I OW 182/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Wiśniewska (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Jaśkowska sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta B. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta B. a Prezydentem Miasta G. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku Z. C. o umieszczenie w schronisku dla bezdomnych postanawia: wskazać Prezydenta Miasta G. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku Z. C. z dnia [...] września 2017 r. o umieszczenie w schronisku dla bezdomnych. UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2018 r. Prezydent Miasta B. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Prezydentem Miasta G. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku Z. C. o umieszczenie w schronisku dla bezdomnych. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że Z. C., na mocy decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia [...] września 2017 r., nr [...] otrzymał schronienie w placówce dla osób bezdomnych prowadzonej przez Towarzystwo [...] w G. od dnia [...] sierpnia do dnia [...] października 2017 r. Wnioskiem z dnia [...] września 2017 r. Z. C. zwrócił się o przyznanie schronienia w ww. placówce od dnia [...] listopada 2017 r. oraz przyznanie zasiłku stałego w kwocie [...] zł. Podkreślił, że jest osobą [...], ma zdiagnozowaną chorobę [...] i obecnie jest pod opieką lekarzy z Centrum [...] w G. Prezydent Miasta G., na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257, dalej: "kpa") w zw. z art. 101 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2016 r. poz. 930, z późn. zm., dalej "ustawa") przekazał wniosek do rozpatrzenia według właściwości Prezydentowi Miasta B., wskazując, że w przypadku osoby bezdomnej, właściwą miejscowo do rozpatrzenia wniosku jest gmina ostatniego miejsca zameldowania tej osoby na pobyt stały, którą w niniejszej sprawie jest B. W konsekwencji powyższego, Prezydent Miasta B. rozpatrzył przedmiotowy wniosek i decyzją z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] przyznał Z. C. tymczasowe miejsce w Schronisku dla Osób Bezdomnych w B. od dnia [...] grudnia 2017 r. do dnia [...] marca 2018 r. Na skutek wniesionego odwołania przez Z. C., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując, że wobec Z. C. spełniona została przesłanka szczególnie uzasadnionej sytuacji osobistej, o której mowa w art. 101 ust. 3 ustawy, a zatem organ pierwszej instancji powinien wystąpić do Prezydenta Miasta G. o rozważenie reasumpcji stanowiska o przekazaniu sprawy na podstawie art. 65 § 1 kpa. Wykonując powyższe wytyczne organu odwoławczego, pismem z dnia [...] czerwca 2018 r. Prezydent Miasta B. przekazał sprawę do rozpatrzenia Prezydentowi Miasta G. W odpowiedzi na powyższe, Prezydent Miasta G. pismem z dnia [...] lipca 2018 r. odmówił dokonania reasumpcji i zwrócił temu organowi akta, podnosząc, że organ niezgadzający się z treścią zawiadomienia o przekazaniu sprawy nie może przekazać podania organowi, od którego je otrzymał, lecz powinien wystąpić do sądu administracyjnego o rozstrzygnięcie tego sporu. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, w ocenie organu wnioskującego o rozstrzygniecie sporu o właściwość, sytuacja Z. C. ze względu na jego zły stan zdrowia jest szczególnie wyjątkowa, co powoduje, że nie jest on w stanie przenieść się do schroniska w B. Z tych przyczyn organem właściwym do rozpoznania przedmiotowego wniosku jest Prezydent Miasta G., jako organ w miejscu pobytu strony. W odpowiedzi na powyższy wniosek, Prezydent Miasta G. zarzucił, że organem właściwym do rozpoznania przedmiotowego wniosku Z. C. jest Prezydent Miasta B. Podkreślił, że w świetle obowiązujących przepisów brak jest możliwości reasumpcji przekazania do rozpatrzenia sprawy według właściwości innemu organowi, w sytuacji gdy przekazanie takie już nastąpiło na podstawie art. 65 § 1 kpa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 w związku z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, dalej "ppsa") Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość powstałe między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, jeżeli odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. W niniejszej sprawie mamy do czynienia ze sporem o właściwość w ujęciu negatywnym, bowiem żaden z organów nie uznaje się właściwy do rozpoznania wniosku Z. C. z dnia [...] września 2017 r. o umieszczenie w schronisku dla bezdomnych. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy, właściwość miejscową gminy do wydania decyzji w przedmiocie świadczeń z pomocy społecznej ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. W przypadku osoby bezdomnej właściwą miejscowo jest gmina ostatniego miejsca zameldowania tej osoby na pobyt stały (art. 101 ust. 2 ustawy). W przypadkach natomiast szczególnie uzasadnionych sytuacją osobistą osoby ubiegającej się o świadczenie, w sprawach niecierpiących zwłoki oraz w sprawach cudzoziemców, którym udzielono zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany, i cudzoziemców, o których mowa w art. 5a, właściwa miejscowo jest gmina miejsca pobytu osoby ubiegającej się o świadczenie (art. 101 ust. 3 ustawy). Bezsporne jest, że Z. C. jest osobą bezdomną w rozumieniu art. 6 ust. 8 ustawy i obecnie przebywa w schronisku dla bezdomnych prowadzonym przez Towarzystwo [...] w G. Ostatnim jego miejscem zameldowania na pobyt stały było miasto B., ul. [...], z którego wymeldował się prawie [...] lat temu. Z przeprowadzonego w dniu [...] listopada 2017 r. rodzinnego wywiadu środowiskowego wynika, że jest osobą chorą na [...], będącą pod stałą opieką lekarzy z Centrum [...] w G. Porusza się [...]. Jest w trakcie przyjmowania [...]. Z opinii pracownika socjalnego przeprowadzającego wywiad wynika, że przerwanie tej terapii, w związku z ewentualną zmianą miejsca pobytu, spowodowałoby dla niego poważne konsekwencje zdrowotne. Ponadto córka Z. C. mieszkająca w G., wspiera go rzeczowo oraz regularnie odwiedza w schronisku dla bezdomnych. Powyższe okoliczności jednoznacznie przemawiają za tym, aby uznać, że sytuacja osobista, a przede wszystkim zdrowotna Z. C. uzasadniają wskazanie, że właściwa miejscowo do rozpoznania wniosku o schronienie w jego sytuacji jest gmina miejsca jego pobytu, czyli miasto G. Za poparciem tej tezy przemawia także fakt, że wolą Z. C. jest pozostanie w tym mieście, o co wnioskował w przedmiotowym wniosku z dnia [...] września 2017 r., ubiegając się o udzielenie mu schronienia w placówce prowadzonej przez Towarzystwo [...] w G. Skoro niekwestionowanym miejscem pobytu Z. C. i jego centrum życiowym jest miasto G., a brak jest obecnie jakichkolwiek związków z miejscem ostatniego zameldowania na pobyt stały, to ze względu na przypadek szczególnie uzasadniony w jego sytuacji osobistej (art. 101 ust. 3 ustawy), przyjąć należy, że organem właściwym do rozpatrzenia jego wniosku o umieszczenie go w schronisku dla bezdomnych jest gmina miejsca pobytu osoby ubiegającej się o świadczenie, a więc Prezydent Miasta G. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ppsa, postanowił jak w sentencji.