IV U 1322/19
Суды общей юрисдикции2019-10-16
Номер дела
IV U 1322/19
Дата решения
2019-10-16
Тип
SENTENCE
Судьи
Lidia Łataś (PRESIDING_JUDGE)
Правовое основание
Резюме
sposób obliczenia rekompensaty z tytułu pracy w szczególnych warunkach
Текст решения
<p>Sygn. akt IV U 1322/19</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 16 października 2019 roku</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy w Częstochowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</strong>
</p>
<p>w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: SSO Lidia Łataś</p>
<p>Protokolant: st. sekr. sądowy Joanna Jastrzębska-Ciura</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 16 października 2019 roku w <span class="anon-block">C.</span>
</p>
<p>sprawy <span class="anon-block">R. O.</span>
</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w <span class="anon-block">C.</span>
</p>
<p>o wysokość emerytury, o ustalenie kapitału początkowego</p>
<p>na skutek odwołania <span class="anon-block">R. O.</span>
</p>
<p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w <span class="anon-block">C.</span>
</p>
<p>z dnia 29 kwietnia 2019 roku, Nr <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
<p>z dnia 26 kwietnia 2019 roku, Nr <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->oddala odwołanie</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt: IV U 1322/19</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z dnia 26 kwietnia 2019 roku, znak sprawy: <span class="anon-block">(...)</span>, w wykonaniu wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie, IV Wydziału Pracy <br/>i Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 12 marca 2019 roku, sygn. akt: IV U 1447/18, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">C.</span> dokonał ponownego ustalenia kapitału początkowego ubezpieczonego <span class="anon-block">R. O.</span>. Do ustalenia wartości kapitału początkowego organ rentowy przyjął: podstawę wymiaru kapitału początkowego w kwocie 1.438,94 zł (ustaloną w decyzji z dnia 23 listopada 2018 roku o ponownym ustaleniu kapitału początkowego), okresy składkowe <br/>w wymiarze 24 lat, 4 miesięcy i 7 dni (to jest łącznie 292 miesiące), okresy nieskładkowe w wymiarze łącznym 11 dni oraz współczynnik proporcjonalny do osiągniętego do 31 grudnia 1998 roku wieku ubezpieczonego oraz okresów składkowego i nieskładkowego wynoszącego 74,85%.</p>
<p>Organ rentowy uwzględnił nadto średnie dalsze trwanie życia ubezpieczonego, zgodnie z Komunikatem Prezesa GUS z dnia 25 marca 1999 roku w sprawie tablicy średniego dalszego trwania życia kobiet i mężczyzn. Dla ubezpieczonego <span class="anon-block">R. O.</span> wyniosło ono 209 miesięcy.</p>
<p>W konkluzji organ rentowy obliczył wartość kapitału początkowego dla ubezpieczonego <span class="anon-block">R. O.</span>, ustalając go na kwotę 140.962,14 zł, doliczając jednak do otrzymanej wartości rekompensatę z tytułu utraty możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury ze względu na pracę w warunkach szczególnych (42.079,83 zł). Kapitał początkowy wraz z rekompensatą wyniósł 183.041,97 zł.</p>
<p>Ponowne ustalenie wysokości kapitału początkowego ubezpieczonego miało wpływ na zmianę wysokości pobieranej przez ubezpieczonego emerytury, wobec czego decyzją z dnia 29 kwietnia 2019 roku, znak sprawy <span class="anon-block">(...)</span>, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">C.</span> dokonał ponownego ustalenia wysokości emerytury ubezpieczonego <span class="anon-block">R. O.</span> od dnia 1 listopada 2018 roku, to jest od podjęcia wypłaty emerytury.</p>
<p>Podstawę obliczenia emerytury stanowiła kwota składek na ubezpieczenia emerytalne oraz kapitału początkowego z uwzględnieniem waloryzacji składek <br/>i kapitału początkowego zewidencjonowanych na koncie do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury. Wysokość emerytury została obliczona zgodnie z zasadami określonymi w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 26;art. 26 lit. c)">art. 26 lit. <br/>c ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 roku, poz. 1270, ze zm.) <br/>i wyniosła dla ubezpieczonego 4.097,95 zł, po waloryzacji (od dnia 1 marca 2019 roku) – 4.204,87 zł.</p>
<p>Obie decyzje zostały terminowo zaskarżone przez ubezpieczonego. Odwołujący zakwestionował stanowisko organu rentowego w zakresie braku doliczenia przez organ okresu zatrudnienia ubezpieczonego w <span class="anon-block"> (...)</span> <br/>w <span class="anon-block">C.</span> do okresu pracy w warunkach szczególnych, to jest od dnia 20 lutego 1978 roku do dnia 31 grudnia 1980 roku, co zdaniem ubezpieczonego spowodowało błędne wyliczenie kwoty rekompensaty i wysokości przysługującej mu emerytury.</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, wskazując, iż brak jest podstaw do zmiany zaskarżonych decyzji. Organ podtrzymał argumentację poczynioną w zaskarżonych decyzjach i stanowisko co do poprawności dokonanych obliczeń, zarówno co do ustalenia wysokości rekompensaty, jak i samego świadczenia emerytalnego.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktycznych: </strong>
</p>
<p>Ubezpieczony <span class="anon-block">R. O.</span> <span class="anon-block">urodził się w dniu (...)</span>. <br/>W dniu 1 października 2018 roku ubezpieczony złożył wniosek o przyznanie mu prawa do emerytury.</p>
<p>Decyzją z dnia 8 października 2018 roku organ rentowy przyznał <span class="anon-block">R. O.</span> od dnia 1 października 2018 roku zaliczkę na poczet przysługującej emerytury. Wypłata została zawieszona z uwagi na kontynuowanie przezeń zatrudnienia. Następnie decyzją z dnia 14 listopada 2018 roku organ rentowy podjął ubezpieczonemu wypłatę świadczenia od dnia 1 listopada 2018 roku.</p>
<p>W dniu 24 października 2018 roku ubezpieczony wniósł o ponowne ustalenie wysokości emerytury, argumentując swoje stanowisko świadczeniem pracy <br/>w warunkach szczególnych w podanych okresach. Po rozpatrzeniu tego wniosku organ rentowy decyzją z dnia 26 listopada 2018 roku przeliczył świadczenie ubezpieczonego przy uwzględnieniu skorygowanej wysokości składek w wysokości 157.725,09 zł oraz kapitału początkowego w wysokości 563.889,29 zł. Wysokość kapitału początkowego ustalono decyzją z dnia 23 listopada 2018 roku.</p>
<p>Wyrokiem z dnia 12 marca 2019 roku Sąd Okręgowy w Częstochowie, IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt: IV U 1447/18, na skutek odwołania <span class="anon-block">R. O.</span> od decyzji ZUS Oddział w <span class="anon-block">C.</span> z dnia 23 listopada 2018 roku, znak sprawy: <span class="anon-block"> (...)</span>, przyznał ubezpieczonemu prawo do zwiększenia kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 roku o kwotę rekompensaty z tytułu utraty możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury <br/>z tytułu pracy w warunkach szczególnych.</p>
<p>W wykonaniu wyroku organ rentowy dokonał ponownego ustalenia kapitału początkowego ubezpieczonego <span class="anon-block">R. O.</span>, doliczając do niego kwotę rekompensaty z tytułu utraty możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury w związku z zatrudnieniem w warunkach szczególnych. Skutkiem zmiany wysokości kapitału początkowego była konieczność zmodyfikowania przez organ rentowy należnemu ubezpieczonemu świadczenia emerytalnego, czego wyrazem jest decyzja z dnia 29 kwietnia 2019 roku.</p>
<p>W piśmie z dnia 30 maja 2019 roku skierowanym do Zakładu ubezpieczony wystąpił z wnioskiem w sprawie ponownego wyliczenia kwoty rekompensaty <br/>z uwzględnieniem do okresu wykonywania prac w warunkach szczególnych zatrudnienia od dnia 20 lutego 1978 roku do dnia 31 grudnia 1980 roku w <span class="anon-block"> (...)</span>, na dowód czego ubezpieczony przedłożył zaświadczenia oraz świadectwo pracy w tymże Przedsiębiorstwie w podanym okresie na stanowisku spawacza na dole.</p>
<p>Po rozpoznaniu powyższego wniosku organ rentowy potwierdził prawidłowość wysokości ustalonego dla <span class="anon-block">R. O.</span> świadczenia emerytalnego. Zakład pouczył ubezpieczonego, że do uzyskania prawa do rekompensaty wymagany jest co najmniej 15 – letni okres zatrudnienia w warunkach szczególnych, a wysokość rekompensaty nie jest uzależniona od ilości udokumentowanych lat pracy <br/>w warunkach szczególnych.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód: akta ZUS). </em>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 21;art. 21 ust. 1)">art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 roku <br/>o emeryturach pomostowych</a> (tekst jednolity: Dz. U. 2018 roku, poz. 1924, ze zm.), rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy <br/>o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat. Rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 21 ust. 2)">ust. 2</a>).</p>
<p>Rekompensata, w rozumieniu przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 2;art. 2 pkt. 5)">art. 2 pkt 5 ustawy o emeryturach pomostowych</a>, stanowi odszkodowanie za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub <br/>o szczególnym charakterze dla osób, które nie nabędą prawa do emerytury pomostowej.</p>
<p>Rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego, o którym mowa w przepisach art. 173 i art. 174 ustawy o emeryturach i rentach <br/>z FUS (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 23;art. 23 ust. 2)">art. 23 ust. 2 ustawy o emeryturach pomostowych</a>).</p>
<p>Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 22;art. 22 ust. 1)">art. 22 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowych</a>, rekompensatę stanowi równowartość kwoty obliczonej według wzoru:</p>
<p>R = 64,32 * K * X</p>
<p>gdzie:</p>
<p>R - oznacza kwotę rekompensaty,</p>
<p>K - oznacza kwotę obliczoną według zasad określonych w przepisach art. 174 ustawy o emeryturach i rentach z FUS (w przypadku ubezpieczonego: 674,46),</p>
<p>X - oznacza współczynnik obliczony według wzoru określonego w ust. 2 <br/>(w przypadku ubezpieczonego: 0,97).</p>
<p>Współczynnik X określający, jaka część wymogów do wcześniejszej emerytury została spełniona do dnia 31 grudnia 2008 roku, oblicza się według następującego wzoru (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 22;art. 22 ust. 2;art. 22 ust. 2 pkt. 2)">art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy o emeryturach pomostowych</a>) – w przypadku mężczyzn:</p>
<p>gdzie:</p>
<p>So - oznacza okresy składkowe i nieskładkowe w rozumieniu ustawy o emeryturach <br/>i rentach z FUS, osiągnięte przed dniem 1 stycznia 2009 roku (w przypadku ubezpieczonego: 34,08),</p>
<p>Sw - oznacza okres wykonywania przed dniem 1 stycznia 2009 roku pracy <br/>w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS (w przypadku ubezpieczonego: 20,83),</p>
<p>Ws - oznacza obniżony wiek emerytalny w rozumieniu przepisów ustawy <br/>o emeryturach i rentach z FUS (60 lat),</p>
<p>W - oznacza wiek ubezpieczonego w dniu 31 grudnia 2008 roku w pełnych latach zaokrąglonych w górę (w przypadku ubezpieczonego: 56 lat).</p>
<p>Jak stanowi przepis art. 22 ust. 3, jeżeli wartość któregokolwiek z ułamków, <br/>o których mowa w ust. 2, przekroczy 1, przyjmuje się, że wartość ta wynosi 1.</p>
<p>Zważywszy na okoliczność, że wartość Sw (lata pracy ubezpieczonego <br/>w warunkach szczególnych) wynosi 20,83, podzielenie tej wartości przez 15 (zgodnie z powyższym wzorem) daje wynik większy aniżeli 1. Biorąc nadto pod uwagę, że wartość Sw znajduje się w liczniku ułamka, to jakiekolwiek zwiększenie tej wartości ponad ustaloną 20,83 (doliczenie dodatkowych lat pracy w warunkach szczególnych) również spowoduje, że wartość ułamka przekroczy 1. Okres zatrudnienia <br/>w warunkach szczególnych ponad wymóg ustawowy, to jest 15 lat, w żaden sposób nie wpływa zatem na wysokość należnej rekompensaty, a w dalszej kolejności – świadczenia emerytalnego. Ustawodawca wymaga jedynie, by ubezpieczony legitymował się okresem zatrudnienia w warunkach szczególnych wynoszącym przynajmniej 15 lat.</p>
<p>Wskazać należy, że wysokość należnej ubezpieczonemu rekompensaty mogłaby ulec zmianie jedynie w przypadku ewentualnego doliczenia okresów składkowych i nieskładkowych oraz ponownego przeliczenia kapitału początkowego.</p>
<p>Mając na uwadze poczynione wyżej rozważania, na podstawie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477<sup>
<!-- -->14</sup> § 1 k.p.c.</a> i przepisów przywołanych w treści niniejszego uzasadnienia, Sąd Okręgowy uznał odwołanie ubezpieczonego <span class="anon-block">R. O.</span> za bezzasadne, skutkiem czego oddalił odwołanie.</p>
</div>