I FZ 308/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Chustecka po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Z. S.A. w likwidacji z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 lipca 2011 r., sygn. akt I SA/Kr 821/10 w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. S.A. w likwidacji z siedzibą w K. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 22 marca 2010 r. o nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług od stycznia do grudnia 1999 r. postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zwolnił Z. S.A. w likwidacji z siedzibą w K. od kosztów sądowych w ¾ części, a w pozostałym zakresie wniosek Spółki o zwolnienie od kosztów sądowych oddalił, w sprawie ze skargi na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. w przedmiocie podatku od towarów i usług od stycznia do grudnia 1999 r. Sąd I instancji wskazał, że nie można odmówić racji argumentacji zakwestionowanego postanowienia Referendarza Sądowego z dnia 2 czerwca 2011 r., że przedstawione w toku niniejszego postępowania wpadkowego twierdzenia i dokumenty źródłowe nie wskazują na zmianę badanych uprzednio okoliczności w ramach rozpatrywania wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych zakończonych wydaniem postanowień Referendarza Sądowego z dnia 12 maja 2010 r. W tym kontekście nie może też dziwić uwypuklenie znaczenia oświadczenia likwidatora Spółki, że sytuacja finansowa i majątkowa Spółki nie uległa żadnej zmianie od dnia 7 kwietnia 2010 r. Sąd podkreślił, że do dnia 31 marca 2010 r. Spółka osiągnęła zysk w wysokości 707.976,04zł i jako profesjonalista obrotu gospodarczego znacznych rozmiarów powinna zabezpieczyć z tej kwoty stosowne środki umożliwiające realizację jej praw przed sądem. Ponadto przy wydatkowaniu oczekiwanego zysku netto na koniec 2010 r. Spółka winna była liczyć się z kosztami związanymi z prowadzonym przed Sądem postępowaniem. W tych warunkach Sąd przyjął, że sytuacja faktyczna Spółki nie odpowiada warunkom koniecznym do przyznania jej prawa pomocy w zakresie żądanym we wniosku. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik Spółki zaskarżając orzeczenie zarzucił mu naruszenie art. 165 w związku z art. 243 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej: P.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie wynikające z błędnego uznania, że w niniejszej sprawie nie zaistniały okoliczności uzasadniające możliwość weryfikacji wcześniejszego stanowiska Sądu w kwestii wniosku Spółki o zwolnienie od kosztów sądowych oraz naruszenie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 P.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe niezastosowanie polegające na nieuprawnionym przyjęciu, że strona skarżąca dysponuje środkami na poniesienie kosztów postępowania ze skargi kasacyjnej w części wynikającej z zaskarżonego postanowienia. Biorąc pod uwagę powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie wniosku Spółki i zwolnienie jej w całości od kosztów sądowych. W uzasadnieniu pełnomocnik Spółki wskazał, że nie może zgodzić się ze stwierdzeniem Sądu I instancji, że okoliczności niniejszej sprawy nie uległy zmianie w sposób, który uzasadniałby ocenę wniosku strony w sposób odmienny niż dokonano tego w postanowieniu Referendarza Sądowego z dnia 12 maja 2010 r. Nie ma uzasadnienia w ocenie Spółki powoływanie się w tym kontekście na załączone do wniosku oświadczenia likwidatora Spółki, że sytuacja jej finansowa nie uległa zmianie od dnia składania poprzedniego wniosku o zwolnienia od kosztów sądowych. Z kontekstu tego oświadczenia wynika, że sytuacja Spółki nie uległa poprawie, gdyż pozostaje ona w likwidacji i nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, nie posiada środków na rachunku bankowym, a istotne składniki majątkowe Spółki również zostały zajęte. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane osobie prawnej w zakresie całkowitym gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie miał obowiązek wszechstronnie i wyczerpująco odnieść się do przytoczonych we wniosku okoliczności i do materiału dowodowego zebranego w sprawie, co też uczynił. Należy zauważyć, że zgodnie z treścią art. 246 § 2 P.p.s.a., regulacja w nim zawarta stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w treści art. 199 P.p.s.a., stosownie do którego strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Przy tym to do Sądu kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i dostępnej wiedzy, należy ocena czy takie okoliczności zachodzą. W przedmiotowej sprawie należy zgodzić się z Sądem I instancji, że przedstawione w toku niniejszego postępowania wpadkowego twierdzenia i dokumenty źródłowe nie wskazują na zmianę okoliczności, które były podstawą przy wydawaniu postanowień Referendarza Sądowego z dnia 12 maja 2010 r. Świadczy o tym chociażby oświadczenie z dnia 6 maja 2011 r. likwidatora Spółki o jej sytuacji finansowej i majątkowej, która w jego ocenie nie uległa żadnej zmianie od dnia 7 kwietnia 2010 r. Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności zarzut zawarty w zażaleniu, a dotyczący naruszenia art. 165 w związku z art. 243 ust. 1 P.p.s.a. należy uznać za niezasadny. Podkreślić należy, że Spółka pozostaje w likwidacji i nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, nie posiada środków na rachunku bankowym, ale nie można zapomnieć, że do dnia 31 marca 2010 r. Spółka osiągnęła zysk w wysokości 707.976,04 zł, a z bilansu i rachunku zysków i strat (sporządzony w maju 2011 r.) dołączonego do zażalenia wynika, że na dzień 31 grudnia 2010 r. zysk Spółki wyniósł 273.375,61 zł. Nie można więc uznać, że zaskarżonym postanowieniem Sąd I instancji naruszył art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 P.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo zatem Sąd I instancji przeanalizował materiał dowodowy zgromadzony w sprawie dotyczący sytuacji Spółki i przyznał jej zwolnienie od kosztów sądowych w ¾ części, a w pozostałej części wniosek strony o zwolnienie od kosztów sądowych oddalił. Mając powyższe na uwadze, wobec nienaruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawa, a tym samym braku podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, należało zażalenie oddalić, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a.