I Ns 41/19

<p>Sygn. akt I Ns 41/19</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> Dnia 11 października 2019 r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Krakowie I Wydział Cywilny</p> <p>w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący SSO Agnieszka Włodyga</p> <p>Protokolant Magdalena Olszewska</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 11 października 2019 r. w Krakowie</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z wniosku <span class="anon-block">J. O.</span> </p> <p>przy uczestnictwie <span class="anon-block">P. P. (1)</span> </p> <p>o wydanie orzeczenia w trybie wyborczym</p> <p> <strong> <!-- -->postanawia: </strong> </p> <p>I.  oddalić wniosek;</p> <p>II.  stwierdzić, że wnioskodawca i uczestnik ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie<em> <!-- -->.</em> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wnioskodawca <span class="anon-block">J. O.</span> wniósł o wydanie orzeczenia w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20110210112" title="Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy - Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112 (art. 111;art. 111 § 1)">art. 111 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. kodeks wyborczy</a> (Dz. U. z 2019, poz. 684, 1504) poprzez:</p> <p>1.  nakazanie uczestnikowi <span class="anon-block">P. P. (1)</span> przeproszenie wnioskodawcy <span class="anon-block">J. O.</span> poprzez wręczenie spisanego własnoręcznie podpisanego pełnym brzmieniem imienia i nazwiska oświadczenia o następującej treści: „Przepraszam Pana <span class="anon-block">J. O.</span> za to, że w kampanii wyborczej przed wyborami do Sejmu RP w roku 2019 rozpowszechniałem nieprawdziwe informacje o komentarzach zamieszczanych przez Pana <span class="anon-block">J. O.</span> pod pseudonimem, które miałyby mieć nienawistny charakter, jak również o rzekomych roszczeniach dotyczących powiatu <span class="anon-block"> (...)</span> przysługujących Panu <span class="anon-block">J. O.</span> lub które miałyby przysługiwać powiatowi <span class="anon-block"> (...)</span> w stosunku do Pana <span class="anon-block">J. O.</span>”.</p> <p>2.  zakazanie uczestnikowi <span class="anon-block">P. P. (1)</span> rozpowszechniania nieprawdziwych informacji dotyczących wnioskodawcy tj. <span class="anon-block">J. O.</span> o komentarzach zamieszczanych przez <span class="anon-block">J. O.</span> pod pseudonimem, które miałyby mieć nienawistny charakter, jak również o rzekomych roszczeniach dotyczących powiatu <span class="anon-block"> (...)</span> przysługujących <span class="anon-block">J. O.</span> lub które miałby przysługiwać powiatowi <span class="anon-block"> (...)</span> w stosunku do <span class="anon-block">J. O.</span>;</p> <p>3.  nakazanie uczestnikowi <span class="anon-block">P. P. (2)</span> sprostowania nieprawdziwych informacji poprzez umieszczenie na profilu internetowym <span class="anon-block"> (...)</span> przez okres od dnia następnego po uprawomocnieniu się postanowienia wydanego w sprawie do dnia 11 października 2019 r. do północy oświadczenia o treści: „Przepraszam Pana <span class="anon-block">J. O.</span> za to, że w kampanii wyborczej przed wyborami do Sejmu RP w roku 2019 rozpowszechniałem nieprawdziwe informacje o komentarzach zamieszczanych przez Pana <span class="anon-block">J. O.</span> pod pseudonimem, które miałyby mieć nienawistny charakter, jak również o rzekomych roszczeniach dotyczących powiatu <span class="anon-block"> (...)</span> przysługujących Panu <span class="anon-block">J. O.</span> lub które miałyby przysługiwać powiatowi <span class="anon-block"> (...)</span> w stosunku do Pana <span class="anon-block">J. O.</span>”.</p> <p>Na uzasadnienie wskazał, że jest zarejestrowany pod nr 5 na liście wyborczej Komitetu Wyborczego <span class="anon-block"> (...)</span> jako kandydat do Sejmu RP w wyborach w 2019 roku. Uczestnik na swoim profilu na portalu <span class="anon-block">F.</span> w dniu 2 października 2019 r. o godz. 11:30 zamieścił post w którym podał informacje dotyczące rzekomo „obrzucania bluzgami ludzi, polityków, konkurentów”. Uzasadnieniem jego stanowiska miały być fotokopie dokumentów zamieszczone w poście w tym kopia protokołu zeznań w charakterze świadka wnioskodawcy. Żaden z tych dokumentów nie stanowi potwierdzenia zamieszczania przez wnioskodawcę obraźliwych komentarzy. W poście uczestnik dokonał też insynuacji o rzekomych bliżej niesprecyzowanych roszczeniach „w powiecie” – cyt. „gdybyście jeszcze wiedzieli, co i jakie roszczenia miał w powiecie”, które w żaden sposób nie odwołują się do faktów, zawierają za to supozycję mającą na celu naruszenie dobrego imienia wnioskodawcy.</p> <p>Oddziaływanie kwestionowanego wpisu zostało powielone przez artykuł w <span class="anon-block"> Gazecie (...)</span> z dnia 6 października 2019 r.</p> <p>Uczestnik podczas rozprawy w dniu 11 października 2019 r. wniósł o oddalenie wniosku. Podniósł, że to on jest ofiarą hejtu ze strony wnioskodawcy. Przedłożył do akt fotokopie uzyskane ze sprawy prowadzonej przez Prokuraturę Rejonową w Olkuszu. Wskazał, że to wnioskodawca jest autorem wpisów czynionych na forach anonimowych z użyciem anonimowego <span class="anon-block">N.</span>. Uczestnik oświadczył, że jednorazowo w dniu 2 października 2019 r. na swoim profilu na <span class="anon-block">F.</span> opublikował zanonimizowane dokumenty, które przedłożył do akt. Zrobił to bo jest zwolennikiem otwartej dyskusji publicznej, dokonał oceny wnioskodawcy – jego działań z ostatnich lat do czego miał pełne prawo. Oświadczył też, że nie kandyduje w wyborach, nie prowadzi żadnej agitacji wyborczej.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujące fakty: </strong> </p> <p>Wnioskodawca jest politykiem. Kandyduje do Sejmu z listy <span class="anon-block"> (...)</span>.</p> <p>Uczestnik jest osobą z innej opcji politycznej. Wcześniej był starostą.</p> <p>W 2003 roku uczestnik – na tę datę radny – był autorem projektu utworzenia Farmy <span class="anon-block">W.</span>. Część mieszkańców się na to nie godziła. Ich imieniem występował wnioskodawca, który również w późniejszym okresie sprzeciwiał się powstaniu farmy.</p> <p>Wnioskodawca umieszczał komentarze na formach używając anonimowego <span class="anon-block">N.</span>. W związku z tym toczyły się sprawy w Prokuraturze Rejonowej w Olkuszu. W toku postępowania, w prokuraturze, składał zeznania.</p> <p>W dniu 2 października 2019 r. na <span class="anon-block">F.</span>, na swoim profilu, uczestnik opublikował skany dokumentów m. in. otrzymanych z prokuratury, zawierające m. in. fragmenty zeznań ze sprawy wyjaśniającej złożonych przez wnioskodawcę. Umieścił też wpis w którym zawarł negatywną ocenę dotyczącą kandydata na posła <span class="anon-block">J. O.</span> (treść, k. 4 akt).</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył co następuje:</strong> </p> <p>Zgodnie z art. 111 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy <em> <!-- -->(Dz.U. 2019.684 t.j..)</em> jeżeli rozpowszechniane, w tym również w prasie w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19840050024" title="Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe - Dz. U. z 1984 r. Nr 5, poz. 24 ()">ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe</a>, materiały wyborcze, w szczególności plakaty, ulotki i hasła, a także wypowiedzi lub inne formy prowadzonej agitacji wyborczej, zawierają informacje nieprawdziwe, kandydat lub pełnomocnik wyborczy zainteresowanego komitetu wyborczego ma prawo wnieść do sądu okręgowego wniosek o wydanie orzeczenia:</p> <p>1)zakazu rozpowszechniania takich informacji;</p> <p>2)przepadku materiałów wyborczych zawierających takie informacje;</p> <p>3)nakazania sprostowania takich informacji;</p> <p>4)nakazania publikacji odpowiedzi na stwierdzenia naruszające dobra osobiste;</p> <p>5)nakazania przeproszenia osoby, której dobra osobiste zostały naruszone;</p> <p>6)nakazania uczestnikowi postępowania wpłacenia kwoty do 100.000 złotych na rzecz organizacji pożytku publicznego.</p> <p>Oceniając żądania wnioskodawcy należy na wstępie ustalić, czy wypowiedzi uczestnika stanowią formę agitacji wyborczej, czy wypowiedzi uczestnika zostały sformułowane w związku z trwającą kampanią wyborczą i w celu wpływania na wynik głosowania. Dopiero pozytywna odpowiedź na powyższe pytania oznaczałaby, że co do zasady możliwa jest ocena wypowiedzi uczestnika w trybie przewidzianym w art. 111 kodeksu wyborczego. Niewątpliwie jednorazowo umieszczony, w dniu 2 października 2019 r., wpis na <span class="anon-block">F.</span>, na stronie uczestnika, został uczyniony w trakcie trwania kampanii wyborczej. Zawiera negatywną ocenę osoby wnioskodawcy jako kandydata na posła; do wpisu dołączono fotokopie dokumentów mające poświadczyć prawdziwość negatywnej oceny osoby wnioskodawcy w oczach uczestnika.</p> <p>W ocenie sądu, jednorazowe opublikowanie przez uczestnika wypowiedzi na własnej stronie na <span class="anon-block">F.</span> nie ma charakteru agitacji wyborczej ze względu na jednorazowość czynności, miejsce publikacji, treść postu.</p> <p>Gdyby jednak stwierdzić, że opublikowanie postu i dołączonych do niego skanów dokumentów było formą agitacji wyborczej (do czego brak podstaw) to wskazać należy, że sama wypowiedzieć ma charakter ocenny, zawiera negatywną ocenę osoby kandydata a zarazem pozytywną ocenę pozostałych 27 kandydatów na posłów startujących z tej samej listy wyborczej. W publikacji, de facto, nie ma wskazania na konkretne fakty, które podlegałby weryfikacji z punktu widzenia „prawda” czy „fałsz”.</p> <p>Gdyby zaś pokusić się o merytoryczną ocenę sformułowań takich jak: „milczący polityk”, „pokorny i pracowity polityk a przy tym niezwykle skuteczny”, „siedzi (niby) anonimowo za klawiaturą komputera, tableta, smartfona – wówczas obrzuca bluzgami ludzi, polityków, konkurentów”, „gdybyście jeszcze wiedzieli co i jakie roszczenia miał w powiecie- skutecznie trzymałem go z dala od tego przez pół roku” to wskazać należy, że do akt ani wnioskodawca ani uczestnik nie przedłożyli dowodów pozwalających na dokonanie weryfikacji prawdziwości/fałszu poszczególnych sformułowań. To na wnioskodawcy, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a>, spoczywał ciężar wykazania prawdziwości twierdzeń. Wnioskodawca ograniczył się zaś do przedłożenia zdjęcia/wydruku ze strony z <span class="anon-block">F.</span> i załączników (nieczytelnych). Uczestnik przedłożył zaś podczas rozprawy fotokopie z akt sprawy prowadzonej w Prokuraturze Rejonowej w Olkuszu, przy czym z lektury tych dokumentów wynika tyle, że wnioskodawca pod <span class="anon-block">N.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> umieszczał wpisy, których treść nie jest znana, a więc trudno powiedzieć czy zawierały one „bluzgi…” tj. negatywną ocenę ludzi, polityków, konkurentów.</p> <p>Podkreślić należy, że możliwość wydania orzeczenia w trybie art. 111 kodeksu wyborczego ograniczona jest wyłącznie do sytuacji, gdy w ramach agitacji wyborczej (która to przesłanka nie jest spełniona) posłużono się informacjami nieprawdziwymi. Z przedłożonych do akt dokumentów, oraz ze stanowisk zajętych przez obie strony postępowania nie wynika, że mamy z taką sytuację do czynienia.</p> <p>Na koniec zwrócić należy uwagę, że celem przepisu art. 111 kodeksu wyborczego jest ochrona uczestników kampanii (kandydatów i komitetów wyborczych) przed skutkami rozpowszechniania nieprawdziwych informacji, ocena prawidłowości przebiegu kampanii wyborczej, rywalizacji politycznej, zasad uczciwej konkurencji wyborczej, która ma przez to zapobiegać zniekształceniu ocen wyborców i w tym znaczeniu ma charakter także ochrony dobra publicznego.</p> <p>Złożony wniosek nie podpada pod dyspozycję art. 111 kodeksu wyborczego.</p> <p>O kosztach postępowania orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 § 1 k.p.c.</a>, stwierdzając że wnioskodawca i uczestnik ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.</p> </div>