I SA/Kr 823/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Jarosław Wiśniewski Sędziowie Grzegorz Klimek Michał Niedźwiedź (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 października 2022 r. sprawy ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 24 maja 2022 r. nr SKO.Pod/4140/545/2022 w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2016 r. oddala skargę UZASADNIENIE Wnioskiem z 16 grudnia 2021 r. P. sp. z o.o. z siedzibą w K. - nazywane dalej "Spółką", zwróciło się do Prezydenta Miasta Krakowa o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2016 r. Postanowieniem z 24 stycznia 2022 r. Prezydent Miasta Krakowa odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2016 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 79 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.; dalej jako "O.p.") Po rozpoznaniu zażalenia Spółki, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, postanowieniem z 24 maja 2022 r. (SKO.Pod/4140/545/2022), utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W motywach postanowienia SKO w Krakowie wyjaśniło, że nadpłata której dotyczył wniosek Spółki miała powstać w związku z wydaniem przez Prezydenta Miasta Krakowa decyzji z 29 marca 2018 r. Decyzja ta została jednak uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z 6 grudnia 2019 r. w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 14 marca 2019 r. (sygn. akt I SA/Kr 1219/18). Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ pierwszej instancji wydał decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego za 2016 r., przy czym decyzja ta została uchylona przez SKO w Krakowie, a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia. Tym samym, skoro w dacie złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty postępowanie podatkowe nadal było w toku, zgodnie z art. 79 § 1 oraz art. 165a § 1 O.p. organ nie miał możliwości wszczęcia postępowania w tym przedmiocie. W skardze wywiedzionej przez Spółkę od powyższego postanowienia pełnomocnik strony podniósł zarzuty naruszenia: - art. 79 § 1 i 2 O.p. poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą w konsekwencji do wadliwego zastosowania tych przepisów, a polegającą na przyjęciu, że Spółka z uwagi na prowadzone powtórnie postępowanie podatkowe (wymiarowe), pomimo zbliżającego się okresu przedawnienia przedmiotowego w sprawie zobowiązania podatkowego, nie jest uprawniona do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie oraz zwrot nadpłaty (przy uwzględnieniu całego stanu faktycznego sprawy); 165a § 1 O.p. w zw. z art. 79 § 1 i 2 O.p. poprzez błędne uznanie przez organy, że w sprawie zaistniały przesłanki do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzeni i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2016 r., podczas gdy prawidłowym rozstrzygnięciem winno być przeprowadzenie postępowania i wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z wnioskiem Spółki, zwłaszcza że organ podjął czynności wyjaśniające w sprawie (m.in. gromadzenie dowodów); art. 77 § 1 pkt 3 Op. w zw. z art. 77 § 4 O.p. poprzez ich niezastosowanie; art. 120 oraz art. 121 § 1 O.p., polegającą na wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia z naruszeniem zasad legalizmu oraz zasady zaufania do organów podatkowych, poprzez wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia w warunkach, gdy z uwagi na przewlekłość działań organów w postępowaniu podatkowym (wymiarowym) Skarżąca może zostać pozbawiona możliwości wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie i zwrot nadpłaty z uwagi na upływ terminu przedawnienia (art. 79 §2 O.p.); art. 210 § 1 pkt 6 O.p. poprzez nieustosunkowanie się w treści uzasadnienia do merytorycznych zarzutów zawartych w zażaleniu, a w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia powtórzenie wyłącznie argumentacji prezentowanej przez organ pierwszej instancji, przy jednoczesnym błędnym ustaleniu stanu faktycznego, co miało istotny wpływ na wydanie przedmiotowego rozstrzygnięcia przez organ drugiej instancji. Pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia pierwszej instancji w całości, jak również o zasądzenie od SKO w Krakowie na rzecz Spółki zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, utrzymując przy tym swoje dotychczasowe stanowisko. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Skarga okazała się niezasadna, dlatego została oddalona. Biorąc pod uwagę motywy kontrolowanego postanowienia oraz zarzuty sformułowane w skardze w pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że pismo Spółki z 16 grudnia 2021 r. - które zainicjowało postępowanie w sprawie - zostało zatytułowane, jako "Wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2016". Dalsza jego treść potwierdza, że Spóła oczekiwała stwierdzenia nadpłaty oraz jej zwrotu. Przy czym wskazała jedynie, że w deklaracji wykazała podatek należny do zapłaty w kwocie 118.899 zł, zapłaciła zaś 159.749 zł. W świetle powyższego Sąd podzielił stanowisko SKO w Krakowie, zgodnie z którym wniosek ten nie mógł skutecznie zainicjować postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty. Z art. 79 § 1 O.p. wyraźnie bowiem wynika zakaz wszczynania i prowadzenia postępowania w sprawie nadpłaty w czasie trwania postępowania podatkowego i kontroli podatkowej. Ratio legis tego przepisu stanowi potrzeba uniknięcia konkurencji postępowań, prowadzonych w istocie w tej samym przedmiocie. Skoro bowiem wysokość zobowiązania podatkowego podatnika nie jest ostatecznie ustalona (postępowanie w tej sprawie jest w toku), to ewentualne stwierdzenie i zwrot nadpłaty w określonym podatku uzależnione jest od wyniku przedmiotowego postępowania. Skoro zaś organ uzna, w ramach prowadzonego postępowania wymiarowego, że nadpłata rzeczywiście istniej po stronie podatnika, to powinien w swojej decyzji stwierdzić również jej wysokość. Oznacza to, że Prezydent Miasta Krakowa powinien był wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 O.p. Sąd dostrzega przy tym, że nadpłata, której stwierdzenia oraz zwrotu domaga się strona powstała na skutek wykonania decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z 29 marca 2018 r. - uchylonej przez SKO w Krakowie decyzją z 6 grudnia 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 14 marca 2019 r. (sygn. akt I SA/Kr 1219/18) WSA w Krakowie uchylił bowiem decyzję SKO w Krakowie z 18 września 2018 r., utrzymującą w mocy wspomniane rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta Krakowa. W motywach skargi pełnomocnik Spółki wskazał, że organ ten ponownie rozpoznał sprawę i wydał decyzję dopiero 28 lutego 2022 r., z tym że strona wniosła od niej odwołanie. W tym kontekście, wbrew temu co wywodzi pełnomocnik strony, przedstawiona powyżej wykładnia art. 79 § 1 O.p. nie skutkuje niemożliwością domagania się przez Spółkę zwrotu nadpłaty oraz nie grozi wygaśnięciem tego prawa z uwagi na przedawnieni zobowiązania podatkowego (art. 79 § 2 O.p.). Nadpłata, o której jest mowa we wniosku Spółki, powstała bowiem w związku wyeliminowaniem z obrotu prawnego decyzji. Decyzja Prezydenta Miasta Krakowa, na podstawie której Spółka uiściła podatek, została bowiem uchylona 6 grudnia 2019 r. Równocześnie do momentu złożenia powyższego wniosku w grudniu 2021 r., w sprawie nie została wydana nowa decyzja. W tym przypadku zastosowanie mogła zatem znaleźć dyspozycja art. 77 § 1 pkt 3 oraz § 4 O.p. Artykuł 77 § 1 pkt 3 O.p. przewiduje bowiem, że nadpłata podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji o uchyleniu, jeżeli w związku z uchyleniem albo stwierdzeniem nieważności decyzji nie wystąpi obowiązek wydania nowej decyzji. Wówczas zaś, gdy obowiązek taki istnieje, nadpłata podlega zwrotowi bez zbędnej zwłoki, jeżeli nowa decyzja nie została wydana w terminie 3 miesięcy od dnia uchylenia poprzedniej decyzji. Przy czym zwrot ten powinien nastąpić z urzędu na podstawie art. 77 § 4 O.p. w drodze czynności materialno-technicznej, bez konieczności złożenia przez podatnika wniosku, o którym jest mowa w art. 75 § 1 O.p., czy też prowadzenia przez organ odrębnego postępowania, a następnie wydania orzeczenia. Z powyższego wynika, że Ordynacja podatkowa przewiduje odrębne zasady zwrotu nadpłaty, wówczas gdy powstaje ona na skutek uchylenia decyzji. Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2022, poz. 329 ze zm.) ----------------------- sygn. akt I SA/Kr 823/22 i sygn. akt I SA/Kr823/22 4 sygn. akt I SA/Kr 823/22 2