V U 26/19
Суды общей юрисдикции2019-10-16
Номер дела
V U 26/19
Дата решения
2019-10-16
Тип
SENTENCE
Судьи
Wiesław Jakubiec (PRESIDING_JUDGE)Ławnicy
Правовое основание
Резюме
nietezowane
Текст решения
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt VU 26/19 </strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> 16 października 2019 roku</p>
<p>Sąd Rejonowy w Rybniku, V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: Sędzia Wiesław Jakubiec</p>
<p>Sędziowie/Ławnicy: -/-</p>
<p>Protokolant : sekr. sądowy Izabela Niedobecka-Kępa</p>
<p>po rozpoznaniu 16 października 2019 roku w Rybniku</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy <span class="anon-block">N. J.</span>, <span class="anon-block">J. J. (1)</span>
</p>
<p>przy udziale zainteresowanego ./.</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span>
</p>
<p>o zasiłek chorobowy</p>
<p>na skutek odwołania <span class="anon-block">J. J. (1)</span>
</p>
<p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span>
</p>
<p>z dnia 20 listopada 2018 roku</p>
<p>sygn. <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>na skutek odwołania <span class="anon-block">N. J.</span>
</p>
<p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span>
</p>
<p>z dnia 20 listopada 2018 roku</p>
<p>sygn. <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>1.
zmienia zaskarżoną decyzję z dnia 20 listopada 2018 roku, sygn. <span class="anon-block">(...)</span>w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemu <span class="anon-block">J. J. (1)</span> prawo do zasiłku chorobowego za okres od 16 sierpnia 2017 roku do 14 września 2017 roku, od 24 października 2017 roku do 6 listopada 2017 roku z ubezpieczenia chorobowego z tytułu zatrudnienia w firmie <span class="anon-block">(...)</span>sp. z o.o. w <span class="anon-block">R.</span>, oraz zwalnia z obowiązku zwrotu pobranego zasiłku chorobowego za wyżej wymienione okresy,</p>
<p>2.
zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> na rzecz ubezpieczonego <span class="anon-block">J. J. (1)</span> kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego,</p>
<p>3.
zmienia zaskarżoną decyzję z dnia 20 listopada 2018 roku, sygn. <span class="anon-block">(...)</span>w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonej <span class="anon-block">N. J.</span> prawo do zasiłku chorobowego za okres od 1 września 2017 roku do 15 września 2017 roku z ubezpieczenia chorobowego z tytułu zatrudnienia w firmie <span class="anon-block">(...)</span>sp. z o.o. w <span class="anon-block">R.</span>, oraz zwalnia z obowiązku zwrotu pobranego zasiłku chorobowego za wyżej wymieniony okres,</p>
<p>4.
zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> na rzecz ubezpieczonej <span class="anon-block">N. J.</span> kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p>
<p>sygn. akt V U 26/19</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z 20.11. 2018 roku nr <span class="anon-block"> (...)</span> Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> odmówił ubezpieczonemu <span class="anon-block">J. J. (1)</span> prawa do zasiłku chorobowego za okres od 16.08. do 14.09.2017 r. oraz od 24.10. do 6.11.2017 r. roku z tytułu zatrudnienia w <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">R.</span> oraz zobowiązał ubezpieczonego do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 16387,49 zł. W uzasadnieniu organ zarzucił, iż ubezpieczony w okresie niezdolności do pracy, tj. w dniu 30.09.2017 r. podpisał skierowanie na badanie lekarskie pracownika, 8.09.2017 r. podpisał protokół końcowy komisyjnego odbioru wykonania robót i protokół odbioru dla zamawiającego oraz w dniu 6.11.2017 r. podpisał rozwiązanie umowy o pracę z pracownikiem, a tym samym wykorzystał zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego przeznaczeniem.</p>
<p>W odwołaniu ubezpieczony wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji w całości wskazując, że jego aktywność ograniczyła się jedynie do sporadycznego podpisania dokumentów przygotowanych i dostarczonych do miejsca zamieszkania przez jego pracowników i w żaden sposób te czynności nie spowodowały wydłużenia procesu chorobowego. Dodał, że organ nie pouczył go przed wypłatą świadczeń o braku prawa do pobierania takich świadczeń i błędnie naliczył odsetki.</p>
<p>Decyzją z 20.11. 2018 roku nr <span class="anon-block"> (...)</span> Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> odmówił ubezpieczonej <span class="anon-block">N. J.</span> prawa do zasiłku chorobowego za okres od 1.09. do 15.09.2017 r. z tytułu zatrudnienia w <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">R.</span> oraz zobowiązał ubezpieczoną do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 5961,03 zł. W uzasadnieniu organ zarzucił, iż ubezpieczona w okresie niezdolności do pracy, tj. w dniu 1.09.2017 r. podpisała umowę o pracę z pracownikiem a 8.09.2017 r. podpisała protokół końcowy komisyjnego odbioru wykonania robót i protokół odbioru dla zamawiającego, a tym samym wykorzystała zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego przeznaczeniem.</p>
<p>W odwołaniu ubezpieczona wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji w całości wskazując, że jej aktywność ograniczyła się jedynie do sporadycznego podpisania dokumentów przygotowanych i dostarczonych do miejsca zamieszkania przez jej pracowników i w żaden sposób te czynności nie spowodowały wydłużenia procesu chorobowego. Dodała, że organ nie pouczył ją przed wypłatą świadczeń o braku prawa do pobierania takich świadczeń i błędnie naliczył odsetki.</p>
<p>W odpowiedzi na odwołania organ rentowy wniósł o ich oddalenie podtrzymując wcześniejsze twierdzenia.</p>
<p>Zarządzeniem Przewodniczącego z dnia 18.03.2019 r. sprawa z odwołania od decyzji z 20.11. 2018 roku nr <span class="anon-block"> (...)</span> (sygn. akt V U 30/19) została połączona z ze sprawą o sygn. akt V U 26/19 do wspólnego prowadzenia i rozpoznania.</p>
<p>Na rozprawie w dniu 5.06.2019 r. ubezpieczeni zmodyfikowali swoje odwołania uwzględniając dokonane zmiany w decyzjach z dnia 18.01.2019 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił:</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">R.</span> zajmuje się produkcją wyrobów metalowych. Jest to firma rodzinna Państwa <span class="anon-block">J.</span>. Ubezpieczona <span class="anon-block">N. J.</span> jest zatrudniona przez ww. spółkę na stanowisku Prezes Zarządu od 21.01.2016 r.. W okresie od 11.07.2017 r. do 8.01.2018 r. ubezpieczona była niezdolna do pracy. W dniu 1.09.2017 r. ubezpieczona podpisała umowę o pracę dla pracownika <span class="anon-block">K. G.</span>. W dniu 8.09.2017 r. ubezpieczona podpisał protokół końcowy nr 4 komisyjnego odbioru wykonania robót i protokół odbioru dla zamawiającego <span class="anon-block"> Grupy (...) SA</span>.</p>
<p>Ubezpieczony <span class="anon-block">J. J. (1)</span> jest zatrudniona ww. spółce od 1.03.2011 r., początkowo na stanowisku prezesa, a od 2013 r. na stanowisku dyrektora. Ubezpieczony w okresach od 10.07. do 30.09.2017 r., od 2.10.2017 r. do 12.02.2018 r. był niezdolny do pracy. W dniu 30.08.2017 r. ubezpieczony podpisał skierowanie na badanie lekarskie pracownika <span class="anon-block">K. G.</span>. W dniu 8.09.2017 r. ubezpieczony podpisał protokół końcowy nr 4 komisyjnego odbioru wykonania robót i protokół odbioru dla zamawiającego <span class="anon-block"> Grupy (...) SA</span>. W dniu 6.11.2017 r. podpisał rozwiązanie umowy o pracę z pracownikiem <span class="anon-block">D. B.</span>.</p>
<p>Hala produkcyjna i biura ww. spółki mieszczą się na terenie zamieszkania ubezpieczonych.</p>
<p>Ubezpieczeni nie rekrutowali pracownika <span class="anon-block">K. G.</span>, jak również nie brali udziału przy ustalaniu zasad rozwiązania umowy z <span class="anon-block">D. B.</span>. Decyzje ww. kwestiach podjął ich syn <span class="anon-block">J. J. (2)</span>, a niezbędne dokumenty przygotowane zostały przez pracowników firmy. Ubezpieczeni nie byli osobiści przy odbiorze końcowym robót na zlecenie <span class="anon-block"> Grupy (...) SA</span>. Protokoły końcowe i odbioru zostały podpisane przez ubezpieczonych w miejscu ich zamieszkania i odesłane do zamawiającego drogą mailową w dniu 8.09.2017 r. Ubezpieczeni nie kontaktowali z zamawiającymi, nie negocjowali zakończenia prac ani nie ustalali treści protokołu. Jako osoby zarządzające spółką -zgodnie z umową zawartą z <span class="anon-block"> Grupą (...) SA</span>- zobowiązani byli do podpisania protokołów.</p>
<p>Ubezpieczeni nie zostali pouczeni o obowiązku zwrotu świadczenia w razie, gdy ubezpieczeni nie poinformują organu o zaistnieniu okoliczności mających wpływ na prawo doświadczenia.</p>
<p>Ubezpieczona i ubezpieczony ww. okresach niezdolności do pracy nie wykonywali żadnych czynności oprócz wyżej wskazanych.</p>
<p>Decyzją z 20.11. 2018 roku nr <span class="anon-block"> (...)</span> Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> odmówił ubezpieczonemu <span class="anon-block">J. J. (1)</span> prawa do zasiłku chorobowego za okres od 16.08. do 14.09.2017 r. oraz od 24.10. do 6.11.2017 r. roku z tytułu zatrudnienia w <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">R.</span> oraz zobowiązał ubezpieczonego do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 16 387,49 zł.</p>
<p>Decyzją z 20.11. 2018 roku nr <span class="anon-block"> (...)</span> Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> odmówił ubezpieczonej <span class="anon-block">N. J.</span> prawa do zasiłku chorobowego za okres od 1.09. do 15.09.2017 r. z tytułu zatrudnienia w <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">R.</span> oraz zobowiązał ubezpieczoną do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 5961,03 zł.</p>
<p>Decyzją z dnia 18.01.2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> zmienił decyzję z dnia 20.11.2018 r. zobowiązując ubezpieczoną do zwrotu odsetek od nienależnie pobranego zasiłku chorobowego od dnia doręczenia decyzji, tj. w wysokości 55, 07 zł, a w pozostałym zakresie decyzję pozostawiając bez zmian.</p>
<p>Decyzją z dnia 18.01.2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> zmienił decyzję z dnia 20.11.2018 r. zobowiązując ubezpieczonego do zwrotu odsetek od nienależnie pobranego zasiłku chorobowego od dnia doręczenia decyzji, tj. w wysokości 151,45 zł, a w pozostałym zakresie decyzję pozostawiając bez zmian.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Dowód:</em>
</strong>
<em>
<!-- --> z akt organu: wniosek o przeprowadzenie kontroli, pismo z dnia 6.11.2018 r., ustalenia kontroli, protokół przesłuchania <span class="anon-block">J. J. (2)</span>, listy płac, umowy o pracę wraz z aneksami, zaświadczenia lekarskie, skierowanie na badanie lekarskie <span class="anon-block">K. G.</span>, oświadczenie o rozwiązaniu umowy z <span class="anon-block">D. B.</span>, protokół końcowy nr 4, protokół odbioru, umowa o pracę <span class="anon-block">K. G.</span>, protokół z dnia 20.11.2018 r., decyzje z dnia 20.11.2018 r. , decyzje z dnia 18.01.2019 r.; zeznania świadka <span class="anon-block">M. G.</span> k. 89, zeznania świadka <span class="anon-block">Z. K.</span> k. 90, zeznania świadka <span class="anon-block">K. G.</span> k. 94v, zeznania świadka <span class="anon-block">D. B.</span> k. 94v, zeznania świadka <span class="anon-block">J. D.</span> k. 95, przesłuchanie ubezpieczonych k. 95v i 96</em>
</p>
<p>Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci ww. dokumentów a także w oparciu o dowody z zeznań wskazanych świadków i z przesłuchania ubezpieczonych. Wskazane dowody wzajemnie się uzupełniały tworząc spójny i logiczny obraz sprawy.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył:</strong>
</p>
<p>Jak stanowi przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990600636" title="Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz. U. z 1999 r. Nr 60, poz. 636 (art. 6;art. 6 ust. 1)">art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa</a> <em>
<!-- -->(Dz.U. z 2010 r. Nr 77, poz. 512 ze zmianami)</em> zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego.</p>
<p>Na mocy art. 17 ust. 1 ww. ustawy ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia.</p>
<p>Jak stanowi przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 84;art. 84 ust. 1)">art. 84 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> <em>
<!-- -->(Dz. U. z 2015 r., poz. 121 j.t. ze zm)</em> osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu, wraz z odsetkami, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego, z uwzględnieniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 84 ust. 11)">ust. 11</a>.</p>
<p>Na podstawie art. 84 ust. 2 ustawy systemowej, za kwoty nienależnie pobranych świadczeń uważa się: 1) świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczeń albo wstrzymanie ich wypłaty w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenie była pouczona o braku prawa do ich pobierania; 2) świadczenia przyznane lub wypłacone na podstawie nieprawdziwych zeznań lub fałszywych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzania w błąd organu wypłacającego świadczenia przez osobę pobierającą świadczenia</p>
<p>Nie każda działalność podjęta przez ubezpieczonego w trakcie zwolnienia chorobowego skutkuje utratą prawa do zasiłku chorobowego, a jedynie taka, która ma charakter zarobkowy lub powoduje wykorzystanie zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia. Za pracę zarobkową nie uznaje się sporadycznej, wymuszonej okolicznościami aktywności zawodowej.</p>
<p>W niniejszej sprawie aktywność ubezpieczonych ograniczyła się jedynie do sporadycznego podpisania dokumentów przygotowanych i dostarczonych do miejsca zamieszkania przez jej pracowników i w żaden sposób te czynności nie wpłynęły na stan zdrowia i nie spowodowały wydłużenia procesu chorobowego. Ubezpieczeni nie uczestniczyli w procesie negocjacyjnym czy decyzyjnym i to co wykonali miało charakter ściśle formalny, mechaniczny zajmujący krótki czas.</p>
<p>Organ nie wykazał aby ubezpieczeni nie stosowali się do wskazań lekarskich lub dokonywali innych czynności utrudniających lub uniemożliwiających im odzyskanie zdolności do pracy. Bezsporne jest, że ubezpieczeni w krótkim czasie odzyskali zdolność do pracy.</p>
<p>Powodem podpisania dokumentów była nieobecność w spółce spowodowanej wyjazdem prokurenta <span class="anon-block">J. J. (2)</span> (syna ubezpieczonych) i pilna konieczność załatwienia spraw. Hala produkcyjna oraz biuro spółki mieszczą się w miejscu zamieszkania ubezpieczonych.</p>
<p>Nie można ubezpieczonym postawić zarzutu świadomego i celowego wprowadzenia w błąd organu , skoro nie składali przed przyznaniem świadczeń żadnych wniosków czy dokumentów.</p>
<p>Organ rentowy nie pouczył ubezpieczonych o tym, co uważa się za świadczenie nienależnie pobrane oraz o konsekwencjach pobierania nienależnego świadczenia.</p>
<p>W związku z powyższym ubezpieczeni mają prawo do zasiłku chorobowego, pobrane świadczenia są więc świadczeniami należnymi i w konsekwencji brak jest podstaw do żądania ich zwrotu.</p>
<p>Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art. 477<sup>
<!-- -->14</sup> § 2 kpc</a> zmienił zaskarżone decyzje w ten sposób, że przyznał ubezpieczonym prawo do zasiłku za sporny okres i zwolnił ich z obowiązku zwrotu świadczenia wraz z odsetkami.</p>
<p>O kosztach procesu orzeczono na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 kpc</a> zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy i na podstawie na podstawie § 9 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych <em>
<!-- -->(Dz. U. z 2015 r. poz. 1804)</em>. Organ rentowy przegrał spór w obydwu sprawach, wobec czego zobowiązany jest do zwrotu na rzecz ubezpieczonych po 180 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego .</p>
</div>