VIII U 499/25

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt VIII U 499/25</strong> </p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Decyzją z dnia 16.01.2025 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">Ł.</span> na podstawie art. 15zx ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2024 poz 340) w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 83;art. 83 ust. 1;art. 83 ust. 2)">art. 83 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> (Dz. U. z 2024 r. poz.497 ze zm.), zobowiązał <span class="anon-block">K. B.</span> do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia postojowego w kwocie 4160,00 zł w terminie miesiąca od otrzymania decyzji wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego, naliczonymi od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia postojowego do dnia zwrotu. Wysokość odsetek ustawowych na dzień wydania decyzji wynosi 0 zł wysokość odsetek ustawowych za opóźnienie od 5.10.2023 wynosi 11,25 % w stosunku rocznym.</p> <p>W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia podniesiono, że 8 czerwca 2020 r. wpłynął do oddziału wniosek <span class="anon-block">K. B.</span> o świadczenie postojowe RSP-D, w którym wskazała, że przychód osiągnięty w dwóch miesiącach poprzedzających miesiąc złożenia wniosku tj. w 04/2020 i 05/2020 był co najmniej 15% niższy. Ponadto ww oświadczyła, że rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej przed 1 kwietnia 2020 r., nastąpił przestój w prowadzeniu działalności, że nie podlega ubezpieczeniom społecznym z innego tytułu. Na podstawie tego wniosku <span class="anon-block">K. B.</span> otrzymała świadczenie postojowe w wysokości 2080,00 zł. w dniu 29 czerwca 2020. Następnie 17 lipca 2020 r.ww. złożyła wniosek RSP-D-K za kolejny okres, oświadczając, że jej sytuacja materialna wykazana we wniosku o świadczenie postojowe nie uległa poprawie. Na podstawie tego wniosku wypłacono ubezpieczonej świadczenia w wysokości 2080,00 zł w dniu 21 lipca 2021 r.</p> <p>Organ podniósł, iż z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynika, że 2 czerwca 2020 r. <span class="anon-block">K. B.</span> złożyła wniosek o wykreślenie przedsiębiorcy z CEIDG z datą zaprzestania wykonywania działalności gospodarczej 30 kwietnia 2020 r. Na dzień złożenia wniosku o świadczenie postojowe w związku z przeciwdziałaniem skutkom wywołanym COVID-19 dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą ww. nie prowadziła działalności gospodarczej i tym samym nie przysługiwało jej prawo do wypłaty świadczenia postojowego z wniosku RSP-D 8 czerwca 2020 r. i RSP-DK z 17 lipca 2020 r.</p> <p>/ decyzja k. 31-33 akt ZUS/</p> <p>Odwołanie od powyższej decyzji w dniu 3.02.2025 r. wniosła ubezpieczona <span class="anon-block">K. B.</span> domagając się jej zmiany i uznania, iż nie jest zobowiązana do zwrotu wypłaconego jej świadczenia postojowego. Odwołująca wskazała, że decyzja o przyznaniu świadczenia została wydana na podstawie stanu faktycznego znanego organowi rentowemu. Wskazała iż w momencie składania wniosków spełniała kryteria wskazane w ustawie, zaś kwestionowanie przez ZUS ich zasadności po 5 latach bez wskazania konkretnych uchybień jest działaniem nieprawidłowym. Podniosła, że ZUS nie może po latach zmieniać swojej interpretacji przepisów na jej niekorzyść gdyż narusza to zasadę pewności prawa i zaufania do instytucji państwowych.</p> <p>Odwołująca podkreśliła, że z powodu ograniczeń związanych z pandemią nie mogła wykonywać obowiązków zawodowych, które wiązały się z bezpośrednim kontaktem z klientami. W rezultacie jej aktywność zawodowa została mocno ograniczona a dochody mocno spadły. Wobec tego wniosła o przyznanie świadczenia, które miało na celu wsparcie w trudnym okresie pandemii. Z uwagi na zamrożenie rynku brak możliwości pozyskania klientów była zmuszona zakończyć działalność po 20 latach.</p> <p>Skarżąca wskazała też, że jej sytuacja finansowa nie pozwala jej na jednorazowe uregulowanie całej należności względem ZUS - utrzymuje się z emerytury w kwocie 2860 zł. miesięcznie.</p> <p>/ odwołanie k. 3-4/</p> <p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.</p> <p>/ odpowiedź na odwołanie k 5/</p> <p>Na rozprawie w dniu 19.05.2025 r. wnioskodawczyni oświadczyła, iż zawarła z organem rentowym umowę o rozłożenie na raty nienależnie pobranego świadczenia okazując ją Sądowi. Wskazała też, iż dokonuje stosownych spłat od 3 miesięcy. Pełnomocnik organu rentowego oświadczył, że wskazana kwestia wymaga wyjaśnienia z uwagi na zawarcie umowy przed zapadnięciem prawomocnego wyroku.</p> <p>W tym stanie rzeczy wnioskodawczyni cofnęła odwołanie i wniosła o nieobciążanie jej kosztami postępowania. Pełnomocnik ZUS wyraził zgodę na cofnięcie odwołania i wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych.</p> <p>/ stanowisko procesowe stron protokół z rozprawy z dnia 19.05.2024 r. 00:00:16-00:10:27/</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 203;art. 203 § 1;art. 203 § 2)">art. 203 § 1 i 2 k.p.c.</a> pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia - aż do wydania wyroku. Pozew cofnięty nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa. Na żądanie pozwanego powód zwraca mu koszty, jeżeli sąd już przedtem nie orzekł prawomocnie o obowiązku ich uiszczenia przez pozwanego, zaś § 4 stanowi, że Sąd może uznać za niedopuszczalne cofnięcie pozwu, zrzeczenie się lub ograniczenie roszczenia tylko wtedy, gdy okoliczności sprawy wskazują, że wymienione czynności są sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierzają do obejścia prawa.</p> <p>Jak stanowi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 355)">art. 355 k.p.c.</a> Sąd umorzy postępowanie, jeżeli powód ze skutkiem prawnym cofnął pozew, strony zawarły ugodę lub została zatwierdzona ugoda zawarta przed mediatorem albo z innych przyczyn wydanie wyroku stało się zbędne lub niedopuszczalne.</p> <p>Przytoczone przepisy mają zastosowanie również do postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> </p> <p>W myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 469)">art. 469 k.p.c.</a> Sąd uzna zawarcie ugody, cofnięcie pozwu, sprzeciwu lub środka odwoławczego oraz zrzeczenie się lub ograniczenie roszczenia za niedopuszczalne także wówczas, gdyby czynność ta naruszała słuszny interes pracownika lub ubezpieczonego.</p> <p>W ocenie tutejszego Sądu cofnięcie odwołania w niniejszej sprawie przez wnioskodawczynię należało uznać za prawnie skuteczne. Odwołująca podniosła iż realizując zawartą z ZUS umowę w przedmiocie rozłożenia na raty spłaty nienależnie pobranego świadczenia uzyskała spodziewaną ochronę swych interesów. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, iż cofnięcie odwołania w niniejszej sprawie nie jest sprzeczne z prawem, z zasadami współżycia społecznego, nie zamierza do obejścia prawa, ani nie narusza słusznego interesu ubezpieczonej, a zatem jest dopuszczalne.</p> <p>Z tych też względów zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 355)">art. 355 k.p.c.</a> postępowanie w sprawie podlegało umorzeniu.</p> <p>O kosztach procesu orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> mając na uwadze charakter zgłoszonych roszczeń, fakt iż wnioskodawczyni podjęła spłatę zobowiązań oraz podnoszoną w procesie trudną sytuację majątkową wnioskodawczyni.</p> <p>J.L.</p> </div>