I FSK 1638/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Kołaczek po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku K.B. Spółka z o.o. z siedzibą w G. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zawartego w skardze kasacyjnej K.B. Spółka z o.o. z siedzibą w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 czerwca 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 1092/10 w sprawie ze skargi K.B. Spółka z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 11 sierpnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2002 r. postanawia oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 21 czerwca 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 1092/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę K.B. Spółka z o.o. z siedzibą w G. (dalej również jako: Spółka, Strona lub Skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z 11 sierpnia 2010 r., wydaną wobec Strony w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2002 r. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Spółka, zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w części, w której utrzymuje ona w mocy poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, tj. decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G. z dnia 6 listopada 2008 r. Uzasadniając powyższe autor skargi kasacyjnej wskazał, że za wstrzymaniem wykonania ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej przemawia zaprzestanie działalności gospodarczej przez Skarżącą, brak majątku i środków pieniężnych oraz prowadzenie względem Spółki postępowania egzekucyjnego. Przy tym, reprezentujący Stronę adwokat podniósł, że trudna sytuacja materialna Skarżącej znajduje potwierdzenie w postanowieniu WSA w Gdańsku z dnia 4 listopada 2010 r. o przyznaniu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Argumentując zasadność wniesionego żądania, kasator podniósł jeszcze, iż egzekucja przedawnionego zobowiązania podatkowego, na skutek wykonania zaskarżonej decyzji grozi niebezpieczeństwem wyrządzenia Skarżącej szkody oraz spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem, bowiem autora kasacji zobowiązanie podatkowe Skarżącej z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2002 r., wygasło z dniem 31 grudnia 2008 r., gdyż wbrew twierdzeniom Dyrektora Izby Skarbowej w G. nie nastąpiła przerwa biegu terminu przedawnienia tego zobowiązania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zauważyć, iż w myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej również jako P.p.s.a.), wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zasadą jest zatem wykonalność decyzji ostatecznej. Sąd jednak może, choć nie musi, stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Przy czym z przyjętej wykładni powołanego przepisu wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07, ONSAiWSA 2007 Nr 4, poz. 77). Zgodnie z treścią art. 61 § 3 P.p.s.a., przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, warunkiem jednak wydania takiego postanowienia jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W analizowanym przepisie chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia, albo przez przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 17 lipca 2008 r., II GZ 139/08, LEX nr 493849). Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione (B. Gruszczyński (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 206). Ponadto wniosek poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanego żądania Strony, wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G., z dnia 11 sierpnia 2010 r., Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Skarżąca nie uprawdopodobniła możliwości zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. W pierwszej kolejności należy wskazać, że za okoliczność mogącą uzasadniać zastosowanie instytucji uregulowanej w analizowanym przepisie, nie może być uznana trudna sytuacja finansowa Spółki i związany z nią brak majątku i środków pieniężnych oraz prowadzenie względem Spółki postępowania egzekucyjnego, wstrzymanie, bowiem wykonania decyzji uzasadniać mogą konkretne okoliczności będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową Strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, a nie sama aktualna sytuacja majątkowa, w której znajduje się Strona. Innymi słowy Strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych okoliczności. Autor wniosku nie powołując takich konkretnych zdarzeń, możliwych do wystąpienia w wyniku wykonania decyzji, temu wymaganiu nie podołał, przy czym podkreślić należy, że samo powołanie się na skutki wymienione w art. 61 § 3 P.p.s.a., nie stanowi uprawdopodobnienia ich wystąpienia. Po drugie, według Sądu kasacyjnego, wykonanie zaskarżonej decyzji, nie mogło również zostać wstrzymane, ze względu na podnoszone przez autora żądania przedawnienie zobowiązania podatkowego Strony, w tej decyzji określonego. Celem bowiem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2008 r., sygn. akt II OZ 741/08, LEX nr 493666). Natomiast ustawodawca nie wiąże, choćby w najmniejszym stopniu wystąpienia podstaw udzielenia ochrony tymczasowej z prawdopodobieństwem uwzględnienia skargi na decyzję. Tak, więc sąd administracyjny rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie może badać, choćby wstępnie, czy zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą uzasadniającą jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07, ONSAiWSA 2007 r. Nr 4, poz. 77). Na marginesie rozważań wskazać należy, że postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji ma charakter wpadkowy i nie kończy postępowania w sprawie. Może zatem podlegać uchyleniu lub zmianie w przypadku, gdy zmienią się okoliczności sprawy. Dodatkowo Skarżąca ponownie może złożyć wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uzasadniając go w sposób właściwy. Postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania aktu nie korzysta bowiem z powagi rzeczy osądzonej. Mając na uwadze powyższe należało orzec jak w sentencji, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a.