I GZ 361/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc po rozpoznaniu w dniu 21 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Prezesa Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 czerwca 2022 r., sygn. akt V SO/Wa 7/21 w zakresie wymierzenia organowi grzywny w sprawie z wniosku S. L. o wymierzenie Prezesowi Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 21 czerwca 2022 r., sygn. akt V SO/Wa 7/21, wydanym na wniosek S. L. (dalej: skarżący) wymierzył na podstawie art. 55 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Prezesowi Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: organ, Prezes PFRON) grzywnę w wysokości 5 000 zł za nieprzekazanie do sądu administracyjnego skargi z 15 stycznia 2021 r. na przewlekłość postępowania organu w sprawie odmowy zakwalifikowania go do programu rehabilitacji kompleksowej. W uzasadnieniu postanowienia WSA wskazał, że akt niniejszej sprawy wynika, że skarżący złożył 15 stycznia 2020 r. za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej organu skargę na przewlekłość postępowania Prezesa PFRON w związku ze złożonym zgłoszeniem do udziału w rehabilitacji kompleksowej realizowanej w ramach projektu "Wypracowanie i pilotażowe wdrożenie modelu kompleksowej rehabilitacji umożliwiającej podjęcie pracy lub powrót do pracy". Organ powinien przekazać skargę do Sądu wraz z aktami sprawy najpóźniej w dniu 14 lutego 2020 r., jednak skarga nie została do dnia wydania postanowienia o wymierzeniu grzywny przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Organ nie ustosunkował się w ogóle do wniosku skarżącego ani nie odpowiedział na dwukrotne wezwania Sądu. WSA postanawiając o wysokości wymierzonej grzywny miał na uwadze czas, jaki upłynął od dnia 14 lutego 2020 r. (ostatni dzień terminu na przekazanie skargi do Sądu), brak ustosunkowania się organu do przedmiotowego wniosku oraz brak odpowiedzi na dwukrotne wezwania Sądu. Wskazał ponadto, że orzeczona grzywna stanowić powinna należytą sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Organ wniósł zażalenie na postanowienie WSA z 21 czerwca 2022 r., wskazując, że sprawa, w której wnioskodawca złożył wniosek, nie jest sprawą administracyjną, a jedyną drogą dochodzenia roszczeń od PFRON była droga postępowania cywilnego. W ocenie organu wymierzenie grzywny w niniejszej sprawie było nieuzasadnione, a jeżeli nawet, to wymierzona grzywna jest rażąco wysoka w stosunku do ewentualnego zawinienia po stronie organu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 54 § 2 zdanie pierwsze w związku z art. 54 § 1 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie to może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości niewykonanie przez organ obowiązku określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a., jak również złożenie przez skarżącego wniosku o wymierzenie Prezesowi PFRON grzywny, a także wymierzenie przez WSA grzywny nieprzekraczającej maksymalnej wysokości przewidzianej w ustawie. Argumentacja zaprezentowana w uzasadnieniu zażalenia wniesionego przez organ nie może usprawiedliwić rażąco długiego - i trwającego w dacie orzekania co do wniosku skarżącego o wymierzenie grzywny - okresu, w którym organ nie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku przekazania akt sprawy wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego. W szczególności nie tłumaczy takiego procedowania, noszącego cechy lekceważenia żądań strony i ignorowania wezwań Sądu I instancji, wyrażone w zażaleniu przekonanie o braku właściwości sądu administracyjnego do orzekania w sprawie wnioskodawcy. Stanowisko takie organ powinien przedstawić w odpowiedzi na skargę, aby umożliwić rozstrzygnięcie tego zagadnienia przez WSA. Wyjątkowo długi, bo ponad dwuletni czas, w którym organ nie wykonał ciążącego na nim obowiązku, uzasadnia również wysokość nałożonej na Prezesa PFRON grzywny. Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu zażalenia.