I FZ 519/15

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Arkadiusz Cudak (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W.S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 1844/15 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi W.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 5 maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu decyzji ostatecznej orzekającej o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne kwartały 2003, 2004, 2005, 2006,2007 postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE I FZ 519/15 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 września 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w sprawie o sygnaturze akt III SA/Wa 1844/15, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 58 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.,) dalej p.p.s.a., odrzucił skargę W.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 5 maja 2015 roku w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu decyzji ostatecznej orzekającej o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne kwartały 2003, 2004, 2005, 2006, 2007r. Ze stanu sprawy przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że W.S. (dalej zwany Skarżącym) reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika M.K. wniósł skargę na wskazaną powyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. Wezwaniem z dnia 13 lipca 2015 r. skierowanym na adres pełnomocnika Skarżącego wezwano do uzupełnienia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia tego pisma, braku formalnego skargi poprzez złożenie oryginału lub potwierdzonej za zgodność z oryginałem kserokopii pełnomocnictwa procesowego, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka powyższa była dwukrotnie awizowana, tj. w dniu 16 lipca 2015 r., a następnie w dniu 24 lipca 2015 r. Sąd podniósł, że z uwagi na to, że przesyłka nie została odebrana przez pełnomocnika Skarżącego, to w dniu 3 sierpnia 2015 r. zwrócono ją Sądowi i dołączono do akt sprawy (wpływ do Sądu 6 sierpnia 2015 r.). W tej sytuacji zdaniem Sądu, na podstawie art. 73 p.p.s.a., przesyłkę należało uznać za doręczoną w dniu 30 lipca 2015 r., tj. ostatniego dnia 14-dniowego okresu, na jaki złożono ją w placówce pocztowej, liczonego od dnia pierwszego awizowania. W postanowieniu podkreślono, że w rozpoznawanej sprawie wezwano Skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi w sposób prawidłowy. W zarządzeniu zawarto pouczenie o skutkach jego niewykonania, tj. wskazano na rygor w postaci odrzucenia skargi w przypadku nie nadesłania pełnomocnictwa w terminie. Siedmiodniowy termin do złożenia pełnomocnictwa upływał w dniu 6 sierpnia 2015 r., a do dnia wydania zaskarżonego postanowienia, to jest do dnia 23 września 2015 r., Skarżący braków skargi nie uzupełnił. Sąd w konsekwencji zastosował art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i odrzucił skargę. W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżący zaskarżył je w całości. Zarzucił naruszenie art. 37 § 1 oraz art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz nadanie biegu skardze. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że z uwagi na okoliczność, iż w aktach administracyjnych sprawy znajduje się pełnomocnictwo obejmujące swoim zakresem również reprezentowanie Skarżącego w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym "we wszelkich sprawach dotyczących wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14.10.2010 r., [...] lub stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 21.05.2009 r. [...]", nie istniały podstawy do wzywania do uzupełnienia skargi i tym samym do jej odrzucenia z uwagi na nieuzupełnienie jej braków poprzez nadesłanie oryginału lub potwierdzonej za zgodność z oryginałem kopii pełnomocnictwa do reprezentowania Skarżącego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu zażalenia wskazano między innymi, że odpis postanowienia Sądu z dnia 23 września 2015 roku nie został pełnomocnikowi Skarżącego skutecznie doręczony, zaś o fakcie wydania postanowienia pełnomocnik dowiedział się w dniu 20 października 2015 roku w Biurze Obsługi Interesanta WSA w Warszawie, gdzie powziął wiedzę o "postanowieniu wydanym w niniejszej sprawie w dniu 25 września 2015 r., w przedmiocie odrzucenia skargi, które zostało zwrócone przez Pocztę Polską jako niepodjete w terminie" oraz o "wezwaniu zbiorczym, do uzupełnienia Skargi, wysłanym w dniu 13.07.2015 r.,". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, a zatem należało je oddalić. W pierwszej kolejności wskazać należy, że przedmiotem zażalenia jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2015 r., o odrzuceniu skargi w sprawie III SA/Wa 1844/15, a nie jak wskazuje autor zażalenia postanowienie tego Sądu z dnia 25 września 2015 roku wydane w tej samej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny wskazanie w zażaleniu nieprawidłowej daty wydania zaskarżonego postanowienia potraktował jako oczywistą omyłkę pisarską, oraz uznał, że z treści zażalenia wynika jednoznacznie, że przedmiotem zażalenia jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2015 r., w sprawie o sygnaturze akt III SA/Wa 1844/15, o odrzuceniu skargi W.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 5 maja 2015 r. Z akt sprawy wynika też, że odpis stanowiącego przedmiot zażalenia postanowienia z dnia 23 września 2015 roku został doręczony pełnomocnikowi Skarżącego w trybie art. 73 § 1 - 4 p.p.s.a., w dniu 14 października 2015 roku (karta 29). Oznacza to, że siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia na to postanowienie, o którym mowa w art. 194 § 2 p.p.s.a., upływał w dniu 21 października 2015 roku. Zażalenie zostało wniesione w dniu 20 października 2015 roku, a więc z zachowaniem terminu do jego wniesienia, o czym świadczy stempel dzienny widniejący na kopercie zawierającej zażalenie adresowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzuty zażalenia dotyczą naruszenia art. 37 § 1 p.p.s.a. oraz art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz wskazują, że jego autor kwestionuje zasadność skierowania do niego wezwania Sądu z dnia 13 lipca 2015 r., będącego wykonaniem zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 3 lipca 2015 r., wzywającego do uzupełnienia braku skargi poprzez złożenie oryginału lub potwierdzonej za zgodność z oryginałem kserokopii pełnomocnictwa procesowego, pod rygorem odrzucenia skargi. Autor zażalenia podnosi, że w aktach administracyjnych sprawy znajduje się pełnomocnictwo z którego wynika umocowanie do reprezentowania Skarżącego przed sądami administracyjnymi "we wszelkich sprawach dotyczących wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14.10.2010 r., [...] lub stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 21.05.2009 r. [...]". Skutkuje to, zdaniem autora zażalenia, brakiem przesłanek do wydania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do uzupełnienia braków skargi we wskazanym powyżej zakresie oraz w dalszej kolejności wyklucza możliwość odrzucenia skargi w związku z nieuzupełnieniem tego braku. Zarzuty te nie zasługują na uwzględnienie. Po pierwsze, przedmiotem skargi w rozpoznawanej niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 5 maja 2015 roku w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu decyzji ostatecznej orzekającej o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne kwartały 2003, 2004, 2005, 2006, 2007 r., a nie decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14 października 2010 r., ani decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 21 maja 2009 r., na które wskazywał autor zażalenia podnosząc, że w aktach administracyjnych sporawy znajduje się pełnomocnictwo do reprezentowania Skarżącego przed sądami administracyjnymi w sprawach ze skarg na te decyzje. Po drugie, w myśl art. 37 § 1 p.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym przed 15 sierpnia 2015 r., a więc w dacie wszczęcia postępowania ze skargi W.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 5 maja 2015 r., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, doradca podatkowy i rzecznik patentowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa. Sąd może w razie wątpliwości żądać urzędowego poświadczenia podpisu strony. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Sądu okoliczność, że pełnomocnictwo znajduje się w aktach administracyjnych przedstawionych Sądowi I instancji wraz ze skargą nie wyczerpuje dyspozycji art. 37 § 1 w zw. z art. 46 § 3 p.p.s.a. i nie zwalnia pełnomocnika z obowiązku doręczenia na wezwanie sądu pełnomocnictwa (por. postanowienie NSA z dnia 29 stycznia 2015 r., II FSK 3627/14, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Za prawidłowością dokonanej przez Sąd pierwszej instancji wykładni art. 37 § 1 p.p.s.a. przemawia nie tylko wykładnia językowa ale także wykładnia systemowa i celowościowa. Treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że pełnomocnik już przy dokonaniu pierwszej czynności procesowej w imieniu strony, organu lub przedstawiciela ustawowego ma obowiązek dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis. Zatem obowiązek złożenia pełnomocnictwa jest powiązany z "pierwszą czynnością procesową". W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można też utożsamiać wskazanej w art. 37 § 1 p.p.s.a. pierwszej czynności procesowej z czynnością dokonaną przed organami podatkowymi. Wspomniana w art. 37 § 1 p.p.s.a. regulacja dotyczy postępowania sądowego, tak samo jak zawarty w art. 46 § 3 p.p.s.a. obowiązek pełnomocnika dołączania pełnomocnictwa. Zdaniem Sądu nie budzi wątpliwości, że oba te przepisy odnoszą się do postępowania przed sądami administracyjnymi i oba dotyczą akt sądowych danej sprawy. Tym samym, Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela dominującą w orzecznictwie wykładnię art. 37 § 1 p.p.s.a., w myśl której nie zwalnia od obowiązku przedłożenia pełnomocnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym fakt, że stosowny dokument został już dołączony do akt administracyjnych sprawy (por. np. wyroki z dnia: 21 kwietnia 2005 r., FSK 1551/04; 7 października 2005 r., FSK 2137/04; 4 stycznia 2006 r., I FSK 334/05; 26 maja 2006 r., II FSK 322/05; post. z dnia: 15 czerwca 2007 r., II FSK 707/06; 22 sierpnia 2008 r., II FSK 829/07; 23 września 2008 r., I FSK 347/08; 13 lutego 2009 r., II FSK 1692/07; 26 maja 2009 r., II FSK 413/09; 27 listopada 2009 r., II FSK 430/09, z 17 grudnia 2013 r., sygn. akt II FSK 3487/13, z 11 lutego 2014 r., sygn.. akt II FSK 3769/13, 7 sierpnia 2014 r., sygn. akt I FSK 1175/14, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślić też należy, że stronie wezwanej do usunięcia braków formalnych złożonego pisma nie przysługuje jakikolwiek margines interpretacyjny odnośnie do sposobu wykonania wezwania, jeżeli zawiera ono w sposób szczegółowy i wyraźny czynności, których dopełnienie jest wymagane do nadania sprawie dalszego biegu (postanowienie NSA z 5 września 2008 r., I FSK 536/08, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, iż okoliczność ta nie jest kwestionowana przez autora zażalenia. Wezwanie w sposób szczegółowy i wyraźny określało czynność, której dopełnienie stało się konieczne, termin wykonania wezwania oraz skutki braku wykonania wezwania. Z przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wynika aby pełnomocnik był uprawniony do wykonywania w sposób dowolny kierowanych do niego wezwań przez sąd, czy też oceniania, czy wezwanie jest zasadne czy też zasadne nie jest. Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie uzupełnił w wyznaczonym przez Sąd terminie braków skargi, to Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz orzekł o odrzuceniu skargi. Dodatkowo należy zauważyć, że sposób doręczenia pełnomocnikowi Skarżącego wezwania do uzupełnienia skargi w trybie art. 150 O.p. był prawidłowy. Wskazując na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.