II FSK 1265/07

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Krystyna Nowak, Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak (sprawozdawca), Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska - Nowacka, Protokolant Anna Dziewiż - Przychodzeń, po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej W. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 maja 2007 r. sygn. akt I SA/Gd 965/06 w sprawie ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego w sprawie zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 lutego 2006 r. sygn. akt I SA/Gd 1562/03 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od W. S. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 120 (słownie: sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, 3) przyznaje adwokatowi K. S. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 120 (słownie: sto dwadzieścia) złotych powiększoną o należny podatek VAT, tytułem wynagrodzenia za udzielenie nieopłaconej pomocy prawnej. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 27 lutego 2006 r. sygn. akt I SA/Gd 1562/03 oddalił skargę W. S. (Skarżącego) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 1 grudnia 2003 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1997. Skarżący w dniu 6 marca 2006 r. (data stempla pocztowego) złożył wniosek o wydanie wyroku wraz z uzasadnieniem, oraz o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 4 lipca 2006 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wyznaczony w sprawie pełnomocnik - adwokat K. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący wniósł skargę na niewłaściwe postępowanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku oraz na niewłaściwe postępowanie ustanowionego z urzędu adwokata. Wskazał, że stosując się do zaleceń zawartych w pismach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 lipca 2006 r. stawił się w Zespole Adwokackim w G. w celu udzielenia pełnomocnictwa adwokatowi K. S. oraz uiszczenia opłaty skarbowej. W trakcie udzielania pełnomocnictwa Skarżący prosił pełnomocnika o sporządzenie skargi kasacyjnej, ponieważ wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku był dla niego krzywdzący, niesłuszny oraz niezgodny ze stanem faktycznym. Skarżący, w związku z tym, że nie otrzymał żadnej informacji na temat sporządzenia skargi kasacyjnej od ustanowionego w sprawie pełnomocnika, skontaktował się z Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku, gdzie został poinformowany o złożeniu przez pełnomocnika opinii o braku podstaw do złożenia skargi kasacyjnej, oraz o uprawomocnieniu kwestionowanego wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 8 maja 2007 r., sygn.akt.I SA/Gd 965/06, oddalił skargę o wznowienie postępowania. Sąd wskazał, że postępowanie w przedmiocie wznowienia stanowi nowe, samodzielne, szczególne postępowanie. Prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego kończy definitywnie postępowanie zainicjowane na skutek skargi z art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm., dalej p.p.s.a.). Sąd wskazał art. 270 p.p.s.a. i stwierdził, że skarga o wznowienie została wniesiona w terminie zakreślonym w art. 277 p.p.s.a. oraz, że oparta została na ustawowej podstawie wznowienia. Sąd rozpoznając wniosek Skarżącego przyjął, że Skarżący jako podstawę wznowienia wskazuje nienależytą reprezentację, ponieważ działanie pełnomocnika pozostawało w sprzeczności z zamierzeniami strony co do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 lutego 2006 r. Tak sprecyzowane okoliczności, w ocenie Sądu, nie stanowiły podstawy wznowienia określonej w art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Sąd wskazał, że działanie pełnomocnika, na podstawie udzielonego mu pełnomocnictwa, jest równoznaczne z działaniem samego mocodawcy. Zasada ta dotyczy także pełnomocnika procesowego niezgodne z wolą strony działanie pełnomocnika nie może stanowić podstawy wznowienia, polegającej na pozbawieniu strony możności działania. Pełnomocnik Skarżącego wniósł skargę kasacyjną. Wskazał, że jako pełnomocnik z urzędu Skarżącego, na żądanie Skarżącego, na podstawie art. 173 § 1 p.p.s.a., zaskarżył powyższy wyrok. Na podstawie art.176 p.p.s.a. oraz 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: 1.naruszenie przepisów postępowania - art. 271 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi o wznowienie postępowania w sytuacji, gdy zdaniem skarżącego, nie był on należycie reprezentowany, a uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, 2.naruszenie przepisów postępowania - art. 271 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie, że skarżący pozbawiony był możliwości działania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazując powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Nadto wniósł o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu na rzecz mojej kancelarii według norm przepisanych wraz z podatkiem VAT. Oświadczył, że koszty te nie zostały uiszczone w całości ani w części. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w Gdańsku, wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie ma usprawiedliwionych podstaw. Nie można zgodzić się z zawartym w niej twierdzeniem, że strona nie była należycie reprezentowana w postępowaniu sądowoadministracyjnym lub też była pozbawiona możności działania, co wyczerpywałoby jedną z przesłanek ujętych w art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Istotne w tym wypadku jest to, że wskazana w skardze kasacyjnej i opisana w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (s.1-2) okoliczność nie mogła zaważyć na wyniku postępowania przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, gdyż sprowadzała się ona do zaniechania wniesienia skargi kasacyjnej od zapadłego już wyroku. Dotyczyła ona zatem nie tego, co działo się przed jego wydaniem, lecz po wydaniu wyroku. Zarzut braku należytej reprezentacji lub pozbawienia możności działania trzeba - wobec tego - traktować jako bezprzedmiotowy, zaś zastosowany środek ochrony interesów skarżącego - jako niedostosowany do powstałej sytuacji prawnoprocesowej. Skutecznej ochrony swoich interesów skarżący, reprezentowany przecież przez profesjonalnego pełnomocnika, mógłby poszukiwać jedynie poprzez wystąpienie z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej (art. 86 § 1 p.p.s.a.), powołując się na fakt przedłożenia opinii o braku podstaw do wniesienia tejże skargi nie jemu lecz Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku oraz niezawinionego przez siebie uchybienia terminowi, o którym mowa. Tryb ten nie został jednak uruchomiony, czego konsekwencją jest zakwalifikowanie wniesionej skargi kasacyjnej jako bezzasadnej, a ściśle rzecz określając - nie posiadającej uchwytnego przedmiotu. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach zastępstwa dla pełnomocnika (skarżącego) wyznaczonego z urzędu orzeczono na podstawie art. 242 i art. 250 ww ustawy w związku z §18 ust. 1 pkt 2 lit b oraz § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz.1348 ze zm.)