II OW 43/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki (spr.) Sędziowie NSA Leszek Kiermaszek NSA Ludwik Żukowski Protokolant Anna Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 10 października 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty W. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą W. a Wojewodą M. w przedmiocie wskazania organu właściwego do wyegzekwowania obowiązków wynikających z decyzji Wojewody M. z dnia [...]. nr [...], dotyczących zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę postanawia oddalić wniosek Starosty W. UZASADNIENIE Pismem z dnia 20 maja 2008 r. Starosta W. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Wojewodą M. w sprawie wyegzekwowania obowiązków wynikających z decyzji Wojewody M. z dnia [...], nr [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę dla przedsięwzięcia wzmocnienia nawierzchni do obciążenia 115 kN/oś drogi krajowej nr [...] K. - T. odc. K. - T. km [...] ÷ [...] w ramach programu ISPA polegającej na przebudowie ww. drogi na odcinku W. - T.. W uzasadnieniu wniosku Starosta stwierdził, iż ww. decyzją z dnia [...] Wojewoda M. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla ww. przedsięwzięcia. W toku postępowania zmierzającego do wydania tej decyzji, Starosta W. decyzją z dnia [...] uzgodnił pozytywnie przedsięwzięcie w zakresie ochrony środowiska, zobowiązując inwestora - Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w K. do przeprowadzenia pomiarów w środowisku substancji i energii wprowadzanych w związku z eksploatacją drogi. W pozwoleniu na budowę Wojewoda M. nałożył na inwestora obowiązek spełnienia wymagań określonych w ww. decyzji o uzgodnieniu inwestycji. Z informacji organu wynika, że inwestor nie wykonuje ciążących na nim obowiązków, mimo wielokrotnych wystąpień Starosty o wypełnienie obowiązków. W związku z tym Starosta pismem z dnia 7 grudnia 2007 r. zwrócił się do Wojewody M. o wyegzekwowanie obowiązku wykonania pomiarów, wynikającego z wydanej przez niego decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...], nr [...]. Pismem z dnia 3 kwietnia 2008 r. Wojewoda M. uznał się za organ niewłaściwy w sprawie, wskazując, że po udzieleniu pozwolenia na budowę organ nie ma podstaw do egzekucji obowiązków wynikających z pozwolenia, natomiast Starosta W. prowadzi postępowanie związane z opracowaniem inwestora dotyczącym m.in. mapy akustycznej drogi krajowej nr [...], wobec tego to ten organ jest właściwy w sprawie. W takim stanie rzeczy Starosta W. wystąpił o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego wskazując jednocześnie Wojewodę M. jako organ właściwy w tej sprawie. W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego Wojewoda M. wniósł o oddalenie wniosku, gdyż pomiędzy nim a Starostą W. nie zachodzi spór kompetencyjny. Poza tym obowiązek przeprowadzenia pomiarów poziomów w środowisku substancji lub energii wprowadzanych w związku z eksploatacją drogi podlegającej przebudowie, zgodnie z art. 175 ust. 3 Prawa ochrony środowiska jest obowiązkiem nałożonym na zarządzającego drogą, mocą samej ustawy. W związku z powyższym można rozważyć zastosowanie art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska, który to przepis uprawnia Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska do wszczęcia egzekucji, jeżeli obowiązek wynika z mocy prawa lub decyzji administracyjnej. Ponadto starosta jest jednym z organów wymienionych w art. 379 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, które sprawują kontrolę przestrzegania i stosowania przepisów o ochronie środowiska. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powołanej dalej jako p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory kompetencyjne i spory o właściwość, o których mowa w art. 4 p.p.s.a. Wniosek Starosty W. o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego jest przedwczesny z następujących powodów. Z przesłanych akt nie wynika, czy do Starosty W. wpłynęło żądanie strony (stron) wszczynające postępowanie w rozumieniu art. 61 k.p.a. lub czy takie postępowanie zdaniem Starosty powinno być wszczęte z urzędu. Nie wynika też z akt, żeby Starosta W. przekazał Wojewodzie M. podanie (sprawę) w trybie art. 65 § 1 k.p.a. dotyczące kwestii, które spowodowały wystąpienie Starosty z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego. Starosta W. we wniosku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wyraził pogląd, iż Wojewoda M. jest organem właściwym do wyegzekwowania obowiązków wynikających z jego decyzji z dnia [...], tylko nie wskazał przepisów dających podstawę do zajęcia takiego stanowiska. W ogóle wniosek Starosty W. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pozbawiony jest jakiejkolwiek analizy prawnej, z której by wynikało, że ten organ nie jest właściwy do załatwienia przedmiotowej sprawy a właściwy jest inny wskazany organ i z czego to wynika. W świetle przedstawionych akt, należy podzielić pogląd Wojewody M. wyrażony w odpowiedzi na wniosek, że pomiędzy Wojewodą M. a Starostą W. na razie nie zachodzi spór kompetencyjny chociaż nie wiadomo w jakiej roli w tej sprawie występuje Starosta W. i czy w związku z tym jest jednym z podmiotów wymienionych w art. 22 § 3 kpa. Wniosek Starosty W. skierowany do Naczelnego Sądu Administracyjnego w rzeczywistości nie jest wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego a pytaniem prawnym, jaki organ jest władny wyegzekwować od zarządzającego drogą obowiązek, o którym mowa w art. 175 ust. 3 ustawy - Prawo ochrony środowiska. Z pisma przedłożonego na rozprawie przez pełnomocnika Starosty W. i wyjaśnień pełnomocnika GDDKiA wynika, że toczy się jakieś postępowanie, w trakcie którego zarządzający drogą wykonał i przedstawił Staroście W., Wojewodzie M. oraz Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska tzw. mapę akustyczną dla spornego odcinka drogi. Zanim organ administracji publicznej wystąpi z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, powinien sam dokonać niezbędnych ustaleń stanu faktycznego sprawy, a poza tym powinien przeanalizować obowiązujące przepisy prawa, aby móc jednoznacznie wykluczyć swoją właściwość w sprawie oraz wskazać w oparciu o te przepisy inny, jego zdaniem właściwy w sprawie organ (postanowienie NSA z dnia 16 lutego 2004 r., OW 39/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 17; postanowienie NSA z 30 września 2004 r., OW 110/04, ONSAiWSA 2005, nr 2, poz. 46). Powyższych ustaleń, należących do podstawowych obowiązków organu nie może za organ dokonywać sąd administracyjny. Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 w związku z art. 15 § 2 i art. 64 § 3 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.