I Ca 453/22
Sądy powszechne2022-11-15
Sygnatura
I Ca 453/22
Data orzeczenia
2022-11-15
Rodzaj
DECISION
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt <strong>
<!-- -->I Ca 453/22</strong>
</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p> Dnia 15 listopada 2022 roku</p>
<p>Sąd Okręgowy w Sieradzu I Wydział Cywilny</p>
<p>w następującym składzie: Przewodniczący: sędzia Joanna Składowska</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2022 roku w Sieradzu</p>
<p>na posiedzeniu niejawnym</p>
<p>sprawy z wniosku <span class="anon-block">I. S.</span>
</p>
<p>z udziałem <span class="anon-block">A. S.</span>
</p>
<p>o wydanie z depozytu sądowego</p>
<p>na skutek apelacji uczestniczki postępowania</p>
<p>od postanowienia Sądu Rejonowego w Łasku z dnia 31 sierpnia 2022 r., sygn. akt I Ns 61/22</p>
<p>
<strong>
<!-- -->postanawia:</strong>
</p>
<p>uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu w Łasku do ponownego rozpoznania.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt I Ca 453/22</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Zaskarżonym postanowieniem z 31 sierpnia 2022 r., wydanym w sprawie <br/>z wniosku <span class="anon-block">I. S.</span> z udziałem <span class="anon-block">A. S.</span> o wydanie z depozytu sądowego, pod sygn. akt I Ns 61/22, Sąd Rejonowy w Łasku:</p>
<p>1.
podjął zawieszone postępowanie,</p>
<p>2.
orzekł o wydaniu wnioskodawczyni <span class="anon-block">I. S.</span> kwoty 26 395 złotych <br/>z odsetkami złożonej do depozytu sądowego przez <span class="anon-block">A. S.</span> na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Łasku z dnia 29 października 2021 r., sygn. akt I Ns 687/21,</p>
<p>3.
orzekł o wydaniu wnioskodawczyni <span class="anon-block">I. S.</span> kwoty 50 000 złotych <br/>z odsetkami złożonej do depozytu sądowego przez <span class="anon-block">A. S.</span> na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Łasku z dnia 29 kwietnia 2022 r. sygn. akt I Ns 5/22.</p>
<p>Pełnomocnik uczestniczki postepowania wniósł apelację od postanowienia Sądu Rejonowego, zaskarżając je w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 174)">art. 174</a> § <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (pkt. 1)">pkt 1 k.p.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 379;art. 379 pkt. 2)">art. 379 pkt 2 k.p.c.</a>, poprzez wydanie orzeczenia, mimo że w toku postępowania - przed wydaniem postanowienia - wnioskodawczyni zmarła, wskutek czego postępowanie dotknięte było nieważnością, albowiem nie zostało zawieszone do czasu ustalenia spadkobierców.</p>
<p>W oparciu o wskazany zarzut skarżący wniósł o:</p>
<p>1.
zniesienie postępowania dotkniętego nieważnością i odrzucenie wniosku,</p>
<p>2.
ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji,</p>
<p>3.
zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Apelacja zasługiwała na uwzględnienie.</p>
<p>Przyczyny nieważności postępowania wymienione zostały enumeratywnie w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 379)">art. 379 k.p.c.</a> i stanowią bezwzględną przyczynę odwoławczą, skutkującą uchyleniem zaskarżonego orzeczenia, niezależnie od ewentualnego wpływu naruszenia na jego treść. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 379;art. 379 pkt. 2)">art. 379 pkt 2 k.p.c.</a> przewiduje zaś, że nieważność postępowania zachodzi, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej, organu powołanego do jej reprezentowania lub przedstawiciela ustawowego, albo gdy pełnomocnik strony nie był należycie umocowany;</p>
<p>Zdolność sądowa osoby fizycznej trwa od chwili jej urodzenia do chwili śmierci.</p>
<p>Wniosek w sprawie przedmiotowej wpłynął 3 lutego 2022r., a wnioskodawczyni zmarła 22 lipca 2022 r.</p>
<p>Osoba fizyczna, która nie żyje w chwili wytoczenia powództwa, nie ma zdolności sądowej i brak ten nie może być uzupełniony w żaden sposób. Inna jest natomiast sytuacja, gdy strona będąca osobą fizyczną umiera w toku prowadzonego postępowania, a przedmiotem procesu są prawa i obowiązki, które przechodzą na następców prawnych. Wówczas konieczne jest zawieszenie postępowania do czasu wstąpienia do procesu następców prawnych zmarłego. Brak zawieszenia postępowania i jego kontynuowanie po utracie zdolności sądowej przez stronę, bez wstąpienia w jej miejsce następców prawnych powoduje nieważność postępowania. Stan nieważności ma miejsce nawet wówczas, gdyby sąd procedował w sprawie, nie wiedząc o tym, iż strona zmarła.</p>
<p>Z uwagi na powyższe, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 2)">art. 386 § 2</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a>, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.</p>
<p>Brak było natomiast podstaw do odrzucenia wniosku w trybie 199 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 1;§ 1 pkt. 3)">§ 1 pkt 3 k.p.c.</a>, bowiem w chwili jego wniesienia wnioskodawczyni żyła.</p>
<p>Ponownie rozpoznając sprawę Sąd Rejonowy zmieni podstawę zawieszenia na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 174;art. 174 § 1;art. 174 § 1 pkt. 1)">art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c.</a>, a następnie podejmie postępowanie w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 180;art. 180 § 1;art. 180 § 1 pkt. 1)">art. 180 § 1 pkt 1 k.p.c.</a> lub umorzy je na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 182;art. 182 § 1;art. 182 § 1 pkt. 5)">art. 182 § 1 pkt 5 k.p.c.</a>
</p>
<p>Sąd pierwszej instancji winien także orzec o kosztach postępowania apelacyjnego <br/>w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 2)">art. 108 § 2 k.p.c.</a>
</p>
</div>