IV SA/Po 756/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Sachajko Sędzia WSA Józef Maleszewski (spr.) Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Kościanie na decyzję uchwałę Rady Miejskiej Krzywinia z dnia 23 marca 2015 r. nr VI/39/2015 w sprawie nadania statutów Sołectwom Gminy Krzywiń 1. stwierdza nieważność wszystkich załączników do zaskarżonej uchwały w części obejmującej ich: - § 4, § 15 ust. 1 i § 17 ust. 6 w zakresie użytego w nich wyrażenia: "w szczególności", - § 6 ust. 2 pkt 2 w zakresie wyrazów: "wybieranie i", - § 16 ust. 1, - § 18 ust. 1 zdanie pierwsze, - § 19 ust. 1, 2 i 4; 2. w pozostałej części oddala skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia 15 kwietnia 2020 r. Prokurator Rejonowy w Kościanie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę Nr VI/39/2015 Rady Miejskiej Krzywinia z dnia 23 maja [powinno być: marca – uw. Sądu] 2015 r. w sprawie uchwalenia statutów Sołectwom Gminy Krzywiń Prokurator zaskarżył uchwałę w części, zarzucając jej: 1) istotne naruszenie art. 35 ust. 1 i ust. 3 pkt 3 i 4 i art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 506 ze zm.) poprzez bezpodstawne przyjęcie zapisem "w szczególności" w § 4 , § 15 ust. 1, § 17 ust. 6 wszystkich 23 załączników do uchwały katalogu otwartego zadań mieszkańców sołectwa, zadań sołtysa oraz zadań rady sołeckiej, co stanowi regulacje nieuprawnione albowiem zadania sołectwa oraz zadania organów sołectwa powinny zostać uregulowane w statutach w sposób wyczerpujący w formie zamkniętego katalogu zadań i form działania sołectwa oraz jego organów, 2) istotne naruszenie art. 35 ust. 3 pkt 2 i art. 36 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym poprzez bezpodstawne przyznanie w § 6 ust. 2 pkt 2 i § 18 ust. 1 wszystkich 23 załączników do uchwały zebraniu wiejskiemu kompetencji w zakresie wyboru sołtysa i rady sołeckiej, a także bezpodstawne nadanie zebraniu wiejskiemu statusu organu elekcyjnego przy wyborze sołtysa i rady sołeckiej, co stanowi regulacje nieuprawnione albowiem niewątpliwie ustawodawca w art. 36 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nadał zebraniu wiejskiemu wyłącznie uprawnienia uchwałodawcze, 3) istotne naruszenie art. 36 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym poprzez bezpodstawne przyjęcie w § 19 ust. 1 wszystkich 23 załączników do uchwały, że "Zebranie wiejskie, na którym dokonywany jest wybór sołtysa i rady sołeckiej jest ważne, jeżeli wzięła w nim udział, co najmniej 1/5 osób uprawionych", a w § 19 ust. 2 że "Jeżeli w zebraniu, o którym mowa w ust. 1 nie wzięła udziału wymagana liczba mieszkańców, sołtys wyznacza ponowny termin zebrania w tym samym dniu po upływie 15 minut od pierwszego terminu, które jest ważne bez względu na liczbę jego uczestników", zaś w § 19 ust. 4 zobowiązuje uczestników zebrania do podpisania listy obecności, a co stanowi regulacje nieuprawnione albowiem ustawa o samorządzie gminnym nie wprowadza dla ważności wyboru sołtysa oraz rady sołeckiej żadnego kworum, 4) istotne naruszenie art. 37a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym poprzez bezpodstawne nałożenie w § 16 ust. 1 wszystkich 23 załączników do uchwały na sołtysa obowiązku uczestniczenia w sesjach Rady Miejskiej Krzywinia, co stanowi regulację nieuprawnioną albowiem niewątpliwie ustawodawca w przywołanym przepisie ustawy przyznał przewodniczącemu organu wykonawczego jednostki pomocniczej prawo do uczestniczenia w sesjach rady gminy, Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały Nr VI/39/ 2015 Rady Miejskiej w Krzywiniu z dnia 23 maja [powinno być: marca – uw. Sądu] 2015 r. w sprawie uchwalenia Statutów Sołectwa Gminy Krzywiń w części obejmującej przepisy § 4 , § 15 ust. 1 i § 17 ust. 6, w zakresie fragmentu "w szczególności", § 6 ust. 2 pkt 2, § 18 ust. 1 § 19 ust. 1, 2 i 4 oraz § 16 ust. 1 we wszystkich 23 załącznikach. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że Rada Miejska Krzywinia działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 7 oraz art. 40 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (na sesji w dniu 23 maja [powinno być: marca – uw. Sądu] 2015 r., po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami poszczególnych sołectw, podjęła uchwałę Nr VI/39/2015 w sprawie uchwalenia statutów sołectw gminy Krzywiń. Tym samym w 23 załącznikach do uchwały określiła organizację i zakres działania 23 jednostek pomocniczych, tj. sołectw: Bielewo, Bieżyn, Cichowo, Czerwona Wieś, Gierłachowo, Jerka, Jurkowo, Kopaszewo, Lubiń, Łagowo, Łuszkowo, Mościszki, Nowy Dwór, Rąbiń, Rogaczewo Małe, Rogaczewo Wielkie, Świniec, Teklimyśl, Wieszkowo, Zbęchy, Zbęchy Pole, Zgliniec i Żelazno. Dokonując analizy przedmiotowej uchwały ustalono, że zapisy w niektórych jej miejscach są sprzeczne z obowiązującymi przepisami prawa. Zarzucane istotne naruszenia prawa powtarzają się we wszystkich 23 statutach sołectw, stąd też zaskarżone paragrafy dotyczą wszystkich 23 załączników do uchwały. Za niezgodne z prawem należy uznać zapisy zawarte w § 4 i § 15 ust. 1 oraz § 17 ust. 6 wszystkich 23 załączników do uchwały w zakresie fragmentu "w szczególności". Zgodnie bowiem z art. 35 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, statut jednostki pomocniczej określa w szczególności: 1) nazwę i obszar jednostki pomocniczej; 2) zasady i tryb wyborów organów jednostki pomocniczej; 3) organizację i zadania organów jednostki pomocniczej; 4) zakres zadań przekazywanych jednostce przez gminę oraz sposób ich realizacji; 5) zakres i formy kontroli oraz nadzoru organów gminy nad działalnością organów jednostki pomocniczej. Użycie przez ustawodawcę w powyższym przepisie zwrotu "w szczególności" oznacza, że poza wskazanymi obligatoryjnymi regulacjami, statut jednostki pomocniczej gminy, jakim jest sołectwo, może zawierać regulacje dodatkowe. Z powyższego nie można jednak wywieść uprawnienia gminy do określenia kompetenćji sołectwa również w formie katalogu otwartego. W orzecznictwie sądów administracyjnych panuje ugruntowany pogląd, że zadania sołectwa, sposób ich realizacji, w tym również zadania organów sołectwa, powinny zostać uregulowane w statucie w sposób wyczerpujący, w formie zamkniętego katalogu zadań i form działania sołectwa, jego organów i aparatu pomocniczego. Wynika to wprost z art. 35 ust. 3 pkt 3 i 4 ustawy o samorządzie gminnym, w którym ustawodawca wyraźnie wskazał na konieczność uregulowania w statucie kwestii związanych z organizacją i zadaniami organów sołectwa oraz zakresem zadań przekazywanych jednostce przez gminę. Przyjęcie odmiennego stanowiska umożliwiłoby przekazywanie sołectwom oraz organom sołectwa zadań w trybie pozastatutowym, zarówno przez radę gminy, jak i przez organ wykonawczy gminy, a taki porządek ustrojowy sołectwa byłby sprzeczny z upoważnieniem ustawowym zawartym w art. 35 ust. 3 pkt 3 i 4 ustawy o samorządzie gminnym. Wobec powyższego, użycie przez Radę Miejską Krzywinia zwrotu "w szczególności" przy określaniu zakresu działania wszystkich 23 sołectw (§ 4), kompetencji sołtysów (§ 15 ust. 1) oraz rad sołeckich (§ 17 ust. 6) stanowi istotne naruszenie prawa. Co do zarzutu skargi dotyczącego § 6 ust. 2 pkt 2 i § 18 ust. 1 zapisanych we wszystkich 23 załącznikach do uchwały w świetle, których do kompetencji zebrania wiejskiego należy wybór sołtysa i rady sołeckiej, Prokurator wskazał, że zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym zebranie wiejskie jest organem uchwałodawczym w sołectwie, sołtys z kolei - organem wykonawczym, którego działalność wspomaga rada sołecka. Zgodnie natomiast z art. 36 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym sołtys oraz członkowie rady sołeckiej wybierani są w głosowaniu tajnym, bezpośrednim, spośród nieograniczonej liczby kandydatów, przez stałych mieszkańców sołectwa uprawnionych do głosowania. W aktualnym stanie prawnym brak jest zatem przepisu, z którego wynikałyby uprawnienia zebrania wiejskiego do dokonywania wyboru sołtysa czy też rady sołeckiej. Z treści art. 36 ust. 2 wynika, że prawo wybierania tych organów przysługuje osobom fizycznym mającym status stałego mieszkańca sołectwa i uprawnionym do głosowania w wyborach powszechnych. Zebranie wiejskie jest zaś bytem odrębnym od ogółu uprawnionych do głosowania mieszkańców danej jednostki pomocniczej, mimo iż skład obu tych gremiów pokrywa się. Przyznanie zebraniu wiejskiemu charakteru elekcyjnego pozostaje w sprzeczności z regulacją art. 36 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, w którym ustawodawca nadał zebraniu wiejskiemu wyłącznie uprawnienia uchwałodawcze. Gdyby bowiem ustawodawca zechciał, aby wyboru sołtysa i członków rady sołeckiej dokonywało zebranie wiejskie to stosowny zapis znalazłby się w art. 36 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, poszerzając uprawnienia organu uchwałodawczego o kompetencje elekcyjne. Ustawa o samorządzie gminnym nie zawiera jednocześnie jakichkolwiek przepisów pozwalających na przyjęcie konstrukcji domniemania właściwości zebrania wiejskiego w sprawach nieuregulowanych ustawą. Art. 36 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym wskazuje, że czynne prawo wyborcze przysługuje stałym mieszkańcom sołectwa uprawnionym do głosowania, zaś bierne prawo wyborcze posiada nieograniczona liczba kandydatów. Ponadto statuuje, że wybór sołtysa oraz członków rady sołeckiej następuje w głosowaniu tajnym i bezpośrednim. Przepis ten jest regulacją kompletną i mocą czytelnej decyzji ustawodawcy nie zastrzega żadnego kworum dla ważności wyboru sołtysa oraz członków rady sołeckiej. W sposób niebudzący wątpliwości reguluje zatem podstawowe zasady prawa wyborczego, obowiązujące w sołectwie. Za sprzeczny zatem z art. 36 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym uznać należało § 19 ust. 1 i 4 we wszystkich 23 statutach, w którym określono, że dla dokonania ważnego wyboru sołtysa i rady sołeckiej wymagana jest obecność, co najmniej 1/5 uprawnionych mieszkańców sołectwa a nadto uczestnicy głosowana mają obowiązek podpisania listy obecności. W tych okolicznościach wprowadzenie w statutach dodatkowych warunków ważności wyboru, uznać należy za niedopuszczalne, ponieważ modyfikują mające charakter ius cogens ustawowe zasady wyboru sołtysa i rady sołeckiej. W konsekwencji za istotnie naruszające prawo należało uznać również zapisy § 19 ust. 2 wszystkich 23 statutów, dotyczące dalszego przebiegu procesu wyboru rady sołeckiej i sołtysa w sytuacji braku kworum ustanowionego w § 19 ust. 1 statutów. Nie można również przyjąć, aby sporne zagadnienia stanowiły element zasad i trybu wyborów organów jednostki pomocniczej, które zostały przekazane - na mocy art. 35 ust. 3 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym - do uregulowania w statucie jednostki pomocniczej. Uzasadniając zarzut zawarty w pkt 4 petitum skargi, Prokurator wskazał, że przepis art. 37a ustawy o samorządzie gminnym przewiduje, iż przewodniczący organu wykonawczego jednostki pomocniczej może uczestniczyć w pracach rady gminy na zasadach określonych w statucie gminy, natomiast nie ma on takiego obowiązku. Stąd też zobligowanie sołtysa do uczestniczenia w sesjach Rady Miejskiej Gminy Krzywiń w ramach jego zadań, co wprost wypływa z treści przepisu § 16 ust. 1 wszystkich 23 załączników do uchwały, niewątpliwie narusza wskazany przepis art. 37a ustawy, a tym samym czyni podniesiony zarzut zasadnym. Burmistrz Miasta i Gminy Krzywiń nie zajął stanowiska co do zasadności zarzutów skargi. Na wezwanie Sądu nadesłał natomiast dokumentację dotycząca przeprowadzenia konsultacji społecznych przed podjęciem zaskarżonej uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na częściowe uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 oraz art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, przy czym uwzględniając skargę na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, Sąd stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Nie jest sporne w sprawie, że zaskarżona uchwała stanowi akt prawa miejscowego. Stosownie do art. 40 ust. 1 u.s.g., na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. Akty prawa miejscowego jako akty prawa powszechnie obowiązującego (art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP) mają charakter generalny, abstrakcyjny i obejmują swoim zasięgiem wszystkie podmioty funkcjonujące na obszarze swojego obowiązywania. Ponieważ zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego, w razie stwierdzenia, że istotnie narusza prawo, treść art. 94 ust. 1 u.s.g. zezwala na stwierdzenie jej nieważności przez sąd administracyjny w całości lub w części, nawet jeżeli od czasu podjęcia uchwały upłynął rok. Zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie art. 35 ust. 1 u.s.g., który stanowi, że organizację i zakres działania jednostki pomocniczej określa rada gminy odrębnym statutem, po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami. Statut jednostki pomocniczej, jak stanowi art. 35 ust. 3 u.s.g., określa w szczególności: 1) nazwę i obszar jednostki pomocniczej; 2) zasady i tryb wyborów organów jednostki pomocniczej; 3) organizację i zadania organów jednostki pomocniczej; 4) zakres zadań przekazywanych jednostce przez gminę oraz sposób ich realizacji; 5) zakres i formy kontroli oraz nadzoru organów gminy nad działalnością organów jednostki pomocniczej. Przepis art. 35 ust. 1 u.s.g. zawiera upoważnienie ustawowe dla rady gminy, określając jednocześnie materię, jaką pozostawiono szczegółowemu unormowaniu w drodze aktu prawa miejscowego. Rada gminy obowiązana jest przestrzegać zakresu upoważnienia ustawowego udzielonego jej przez ustawę w zakresie tworzenia aktów prawa miejscowego, a w ramach udzielonej jej delegacji w tych działaniach nie może wkraczać w materię uregulowaną ustawą. Uchwała rady gminy musi bowiem respektować unormowania zawarte w aktach wyższego rzędu, a prawo miejscowe może być stanowione w granicach upoważnień zawartych w ustawie (art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP). W rozpoznawanej sprawie na podstawie dokumentów przedstawionych przez organ należało stwierdzić, że przed podjęciem zaskarżonej uchwały zostały przeprowadzone konsultacje społeczne z mieszkańcami poszczególnych sołectw zgodnie z art. 35 ust. 1 i art. 5a ust. 1 i 2 u.s.g. – co pozwala na odniesienie się do poszczególnych zarzutów skargi. Jako trafny należy ocenić zarzut skarżącego o nieuzasadnionym użyciu w statutach wyrażenia "w szczególności" w § 4 , § 15 ust. 1, § 17 ust. 6 – co czyni te wyliczenia niewyczerpującymi. Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd Prokuratora, że w świetle art. 35 § 3 pkt 3 i pkt 4 u.s.g. zadania jednostki pomocniczej i jej organów oraz sposób realizacji tych zadań powinny zostać uregulowane w statucie w sposób wyczerpujący, w postaci zamkniętego katalogu zadań i form działania sołectwa/dzielnicy/osiedla, ich organów i aparatu pomocniczego. Wymogów tych z pewnością nie spełniają zaskarżone regulacje, które przez użycie w zamieszczonych w nich wprowadzeniach do wyliczenia wrażenia "w szczególności" normują obowiązki, kompetencje i zadania w sposób otwarty (niewyczerpujący). Powyższe skutkowało koniecznością stwierdzenia nieważności ww. postanowień w odnośnym zakresie, tj. co do wyrażenia "w szczególności". Za uzasadniony w części, Sąd uznał zarzut naruszenia art 36 ust. 2 u.s.g. W § 6 ust. 2 pkt 2 statutów przyznano zebraniu wiejskiemu kompetencje do wyboru i odwołania sołtysa i rady sołeckiej. Jak stanowi art. 36 ust. 1 u.s.g., organem uchwałodawczym w sołectwie jest zebranie wiejskie, a wykonawczym - sołtys. Działalność sołtysa wspomaga rada sołecka. Prawo wybierania sołtysa i członków rady sołeckiej przysługuje osobom fizycznym mającym status stałego mieszkańca sołectwa i uprawnionym do głosowania w wyborach powszechnych (art. 36 ust. 2 u.s.g.). Brak jest przepisu, z którego wynikałyby uprawnienia zebrania wiejskiego jako organu uchwałodawczego do dokonywania wyboru sołtysa czy też rady sołeckiej. Co więcej, należy zwrócić uwagę, że w samych statutach - w § 5 ust. 1 pkt 1 - zawarto zapis definiujący, czym jest zebranie wiejskie w rozumieniu uchwały, wskazując, że jest ono organem uchwałodawczym. Przyznanie zebraniu wiejskiemu - definiowanemu tak jak w kontrolowanej uchwale - charakteru elekcyjnego pozostaje w sprzeczności z regulacją art. 36 ust. 1 u.s.g., w którym ustawodawca nadał zebraniu wiejskiemu wyłącznie uprawnienia uchwałodawcze. Gdyby bowiem ustawodawca chciał, aby wyboru sołtysa i członków rady sołeckiej dokonywał organ uchwałodawczy - zebranie wiejskie, to stosowny zapis znalazłby się w art. 36 ust. 2 u.s.g., poszerzając uprawnienia tego organu o kompetencje elekcyjne. Konieczne było zatem stwierdzenie nieważności w części § 6 ust. 2 pkt 2 statutów w zakresie wyboru sołtysa i członków rady sołeckiej. Powyższe nie dotyczy natomiast procedury odwołania. Ustawodawca kierując się bowiem zasadą samodzielności pozostawił kwestie regulacji odwołania (a nawet samej możliwości odwoływania) sołtysa i członków rady sołeckiej zapisom statutów jednostek pomocniczych (vide: wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1528/17). Nie można zatem uznać, że przyznanie zebraniu wiejskiemu, jako organowi uchwałodawczemu, kompetencji do odwołania sołtysa i rady soleckiej, w sposób istotny narusza prawo. Gdyby ustawodawca zamierzał objąć ustawową regulacją także odwołanie sołtysa lub rady sołeckiej, to uczyniłby to w ustawie. Nie można uznać, że brak w tym zakresie regulacji stanowi wadę ustawy lub jest zaniechaniem prawodawczym. Tym samym brak podstaw do stwierdzenia nieważności § 6 ust. 2 pkt 2 statutów w całości. W zakresie odwoływania sołtysa i rady sołeckiej nie narusza on prawa i w tym zakresie skarga (kwestionująca § 6 ust. 2 pkt 2 statutów w całości) podlega oddaleniu. Także odnośnie do § 18 ust. 1 statutów skarga okazała się zasadna jedynie w zakresie zdania pierwszego (z powodów wskazanych wyżej). Co do zdania drugiego skarga nie zawiera zresztą żadnych zarzutów ani argumentacji). Prokurator trafnie zarzucił, że § 16 ust. 1 statutów – w brzmieniu: "Sołtys bierze udział w sesjach Rady (...)" – jest w istotnym stopniu wadliwy, z uwagi na jego sprzeczność z unormowaniem art. 37a u.s.g. W myśl tego przepisu: "Przewodniczący organu wykonawczego jednostki pomocniczej może uczestniczyć w pracach rady gminy na zasadach określonych w statucie gminy, bez prawa udziału w głosowaniu. Przewodniczący rady gminy jest każdorazowo zobowiązany do zawiadamiania, na takich samych zasadach jak radnych, przewodniczącego organu wykonawczego jednostki pomocniczej o sesji rady gminy." Z cytowanego art. 37a u.s.g. jasno wynika fakultatywność udziału Sołtysa w sesjach Rady. Natomiast zaskarżony § 16 ust. 1 statutów – przez swą stylizację ("...bierze udział...") – może być odczytywany jako nakładający na Sołtysów bezwzględny obowiązek takiego udziału, czego już nie da się pogodzić z brzmieniem i celem art. 37a u.s.g. Zasadna okazała się także skarga w zakresie § 19 ust. 1, 2 i 4 statutów. Przepis art. 36 ust. 2 u.s.g. jest regulacją kompletną i w sposób niebudzący wątpliwości reguluje podstawowe zasady prawa wyborczego, obowiązujące w sołectwie nie zastrzegając żadnego kworum dla ważności wyboru sołtysa oraz członków rady sołeckiej. Za sprzeczny zatem z art. 36 ust. 2 u.s.g. uznać należało zapis statutów, w którym określono, że dla dokonania ważnego wyboru sołtysa i rady sołeckiej wymagana jest obecność, co najmniej 1/5 uprawnionych do głosowania stałych mieszkańców sołectwa. Wprowadzenie w statucie sołectwa dodatkowych warunków ważności wyboru uznać należy za niedopuszczalne, ponieważ modyfikują one ustawowe i bezwzględnie obowiązujące zasady wyboru sołtysa i rady sołeckiej (por. wyrok NSA z 30 stycznia 2002 r., II SA 2112/01, wyrok WSA w Olsztynie z 14 lutego 2017 r., II SA/Ol 1446/16). Tym samym wadliwa jest także regulacja z § 19 ust. 2 statutów. Za niedopuszczalne należy też uznać postanowienie § 19 ust. 4 statutów zobowiązujące uprawnionych do głosowania do podpisania listy obecności (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 29.09.2015 r. w sprawie II SA/Ol 706/15). W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., stwierdził nieważność wszystkich załączników do chwały w części określonej w punkcie 1 sentencji wyroku. W pozostałym zakresie – tj. co do żądania Prokuratora stwierdzenia nieważności postanowień załączników do uchwały niewymienionych w pkt 1 sentencji wyroku – Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił (pkt 2 sentencji wyroku).