I OPP 75/13

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Ryms Sędziowie NSA Zofia Flasińska Marek Stojanowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi A. T. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim w sprawie o sygn. akt II SA/Go 205/13 w sprawie ze skargi A. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania UZASADNIENIE W dniu 6 marca 2013 r. (data prezentaty sądu) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim wpłynęła skarga A. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. W skardze skarżący wniósł o przyznanie mu prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 6 marca 2013 r. skarga ta została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Go 205/13 i wyznaczono sędziego sprawozdawcę. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 11 marca 2013 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie go na urzędowym formularz PPF, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Wezwanie Sądu doręczono skarżącemu w dniu 25 marca 2013 r. (k-17 akt sądowych). W dniu 28 marca 2013 r. (data prezentaty sądu) skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF. Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i ustanowił dla niego adwokata. Pismem z dnia 17 kwietnia 2013 r. (data prezentaty sądu) Okręgowa Rada Adwokacka w Z. poinformowała o wyznaczeniu dla skarżącego pełnomocnika z urzędu w osobie adw. A. G. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 kwietnia 2013 r. wyznaczono termin rozprawy na dzień 22 maja 2013 r. Pismem z 18 kwietnia 2013 r. (data prezentaty sądu) wyznaczona pełnomocnik poinformowała, że wystąpiła do Okręgowej Rady Adwokackiej o zwolnienie jej z obowiązku występowania w imieniu skarżącego, ze względu na możliwy konflikt interesów wynikający z innych spraw skarżącego. Zawiadomiono skarżącego o terminie rozprawy. Pismem z dnia 25 kwietnia 2013 r. (data prezentaty sądu) Okręgowa Rada Adwokacka w Z. poinformowała o wyznaczeniu dla skarżącego innego pełnomocnika z urzędu w osobie adw. H. K. W dniu 25 kwietnia 2013 r. (data prezentaty sądu) wyznaczony pełnomocnik przesłał do wiadomości Sądu pismo, w którym wystąpił do Okręgowej Rady Adwokackiej o zwolnienie go z obowiązku występowania w imieniu skarżącego, z uwagi na fakt, że adwokat występował przeciwko A. T. w sprawach cywilnych jako pełnomocnik jego przeciwnika procesowego. Pismem z dnia 29 kwietnia 2013 r. (data prezentaty sądu) Okręgowa Rada Adwokacka w Z. poinformowała o wyznaczeniu dla skarżącego innego pełnomocnika z urzędu w osobie adw. I. K. Na rozprawie w dniu 22 maja 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zawiesił postępowanie sądowe, wskazując, że rozstrzygnięcie tej sprawy zależy od wyniku postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie K 23/10. Na powyższe postanowienie, w dniu 5 czerwca 2013 r. (data prezentaty sądu) A. T. wniósł zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zażalenie wraz z aktami sprawy wpłynęło do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 28 czerwca 2013 r. Postanowieniem z dnia 18 lipca 2013 r. sygn. akt I OZ 583/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Pismem z dnia 29 lipca 2013 r. (data prezentaty sądu) A.T. wniósł o podjęcie zawieszonego postępowania sądowego oraz o wyłączenie wskazanych sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. Postanowieniem z dnia 5 września 2013 r. WSA w Gorzowie Wielkopolskim oddalił wniosek o wyłączenie sędziów. Pismem z 20 września 2013 r. (data prezentaty sądu) skarżący złożył zażalenie na postanowienie z dnia 5 września 2013 r. Zażalenie wraz z aktami sprawy wpłynęło do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 14 października 2013 r. Postanowieniem z dnia 24 października 2013 r. sygn. akt I OZ 992/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Postanowieniem z dnia 7 listopada 2013 r. WSA w Gorzowie Wielkopolskim, po rozpoznaniu wniosku A. T., odmówił podjęcia zawieszonego postępowania sądowego. Na powyższe postanowienie, w dniu 19 listopada 2013 r. (data prezentaty sądu) A.T. wniósł zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Pismem z dnia 21 listopada 2013 r. (data prezenty sądu), uzupełnionym pismem z 21 listopada 2013 r. (data prezentaty sądu) A.T. wniósł skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedstawionej sprawie. Zażalenie, skarga na przewlekłość postępowania wraz z aktami sprawy wpłynęły do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 9 grudnia 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W przedstawionym stanie faktycznym skarga na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim nie zasługuje na uwzględnienie i jako taka podlega oddaleniu. W sprawie należy zwrócić uwagę na dwie kwestie: Po pierwsze, skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm. - zwanej dalej "ustawą"). Konieczne jest, więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 wskazanej ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach. Ustawa nie określa, wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy (por. postanowienia NSA: z dnia 24 kwietnia 2008 r. sygn. akt I OPP 16/08 - Lex 479698, z dnia 4 czerwca 2008 r. sygn. akt I OPP 20/08 – Lex 479136, z dnia 24 lipca 2008 r. sygn. akt II OPP 20/08 – Lex 493700). W przedmiotowej sprawie nie można zarzucić Sądowi I instancji, że naruszył prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Od dnia wpływu skargi do Sądu (6 marca 2013 r.) do dnia wniesienia przez skarżącego skargi na przewlekłość postępowania (21 listopada 2013 r.) upłynęło niecałe 9 miesięcy. Taki okres oczekiwania na zakończenie sprawy nie pozwala stwierdzić, aby prawo strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone. Po drugie, zauważyć należy, że postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim w sprawie II SA/Go 205/13 zostało zawieszone. Do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. K 23/10, nie ma możliwości podjęcia zawieszonego postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie i jego zakończenia. Nie można zatem zarzucić WSA w Gorzowie Wielkopolskim przewlekłości postępowania w rozumieniu powołanej wyżej ustawy. Analiza akt sądowych wskazuje, że Sąd I instancji podejmował czynności w sprawie bez nadmiernej zwłoki. Do przewlekłości postępowania dochodzi tylko wtedy, gdy zwłoka w czynnościach sądowych jest nadmierna (rażąca) i nie znajduje uzasadnienia w obiektywnych okolicznościach sprawy. Okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy nie wynikał z błędów, ani opieszałości Sądu, ale związany jest z faktem, że postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie K 23/10 nie zostało prawomocnie zakończone. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy orzekł jak w sentencji postanowienia.