I OZ 557/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Niczyporuk po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 7 września 2022 r., sygn. akt II SA/Lu 268/22 o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wyrokiem z 23 czerwca 2022 r., sygn. akt II SA/Lu 268/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (dalej Sąd I instancji/Sąd Wojewódzki) w punkcie pierwszym oddalił skargę R. P. (dalej Skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. W punkcie drugim Sąd I instancji przyznał adwokatowi B. K. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości 295,20 zł, w tym 55,20 z tytułu podatku od towarów i usług. Następnie 1 września 2022 r. nowy pełnomocnik Skarżącej z urzędu adwokat U. W. przedłożyła do akt sądowych sprawy opinię z 1 września 2022 r. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku. Pismem z 1 września 2022 r. Skarżąca osobiście zwróciła się o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego wyroku. Następnie Sąd Wojewódzki, przy piśmie z 2 września 2022 r. przesłał Skarżącej odpis ww. opinii i poinformował, że 30-dniowy termin od wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia doręczenia stronie odpisu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Pouczono ponadto Skarżąca, że skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. Zaskarżonym niniejszym zażaleniem, postanowieniem z 7 września 2022 r. sygn. akt II SA/Lu 268/22 Sąd I instancji orzekł o odrzuceniu wniosku Skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu Sąd Wojewódzki wskazał, że w przedmiotowej sprawie 2 września 2022 r. przesłano Skarżącej odpis opinii z 1 września 2022 r. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz pouczono ją, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia doręczenia jej odpisu opinii. Sąd I instancji wskazał ponadto, że do dnia wydania postanowienia do akt sprawy nie wpłynęło zwrotne potwierdzenie odbioru przez Skarżącą odpisu przedmiotowej opinii oraz pouczenia. W związku z tym, w ocenie Sądu, 30-dniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej jeszcze nie rozpoczął biegu w stosunku do Skarżącej. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego, sytuacja procesowa, w której znalazła się Skarżąca wskutek sporządzenia przez reprezentującego ją pełnomocnika z urzędu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wypełnia dyspozycję art. 177 § 4 P.p.s.a., z której wyraźnie wynika, że złożenie takiej opinii nie pozbawia strony uprawnienia do wniesienia skargi kasacyjnej w terminie, którego bieg rozpoczyna się na nowo dopiero od dnia doręczenia odpisu opinii stronie, o czym Sąd pouczył Skarżącą dokonując doręczenia. Oznacza to, zdaniem Sądu I instancji, że dopiero od dnia doręczenia Skarżącej odpisu opinii z pouczeniem o uprawnieniu i sposobie wniesienia skargi kasacyjnej rozpocznie swój bieg termin do wniesienia skargi kasacyjnej do sądu. Powyższe uprawnia stronę do wniesienia skargi kasacyjnej w tym terminie przez pełnomocnika z wyboru. Konkludując Sąd I instancji wskazał, że skoro z akt sprawy nie wynika, że odpis opinii nie został skutecznie doręczony Skarżącej, to termin do wniesienia skargi kasacyjnej nie rozpoczął jeszcze biegu, a tym samym brak było podstaw do jego przywrócenia. W związku z powyższym wniosek Skarżącej był niedopuszczalny i podlegał odrzuceniu. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone zażaleniem sporządzonym osobiście przez Skarżącą. W uzasadnieniu Skarżąca zarzuciła pełnomocnikowi z urzędu stronniczość oraz postępowanie wbrew zasadom według których powinien działać pełnomocnik wyznaczony z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Orzeczenie Sądu I instancji odpowiada prawu, a zażalenie Skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 88 P.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wnioskiem spóźnionym jest wniosek złożony z uchybieniem tygodniowego terminu wskazanego w art. 87 § 1 P.p.s.a., od czasu ustania przyczyny jego uchybienia. Natomiast wniosek jest niedopuszczalny, gdy brak jest ustawowych warunków jego dopuszczalności. Wniosek o przywrócenie terminu jest niedopuszczalny między innymi, gdy w ogóle nie było uchybienia terminu. Rację ma Sąd pierwszej instancji, że w niniejszej sprawie wniosek Skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej był niedopuszczalny, gdyż nie rozpoczął biegu termin do wniesienia skargi kasacyjnej, a zatem nie nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W myśl bowiem art. 177 § 4 P.p.s.a. jeżeli pełnomocnik wyznaczony na podstawie art. 253 § 2 P.p.s.a. nie stwierdza podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, składa w sądzie, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzoną przez siebie opinię w tym przedmiocie wraz z odpisem dla strony, dla której został ustanowiony. Następnie Sąd doręcza odpis opinii stronie. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę biegnie od dnia doręczenia odpisu opinii, o czym sąd poucza stronę, dokonując doręczenia. W przedmiotowej sprawie Skarżącej zostało przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia jej pełnomocnika z urzędu. Następnie 1 września 2022 r. w sprawie kolejny już pełnomocnik Skarżącej z urzędu – adwokat U. W. złożyła do Sądu I instancji opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Po jej otrzymaniu Sąd Wojewódzki stwierdził, że została ona sporządzona z zachowaniem należytej staranności. Bezsporne w sprawie jest również to, że Skarżąca nie czekając na doręczenie jej przez Sąd I instancji opinii z 1 września 2022 r. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z 23 czerwca 2022 r. złożyła pismem z tej samej daty wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Z akt sprawy wynika również, że dopiero pismem z 2 września 2022 r. Sąd I instancji przesłał Skarżącej odpis opinii z 1 września 2022 r. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku, którą jak wynika z akt sądowych sprawy Skarżąca odebrała osobiście dopiero 12 września 2022 r. W niniejszym stanie faktycznym sprawy Skarżąca nie była pozbawiona uprawienia do wniesienia skargi kasacyjnej, jednakże zgodnie z dyspozycją wspomnianego art. 177 § 4 P.p.s.a. - termin ten zaczął jej biec dopiero od daty doręczenia jej odpisu opinii z 1 września 2022 r. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z 23 czerwca 2022 r., co w niniejszej sprawie nastąpiło dopiero 12 września 2022 r. Tym samym Sąd I instancji słusznie uznał, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy brak było podstaw do jego przywrócenia. Tak więc zasadnie Sąd I instancji wniosek Skarżącej z 1 września 2022 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej uznał za przedwczesny i jako niedopuszczalny orzekł o jego odrzuceniu. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., oddalił zażalenie.