I GZ 364/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc po rozpoznaniu w dniu 21 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy zawarte w pkt 2 wyroku z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Bd 101/22 w zakresie zwrotu kosztów postępowania w sprawie ze skargi K. P. na informację Kujawsko-Pomorskiego Funduszu Pożyczkowego Sp. z o.o. w Toruniu z dnia 14 stycznia 2021 r. nr DGD.412.2.1734.2.2021.MB w przedmiocie negatywnej oceny projektu postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy. UZASADNIENIE Wyrokiem z 13 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Bd 101/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpoznaniu skargi K. P. (dalej: skarżący) na informację Kujawsko-Pomorskiego Funduszu Pożyczkowego Sp. z o.o. w Toruniu (dalej: Fundusz) z 14 stycznia 2021 r. w przedmiocie negatywnej oceny projektu stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Fundusz, a w punkcie 2. sentencji wyroku zasądził od Funduszu na rzecz skarżącego kwotę 697 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia w zakresie zwrotu kosztów postępowania WSA wskazał art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm., dalej: rozporządzenie MS). Postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania, zawarte w pkt 2 wyroku z 13 lipca 2022 r., skarżący reprezentowany przez pełnomocnika (adwokata) zaskarżył zażaleniem w części tj. w zakresie niezasądzonej kwoty 520 zł zwrotu kosztów postępowania, zgodnie ze spisem kosztów załączonym do skargi. W zażaleniu zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono 1. naruszenie przepisów postępowania, a to: a) art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 200 p.p.s.a. poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że wynagrodzenie adwokackie za reprezentację skarżącego, które było celowe i niezbędne w niniejszym postępowaniu, nie powinno przekraczać stawki minimalnej, pomimo przeprowadzenia w sprawie rozprawy na której skarżący był reprezentowany przez adwokata oraz złożenia stosowanego wniosku i spisu kosztów wraz z fakturą VAT, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziło do zasądzenia od organu na rzecz skarżącego kwoty niższej, niż była mu należna; b) art. 144 § 4 p.p.s.a poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i brak wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku przyczyn nieuwzględnienia wniosku skarżącego w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania i orzeczenie na podstawie przepisów ogólnych a nie na podstawie przedstawionego do skargi spisu kosztów, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ nie można poddać kontroli rozstrzygnięcia w tym przedmiocie; 2. prawa materialnego a to § 14 ust. 1 lit. c w zw. z § 15 ust. 3 rozporządzenia MS poprzez ich błędne niezastosowanie i uznanie, że wynagrodzenie adwokackie za reprezentację skarżącego nie powinno przekraczać stawki minimalnej, pomimo przeprowadzenia w sprawie rozprawy na której skarżący był reprezentowany przez adwokata oraz złożenia stosownego wniosku i spisu kosztów wraz z fakturą VAT, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziło do zasądzenia od organu na rzecz skarżącego kwoty niższej, niż była mu należna. W zażaleniu wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego w kwocie 1 217 zł zgodnie ze złożonym spisem kosztów, względnie o uchylenie orzeczenia w tym zakresie i przekazanie sprawy WSA w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zasądzając zwrot poniesionych kosztów postępowania Sąd I instancji orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a. Zgodnie z art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd I instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżona czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony Z kolei art. 209 p.p.s.a. stanowi, że wniosek strony o zwrot kosztów Sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204. Na podstawie art. 194 § 1 pkt 9 p.p.s.a. prawidłowość rozstrzygnięcia w kwestii zasądzonych kosztów można poddać ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego poprzez wniesienie zażalenia na postanowienie orzekające o zwrocie kosztów. Za niezbędne koszty postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radca prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Suma kosztów przejazdu i równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata lub radcy prawnego. Tymczasem Sąd I instancji zasądzając na rzecz skarżącego kwotę 697 zł. nie wskazał, jakie koszty składają się na tę kwotę, czyli jakie poniesione koszty uznał za niezbędne do celowego dochodzenia praw. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi możliwość zweryfikowania prawidłowości kwoty zasądzonej przez Sąd I instancji tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w którym w punkcie drugim zapadło rozstrzygnięcie w materii kosztów, nie zawiera kompletnego uzasadnienia wydanego w tym przedmiocie postanowienia. Stosownie zaś do treści art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak wskazanych powyżej elementów nie pozwolił na zbadanie poprawności zasądzonej dla Spółki kwoty. Sąd I instancji, z uwagi na niepełne uwzględnienie wniosku w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, powinien w uzasadnieniu zapadłego rozstrzygnięcia wskazać, które z kosztów ujętych w przedłożonym spisie uwzględnił, a których nie zasądził, i z jakich przyczyn (zob. postanowienie NSA z 8 listopada 2011 r., II GZ 492/11). W świetle przedstawionych okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że postanowienie w przedmiocie zasądzonych przez Sąd I instancji kosztów postępowania zawiera braki. Zatem podniesiony przez skarżącą zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. (mylnie wskazanego w zażaleniu jako art. 144 § 4, przepis art. 144 p.p.s.a. nie dzieli się na paragrafy) należy zatem uznać za usprawiedliwiony, gdyż uzasadnienie orzeczenia w przedmiocie kosztów, z uwagi na jego braki, nie pozwala na kontrolę kasacyjną. Podkreślenia wymaga, że skoro skarżąca spółka złożyła spis kosztów (k. 48 akt sądowych), które jej zdaniem należą do niezbędnych kosztów postępowania, Sąd I instancji orzekając w tym przedmiocie powinien wskazać, które koszty zostały skarżącej zwrócone, a które żądania skarżącej są nieskuteczne. Brak uzasadnienia w tym zakresie powoduje, że nie można stwierdzić, na jakiej podstawie Sąd I instancji uznał, że właściwy jest zwrot wskazanej w orzeczeniu kwoty. Należy ponadto zauważyć, że we wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia przepisach rozporządzenia MS mowa jest o stawkach minimalnych, a zatem możliwe jest zasądzanie kosztów w większej wysokości, niż wynika z tych stawek. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia