I SA/Gd 1409/17

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi R.J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania oddala skargę. UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 16 lutego 2016 r. R. J. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego z prośbą o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych za 2008 r. wraz z odsetkami za zwłokę - do czasu rozpatrzenia jego wniosku z dnia 29 grudnia 2016 r. o rozłożenie na raty spłaty ww. zaległości podatkowej. Pismem z dnia 29 kwietnia 2017 r. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego także o zawieszenie na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 i art. 204 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa postępowania w sprawie odroczenia terminu płatności zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2008 rok z odsetkami za zwłokę. Postanowieniem z dnia 11 maja 2017 r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił R. J. zawieszenia postępowania wszczętego z wniosku strony o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych w formie odroczenia terminu płatności zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2008 rok. Nie zgadzając się z postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 11 maja 2017 r. R. J. złożył zażalenie na ww. postanowienie. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2017 r. nr [...] utrzymał w mocy ww. postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 11 maja 2017 r.. Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie strona skorzystała z prawa wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skargą z dnia 28 sierpnia 2017 r. R. J. wniósł o uchylenie w całości postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 11 maja 2017 r.. W złożonej skardze strona zarzuciła ww. postanowieniom naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239, art. 201 § 1 pkt 2, art. 204 § 1, art. 217 § 1 i § 2 w zw. z art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niewłaściwe ich zastosowanie, a także niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 68 § 4 ww. ustawy. W uzasadnieniu złożonej skargi podniesiono, iż postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. zostało wydane z naruszeniem przepisu art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprawidłowym utrzymaniu w mocy postanowienia organu pierwszej instancji. Zdaniem skarżącego zasadnym było uchylenie przez organ odwoławczy w całości postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 11 maja 2017 r. i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez zawieszenie postępowania ulgowego wszczętego wnioskiem strony z dnia 16 lutego 2017 r.. W opinii strony postanowienia organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 201 § 1 pkt 2 i art. 204 § 1 Ordynacji podatkowej w wyniku bezzasadnej odmowy zawieszenia postępowania. Strona wyjaśniła, iż w sprawie występuje zagadnienie wstępne dotyczące wysokości i wymagalności zobowiązania, którego dotyczy złożony przez nią wniosek o udzielenie ulgi w spłacie zaległości. Ponadto skarżący podniósł kwestię prowadzonego wobec niego postępowania egzekucyjnego wskazując, iż zostało ono wszczęte pomimo złożenia wniosku o rozłożenie spłaty zaległości na raty oraz przed sporządzeniem i doręczeniem decyzji w powyższym zakresie. Dodatkowo skarżący wskazał na naruszenie przepisu art. 68 § 4 Ordynacji podatkowej oraz art. 68 § 4a ww. ustawy w związku z doręczeniem przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, a następnie Dyrektora Izby Skarbowej decyzji ustalającej zobowiązania podatkowego, po upływie wyznaczonego tymi przepisami pięcioletniego terminu. Końcowo podniósł zarzut, iż zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 11 maja 2017 r. oraz postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 9 sierpnia 2017 r. zawierają błędne, niespełniające przesłanek ustawowych uzasadnienia faktyczne i prawne. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 204 § 1 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy, na wniosek strony, może zawiesić postępowanie w sprawie udzielenia ulg w zapłacie zobowiązań podatkowych. Decyzję o zawieszeniu prowadzonego postępowania podejmuje organ podatkowy, który na podstawie analizy całości zebranego materiału dowodowego ocenia, czy w konkretnym przypadku zaistniały przesłanki do zawieszenia postępowania. Podkreśla się przy tym, że wskutek użycia przez ustawodawcę w przytoczonym przepisie pojęcia "może" - organ podatkowy nie jest automatycznie zobligowany do zawieszenia na wniosek strony prowadzonego postępowania. Ponadto w myśl powoływanego przez stronę art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zgodnie z obowiązującą wykładnią zagadnienie wstępne rozumiane jest jako zagadnienie wynikłe w toku sprawy, mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy i od którego uprzedniego rozstrzygnięcia zależy rozstrzygnięcie sprawy podatkowej. Ponadto zagadnienie wstępne dotyczy sytuacji, kiedy merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy będącej przedmiotem postępowania uzależnione jest od wcześniejszego rozstrzygnięcia zagadnienia, które z istoty swej należy do kompetencji innego organu lub sądu i nie było wcześniej prawomocnie przesądzone. W przedmiotowej sprawie skarżący - w toczącym się ja jego wniosek postępowaniu o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2008 r. (wynikającej z decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 5 grudnia 2016 r. Nr [...], [...]) wraz z odsetkami a zwłokę - wniósł o zawieszenie postępowania w ww. sprawie na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 i art. 204 § 1 Ordynacji podatkowej. Wniosek strona argumentowała istnieniem w sprawie zagadnienia wstępnego dotyczącego wysokości i wymagalności zobowiązania podatkowego. Zauważyć należy, że materialną podstawą wniosku o ulgę w spłacie jest przepis art. 67a § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, który stanowi, że organ podatkowy na wniosek podatnika z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym może odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, o której mowa w art. 53a. Z przepisu tego wynika, że ulgi udzielane są wyłącznie na wniosek podatnika oraz, że pomoc dotyczy konkretnej kwoty niezapłaconego w terminie podatku (zaległości podatkowej, odsetek za zwłokę). Zatem rozstrzygnięcie o ulgę w spłacie odbywa się przy braku zagadnienia wstępnego. Jednocześnie w postępowaniu dotyczącym ulgi w spłacie brak jest możliwości kwestionowania wysokości zobowiązania podatkowego i to wnikającego z ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej (postępowania o ulgę w spłacie oraz wymiarowe są odrębnymi od siebie postępowaniami podatkowymi). Podnoszone przez podatnika argumenty mające uzasadnić zawieszenie postępowania dotyczącego wnioskowanej ulgi w spłacie nie znajdują zatem uzasadnienia. Brak rozstrzygnięć w sprawach wskazanych przez stronę w niniejszej skardze nie uzasadniają więc zawieszenia postępowania o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2008 r., ani nie stanowią zagadnienia wstępnego w tym postępowaniu ulgowym. Podkreślić należy, że w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, iż podstawą zawieszenia postępowania w sprawie udzielania ulg w zapłacie zobowiązań podatkowych może być tylko art. 204 § 1 Ordynacji podatkowej, nie zaś art. 201 § 1 pkt 2 tej ustawy. Przepis art. 204 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi wyraźnie o zawieszeniu postępowania w sprawie udzielania ulg w zapłacie zobowiązań podatkowych, a wobec tego jest to przepis szczególny, który wyłącza możliwość stosowania w tych sprawach przepisu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Powyższe potwierdza orzecznictwo sądowo - administracyjne np. wyrok z 24 czerwca 2015 r. sygn. akt I SA/Po 792/14, wyrok NSA w Gdańsku z 31 lipca 2002 r. sygn. akt I SA/Gd 1374/01. Niemniej jednak - odnosząc się do zarzutów strony należy podkreślić, że brak rozstrzygnięć w postępowaniach wskazanych przez podatnika nie stanowi zagadnienia wstępnego, o którymi mowa w art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, obligującego organy podatkowe do zawieszenia postępowania ulgowego. Odnosząc się do zarzutu sformułowania przez organy pierwszej i drugiej instancji uzasadnień wydanych rozstrzygnięć w sposób niespełniający przesłanek ustawowych - stwierdzić należy, iż organy podatkowe zawarły w wydanych postanowieniach właściwe uzasadnienie zarówno prawne, jak i faktyczne, jak też rozważyły całość przedstawionych przez stronę okoliczności sprawy i dokonały ich prawidłowej subsumpcji prawnej, a zatem brak - w opinii Sądu - podstaw do stwierdzenia naruszenia przepisów prawa w tym zakresie. Za bezprzedmiotowy należy również uznać zarzut odnośnie naruszenia przez organy podatkowe art. 68 § 4 i art. 68 § 4a Ordynacji podatkowej, polegającego na doręczeniu decyzji ustalających zobowiązanie strony po upływie przewidzianego przepisami prawa 5 letniego terminu (liczonego od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy w tym zakresie) i skutkującego brakiem powstania zobowiązania, o którego prolongatę spłaty wnosiła strona. Istotne w niniejszej sprawie jest bowiem, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane w przedmiocie zawieszenia postępowania ulgowego w trybie art. 204 § 1 Ordynacji podatkowej. Celem niniejszego postępowania było zbadanie czy w sprawie zaistniały określone przesłanki przemawiające za zawieszeniem prowadzonego postępowania ulgowego. Nie stanowiło ono tym samym odpowiedniej płaszczyzny do badania dowodów mających przesądzać o istnieniu określonej zaległości, wysokości zaległości, czy też obowiązku spłaty tej zaległości, a tym bardziej do podważania ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej wydanej w tym zakresie. Końcowo, odnośnie zarzutu dotyczącego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, pomimo złożenia przez stronę wniosku o udzielenie ulgi w postaci rozłożenia na raty zapłaty przedmiotowej zaległości podatkowej, pamiętać należy, iż samo złożenie wniosku o rozłożenie zobowiązania na raty nie stanowi przeszkody do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego wobec zobowiązanego. Na marginesie sprawy Sąd wskazuje, że w dniu 15 listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawie I SA/Gd 412/17 oddalił skargę na decyzję w przedmiocie zobowiązania podatkowego skarżącego. Mając to wszystko na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna, co sprawiło, że na podstawie art. 151 p.p.s.a. w trybie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. została oddalona. DSz