I SA/Gd 2154/19

SENTENCJA Dnia 28 października 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Irena Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 28 października 2020 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M.K. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 kwietnia 2020 r. o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 sierpnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2020 r. (k. 9) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie M.K. na postanowienie tego Sądu z dnia 13 lutego 2020 r. o odrzuceniu skargi. Na powyższe rozstrzygnięcie skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, pismem z dnia 30 maja 2020 r. złożył zażalenie (k. 37). Zarządzeniami z dnia 10 czerwca 2020 r. pełnomocnik strony został wezwany do uzupełnienia braku formalnego zażalenia poprzez nadesłanie odpisu tego pisma oraz do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł z pouczeniem, że nieuczynienie zadość wezwaniom w terminie 7 dni od doręczenia odpisu zarządzeń skutkować będzie odrzuceniem zażalenia. Przesyłka zawierająca odpisy zarządzeń została doręczona w dniu 22 czerwca 2020 r. (k. 45). Zakreślony termin do uiszczenia wpisu oraz uzupełnienia braku formalnego zażalenia upłynął bezskutecznie. W związku z powyższym postanowieniem z dnia 21 lipca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie strony z dnia 30 maja 2020 r. (k. 48). W odpowiedzi na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie oraz wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia na postanowienie z dnia 29 kwietnia 2020 r. Uzasadniając złożony wniosek wskazał, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu, albowiem nie otrzymał wezwania do uzupełnienia braków, a o tej sytuacji dowiedział się dopiero po otrzymaniu postanowienia z dnia 21 lipca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Rozpatrując wniosek strony o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie stwierdził istnienia takich okoliczności, które przemawiałyby za jego uwzględnieniem. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) – dalej w skrócie zwana p.p.s.a., czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Przepisy art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. stanowią zaś, iż pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Przy czym w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przesłankami uzasadniającymi przywrócenie terminu są więc: • zachowanie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku, liczonego od daty ustania przyczyny uchybienia terminu, • uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, • dokonanie - równocześnie ze złożeniem wniosku - czynności, do dokonania której terminowi uchybiono. Przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym uzależnione jest od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu, i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest zatem łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a. tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Wskazać należy, że zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się bardzo rygorystyczne kryteria oceny postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że od strony dokonującej czynności procesowej wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01, orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.gov.pl). Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie kryteriów idealnego wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144). W związku z powyższym "przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 1997 r., sygn. akt SA/Sz 630/96). W literaturze i orzecznictwie podkreśla się, iż "o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. (...) W konsekwencji więc brak winy w uchybieniu terminu możemy przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, teksty, wzory i formularze, wydanie IV, Warszawa 1970, s. 136, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02). W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie strona nie uprawdopodobniła okoliczności, które miałyby przemawiać za stwierdzeniem, że uchybienie terminowi do uzupełnienia braków formalnych zażalenia miało charakter niezawiniony. Wnioskodawca braku swojej winy upatruje w niedoręczeniu przesyłki zawierającej zarządzenie wzywające do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. Należy zauważyć, że przesyłka zawierająca zarządzenie wzywające do uzupełnienia braków formalnych zażalenia została przesłana na adres pełnomocnika strony i w dniu 22 czerwca 2020 r. odebrana przez dorosłego domownika, co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki (k. 45). Skuteczne doręczenie przesyłki zawierającej zarządzenie z dnia 10 czerwca 2020 r. nastąpiło zatem w trybie art. 72 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - zarządcy domu lub dozorcy, jeżeli nie mają oni sprzecznych interesów w sprawie i podjęli się oddania mu pisma. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 72 § 1 p.p.s.a. odebranie przesyłki przez dorosłego domownika jest uważane za skuteczne doręczenie przesyłki samemu adresatowi. Strona będzie więc ponosić konsekwencje jakie wynikają z doręczenia pisma nawet wówczas, gdy pismo jest doręczane podczas jej nieobecności w miejscu zamieszkania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 174/09, LEX nr 564244 oraz z dnia 25 lutego 2011 r., sygn. akt II FZ 60/11 https://cbois.nsa.gov.pl). Składając podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru osoba odbierająca zobowiązała się zatem do oddania przesyłki. Niedochowanie natomiast należytej staranności przez osobę uprawnioną przez ustawodawcę do odbioru poczty i zobowiązującej się do przekazania adresatowi przesyłki nie stanowi okoliczności, która uzasadniałaby brak winy pełnomocnika strony w niedochowaniu terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. W związku z tym Sąd uznał, że nie wystąpiły okoliczności uzasadniające przywrócenie uchybionego terminu i w konsekwencji, na podstawie art. 86 § 1 orzekł jak w sentencji postanowienia.