II SA/Wa 2374/21

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Sławomir Fularski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w P. z dnia [...] marca 2021 r. UZASADNIENIE M. O. - żołnierz zawodowy pełniący służbę wojskową, jako służbę kontraktową w [...], [...].05.2020 r. złożył wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego a w dniu [...].05.2020 r. wniosek o przydział kwatery albo innego lokalu mieszkalnego. Dyrektor w celu ustalenia prawa Żołnierza do zakwaterowania wystąpił [...].05.2020 r., do wcześniejszego zwierzchnika wnioskodawcy tj. do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z prośbą o udzielenie informacji w przedmiocie skorzystania przez stronę z pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, a także czy strona nabyła lokal mieszkalny od Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Komendant Wojewódzki Policji w [...] [...].06.2020 r. podał, że M. O., pełnił służbę w jednostkach Policji od 2012 roku do 2018 roku i skorzystał z pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, na podstawie decyzji nr [...] z [...].08.2015 r. Jednocześnie Komendant Wojewódzki Policji w [...] poinformował, że nie zaistniały żadne przesłanki, o których mowa w § 5 ust. 1 pkt 1 lub 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 17.10.2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U z 2013 r., poz. 864 ze zm.) w związku z art. 94 ust. 2 ustawy z 06.04.1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360 ze zm.), powodujące konieczność wydania przez organ Policji decyzji administracyjnej obligującej M. O. do zwrotu całości otrzymanej pomocy finansowej. Dyrektor w pierwszej kolejności rozpoznał wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego i w decyzji nr [...] z [...].07.2020 r. odmówił M. O. wypłaty świadczenia mieszkaniowego. W uzasadnieniu ww. decyzji organ I instancji wskazał, że strona otrzymała pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego, a zatem skorzystała z uprawnienia wynikającego z art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu, co w konsekwencji skutkuje utratą prawa do zakwaterowania. W/w decyzja Dyrektora została utrzymana w mocy przez Prezesa Agencji Mienia Wojskowego, decyzją nr [...] z [...].08.2020 r. Żołnierz złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na w/w decyzję Prezesa. Następnie Dyrektor orzekł w decyzji nr [...] z [...].03.2021 r. o umorzeniu postępowania w sprawie przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego wyjaśniając, że wydanie kolejnej decyzji odmawiającej innej formy zakwaterowania, tj. przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego byłoby orzekaniem w kwestii już rozstrzygniętej decyzją ostateczną, tj. decyzją o odmowie wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie żądając uchylenia zaskarżonej decyzji i orzeczenia o wypłacie świadczenia mieszkaniowego wskazując m.in., że nie może być objęty dyspozycją przepisu art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu gdyż przed 31.12.1995 r. nie był żołnierzem zawodowym oraz, że niniejsze postępowanie, nie jest tożsame z poprzednim postępowaniem i winna być wydana merytoryczna decyzja, a nie o umorzeniu. Rozpoznając sprawę Prezes Agencji Mienia Wojskowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. utrzymał w mocy skarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wyjaśnił, że brak podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy - to brak przedmiotu postępowania, którym jest konkretna sprawa, a w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. O braku przesłanki przedmiotowej do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy można mówić, np. gdy w znaczeniu prawnym brakuje przedmiotu postępowania czy też sprawa ma cywilny charakter. W niniejszej sprawie w ocenie organu bezspornym jest, że decyzja o prawie Żołnierza do zakwaterowania została wydana poprzez odmowę wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Zdarzenie to według Prezesa powoduje, że dalsze prowadzenie postępowania w zakresie prawa do zakwaterowania, m.in. w kolejnej z form zakwaterowania, tj. przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego stało się bezprzedmiotowe i jako takie podlega umorzeniu. Przesłanka bezprzedmiotowości postępowania, które pojawiła się na etapie postępowania I instancji, nie daje organowi II instancji podstaw do zmiany sposobu rozstrzygnięcia organu I instancji. Prezes uwzględniając powyższe uznał, że żądanie o podjęcie merytorycznego rozstrzygnięcia w zakresie prawa do zakwaterowania w formie przydziału kwater albo innego lokalu mieszkalnego, nie może zostać spełnione, gdyż tak decyzja byłoby wydana na podstawie tych samych przepisów prawnych i w tych samych okolicznościach, co decyzja o odmowie świadczenia mieszkaniowego, która stała się ostateczna, a tym samym posiada walor powagi rzeczy osądzonej. Powyższą decyzję M. O. zaskarżył w całości, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2018 r. poz. 2356 ze zm.) poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie, w sytuacji gdy literalne brzmienie tego przepisu wyraźnie wskazuje, że prawo do zakwaterowania nie przysługuje żołnierzowi zawodowemu, jeżeli on lub jego małżonek otrzymali pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia [...] grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, w sytuacji gdy odwołujący otrzymał pomoc w dniu [...] sierpnia 2015 r. na podstawie ustawy o Policji z dnia 06 kwietnia 1990 r. co doprowadziło do błędnego przyjęcia przez organ, iż skoro odwołujący skorzystał z pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, to traci uprawnienia podstawowe, o których mowa w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczpospolitej Polskiej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyrokiem z dnia 18 czerwca 2021 r. wydanym w sprawie o sygn. akt. II SA/Wa 2176/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił w/przywołaną decyzję o odmowie wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 735) Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego jako wadliwa. Istota przedmiotowej sprawy sprowadzała się do oceny tego, czy nadal istnieje podstawa faktyczna, którą organ uzasadnił tezę o bezprzedmiotowości postępowania. Sąd administracyjny rozpoznając skargę nie może bowiem pomijać zmian stanu faktycznego, rzutujących na poprawność kwestionowanego rozstrzygnięcia. Na wyżej postawione pytanie należało udzielić negatywnej odpowiedzi. Okolicznością niesporną jest bowiem to, że wyrokiem z dnia 18 czerwca 2021 r. wydanym w sprawie o sygn. akt. II SA/Wa 2176/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję o odmowie wypłaty na rzecz skarżącego świadczenia mieszkaniowego. Po tym wyroku, w obrocie prawnym nie istnieje więc rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa skarżącego do zakwaterowania. Tym samym odpadła przesłanka, którą organ w skarżonej decyzji uzasadnił bezprzedmiotowość postępowania w niniejszej sprawie. W związku z powyższym, uznając że skarżona decyzja narusza prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w wyroku na podstawie art. 145 §1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.).