II SAB/Gd 168/15

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Pazdykiewicz po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2015 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi K. A. na bezczynność Dyrektora Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2. umarza postępowanie w pozostałym zakresie, 3. zasądza od Dyrektora Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół na rzecz skarżącego K. A. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE W piśmie z dnia 30 czerwca 2015 r. K. A. zwrócił się do Dyrektora A w . z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej w postaci kserokopii rozliczeń wyjazdów służbowych podanych we wniosku osób, kierowników gminnych jednostek organizacyjnych w podanych we wniosku datach delegacji oraz w postaci kserokopii list obecności tych samych osób za okres od 2010 r. do końca pierwszego kwartału 2015 r. W dniu 16 września 2015 r. K. A. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na bezczynność Dyrektora A w G., wnosząc o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 30 czerwca 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Skarżący wskazał, że podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje, jak również nie wydaje decyzji odmownej, gdyby takie przesłanki zachodziły, w konsekwencji pozostając w bezczynności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i umorzenie postępowania jako bezzasadne. Wyjaśnił, że dopiero w skardze skarżący podał swój adres zamieszkania, pod który należy kierować korespondencję. Dodał, że w dniu 15 września 2015 r. organ zakończył postępowania w tej sprawie i wydał decyzję administracyjną umarzającą postępowanie, nadają ją w urzędzie pocztowym w dniu 16 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanową inaczej. W myśli przepisów art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) kontrola ta obejmuje również bezczynność organów administracji. W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł skargę na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej. Przez bezczynność organu należy rozumieć sytuację, w której organ, mimo ciążącego na nim obowiązku w terminie ustalonym przez obowiązujące przepisy, nie podjął jakichkolwiek czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, lecz nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu lub nie podjął właściwej czynności. Wniesienie skargi na tak rozumianą bezczynność organu jest uzasadnione nie tylko w razie niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także i w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie ocenił, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu. Dla stwierdzenia, więc czy zachodzi bezczynność organu niezbędne jest uprzednie ustalenie, że organ był zobowiązany na podstawie przepisów obowiązującego prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo podjęcia określonej czynności. Bezczynność organu na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.) - zwanej dalej "ustawą", polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje. Z kolei stanowisko organu o odmowie udzielenia informacji lub o umorzeniu postępowania winno przybrać procesową formę decyzji administracyjnej, co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustawa reguluje zarówno zakres podmiotowy jak i przedmiotowy, a także procedurę oraz tryb udostępniania informacji publicznej. Odnośnie zakresu podmiotowego niewątpliwie Dyrektor A w G., jako podmiot reprezentujący jednostkę organizacyjną samorządu terytorialnego jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, a wiec jest zobowiązany do udzielenia informacji, która spełnia kryterium przedmiotowe informacji publicznej (art. 4 ust.1 pkt 4 ustawy). Jeżeli chodzi o zakres przedmiotowy uregulowany ustawą to, pojęcie informacji publicznej zdefiniowane zostało w art. 1 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Jego doprecyzowaniem jest art. 6 ust. 1 ustawy, który w formie katalogu otwartego wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze publicznym. Na podstawie wskazanych przepisów, uwzględniając konstytucyjną konstrukcję prawa do informacji zawartą w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że informacją publiczną jest każda informacja wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacja wytworzona i odnosząca się do publicznej sfery ich działalności. Art. 6 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy stanowi, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 i zasadach ich funkcjonowania, w tym o majątku, którym dysponują. Informacja objęta wnioskiem skarżącego z dnia 30 czerwca 2015 r., dotycząca rozliczeń wyjazdów służbowych kierowników gminnych jednostek organizacyjnych oraz listy ich obecności, ma zatem charakter informacji publicznej. Rozpoznając skargę stwierdzić należy, że organ nie pozostawał w bezczynności w sprawie o udostępnienie informacji publicznej na dzień orzekania. Organ decyzją z dnia 15 września 2015 r. umorzył postępowanie w sprawie z wniosku skarżącego K. A. z dnia 30 czerwca 2015 r. o udzielenie informacji publicznej wskazując w podstawie prawnej przepisy art. 10 ust. 1, art. 14 ust. 2, art. 16 ust. 1 i 2 ustawy oraz art. 104 k.p.a. Oznacza to, że organ po wniesieniu skargi, a przed wydaniem orzeczenia przez Sąd zakończył postępowanie w postaci wydania ww. decyzji administracyjnej umarzającej postępowanie. Zatem w momencie rozpoznawania skargi przez Sąd organ nie pozostawał w bezczynności. W konsekwencji brak jest podstaw do zastosowania trybu przewidzianego w art. 149 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i orzekania zgodnie z żądaniem o obowiązku wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności. Biorąc powyższe pod uwagę uznać należało, że postępowanie w sprawie w tej części stało się bezprzedmiotowe. W tym stanie rzeczy działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd umorzył postępowanie w sprawie bezczynności, orzekając jak w punkcie 2 sentencji wyroku Wydanie przez organ decyzji, jak to ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, nie zwalnia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zakresie orzekania w przedmiocie stwierdzenia czy bezczynność miała miejsce rażącym naruszeniem prawa. Stosownie do art. 149 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd ma obowiązek ustalenia czy bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, niezależnie od tego czy w dacie wyrokowania organ pozostawał czy też nie pozostawał w bezczynności. Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Organ administracji ostatecznie rozstrzygnął sprawę w drodze decyzji umarzającej postępowanie. Jednocześnie z prowadzonej między skarżącym a organem korespondencji wynika, że organ ten podejmował czynności mające na celu rozpatrzenie wniosku w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, początkowo uznając, że informacja żądana przez skarżącego ma charakter informacji przetworzonej, o czym informował skarżącego w piśmie z dnia 15 lipca 2015r. dołączając do niego będącą w posiadaniu organu listę obecności na szkoleniu a następnie w odpowiedzi na pisma skarżącego z dnia 24 lipca 2015r. i 18 sierpnia 2015r. uznał, że może informację może udostępnić w siedzibie A (pisma z dnia 18 sierpnia 2015r. i 1 września 2015r.). Odpowiedzi organu były kierowane do skarżącego niezwłocznie, z zachowaniem 14-dniowego terminu wynikającego z art. 13 ust. 1 ustawy, wobec czego nie można organowi postawić zarzutu rażącego naruszenia prawa. Z rażącym naruszeniem prawa w sytuacji bezczynności organu mielibyśmy do czynienia w sytuacji, gdyby organ w ogóle pozostawił wniosek skarżącego bez odpowiedzi w jakiejkolwiek formie bądź przewlekał ustosunkowywanie się do wniosku skarżącego ponad terminy przewidziane w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku skarżącego wynikała z niewydania decyzji po uznaniu, że informacja ma charakter informacji przetworzonej i zmianie stanowiska poprzez uznanie, że może ona być udostępniona na warunkach określonych przez A. Powyższe spowodowało, że termin na wydanie decyzji został przekroczony. Poza oceną Sądu pozostaje w sprawie o bezczynność merytoryczna ocena wydanej decyzji. W tej sytuacji również wymierzenie organowi grzywny nie jest zasadne, gdyż jej cel represyjny nie byłby uzasadniony w okolicznościach przedmiotowej sprawy. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 201 § 1 i art. 205 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym zwrot kosztów postępowania przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z treścią tego przepisu organ, którego bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Wydanie przez organ decyzji traktowane jest analogicznie jak uwzględnienie skargi przez organ we własnym zakresie. Do niezbędnych kosztów w rozpatrywanej sprawie należy uiszczony przez skarżącego wpis sądowy. W konsekwencji Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, stanowiącą równowartość uiszczonego wpisu od skargi.