ustaleń faktycznych i ocen prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Postępowanie wyjaśniające o jakim mowa w art. 218 § 2 kpa spełniło tylko pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia, a jego przedmiotem są okoliczności wynikające z istniejących ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienie, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów, oraz stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się zainteresowany, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencja lub rejestry mogą zawierać żądane dane i ustalenia ewentualnych ich dysponentów. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.