II AKa 182/25
Суды общей юрисдикции2025-09-03
Номер дела
II AKa 182/25
Дата решения
2025-09-03
Тип
DECISION
Судьи
Dorota Rostankowska (PRESIDING_JUDGE)
Правовое основание
Резюме
Do niezbędnych wydatków obrońcy z urzędu jakie zobowiązany jest ponieść Skarb Państwa w oparciu o przepis § 2 pkt 2) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu nie należą bowiem koszty ustanowienia substytuta.
Текст решения
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt II AKa 51/25</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- --> II AKa 182/25</strong>
</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 3 września 2025r.</p>
<p>Sąd Apelacyjny w Gdańsku w Wydziale II Karnym w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: SSA Dorota Rostankowska</p>
<p>Protokolant: st. sekr. sąd. Aleksandra Konkol</p>
<p>po rozpoznaniu w sprawie <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">M. N.</span>
</strong> (II AKa 51/25) i <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">M. G.</span>
</strong> (II AKa 182/25)</p>
<p>z wniosku obrońcy skazanych</p>
<p>w przedmiocie zasądzenia wydatków związanych z wykonywaniem obrony z urzędu</p>
<p>na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 626;art. 626 § 2)">art.626 § 2 kpk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 626 § 2;art. 626 § 2 pkt. 2)">§ 2 pkt 2)</a> <em>
<!-- -->a contrario </em>rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024r. <em>
<!-- -->w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu </em>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->postanawia</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->nie uwzględnić wniosku o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy z urzędu wskazanych wydatków</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Adwokat <span class="anon-block">T. P.</span> reprezentował jako obrońca z urzędu przed Sądem II instancji oskarżonych: <span class="anon-block">M. N.</span> (w sprawie II AKa 51/25) i <span class="anon-block">M. G.</span> (w sprawie II AKa 182/25).</p>
<p>W wyrokach z 7 sierpnia 2025r. we wskazanych wyżej sprawach Sąd Apelacyjny w Gdańsku zasądził na jego rzecz kwoty po 1476 zł. brutto tytułem zwrotu kosztów obrony z urzędu oskarżonych: <span class="anon-block">M. N.</span> i <span class="anon-block">M. G.</span>.</p>
<p>Wnioskiem z 13 sierpnia 2025r. obrońca wniósł o zasądzenie ponadto na jego rzecz o Skarbu Państwa wydatków związanych z wykonywaniem obrony z urzędu, tj. zwrotu kosztów dojazdu z <span class="anon-block">W.</span> na rozprawę odwoławczą.</p>
<p>W wykonaniu zobowiązania sądu, pismem z 21 sierpnia 2025r. wskazał, że wnioskowany dojazd na rozprawę odwoławczą z <span class="anon-block">W.</span> wynikał z tego, że w tym czasie obrońca przebywał z synem na turnusie rehabilitacyjnym w tym mieście.</p>
<p>Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.</p>
<p>Zgodnie z treścią § 2 pkt 2) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024r. <em>
<!-- -->w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, </em>wydatki o jakich mowa w tym przepisie muszą być udokumentowane i niezbędne. O ile pierwszy z tych warunków został spełniony, o tyle drugi – nie.</p>
<p>Argumentacja przedstawiona przez wnioskującego nie jest zasadna.</p>
<p>Obrońca oskarżonych siedzibę swojej kancelarii ma w <span class="anon-block">G.</span>, co jest okolicznością bezsporną. Sąd Apelacyjny nie kwestionuje również, że wyznaczony termin rozpraw odwoławczych obejmował okres, w którym syn wnioskującego przebywał na turnusie rehabilitacyjnym; to bowiem wynikało z treści wniosków o odwołanie terminów rozpraw.</p>
<p>Sąd Apelacyjny nie podziela jednak stanowiska obrońcy, że w związku z tym niezbędnym wydatkiem związanym ze sprawowaniem obrony z urzędu jest koszt dojazdu obrońcy z miejsca rehabilitacji syna, tj. z <span class="anon-block">W.</span> do siedziby Sądu Apelacyjnego w Gdańsku.</p>
<p>Sąd Apelacyjny pismem z 24 czerwca 2025r. szeroko uzasadnił swoją decyzję o nieuwzględnieniu wniosków obrońcy o odwołanie terminu rozpraw odwoławczych w obu wskazanych wyżej sprawach. Odpis informacji przekazanej w tym przedmiocie znajduje się w aktach sprawy, brak jest zatem podstaw do ponownego odnoszenia się do tej kwestii w tym miejscu. Podkreślenia jednak wymaga, że - w ocenie Sądu Apelacyjnego - wysoce niestosownym, a wręcz nieprofesjonalnym jest stwierdzenie obrońcy, że został on poprzez taką decyzję sądu „zmuszony do powrotu do <span class="anon-block">G.</span>”. Stawiennictwo obrońcy przy obowiązkowym charakterze tej obrony (a taki miała ona w odniesieniu do obu oskarżonych) jest konsekwencją sprawowania tej obrony, zatem podejmowanych w tym zakresie działań sądu nie sposób uznać za „zmuszanie” obrońców do stawiennictwa na rozprawie.</p>
<p>Sąd Apelacyjny informując obrońcę o nieuwzględnieniu wniosków o odwołanie terminów rozpraw (co wymaga podkreślenia - w terminie ponad miesiąca od owego terminu) wskazał na oczywistą wydaje się okoliczność, że obrońca może ustanowić substytuta, jeżeli nie może stawić się osobiście na rozprawę; przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820160124" title="Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze - Dz. U. z 1982 r. Nr 16, poz. 124 (art. 37 a;art. 37 a ust. 1)">art.37a ust.1 ustawy z 26 maja 1982r. <em>
<!-- -->Prawo o adwokaturze</em>
</a> wręcz na obrońcę taki obowiązek nakłada. Żadnego przy tym znaczenia nie ma podnoszona przez wnioskującego okoliczność trwającego okresu urlopowego. W okresie wakacyjnym bowiem rozprawy odbywają się w normalnym trybie, również w obecności obrońców i pełnomocników. Uzyskana ponad miesiąc przez terminem rozpraw informacja o nieuwzględnieniu wniosków o ich odwołanie w pełni – w ocenie Sądu – pozwalała na ustanowienie substytuta i zapoznanie go w niezbędnym zakresie ze sprawami. Podkreślenia przy tym wymaga, że – wbrew twierdzeniom wnioskującego – nie wiąże się to z poniesieniem dodatkowych kosztów, które obciążają Skarb Państwa jako element zwrotu kosztów obrony z urzędu. Do niezbędnych wydatków obrońcy z urzędu jakie zobowiązany jest ponieść Skarb Państwa w oparciu o przepis § 2 pkt 2) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024r. <em>
<!-- -->w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu </em>nie należą bowiem koszty ustanowienia substytuta.</p>
<p>Nie bez znaczenia przy tym pozostaje, że na rozprawach odwoławczych w obu sprawach obrońcy towarzyszyła aplikant adwokacka, która była również obecna na ogłoszeniu wyroków. Wydaje się zatem, że – jeżeli spełniła wymogi o jakich mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820160124" title="Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze - Dz. U. z 1982 r. Nr 16, poz. 124 (art. 77;art. 77 ust. 1)">art.77 ust.1 ustawy z 26 maja 1982r. <em>
<!-- -->Prawo o adwokaturze</em>
</a> - mogła z powodzeniem zastąpić obrońcę głównego. Tym bardziej, że obie apelacje wywiedzione przez wnioskującego były bardzo obszerne.</p>
<p>Nie ma również racji skarżący sugerując jakoby po publikacji wyroku Sąd odwoławczy pouczył o tym, że w razie złożenia wniosku zostanie wydane postanowienie uzupełniające związane z dodatkowymi kosztami podróży zgodne z oczekiwaniami skarżącego. Na wstępie podkreślenia wymaga, że wnioskujący nie był obecny na ogłoszeniu wyroków; jeżeli zatem wywiódł takie wnioski z pouczenia sądu, to być może został wprowadzony w błąd przez obecną na ogłoszeniu aplikant adwokacką. Sąd bowiem uzasadniając orzeczenie, w szczególności w zakresie zasądzonych kosztów za obronę z urzędu wskazał na możliwość złożenia odrębnego wniosku o zasądzenie wydatków. Obrońca bowiem w mowach końcowych podniósł, że złoży w terminie późniejszym spis kosztów. Jest to praktyka powszechnie stosowana, mająca umocowanie w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 626;art. 626 § 2)">art.626 § 2 kpk</a>. Wydaje się jednak oczywiste, biorąc pod uwagę zasady logicznego rozumowania, że takie pouczenie nie stanowi dla Sądu zobowiązania <em>
<!-- -->in blanco </em>do zwrotu wszelkich wydatków zawartych w owym spisie. Sąd bowiem zobowiązany jest do oceny czy spełniają one kryteria udokumentowania i niezbędności. W przedmiotowej sprawie żądanie obrońcy w przyczyn wskazanych powyżej nie spełnia przesłanki niezbędności.</p>
<p>Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji.</p>
</div>