XII Ko 21/22
Sądy powszechne2022-11-10
Sygnatura
XII Ko 21/22
Data orzeczenia
2022-11-10
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Katarzyna Stasiów (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt XII Ko 21/22</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>26 października 2022 roku</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy w Warszawie w XII Wydziale Karnym w składzie:</strong>
</p>
<p>Przewodnicząca: SSO Katarzyna Stasiów</p>
<p>Protokolant: Daniel Wiśniewski</p>
<p>przy udziale prokurator Doroty Ositek</p>
<p>po rozpoznaniu 13 października 2022 roku</p>
<p>sprawy z wniosku<span class="anon-block">M. B.</span>
</p>
<p>przeciwko Skarbowi Państwa</p>
<p>o odszkodowanie i zadośćuczynienie z tytułu niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania</p>
<p>na podstawie art. 552 § 4 k.p.k. i art. 554 § 4 k.p.k.</p>
<p>I. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz <span class="anon-block">M. B.</span> kwotę 47 190 (czterdziestu siedmiu tysięcy stu dziewięćdziesięciu) złotych z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem odszkodowania (2 190 złotych) i zadośćuczynienia za krzywdę (45 000 złotych) doznaną z tytułu niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania w okresie od 15 lipca 2021 r. do 8 października 2021 r. w sprawie Prokuratury Rejonowej w <span class="anon-block">O.</span> sygn. akt PR 2 Ds <span class="anon-block">(...)</span>;</p>
<p>II. w pozostałym zakresie wniosek oddala;</p>
<p>III. kosztami sądowymi obciąża Skarb Państwa.</p>
<table>
<colgroup>
<col width="44"/>
<col width="22"/>
<col width="22"/>
<col width="284"/>
<col width="33"/>
<col width="131"/>
<col width="187"/>
</colgroup>
<tr>
<td colspan="7">
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
</div>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="4">
<p>Formularz UWO</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Sygnatura akt</p>
</td>
<td>
<p>XII Ko 21/22</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<strong>
<!-- -->WNIOSKODAWCA</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<span class="anon-block">M. B.</span>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<strong>
<!-- -->ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="2">
<p>1.</p>
</td>
<td colspan="4">
<p>Odszkodowanie (kwota główna)</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td> </td>
<td colspan="3">
<p>16 719,54 złotych</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>tak</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="2">
<p>2.</p>
</td>
<td colspan="4">
<p>Zadośćuczynienie (kwota główna)</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2"> </td>
<td colspan="2">
<p>90 000 złotych</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>tak</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>3.</p>
</td>
<td colspan="4">
<p>Inne</p>
</td>
<td colspan="2"> </td>
</tr>
</table>
<table>
<colgroup>
<col width="82"/>
<col width="5"/>
<col width="438"/>
<col width="98"/>
<col width="99"/>
</colgroup>
<tr>
<td colspan="5">
<p>
<strong>
<!-- -->Ustalenie faktów</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>
<strong>
<!-- -->Fakty uznane za udowodnione</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Lp.</em>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>
<em>
<!-- -->Fakt</em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Dowód </em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Numer karty </em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>1.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>15 lipca 2021 r. o godzinie 13.30 <span class="anon-block">M. B.</span> został zatrzymany, a 17 lipca 2021 r. wydano postanowienie o jego tymczasowym aresztowaniu w związku z zarzutem z art. 280 § 1 k.k. Areszt został uchylony 8 października 2021 r.</p>
</td>
<td>
<p>dokumen-ty z akt II Pr 2 Ds <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
</td>
<td>
<p>k. 11, 12, 43</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>2.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Postanowieniem Prokuratury Rejonowej w <span class="anon-block">O.</span> z 27 grudnia 2021 r. umorzono śledztwo przeciwko <span class="anon-block">M. B.</span>
</p>
</td>
<td>
<p>jak wyżej</p>
</td>
<td>
<p>k. 13-14, 43</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>3.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>1 kwietnia 2022 r. wpłynął wniosek pełnomocniczki <span class="anon-block">M. B.</span> o zadośćuczynienie i odszkodowanie za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie.</p>
</td>
<td>
<p>wniosek</p>
</td>
<td>
<p>k. 3-26</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>4.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>W chwili zatrzymania wnioskodawca był rzucony na jezdnię, uderzy głową w asfalt. Pierwszą noc spędził w policyjnej izbie zatrzymań, a resztę czasu pozbawienia wolności w Areszcie Śledczym <span class="anon-block">W.</span> <span class="anon-block">S.</span>.</p>
<p>Pobyt w areszcie był dla niego stresujący. Z uwagi na barierę językową nie mógł się z nikim porozumieć.</p>
<p>Po opuszczeniu aresztu <span class="anon-block">M. B.</span> odzyskał swój paszport dopiero po 3 miesiącach, co uniemożliwiało mu świadczenie pracy i wynajęcie mieszkania.</p>
</td>
<td>
<p>zeznania <span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">B.</span>
</p>
</td>
<td>
<p>k. 59v</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>5.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Przed osadzeniem wnioskodawca w okresie od 17 maja 2021 r. a 13 lipca 2021 r. zarobił 7 459,77 złotych.</p>
</td>
<td>
<p>potwier-dzenia przelewów</p>
</td>
<td>
<p>k. 15,16, 17,18,19,</p>
<p>20,21,22,</p>
<p>23,25</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>6.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Przed osadzeniem koszty utrzymania wnioskodawcy wynosiły 3 000 złotych miesięcznie.</p>
</td>
<td>
<p>zeznania</p>
</td>
<td>
<p>k. 59v</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>
<strong>
<!-- -->Fakty uznane za nieudowodnione</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>
<em>
<!-- -->Lp.</em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Fakt</em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Dowód </em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Numer karty </em>
</p>
</td>
</tr>
</table>
<table>
<colgroup>
<col width="44"/>
<col width="22"/>
<col width="33"/>
<col width="21"/>
<col width="121"/>
<col width="131"/>
<col width="88"/>
<col width="263"/>
</colgroup>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<strong>
<!-- -->ocena DOWODów</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<strong>
<!-- -->Dowody będące podstawą ustalenia faktów</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="3">
<p>
<em>
<!-- -->Lp. faktu</em>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>
<em>
<!-- -->Dowód</em>
</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach uznania dowodu</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="3">
<p>1.,2.,3.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>dokumenty, które stały się ujawnione bez odczytywania</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Sąd nie neguje prawdziwości dokumentów. Są to dokumenty oficjalne, urzędowe, niekwestionowane przez żadną ze stron.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="3">
<p>4.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>zeznania wnioskodawcy</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Sąd uznał za wiarygodne zeznania wnioskodawcy. Są one spójne, logiczne. W zakresie uzyskiwanych przed osadzeniem miesięcznych dochodów bardziej dokładne były informacje wynikające z przelewów przekazywanych na konto wnioskodawcy.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<strong>
<!-- -->Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów<br/>(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="3">
<p>
<em>
<!-- -->Lp. faktu z pkt 3.1 albo 3.2</em>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>
<em>
<!-- -->Dowód</em>
</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="3"> </td>
<td colspan="2">
<p>k. 24</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Jeżeli chodzi o potwierdzenia przelewów, to sąd nie uznał przelewu z k. 24, gdyż pieniądze te zostały wpłacone w bankomacie na konto, co do którego posiadacza brak jest informacji. Sąd nie ma pewności, czy były to środki z wynagrodzenia za pracę świadczoną przez wnioskodawcę.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<strong>
<!-- -->PODSTAWA PRAWNA</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<em>
<!-- -->Odszkodowanie</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="3">
<p>5.1.</p>
</td>
<td colspan="5">
<p>Kwota główna</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>5.1.1</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>art. 552 § 4 k.p.k.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>tak</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach podstawy prawnej</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<em>
<!-- -->Zadośćuczynienie</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="4">
<p>5.2.</p>
</td>
<td colspan="5">
<p>Kwota główna</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>5.2.1</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>art. 552 § 4 k.p.k.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>tak</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach podstawy prawnej</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>Zgodnie z art. 552 § 4 k.p.k. odszkodowanie i zadośćuczynienie przysługuje w wypadku niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania. Aby możliwe było zatem przyznanie osobie aresztowanej w toku prowadzonego postępowania karnego odszkodowania i zadośćuczynienia, należy ustalić, czy aresztowanie miało charakter niewątpliwie niesłuszny, a także czy z uwagi na takie aresztowanie wnioskodawca poniósł szkodę lub doznał krzywdy. Zdaniem sądu w niniejszej sprawie obie te przesłanki zostały spełnione.</p>
<p>Wobec treści postanowienia prokuratora umarzającego śledztwo przeciwko <span class="anon-block">M. B.</span> tymczasowe aresztowanie było niewątpliwie niesłuszne w rozumieniu art. 552 § 4 k.p.k. Pozbawienie wolności w takiej sytuacji powoduje krzywdę. Wnioskodawca doznał też szkody w postaci różnicy majątkowej pomiędzy sytuacją zaistniałą a sytuacją, kiedy nie zostałby pozbawiony wolności.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<em>
<!-- -->Inne</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="3">
<p>5.3.</p>
</td>
<td colspan="2"> </td>
<td colspan="5"> </td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach podstawy prawnej</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7"> </td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<strong>
<!-- -->ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU W PRZEDMIOCIE ŻĄDANIA</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach rozstrzygnięcia</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<em>
<!-- -->Odszkodowanie</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>6.1.</p>
</td>
<td colspan="6">
<p>Kwota główna 2 190 złotych</p>
</td>
<td>
<p>Odsetki tak</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<em>
<!-- -->Zadośćuczynienie</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>6.2.</p>
</td>
<td colspan="6">
<p>Kwota główna 45 000 złotych</p>
</td>
<td>
<p>Odsetki tak</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>Sąd uwzględnił, że wnioskodawca w okresie od 17 maja 2021 r. a 13 lipca 2021 r. zarobił 7 459,77 złotych, czyli około 3 729,8 złotych miesięcznie. Ponieważ koszty miesięcznego utrzymania wynosiły 3 000 złotych, <span class="anon-block">M. B.</span> pozostawała miesięcznie kwota 730 złotych oszczędności. Z tego względu sąd uznał za udowodnioną szkodę w kwocie 2 190 złotych.</p>
<p>Sąd nie miał podstaw do orzeczenia odszkodowania za czas pozostawania bez paszportu po opuszczeniu aresztu, gdyż przekraczałoby to ramy niniejszego postępowania związanego z aresztowaniem.</p>
<p>Zadośćuczynienie powinno być proporcjonalne do rodzaju naruszenia prawa oraz stopnia dolegliwości dla wnioskodawcy. Oznacza to, że jego wysokość powinna stanowić rzeczywistą ekonomiczną wartość, a nie tylko symboliczną kompensację wyrządzonej krzywdy. Z drugiej jednak strony nie może być źródłem bezpodstawnego wzbogacenia się.</p>
<p>Sąd uwzględnił brutalność zatrzymania wnioskodawcy, czas trwania pozbawienia wolności, warunki w areszcie, problemy językowe. Wnioskodawca przez cały czas aresztowania nie wiedział, co go spotka, czy nie zostanie niesłusznie skazany. Uwzględniono stres <span class="anon-block">M. B.</span> związany z jego sytuacją oraz martwieniem się o rodzinę, negatywne skutki tych przeżyć do dziś. Zasądzone na rzecz wnioskodawcy zadośćuczynienie - w ocenie sądu - jest współmierne do stopnia doznanych cierpień i rekompensuje w stopniu należytym doznaną krzywdę.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<em>
<!-- -->Inne</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td> </td>
<td> </td>
<td colspan="6"> </td>
</tr>
<tr>
<td colspan="8">
<p>
<strong>
<!-- -->Inne ROZSTRZYGNIĘCIA Zawarte w WYROKU</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="4">
<p>
<em>
<!-- -->Punkt rozstrzygnięcia z wyroku</em>
</p>
</td>
<td colspan="4">
<p>
<em>
<!-- -->Przytoczyć okoliczności</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="4">
<p>III.</p>
</td>
<td colspan="4">
<p>Zasądzono wynagrodzenie dla pełnomocnika zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości.</p>
</td>
</tr>
</table>
<table>
<colgroup>
<col width="120"/>
<col width="602"/>
</colgroup>
<tr>
<td colspan="2">
<p>
<strong>
<!-- -->KOszty procesu</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Punkt rozstrzygnięcia z wyroku</em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Przytoczyć okoliczności</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>IV.</p>
</td>
<td>
<p>Orzekając o kosztach postępowania sąd miał na uwadze, iż stosownie do art. 554 § 4 k.p.k. koszty postępowania w sprawach o odszkodowanie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie ponosi Skarb Państwa.</p>
</td>
</tr>
</table>
<table>
<colgroup>
<col width="722"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->PODPIS</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td> </td>
</tr>
</table>
</div>