I FZ 450/15

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Kołaczek po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia "F." sp. z o.o. w L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Lu 4/15 odrzucającego zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 2 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Lu 4/15 sprawdzającego wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie ze skargi "F." sp. z o.o. w L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 28 października 2014 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2011, 2012 i 2013 roku oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy postanawia oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Lu 4/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił, na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana również jako "P.p.s.a."), jako niedopuszczalne, zażalenie spółki na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 2 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Lu 4/15, mocą którego Przewodniczący Wydziału, działając na podstawie art. 218 P.p.s.a. sprawdził wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie ze skargi strony na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 28 października 2014 r. wydaną w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2011, 2012 i 2013 roku oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres i ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 8.760.084 zł. Zdaniem Sądu pierwszej instancji Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wskazuje na możliwość zaskarżenia zarządzenia wydanego w trybie art. 218 P.p.s.a., a przepis art. 194 § 1 P.p.s.a. nie wymienia takiego zarządzenia jako podlegającego zaskarżaniu. W zażaleniu na powyższe postanowienie WSA w Lublinie skarżąca spółka zarzuciła naruszenie w nim: - art. 194 P.p.s.a., poprzez stwierdzenie, że niemożliwym jest zaskarżenie zarządzenia wydanego w trybie art. 218 P.p.s.a., tj. zarządzenia z 2 lutego 2015 r. WSA w Lublinie; - "§ 2 pkt 3 pkt 12" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm., dalej również jako "rozporządzenie"), poprzez nieuznanie za właściwy wpis stały w wysokości 500 zł w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu zażalenia przytoczono dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. Co do meritum natomiast wskazano, że katalog postanowień z art. 194 P.p.s.a., na które przysługuje zażalenie nie jest katalogiem enumeratywnym. Poddano również w wątpliwość pogląd Sądu pierwszej instancji, że strona powinna zakwestionować ustaloną przez sąd wartość przedmiotu zaskarżenia wyłącznie w drodze zażalenia na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. Zdaniem bowiem strony taki pogląd stoi w sprzeczności z linią interpretacyjną judykatury administracyjnej, której obraz został ukazany m.in. w wyroku NSA w Warszawie z 17 grudnia 2013 r., II GZ 723/13. W zażaleniu wniesiono o: 1) uchylenie postanowienia WSA w Lublinie z dnia 18 czerwca 2015 r. (I SA/Lu 4/15) oraz postanowienia WSA z 2 lutego 2015 r. o tej samej sygnaturze - w całości i przekazanie Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia sprawę rodzaju wpisu sądowego w postępowaniu ze skargi F. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 28 października 2014 r. nr [...]; 2) zasądzenie od Skarbu Państwa kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych; 3) wstrzymanie wykonalności skarżonego zarządzenia przez WSA w Lublinie do czasu rozstrzygnięcia zażalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny; 4) zgodnie z art. 91 § 3 P.p.s.a. (w celu dokładniejszego wyjaśnienia sprawy) zarządzenie stawienia się pełnomocnika spółki na posiedzeniu jawnym Sądu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasadne nie jest. Podobnie bowiem jak uczynił to Sąd pierwszej instancji Naczelny Sąd Administracyjny w tej sprawie podziela ukształtowany w orzecznictwie tego Sądu pogląd, że na zarządzenie przewodniczącego w zakresie sprawdzenia wartości przedmiotu zaskarżenia oznaczonej w piśmie zażalenie nie przysługuje. Na podstawie art. 227 § 1 P.p.s.a. zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy. Zgodnie natomiast z art. 218 P.p.s.a. przewodniczący może sprawdzić wartość przedmiotu zaskarżenia oznaczoną w piśmie i zarządzić w tym celu dochodzenie. Wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi w istocie podstawę do podjęcia przez przewodniczącego właściwych (sensu stricto) działań (zarządzeń) w zakresie kosztów sądowych, w szczególności wezwania do uiszczenia stosownej opłaty sądowej. Samo w sobie, sprawdzenie wartości przedmiotu zaskarżenia nie wiąże się jednak bezpośrednio z jakimikolwiek materialnymi obowiązkami uczestnika postępowania w zakresie kosztów sądowych. Jest to postępowanie stanowiące element wstępnej weryfikacji przesłanek warunkujących merytoryczne rozpoznanie środka zaskarżenia - o której mowa w § 57 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 18 września 2003 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 169, poz. 1646) - w następstwie którego podejmowane są dalsze, stosowne czynności procesowe, już bezpośrednio wobec strony (uczestnika) postępowania. Tym samym nie można uznać, że zarządzenie, o którym mowa w art. 218 P.p.s.a., dotyczy kosztów sądowych w rozumieniu ww. art. 227 § 1 P.p.s.a. Kontekst systemowy art. 218 P.p.s.a. wskazuje, że zarządzenia wydawane na podstawie ww. przepisu nie podlegają zaskarżeniu (por. postanowienie NSA z dnia 20 sierpnia 2013 r., sygn. akt I FZ 353/13, publ. LEX nr 1355666, G.Prawna KiPod 2013/169/3, post. NSA z dnia 14 maja 2015 r., sygn. akt II FZ 357/15, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Co do zarzutów zażalenia trzeba w pierwszej kolejności stwierdzić, że zgodnie z art. 198 P.p.s.a. przepisy działu IV P.p.s.a. stosuje się odpowiednio do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Tymczasem żaden przepis omawianej ustawy zażalenia na zarządzenie przewodniczącego, wydane w trybie art. 218 P.p.s.a. nie przewiduje, zatem nie ma w tej kwestii żadnego znaczenia charakter katalogu postanowień z art. 194 P.p.s.a. Nie był również zasadny drugi zarzut zażalenia bowiem przedmiotem zaskarżonego postanowienia nie była ocena merytoryczna zarządzenia przewodniczącego wydziału z dnia 2 lutego 2015 r., a dopuszczalność zażalenia na takowe zarządzenie. Co do wniosków strony: - dwa pierwsze nie mogły zostać uwzględnione ze względu na niezasadność zażalenia; - nie było również potrzeby wstrzymywania wykonalności skarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia zażalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, gdyż na podstawie zarządzenia z dnia 2 lutego 2015 r. strona nie była zobowiązana do żadnych działań; - Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w granicach zaskarżonego postanowienia nie nabrał również wątpliwości, które powinny być wyjaśnione w trybie osobistego stawiennictwa pełnomocnika spółki na posiedzeniu. Mając na uwadze, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 198 i art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.