II SA/Sz 250/11

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 października 2013 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 29 stycznia 2013 r. wydanego w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Sygn. akt II SA/Sz 250/11 P O S T A N O W I E N I E Dnia 16 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 października 2013 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 13 września 2012 r. wydanego w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Sygn. akt II SA/Sz 250/11 P O S T A N O W I E N I E Dnia 16 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia powtórnego zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 13 września 2012 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 12 lipca 2012 r. wydane w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny zarządzeniem z dnia 25 października 2013 r. pozostawił bez rozpoznania wniosek R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 29 stycznia 2013 r. o odrzuceniu zażalenia na zarządzenie Sądu z dnia 19 listopada 2012 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 13 września 2012 r., które zostało wydane w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] Odpis zarządzenia z dnia 25 października 2013 r. został doręczony pełnomocnikowi skarżącego, tj. adwokatowi Z. B. w dniu 6 listopada 2013 r. (k. 488 akt sądowych), natomiast R. S. odpis zarządzenia doręczony został (do wiadomości) w dniu 20 listopada 2013 r. (k. 489 akt sądowych). W dniu 27 listopada 2013 r., R. S. złożył osobiście w biurze podawczym Sądu zażalenie na zarządzenie Sądu z dnia 25 października 2013 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia tego zażalenia. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia R.S. podał, że jego pełnomocnik "nie wykonuje swoich podstawowych obowiązków procesowych i działa świadomie na szkodę i krzywdę mocodawcy". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia Sąd w pierwszej kolejności bada, czy istniał powód do jego złożenia tzn. czy czynność w postępowaniu sądowym, której dotyczy, została dokonana z uchybieniem przewidzianego dla niej w ustawie terminu. W drugiej kolejności weryfikacji podlega wystąpienie podstaw do uwzględnienia żądania strony. Stosownie do art. 194 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia orzeczenia, które zażaleniu podlega. Zgodnie z art. 87 § 1 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu, należy dopełnić czynności, której strona nie dopełniła w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Jak wynika z art. 67 § 5 P.p.s.a., jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonywać tym osobom. Tak więc, data doręczenia pełnomocnikowi pism procesowych rozpoczyna bieg terminów do wniesienia środków zaskarżenia, zaś doręczenie stronie na jej żądanie, nie jest doręczeniem procesowym i nie wywołuje skutków procesowych, stan taki trwa do czasu poinformowania Sądu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa (vide postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2008r. I FZ 504/08, opubl. w Lex nr 564251). W niniejszej sprawie, postanowieniem referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2008r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Jak wynika z pisma z dnia grudnia 29 czerwca 2010 r. (k. 143 akt sądowych), Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej wyznaczył adwokata Z. B., pełnomocnikiem z urzędu R. S. w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 250/11. Z tego też względu, wszelkie pisma kierowane do strony, doręczane są za pośrednictwem jej pełnomocnika. Jak wynika z akt sprawy, w dniu 6 listopada 2013 r. doręczono pełnomocnikowi R. S. zarządzenie Sądu z dnia 25 października 2013 r. W tej sytuacji oczywistym jest, że wniesienie zażalenia przez R S. w dniu 27 listopada 2013 r. nastąpiło z uchybieniem terminu określonego w art. 194 § 2 P.p.s.a., gdyż termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 13 listopada 2013 r. Jednakże skarżący wraz z zażaleniem złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, a zatem należało ustalić, czy wniosek ten został złożony w terminie siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi (art. 87 § 1 P.p.s.a.). W aktach sprawy znajduje się dowód doręczenia R. S. odpisu zarządzenia z dnia 25 października 2013 r., które skarżący otrzymał do wiadomości w dniu 20 listopada 2013 r. wraz z informacją, że bieg terminu do wniesienia zażalenia na wskazane zarządzenie, liczony będzie od daty doręczenia zarządzenia pełnomocnikowi. Biorąc pod uwagę udokumentowaną w aktach sprawy okoliczność powzięcia przez skarżącego informacji o wydaniu kwestionowanego zarządzenia oraz niezaistnienie okoliczności przeciwnych, należało przyjąć, że wniosek (z dnia 27 listopada 2013 r.) o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na przedmiotowe zarządzenie został złożony z zachowaniem siedmiodniowego terminu określonego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Sąd przystąpił do oceny podstaw wniosku R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Skarżący, wskazując na przyczynę niezawinionego uchybienia terminu do wniesienia zażalenia podał, że jego pełnomocnik "nie wykonuje swoich podstawowych obowiązków procesowych". Odnosząc się do powyższego Sąd zauważa, że skoro w sprawie skarżącego reprezentuje pełnomocnik, z tego też tytułu doręczeń wszystkich pism procesowych dokonuje się ze skutkiem prawnym temu pełnomocnikowi, do czasu wypowiedzenia pełnomocnictwa. Jest to konsekwencja założenia, że osoba reprezentowana przez pełnomocnika działa w taki sposób, jakby sama dokonywała czynności procesowych, tyle że przy wykorzystaniu profesjonalnej pomocy. Skarżący może wprawdzie złożyć samodzielnie środek odwoławczy, lecz tylko w terminie, którego bieg wyznacza data doręczenia pełnomocnikowi kwestionowanego zarządzenia. W ocenie Sądu, brak jest podstaw do uwzględnienia przedmiotowego wniosku skarżącego. Powołana przez R. S. argumentacja, będąca w istocie opinią skarżącego co do sposobu prowadzenia jego sprawy przez pełnomocnika, nie stanowi o istnieniu okoliczności określonej w art. 87 § 2 P.p.s.a., od której zaistnienia uzależnione jest uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu. Wyznaczenie pełnomocnika przez korporację prawniczą i podjęcie przez niego czynności, stanowi wykonanie wydanego postanowienia o przyznaniu prawa pomocy. Strona ponosi konsekwencje czynności podejmowanych przez pełnomocnika w jej imieniu, jak i konsekwencje braku podjęcia tych czynności. Okoliczności związane z realizacją stosunku wewnętrznego pełnomocnictwa, to jest relacje między mocodawcą i pełnomocnikiem, pozostają bez wpływu na bieg terminów procesowych (por. postanowienie NSA z dnia 22 czerwca 2010 r., sygn. akt FZ 218/10 opubl. w Lex nr 643227). Z tych względów, na podstawie art. 86 § 1 zdanie drugie w związku z art. 87 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec, jak na wstępie. U z a s a d n i e n i e Wojewódzki Sąd Administracyjny zarządzeniem z dnia 25 października 2013 r. pozostawił bez rozpoznania wniosek R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. o odrzuceniu kolejnego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 13 września 2012 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 12 lipca 2012 r., które zostało wydane w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...]. Odpis zarządzenia z dnia 25 października 2013 r. został doręczony pełnomocnikowi skarżącego, tj. adwokatowi Z. B. w dniu 6 listopada 2013 r. (k. 488 akt sądowych), natomiast R. S. odpis zarządzenia doręczony został (do wiadomości) w dniu 20 listopada 2013 r. (k. 489 akt sądowych). W dniu 27 listopada 2013 r., R. S. złożył osobiście w biurze podawczym Sądu zażalenie na zarządzenie Sądu z dnia 25 października 2013 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia tego zażalenia. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia R. S. podał, że jego pełnomocnik "nie wykonuje swoich podstawowych obowiązków procesowych i działa świadomie na szkodę i krzywdę mocodawcy". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia Sąd w pierwszej kolejności bada, czy istniał powód do jego złożenia tzn. czy czynność w postępowaniu sądowym, której dotyczy, została dokonana z uchybieniem przewidzianego dla niej w ustawie terminu. W drugiej kolejności weryfikacji podlega wystąpienie podstaw do uwzględnienia żądania strony. Stosownie do art. 194 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia orzeczenia, które zażaleniu podlega. Zgodnie z art. 87 § 1 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu, należy dopełnić czynności, której strona nie dopełniła w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Jak wynika z art. 67 § 5 P.p.s.a., jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonywać tym osobom. Tak więc, data doręczenia pełnomocnikowi pism procesowych rozpoczyna bieg terminów do wniesienia środków zaskarżenia, zaś doręczenie stronie na jej żądanie, nie jest doręczeniem procesowym i nie wywołuje skutków procesowych, stan taki trwa do czasu poinformowania Sądu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa (vide postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2008r. I FZ 504/08, opubl. w Lex nr 564251). W niniejszej sprawie, postanowieniem referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2008r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Jak wynika z pisma z dnia grudnia 29 czerwca 2010 r. (k. 143 akt sądowych), Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej wyznaczył adwokata Z. B., pełnomocnikiem z urzędu R. S. w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 250/11. Z tego też względu, wszelkie pisma kierowane do strony, doręczane są za pośrednictwem jej pełnomocnika. Jak wynika z akt sprawy, w dniu 6 listopada 2013 r. doręczono pełnomocnikowi R. S. zarządzenie Sądu z dnia 25 października 2013 r. W tej sytuacji oczywistym jest, że wniesienie zażalenia przez R. S. w dniu 27 listopada 2013 r. nastąpiło z uchybieniem terminu określonego w art. 194 § 2 P.p.s.a., gdyż termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 13 listopada 2013 r. Jednakże skarżący wraz z zażaleniem złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, a zatem należało ustalić, czy wniosek ten został złożony w terminie siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi (art. 87 § 1 P.p.s.a.). W aktach sprawy znajduje się dowód doręczenia R. S. odpisu zarządzenia z dnia 25 października 2013 r., które skarżący otrzymał do wiadomości w dniu 20 listopada 2013 r. wraz z informacją, że bieg terminu do wniesienia zażalenia na wskazane zarządzenie, liczony będzie od daty doręczenia zarządzenia pełnomocnikowi. Biorąc pod uwagę udokumentowaną w aktach sprawy okoliczność powzięcia przez skarżącego informacji o wydaniu kwestionowanego zarządzenia oraz niezaistnienie okoliczności przeciwnych, należało przyjąć, że wniosek (z dnia 27 listopada 2013 r.) o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na przedmiotowe zarządzenie został złożony z zachowaniem siedmiodniowego terminu określonego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Sąd przystąpił do oceny podstaw wniosku R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Skarżący, wskazując na przyczynę niezawinionego uchybienia terminu do wniesienia zażalenia podał, że jego pełnomocnik "nie wykonuje swoich podstawowych obowiązków procesowych". Odnosząc się do powyższego Sąd zauważa, że skoro w sprawie skarżącego reprezentuje pełnomocnik, z tego też tytułu doręczeń wszystkich pism procesowych dokonuje się ze skutkiem prawnym temu pełnomocnikowi, do czasu wypowiedzenia pełnomocnictwa. Jest to konsekwencja założenia, że osoba reprezentowana przez pełnomocnika działa w taki sposób, jakby sama dokonywała czynności procesowych, tyle że przy wykorzystaniu profesjonalnej pomocy. Skarżący może wprawdzie złożyć samodzielnie środek odwoławczy, lecz tylko w terminie, którego bieg wyznacza data doręczenia pełnomocnikowi kwestionowanego zarządzenia. W ocenie Sądu, brak jest podstaw do uwzględnienia przedmiotowego wniosku skarżącego. Powołana przez R. S. argumentacja, będąca w istocie opinią skarżącego co do sposobu prowadzenia jego sprawy przez pełnomocnika, nie stanowi o istnieniu okoliczności określonej w art. 87 § 2 P.p.s.a., od której zaistnienia uzależnione jest uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu. Wyznaczenie pełnomocnika przez korporację prawniczą i podjęcie przez niego czynności, stanowi wykonanie wydanego postanowienia o przyznaniu prawa pomocy. Strona ponosi konsekwencje czynności podejmowanych przez pełnomocnika w jej imieniu, jak i konsekwencje braku podjęcia tych czynności. Okoliczności związane z realizacją stosunku wewnętrznego pełnomocnictwa, to jest relacje między mocodawcą i pełnomocnikiem, pozostają bez wpływu na bieg terminów procesowych (por. postanowienie NSA z dnia 22 czerwca 2010 r., sygn. akt FZ 218/10 opubl. w Lex nr 643227). Z tych względów, na podstawie art. 86 § 1 zdanie drugie w związku z art. 87 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec, jak na wstępie. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił kolejny wniosek R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 13 września 2012 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 12 lipca 2012 r., wydane w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] W dniu 17 września 2013 r. R. S., działając samodzielnie, wniósł zażalenie na wskazane postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Zarządzeniem z dnia 25 października 2013 r., Sąd pozostawił bez rozpoznania wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia z dnia 17 września 2013 r. Następnie, w dniu 27 listopada 2013 r., R. S. działając samodzielnie, powtórnie wniósł zażalenie na wskazane wyżej postanowienie z dnia 23 sierpnia 2013 r., występując jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia powtórnego zażalenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Merytoryczne rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu, poprzedzone jest badaniem sprawy przez sąd pod kątem dopuszczalności dokonania czynności w postępowaniu sądowym, której przywrócenia strona się domaga. W praktyce przyjmuje się, że niedopuszczalny jest wniosek o przywrócenie terminu do dokonania niedopuszczalnej czynności w postępowaniu sądowym (por. postanowienie NSA z dnia 26 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 889/10, opubl. w internetowej bazie – orzeczenia.nsa.gov.pl). Stosownie do art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu podlega odrzuceniu. Z okoliczności sprawy wynika, że R. S. wystąpił w dniu 27 listopada 2013 r. z zażaleniem i wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 23 sierpnia 2013 r., w sytuacji, gdy skarżący już wcześniej wystąpił z zażaleniem na to samo orzeczenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. W przedmiotowym przypadku doszło do złożenia zażalenia w sytuacji wystąpienia "stanu sprawy w toku" w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 4 P.p.s.a., który to przepis jest stosowany odpowiednio w postępowaniu wywołanym zażaleniem na podstawie art. 197 § 2 w związku z art. 178 i art. 193 P.p.s.a. Powołana instytucja oznacza tzw. zawiśnięcie sprawy (lis pendens), powodując zakaz wszczęcia nowego postępowania pomiędzy tymi samymi stronami i w tej samej sprawie. Ze stanem sprawy w toku mamy do czynienia w przypadku tożsamości sprawy wcześniej wszczętej (por. postanowienie NSA z dnia 26 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 600/13, opubl. w internetowej bazie – orzeczenia.nsa.gov.pl) Bezspornym jest, że toczy się już postępowanie sądowe na skutek zażalenia R. S. W sprawie tej nie wydano jeszcze orzeczenia kończącego postępowanie odwoławcze, co stanowi przeszkodę do równoczesnego prowadzenia postępowania sądowego z tytułu kolejnego zażalenia tego samego podmiotu na te samo orzeczenie (niedopuszczalność zażalenia). Skoro zatem skarżący wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania czynności niedopuszczalnej w realiach przedmiotowej sprawy, to należało uznać, że wniosek ten jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 88 P.p.s.a. orzekł, jak na wstępie.