II GZ 278/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Urszula Raczkiewicz po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. W. i A. W.– wspólników spółki cywilnej W. S. s.c. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 28 sierpnia 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 399/08 w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 13 czerwca 2008 r. odmawiające zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi A. W. i A. W.– wspólników spółki cywilnej W. S. s.c. na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 399/08 odrzucił zażalenie A. W. i A. W.– wspólników spółki cywilnej W. S. s.c. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 399/08 odmawiające zawieszenia postępowania sądowego w sprawie ze skargi A. W. i A. W.– wspólników spółki cywilnej W. S. s.c. na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zgodnie z art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem jest: zawieszenie postępowania i odmowa podjęcia zawieszonego postępowania (pkt 3 art. 194 § 1). Z uwagi na fakt, że przedmiotem postanowienia z dnia 13 czerwca 2008 r. jest odmowa zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego Sąd I instancji stwierdził, że nie przysługuje na nie środek zaskarżenia. A. W. i A. W.– wspólnicy spółki cywilnej W. S. s.c. złożyli zażalenie na to postanowienie. Skarżący przytoczyli treść art. 194 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i wskazali, że postanowienie o zawieszeniu postępowania oraz postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania są postanowieniami w przedmiocie zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, zaś postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania oraz postanowienia o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania są rozstrzygnięciami w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania. Skarżący podnieśli, że sformułowanie ustawowe stanowiące, iż przedmiotem zażalenia jest postanowienie, którego przedmiotem jest zawieszenie postępowania i odmowa podjęcia zawieszonego postępowania oznacza, że ustawodawca stworzył możliwość zaskarżenia obu postanowień dotyczących zawieszenia postępowania (o zawieszeniu oraz o odmowie zawieszenia) oraz jednego z postanowień dotyczących podjęcia zawieszonego juz postępowania. Ustawodawca wyłączył spod zakresu zaskarżenia postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania, nie ma bowiem potrzeby tworzenia uprawnienia dla strony do formalnego zaskarżenia takiego postanowienia ponieważ strona może zakwestionować stan podjęcia zawieszonego postępowania składając kolejny wniosek o zawieszenie postępowania. Taką możliwością strona zaś nie dysponuje przy postanowieniu o zawieszeniu postępowania lub o odmowie jego zawieszenia, dlatego też ustawodawca wskazał, iż którekolwiek z tych rozstrzygnięć jako rozstrzygnięcie w przedmiocie zawieszenia postępowania podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 194 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem jest zawieszenie postępowania i odmowa podjęcia zawieszonego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela zaprezentowanej przez stronę w zażaleniu, jak też w powołanej tam literaturze przedmiotu, wykładni powyższego przepisu, zgodnie z którą także postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego podlega zaskarżeniu. Powołany przepis art. 194 § 1 p.p.s.a. zawiera katalog przypadków, w których jest dopuszczalne zaskarżenie określonego postanowienia sądu pierwszej instancji, zatem jeżeli ani powyższy przepis ani inny przepis p.p.s.a. nie przewiduje wprost prawa strony do wniesienia środka odwoławczego w postaci zażalenia na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania sądowego oznacza to, że zażalenie na to postanowienie nie jest dopuszczalne. Do takiej konkluzji prowadzi m.in. wykładnia językowa. Użyty w art. 194 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zwrot "zawieszenie postępowania" oznacza bowiem, że ustawodawca dopuścił możliwość zaskarżenia w drodze zażalenia postanowienia, którym Sąd zawiesza postępowanie. Nie można powyższego utożsamiać z rozstrzygnięciem, które nie doprowadza do zawieszenia postępowania, czyli postanowieniem o odmowie zawieszenia postępowania. Tym samym chybiona jest argumentacja strony co do nieprawidłowości w zawężającym rozumieniu treści ww. przepisu. Przyjęta wyżej interpretacja art. 194 § 1 pkt 3 p.p.s.a. pozostaje w zgodzie również z zasadami wykładni systemowej. Należy bowiem zauważyć, że ustawodawca przewidując w przepisach ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi możliwość wydania rozstrzygnięcia "pozytywnego" (zawieszenie) oraz "negatywnego" (odmowa zawieszenia), w sposób wyraźny stwierdza, czy oba takie rozstrzygnięcia są zaskarżalne, czy tylko jedno z nich. Na poparcie powyższego stwierdzenia przykładowo można wskazać przepis art. 194 § 1 pkt 2 p.p.s.a., gdzie wyraźnie dopuszczono możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, o których mowa w art. 61 tej ustawy, jak również na odmowę wydania tego rodzaju rozstrzygnięcia. Przykładem sytuacji, gdzie tylko jedno z rozstrzygnięć jest zaskarżalne, jest dopuszczenie możliwości zaskarżenia wyłącznie postanowienia o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania (art. 194 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Dotychczasowe wywody zostały już przedstawione w postanowieniu NSA z 7 listopada 2008 r. sygn. akt II GZ 245/08, w którym Sąd ten przyjął, że gdyby intencją ustawodawcy było dopuszczenie możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania, to taka możliwość zostałaby wprost przewidziana w pkt 3 art. 194 § 1 p.p.s.a. Skoro nie wynika ona expresis verbis z jego treści, jak również z innych przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to uznać należy, że na postanowienie, którego przedmiotem jest odmowa zawieszenia postępowania, stronom nie przysługuje prawo wniesienia zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny podziela tym samym stanowisko prezentowane w orzecznictwie, gdzie uznano, że nie jest dopuszczalne zażalenie na postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego. (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 marca 2007 r., sygn. akt I OZ 175/07; z 4 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OZ 224/07; z 15 listopada 2007 r., sygn. akt I FZ 447/07; z 22 kwietnia 2008 r., sygn. akt II GZ 73/08, I OZ 279/08, I FZ 644/07; z 7 maja 2008 r., sygn. akt II OZ 411/08; z 15 maja 2008 r., sygn. akt II FZ 167/08; z 3 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 554/08; z 17 lipca 2008 r., sygn. akt II GZ 138/08, II GZ 140/08, II GZ 142/08, II GZ 143/08; inaczej: M. Niezgódka-Medek w: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" pod red. B. Dautera, Wydawnictwo Wolters Kluwer Polska – Kantor Wydawniczy ZAKAMYCZE 2006, Wyd. 2, s.296). W związku z tym, że art. 194 § 1 pkt 3 p.p.s.a. odpowiada treścią art. 394 § 1 pkt 6 ustawy z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.), dalej powoływanej jako k.p.c., uprawnione jest powołanie się dodatkowo na orzecznictwo Sądu Najwyższego w kwestii dopuszczalności zaskarżenia postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania. Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania zażalenie nie przysługuje (por. orzeczenie SN z 28 sierpnia 1951 r., sygn. akt C 463/51, OSNC 1952/2/51). W ocenie Sądu Najwyższego unormowanie dopuszczalności zażalenia jest wyczerpujące (por. postanowienie SN z 10 marca 1985 r., sygn. akt II CZ 19/85). Nie można zatem dokonywać wykładni prowadzącej do rozszerzenia katalogu zawartego w art. 394 § 1 k.p.c. i podobnie - w art. 194 § 1 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.