II OZ 1060/09

SENTENCJA Dnia 1 grudnia 2009 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2009 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia [...] w O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 8 czerwca 2009 roku sygn. akt II SA/Ol 1011/07 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia przez R.M. zażalenia na postanowienie z dnia 4 maja 2009 roku sygn. akt II SA/Ol 1011/07 o odmowie przyznania Stowarzyszeniu [...] w O. prawa pomocy w sprawie ze skargi E.M. i R.M. na postanowienie Warmińsko – Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia [...] września 2007 roku, Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie budowy budynku mieszkalnego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2009r. odmówił R.M. przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 4 maja 2009 r. sygn. akt II SA/Ol 1011/07. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wyjaśnił, że postanowieniem z dnia 8 czerwca 2009 r. odrzucono zażalenie R.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 4 maja 2009 r. w przedmiocie odmowy przyznania Stowarzyszeniu [...] w O. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że zażalenie zostało wniesione po terminie. Wnioskiem z dnia 9 czerwca 2009 r. R.M. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 4 maja 2009 r. W uzasadnieniu wniosku podał, że do uchybienia terminu doszło z powodu awarii komputera, która nastąpiła niespodziewanie w trakcie jego pracy. Z tego też powodu nie mógł dokończyć pisania zażalenia i wnieść go w terminie do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wskazał, że wykazana przez skarżącego okoliczność nie wskazuje na brak jego winy w uchybieniu terminu. Awaria komputera nie przemawia za przyjęciem oceny, że w przedmiotowej sprawie wystąpiła przeszkoda nie do przezwyciężenia. Skarżący mógł bowiem sporządzić zażalenie odręcznie. W ocenie Sądu przedstawiona we wniosku okoliczność świadczy raczej o niedostatecznej staranności w prowadzeniu własnych spraw. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosło Stowarzyszenie [...] w O. Wskazano, że awaria komputera jest przeszkodą porównywalną do nagłej choroby. Jest to nic innego jak zniszczenie akt i dokumentów. W ocenie zażalenia, sztuka ręcznego pisania pism procesowych bez korzystania z zasobów komputera jest dla wielu osób przeszkodą nie do przezwyciężenia. Decydują o tym indywidualne uwarunkowania fizyczne i potencjał intelektualny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści przepisu art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. - jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego swoje interesy. Podnoszona przez stronę okoliczność awarii komputera nie może być oceniona jako przeszkoda nie do przezwyciężenia, bowiem przepisy nie wymagają by zażalenie zostało sporządzone przy użyciu komputera. Nie ulega zatem wątpliwości, że zażalenie mogło zostać sporządzone odręcznie. Podkreślić przy tym należy, że z pism skarżącego nie wynika, że jego niepełnosprawność powoduje fizyczną niemożność odręcznego sporządzenia pisma. Powyższej oceny nie mogą zmienić podnoszone w zażaleniu argumenty. Brak jest przeszkód by strona postępowania uzupełniła złożone w terminie zażalenie. Możliwe jest zatem złożenie zażalenia ograniczającego się jedynie do wyrażenia swojego niezadowolenia z podjętego rozstrzygnięcia, a następnie uzupełnienie go dodatkowe argumenty i wnioski. Nie można braku dbałości o swoje interesy w toczącym postępowaniu usprawiedliwiać rozwojem techniki, który uzależnia działania strony od możliwości skorzystania z komputera. Nie ulega wątpliwości, że możliwość skorzystania z internetu czy też innych źródeł elektronicznych w celu sporządzenia pism procesowych, pojawiła się stosunkowo niedawno. Nie oznacza to jednak, że wraz z pojawieniem się tej możliwości, strony nie mogą uczestniczyć w postępowaniu sądowym, jeżeli są jej pozbawione. Rozwój techniki i wiążąca się z nim możliwość skorzystania z internetu czy też innych źródeł elektronicznych w celu sporządzenia pism procesowych, niewątpliwie usprawnia i ułatwia podejmowanie pewnych czynności w postępowaniu. Nie sposób jednak uzależniać możliwości złożenia zażalenia, środka prawnego stosunkowo mało sformalizowanego, od możliwości skorzystania z zasobów internetu. Z tych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w postanowieniu.