III Ko 461/21
Sądy powszechne2022-11-10
Sygnatura
III Ko 461/21
Data orzeczenia
2022-11-10
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Szczęsny Szymański (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt III Ko 461/21</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>
<strong>
<!-- -->Dnia 10 listopada 2022 r.</strong>
</p>
<p>Sąd Okręgowy w Białymstoku w III Wydziale Karnym w składzie:</p>
<p>Przewodniczący Sędzia Szczęsny Szymański</p>
<p>Protokolant Paweł Horba</p>
<p>przy udziale prokuratora Wiesławy Sawośko-Grębowskiej</p>
<p>po rozpoznaniu w dniach 17 marca 2022 r., 28 kwietnia 2022 r., 15 lipca 2022 r., 24 października 2022 r. i 3 listopada 2022 r.</p>
<p>sprawy z wniosku <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">L. D.</span>
</strong> i <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">J. D.</span>
</strong> o odszkodowanie i zadośćuczynienie za pozbawienie wolności <span class="anon-block">K. D.</span> w dniach od 17 lipca 1944 r. do 30 grudnia 1945 r.</p>
<p>na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910340149" title="Ustawa z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego - Dz. U. z 1991 r. Nr 34, poz. 149 (art. 8;art. 8 ust. 1)">art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991 roku o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego</a> (Dz. U. Nr 34, poz. 149 z późn. zm.)</p>
<p>I.
Zasądza od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawców <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">L. D.</span>
</strong> i <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">J. D.</span> </strong>kwoty po 8750 zł (osiem tysięcy siedemset pięćdziesiąt złotych) wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty tytułem odszkodowania należnego zmarłemu <span class="anon-block">K. D.</span>.</p>
<p>II.
Zasądza od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawców <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">L. D.</span>
</strong> i <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">J. D.</span>
</strong> kwoty po 105 000 zł (sto pięć tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty tytułem zadośćuczynienia należnego zmarłemu <span class="anon-block">K. D.</span>.</p>
<p>III.
Oddala wniosek w pozostałym zakresie.</p>
<p>IV.
Kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa.</p>
<table>
<colgroup>
<col width="44"/>
<col width="44"/>
<col width="284"/>
<col width="33"/>
<col width="131"/>
<col width="187"/>
</colgroup>
<tr>
<td colspan="6">
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
</div>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="3">
<p>Formularz UWO</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Sygnatura akt</p>
</td>
<td>
<p>III Ko 461/21</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="6">
<p>
<strong>
<!-- -->WNIOSKODAWCA</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="6">
<p>
<span class="anon-block">L. D.</span>
</p>
<p>
<span class="anon-block">J. D.</span>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="6">
<p>
<strong>
<!-- -->ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="3">
<p>1.</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Odszkodowanie (kwota główna)</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>1.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>57590,46 zł na rzecz <span class="anon-block">L. D.</span>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki ustawowe od dnia uprawomocnienia wyroku do dnia zapłaty.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>2.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>57590,46 zł na rzecz <span class="anon-block">J. D.</span>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki ustawowe od dnia uprawomocnienia wyroku do dnia zapłaty.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="3">
<p>2.</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Zadośćuczynienie (kwota główna)</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>1.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>1 576 605,60 zł na rzecz <span class="anon-block">L. D.</span>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki ustawowe od dnia uprawomocnienia wyroku do dnia zapłaty.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>2.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>1 576 605,60 zł na rzecz <span class="anon-block">J. D.</span>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki ustawowe od dnia uprawomocnienia wyroku do dnia zapłaty.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="2">
<p>3.</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Inne</p>
</td>
<td colspan="2"> </td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>1.</p>
</td>
<td colspan="4"> </td>
</tr>
</table>
<table>
<colgroup>
<col width="82"/>
<col width="5"/>
<col width="438"/>
<col width="98"/>
<col width="99"/>
</colgroup>
<tr>
<td colspan="5">
<p>
<strong>
<!-- -->Ustalenie faktów</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>
<strong>
<!-- -->Fakty uznane za udowodnione</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Lp.</em>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>
<em>
<!-- -->Fakt</em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Dowód </em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Numer karty </em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="2">
<p>3.1.1.</p>
</td>
<td rowspan="2" colspan="2">
<p>Działalność <span class="anon-block">K. D.</span> na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego polegająca na uczestnictwie w operacji <span class="anon-block">(...)</span> mającej na celu uwolnienie <span class="anon-block">W.</span> od okupacji niemieckiej i ustanowienie cywilnych władz państwowych podległych rządowi emigracyjnemu w <span class="anon-block">L.</span> i w konsekwencji utrzymanie integralności terytorialnej Państwa Polskiego w granicach ustalonych w Traktatem <span class="anon-block">(...)</span> i zapobieżenie wprowadzeniu w Polsce totalitarnego, komunistycznego ustroju</p>
</td>
<td>
<p>Akta osobowe <span class="anon-block">K. D.</span>
</p>
</td>
<td>
<p>128, 167</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Opinia biegłego historyka</p>
</td>
<td>
<p>209-212, 240-245</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="3">
<p>3.1.2.</p>
</td>
<td rowspan="3" colspan="2">
<p>Pozbawienie wolności <span class="anon-block">K. D.</span> przez wojska <span class="anon-block">(...)</span> w dniu 17 lipca 1944 r. i przymusowe wcielenie go do <span class="anon-block">(...)</span> w dniu 18 lipca 1944 r., które nastąpiło w <span class="anon-block">M.</span>.</p>
</td>
<td>
<p>Indeks represjonowanych</p>
</td>
<td>
<p>24</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Deklaracja zgłoszenia członka <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
</td>
<td>
<p>185-187</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Opinia biegłego historyka</p>
<p>209-212, 240-245</p>
</td>
<td>
<p>209-212,</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="2">
<p>3.1.3.</p>
</td>
<td rowspan="2" colspan="2">
<p>Represjonowanie <span class="anon-block">K. D.</span> polegające na zmuszeniu go do służby w <span class="anon-block">(...)</span> zapasowym pułku piechoty <span class="anon-block">(...)</span>, polegającej na pracy fizycznej przy wyrębie lasu. Pobyt w okolicy <span class="anon-block">K.</span> w prymitywnym miejscu zakwaterowania i wykonywanie ciężkiej pracy fizycznej. Zwolnienie <span class="anon-block">K. D.</span> w dniu 30 grudnia 1945 r. i jego powrót do Polski w dniu 5 stycznia 1946 r.</p>
</td>
<td>
<p>Lista osób repatriowanych z <span class="anon-block">K.</span>,</p>
<p>Alfabetyczny wykaz żołnierzy <span class="anon-block">(...)</span> przymusowo wcielonych do <span class="anon-block">(...)</span> zapasowego pułku piechoty <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>Wykaz osób rejestrowanych w kartotece MSW</p>
<p>Akta osobowe <span class="anon-block">K. D.</span>
</p>
</td>
<td>
<p>115-116, 170-171</p>
<p>k117-118, 168-169</p>
<p>124-145, 177-179</p>
<p>128, 167</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Opinia biegłego historyka</p>
</td>
<td>
<p>209-212, 240-245</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>3.1.4.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Śmierć <span class="anon-block">K. D.</span> w dniu 4 lipca 1975 r. w <span class="anon-block">B.</span>.</p>
</td>
<td>
<p>Odpis skrócony aktu zgonu</p>
</td>
<td>
<p>23</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>3.1.5.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Posiadanie przez <span class="anon-block">K. D.</span>dwojga dzieci - <span class="anon-block">L. D.</span> i <span class="anon-block">J. D.</span>.</p>
</td>
<td>
<p>Wyciąg z aktu urodzenia <span class="anon-block">L. D.</span>
</p>
<p>Odpis skrócony aktu urodzenia <span class="anon-block">J. D.</span>
</p>
</td>
<td>
<p>20</p>
<p>22</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>
<strong>
<!-- -->Fakty uznane za nieudowodnione</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>
<em>
<!-- -->Lp.</em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Fakt</em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Dowód </em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Numer karty </em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>3.2.1.</p>
</td>
<td> </td>
<td> </td>
<td> </td>
</tr>
</table>
<table>
<colgroup>
<col width="44"/>
<col width="22"/>
<col width="21"/>
<col width="121"/>
<col width="131"/>
<col width="87"/>
<col width="263"/>
</colgroup>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<strong>
<!-- -->ocena DOWODów</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<strong>
<!-- -->Dowody będące podstawą ustalenia faktów</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>
<em>
<!-- -->Lp. faktu z pkt 3.1</em>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>
<em>
<!-- -->Dowód</em>
</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach uznania dowodu</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="2" colspan="2">
<p>3.1.1</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Akta osobowe <span class="anon-block">K. D.</span>
</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Dowód niebudzący wątpliwości, z którego wynika, że <span class="anon-block">K. D.</span> był szeregowym członkiem <span class="anon-block">(...)</span>a następnie był internowany w ZSRR. Informacje zawarte w aktach osobowych są nieścisłe, o czym będzie mowa w części dotyczącej ustaleń dokonanych na podstawie innych dokumentów i opinii biegłego.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>Opinia biegłego historyka</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Opinia została sporządzona przez biegłego dysponującego niezbędną wiedzą fachowa i doświadczeniem zawodowym. Opinia jest rzetelna, kompletna, logiczna i jasna. Wątpliwości dotyczące opinii sporządzonej na piśmie zostały wyjaśnione podczas przesłuchania biegłego. Z opinii wynika niezbicie, że <span class="anon-block">K. D.</span> był żołnierzem<span class="anon-block">(...)</span>. Walczył przeciwko okupantowi niemieckiemu. Brał udział w operacji <span class="anon-block">(...)</span> mającej na celu zdobycie <span class="anon-block">W.</span> i uwolnienie miasta spod okupacji niemieckiej. Z opinii wynika również to, ze operacja <span class="anon-block">(...)</span>była częścią <span class="anon-block">(...)</span>, czyli szeregu działań <span class="anon-block">(...)</span> skierowanej przeciwko wojskom niemieckim, która posiadała jednak cel polityczny. Tym celem był zademonstrowanie, że na wyzwalanych spod okupacji niemieckiej terenach działa funkcjonują legalne władze polskie. W tym celu planowano utworzenie cywilnej administracji polskiej w <span class="anon-block">W.</span>.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="3" colspan="2">
<p>3.1.2</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Indeks represjonowanych</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Dowód nie budzi wątpliwości.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>Deklaracja zgłoszenia członka <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Dowód nie budzi wątpliwości.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>Opinia biegłego historyka</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Opinia była przedmiotem oceny w części dotyczącej pkt. 3.1.1. W odniesieniu do pozbawienia wolności <span class="anon-block">K. D.</span> i wcielenia go do <span class="anon-block">(...)</span> należy wskazać, że z opinii wynika jednoznacznie, że zatrzymanie <span class="anon-block">K. D.</span> miało związek z jego walką w szeregach <span class="anon-block">(...)</span> (k. 240). Ponadto biegły jednoznacznie stwierdził, że wcielenie go do <span class="anon-block">(...)</span> było przymusowe.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="2" colspan="2">
<p>3.1.3</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Lista osób repatriowanych z <span class="anon-block">K.</span>,Alfabetyczny wykaz żołnierzy <span class="anon-block">(...)</span> przymusowo wcielonych do <span class="anon-block">(...)</span> zapasowego pułku piechoty <span class="anon-block">(...)</span> osób rejestrowanych w kartotece MSW Akta osobowe <span class="anon-block">K. D.</span>
</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Dokumenty niebudzące wątpliwości.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>Opinia biegłego historyka</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Opinia była przedmiotem oceny w części dotyczącej pkt. 3.1.1. Opinia stanowi dowód tego, że <span class="anon-block">K. D.</span> w okresie służby w <span class="anon-block">(...)</span> zapasowym pułku piechoty <span class="anon-block">(...)</span> był zmuszony do ciężkiej pracy fizycznej polegającej na wyrębie lasu i transporcie drewna. Nie mógł odmówić wykonywania pracy bowiem oznaczałoby to pozbawienie go racji żywnościowych. Był w tym czasie zakwaterowany w prymitywnych warunkach.</p>
<p>Oceniając okres represji Sąd ustalił, że trwały do 30 grudnia 1945 r. Wprawdzie z dokumentów wynika, że <span class="anon-block">K. D.</span> powrócił do Polski 5 stycznia 1946 r., tj. jednak z uwagi na kilkudniowy czas trwania podróży musiał zostać zwolniony z <span class="anon-block">(...)</span> zapasowego pułku piechoty kilka dni wcześniej. Dlatego Sąd przyjął, że służba w tym pułku mająca charakter represji trwała najpóźniej do 30 grudnia 1945 r.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>3.1.4</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odpis skrócony aktu zgonu</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Dowód nie budzi wątpliwości.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>3.1.5</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Wyciąg z aktu urodzenia <span class="anon-block">L. D.</span>
</p>
<p>Odpis skrócony aktu urodzenia <span class="anon-block">J. D.</span>
</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Dokumenty niebudzące wątpliwości.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<strong>
<!-- -->Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów<br/>(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>
<em>
<!-- -->Lp. faktu z pkt 3.1 albo 3.2</em>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>
<em>
<!-- -->Dowód</em>
</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2"> </td>
<td colspan="2"> </td>
<td colspan="3"> </td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<strong>
<!-- -->PODSTAWA PRAWNA</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<em>
<!-- -->Odszkodowanie</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="4">
<p>1.</p>
</td>
<td colspan="4">
<p>Kwota główna</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="4">
<p>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910340149" title="Ustawa z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego - Dz. U. z 1991 r. Nr 34, poz. 149 (art. 8;art. 8 ust. 2 a)">Art. 8 ust. 2a ustawy z 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego</a> (zwana w dalszej części wywodu ustawą lutową).</p>
<p>W wyroku błędnie wskazano podstawę prawną przytaczając art. 8 ust. 1 ustawy lutowej. Błąd ten ma charakter omyłki pisarskiej, jednak z uwagi na to, że dotyczy istoty rozstrzygnięcia w ocenie Sądu nie mógł być sprostowany w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 105)">art. 105 k.p.k.</a>
</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1;art. 481 § 2)">Art. 481 § 1 i § 2 k.c.</a>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="6">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach podstawy prawnej</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="6">
<p>Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy lutowej osobie, wobec której stwierdzono nieważność orzeczenia przysługuje od Skarbu Państwa zadośćuczynienie za doznaną krzywdę wynikłe z wydania lub wykonania orzeczenia. W razie śmierci tej osoby uprawnienie to przechodzi na małżonka, dzieci i rodziców.</p>
<p>Natomiast zgodnie z art. 8 ust. 2a ustawy lutowej te same uprawnienia przysługują również osobom, mieszkającym obecnie bądź w chwili śmierci w Polsce, represjonowanym przez radzieckie organy ścigania i wymiaru sprawiedliwości lub organy pozasądowe, działające na obecnym terytorium Polski w okresie od dnia 1 lipca 1944 r. do dnia 31 grudnia 1956 r. oraz na terytorium Polski w granicach ustalonych w Traktacie <span class="anon-block">(...)</span>, w okresie od dnia 1 stycznia 1944 r. do dnia 31 grudnia 1956 r., za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego lub z powodu takiej działalności.</p>
<p>
<span class="anon-block">K. D.</span> prowadził działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, ponieważ był żołnierzem <span class="anon-block">(...)</span>. Co więcej uczestniczył w walkach przeciwko siłom zbrojnym Niemiec. Brał udział w operacji <span class="anon-block">(...)</span>, która miała na celu wyzwolenie spod niemieckiej okupacji <span class="anon-block">W.</span>. Operacja <span class="anon-block">(...)</span> stanowiła część akcji <span class="anon-block">(...)</span>, która choć militarnie była skierowana przeciwko okupantowi niemieckiemu, to jednak jej głównym celem politycznym, było zademonstrowanie władzom radzieckim, że na zajmowanych przez nich terenach w granicach ustanowionych w Traktacie <span class="anon-block">(...)</span> działają legalne władze Państwa Polskiego. Celem tych działań było uchronienie Polski przed dominacją ZSRR i zapobieżenie ustanowieniu komunistycznego, totalitarnego ustroju. Działania, w których uczestniczył <span class="anon-block">K. D.</span> miały zatem ten sam cel, co działania żołnierzy podziemia niepodległościowego działającego począwszy od 1944 r. do połowy lat pięćdziesiątych.</p>
<p>Wcielenie <span class="anon-block">K. D.</span> do <span class="anon-block">(...)</span> miało charakter represji stosowanej przez radzieckie organy pozasądowe. Takimi organami były wojska <span class="anon-block">(...)</span>, których działania były skierowane nie przeciw Niemcom, ale przeciw członkom podziemia niepodległościowego Polski oraz krajów <span class="anon-block">(...)</span> a także przeciwko wspierającej te działania ludności cywilnej. Niewątpliwie <span class="anon-block">K. D.</span> został wcielony do <span class="anon-block">(...)</span> dlatego, że był żołnierzem <span class="anon-block">(...)</span>, co stanowiło represję, za jego wcześniejszą działalność. Miało to jednocześnie na celu zapobieżenie tworzeniu się podziemia niepodległościowego na <span class="anon-block">W.</span> oraz wykorzystanie przymusowej pracy osób wcielonych. Nieprzypadkowo jednak do służby w <span class="anon-block">(...)</span> zapasowym pułku piechoty <span class="anon-block">(...)</span> wcielono wyłącznie żołnierzy<span class="anon-block">(...)</span> pojmanych w okolicach <span class="anon-block">W.</span> i to tylko tych, który odmówili wstąpienia do Wojska Polskiej na <span class="anon-block">(...)</span>. Służba w tej jednostce była represją za wcześniejsza walkę w szeregach<span class="anon-block">(...)</span> i za postawę wykazaną bezpośrednio po pozbawieniu wolności.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<em>
<!-- -->Zadośćuczynienie</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="4">
<p>2.</p>
</td>
<td colspan="4">
<p>Kwota główna</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>Odsetki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>1.</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>Art. 8 ust. 2a ustawy lutowej.</p>
</td>
<td colspan="2">
<p>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1;art. 481 § 2)">Art. 481 § 1 i § 2 k.c.</a>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="6">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach podstawy prawnej</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="6">
<p>Jak w pkt. 5.1</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<em>
<!-- -->Inne</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="3">
<p>3.</p>
</td>
<td>
<p>1.</p>
</td>
<td colspan="5"> </td>
</tr>
<tr>
<td colspan="6">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach podstawy prawnej</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="6"> </td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<strong>
<!-- -->ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU W PRZEDMIOCIE ŻĄDANIA</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<em>
<!-- -->Zwięźle o powodach rozstrzygnięcia</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<em>
<!-- -->Odszkodowanie</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="2">
<p>1.</p>
</td>
<td colspan="5">
<p>Kwota główna</p>
</td>
<td>
<p>Odsetki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>
<span class="anon-block">K. D.</span> był poddany represjom w okresie od 17 lipca 1944 r. do 30 grudnia 1946 r. Szkoda jaką poniósł wynika z niemożności wykonywania pracy zarobkowej. Należy jednak zaznaczyć, że gdyby <span class="anon-block">K. D.</span> nie został wcielony do <span class="anon-block">(...)</span> nie zarobkowały przez cały powyższy okres. <span class="anon-block">K. D.</span> był żołnierzem <span class="anon-block">(...)</span> i nie można się spodziewać, że zostałby zdemobilizowany przed końcem wojny. Zatem mógłby podjąć pracę najwcześniej w czerwcu 1945 r. Zatem <span class="anon-block">K. D.</span> został pozbawiony możliwości wykonywania pracy przez okres około 7 miesięcy.</p>
<p>
<span class="anon-block">K. D.</span> nie posiadał wykształcenia ani kwalifikacji do wykonywania zawodu. Na liście osób repatriowanych w 1946 wpisano, że był uczniem. Zatem nie można się spodziewać, że uzyskiwałby wynagrodzenie wyższe niż minimalne. Należy zaznaczyć, że obecnie minimalne wynagrodzenie za pracę wynikające z Rozporządzenia Rady Ministrów wynosi 3010 zł, przy czym jest to kwota brutto, uwzględniająca między innymi składki na ubezpieczenie społeczne. Wynagrodzenie netto jest niższe. W 1945 r. w warunkach powojennej gospodarki kwota ta byłaby podobna lub niższa. Dlatego Sąd przyjął, że <span class="anon-block">K. D.</span> mógł by w tym czasie uzyskiwać wynagrodzenie, którego ekwiwalent stanowi obecnie kwota 2500 zł. Łącznie utracił wynagrodzenie w wysokości 17500. Mając powyższe na uwadze należało zasądzić na rzecz każdego z wnioskodawców tytułem odszkodowania połowę tej kwoty czyli po 8750 zł.</p>
</td>
<td>
<p>Z chwilą uprawomocnienia się wyroku Skarb Państwa Stanie się dłużnikiem wnioskodawców. Wnioskodawcy żądali, aby orzec na ich rzecz odsetki ustawowe należne im z powodu ewentualnej zwłoki w wykonaniu należnego im świadczenia pieniężnego. Wobec ich żądania Sąd działając na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1;art. 481 § 2)">art. 481 § 1 i § 2 k.c.</a> zasądził należne im zadośćuczynienie wraz z odsetkami ustawowymi na wypadek opóźnienia w wykonaniu świadczenia.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<em>
<!-- -->Zadośćuczynienie</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td rowspan="2">
<p>2.</p>
</td>
<td colspan="5">
<p>Kwota główna</p>
</td>
<td>
<p>Odsetki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>Krzywda wynikająca z represji polegała na</p>
<dl>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>niemożności swobodnego poruszania się,</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>izolacji od społeczeństwa,</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>niemożności kontaktu z osobami najbliższymi i uczestniczeniu w życiu rodzinnym,</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>niemożności wykonywania czynności sprawiających przyjemność,</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>koniczności poddania się rygorom przymusowej służby wojskowej,</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>frustracji wywołanej świadomością niesprawiedliwego traktowania i poddania represjom,</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>trudnych warunków bytowych</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>przymusowej ciężkiej pracy fizycznej.</p>
</dd>
</dl>
<p>Niewątpliwie represje stanowiły dużą dolegliwość dla <span class="anon-block">K. D.</span>.</p>
<p>Określając wysokość zadośćuczynienia należało jednak porównać warunki w jakich przebywał <span class="anon-block">K. D.</span> z tymi, w których mógłby się znajdować, gdyby nie został wcielony do <span class="anon-block">(...)</span>. Również w tym wypadku należy zauważyć, że <span class="anon-block">K. D.</span> był żołnierzem i gdyby nie został wcielony do <span class="anon-block">(...)</span>, to nie zostały zdemobilizowany do końca wojny. W dalszym ciągu brałby udział w działaniach wojennych, co z reguły pociągało za sobą przebywanie w trudnych warunkach, rozłąkę z najbliższymi i konieczność poddania się wymogom dyscypliny wojskowej. Dolegliwość represji wynikała zatem głównie z samego pozbawienia wolności, przymusowej służby w <span class="anon-block">(...)</span>, świadomości niesprawiedliwego potraktowania i ciężkiej pracy fizycznej. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że właściwą kwotą zadośćuczynienia za jeden miesiąc przymusowej służby w<span class="anon-block">(...)</span> jest krowa zbliżona do kwoty stanowiącej równowartość dwukrotnego średniego miesięcznego wynagrodzenia, czyli kwota 12000zł. mając na uwadze, że represje trwały 17,5 miesiąca łączna kwota zadośćuczynienia powinna wynieść 210000 zł. Z uwagi na to, że w niniejszej sprawie uprawnienie do dochodzenia tej kwoty przysługuje dwóm synom represjonowanego należało zasądzić na rzecz każdego z nich kwotę 105000zł.</p>
</td>
<td>
<p>Z chwilą uprawomocnienia się wyroku Skarb Państwa Stanie się dłużnikiem wnioskodawców. Wnioskodawcy żądali, aby orzec na ich rzecz odsetki ustawowe należne im z powodu ewentualnej zwłoki w wykonaniu należnego im świadczenia pieniężnego. Wobec ich żądania Sąd działając na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1;art. 481 § 2)">art. 481 § 1 i § 2 k.c.</a> zasądził należne im zadośćuczynienie wraz z odsetkami ustawowymi na wypadek opóźnienia w wykonaniu świadczenia.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<em>
<!-- -->Inne</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>3.</p>
</td>
<td> </td>
<td colspan="5">
<p>Kwoty 57590,46 żądane przez każdego z wnioskodawców jako odszkodowanie i kwoty 1 576 605,60 zł żądana przez każdego z wnioskodawców jako zadośćuczynienie są nieadekwatne wysokości doznanej szkody i do rozmiarów cierpień, których doznał <span class="anon-block">K. D.</span>. Powody, dla których Sąd ustalił wysokość poniesionej szkody i uznał za właściwą kwotę kompensującą krzywdę doznaną przez represjonowanego zostały szczegółowo omówione w części 6.1 i 6.2 uzasadnienia.</p>
<p>Konsekwencją tego jest oddalenie wniosku w pozostałym zakresie.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="7">
<p>
<strong>
<!-- -->Inne ROZSTRZYGNIĘCIA Zawarte w WYROKU</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="3">
<p>
<em>
<!-- -->Punkt rozstrzygnięcia z wyroku</em>
</p>
</td>
<td colspan="4">
<p>
<em>
<!-- -->Przytoczyć okoliczności</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="3"> </td>
<td colspan="4"> </td>
</tr>
</table>
<table>
<colgroup>
<col width="120"/>
<col width="602"/>
</colgroup>
<tr>
<td colspan="2">
<p>
<strong>
<!-- -->KOszty procesu</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Punkt rozstrzygnięcia z wyroku</em>
</p>
</td>
<td>
<p>
<em>
<!-- -->Przytoczyć okoliczności</em>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>IV</p>
</td>
<td>
<p>O kosztach orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910340149" title="Ustawa z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego - Dz. U. z 1991 r. Nr 34, poz. 149 (art. 13)">art. 13 ustawy z 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego</a>, zgodnie z którym koszty postępowania w sprawach objętych tą ustawą ponosi Skarb Państwa.</p>
</td>
</tr>
</table>
<table>
<colgroup>
<col width="722"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->PODPIS</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td> </td>
</tr>
</table>
</div>