III RC 325/18

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt III RC 325/18</strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> Dnia 17 października 2019 r.</p> <p>Sąd Rejonowy w Legionowie III Wydział Rodzinny i Nieletnich</p> <p>W składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący: Sędzia Dorota Hańczyc-Górska</p> <p>Protokolant: Mateusz Goślicki</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 16 października 2019r. na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">M. S. (1)</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">K. S.</span> </p> <p>o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego</p> <p>1.  powództwo oddala;</p> <p>2.  odstępuje od obciążenia powoda obowiązkiem zwrotu kosztów procesu na rzecz pozwanego.</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>W dniu 18 lipca 2018 roku <span class="anon-block">M. S. (1)</span> złożył do Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie pozew przeciwko <span class="anon-block">K. S.</span> o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności wyroku z dnia 26 marca 2013 roku sygn. akt VI RC 567/12 zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 17 kwietnia 2013 roku z wnioskiem o zabezpieczenie poprzez zawieszenie egzekucji komorniczej prowadzonej na podstawie wyroku Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 26 marca 2013 roku, sygn. akt VI RC 567/12, zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 17 kwietnia 2013 roku. Następnie w dniu 13 sierpnia 2018 roku wpłynął do tegoż Sądu pozew o pozbawienie klauzuli wykonalności i uchylenie obowiązku alimentacyjnego w części tj. od dnia 29 września 2014 roku do dnia 31 lipca 2018 roku z wnioskiem o zabezpieczenie poprzez zawieszenie egzekucji komorniczej wyroku z dnia 26 marca 2013 roku sygn. akt VI RC 567/12 zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 17 kwietnia 2013 roku, oraz o uchylenie obowiązku alimentacyjnego z dniem 29 września 2014 roku zasądzonego wyrokiem z dnia 26 marca 2013 roku, sygn. akt VI RC 567/12. W uzasadnieniu pozwu podał, że w okresie od marca 2013 roku do 29 września 2014 roku wybrany przez syna komornik prowadził egzekucję z jego wynagrodzenia tytułem alimentów w kwocie 500 złotych na rzecz pozwanego <span class="anon-block">K. S.</span>. Postanowieniem z dnia 29 września 2014 roku komornik przy Sądzie Rejonowym dla m. st. w <span class="anon-block">W.</span> <span class="anon-block">M. S. (2)</span> umorzyła postępowanie egzekucyjne na wniosek wierzyciela <span class="anon-block">K. S.</span>. Następnie pozwany złożył wniosek o wszczęcie egzekucji do komornika przy Sądzie Rejonowym w Legionowie <span class="anon-block">A. B.</span>, który wszczął egzekucję na podstawie tego samego wyroku opatrzonego klauzulą wykonalności z wpisaną wartością wyegzekwowanych na jej podstawie należności na rzecz wierzyciela do dnia 29 września 2014 roku. (dowód: pismo k. 5 – 7, pozew k. 24 – 27)</p> <p>W toku postępowania powód <span class="anon-block">M. S. (1)</span> popierał powództwo. (k. 87, 270)</p> <p>Pozwany <span class="anon-block">K. S.</span> wniósł o oddalenie powództwa i zastosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 k.p.c.</a> (k. 87, k. 270), umorzenie postępowania (k. 268 – verte).</p> <p> <strong> <!-- -->Na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: </strong> </p> <p>Postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2018 roku Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie wydanym w sprawie o sygnaturze akt VI RC 268/18 wyłączył do odrębnego rozpoznania sprawę w zakresie powództwa <span class="anon-block">M. S. (1)</span> przeciwko <span class="anon-block">K. S.</span> o ustalenie wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego stwierdzonego wyrokiem Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 26 marca 2013 roku, sygn. akt VI RC 567/12, a nadto uznał swoją niewłaściwość i sprawę w zakresie powództwa o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności przekazał według właściwości Sądowi Rejonowemu w Legionowie, III Wydziałowi Rodzinnemu i Nieletnich. (k. 21 – 23 akt)</p> <p>Prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 29 marca 2013 roku wydanym w sprawie o sygnaturze akt VI RC 567/12 zostały ustalone alimenty od <span class="anon-block">M. S. (1)</span> na rzecz syna <span class="anon-block">K. S.</span> na kwotę po 500 złotych miesięcznie płatne z góry do 10 dnia każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami na wypadek uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat. (dowód: kopia wyroku Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie k. 8, bezsporne)</p> <p>Na podstawie tegoż wyroku toczyło się postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla m. st. Warszawy w Warszawie <span class="anon-block">M. S. (2)</span> pod sygnaturą akt Kmp 3/13, które zakończyło się umorzeniem postępowania na wniosek wierzyciela <span class="anon-block">K. S.</span> w dniu 10 października 2014 roku. (dowód: kopia postanowienia z dnia 10 października 2014 roku wydanego w sprawie o sygnaturze akt 3/13 k. 9, bezsporne)</p> <p>Następnie w dniu 15 lipca 2018 roku Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Legionowie <span class="anon-block">A. B.</span> wszczął, na wniosek wierzyciela <span class="anon-block">K. S.</span>, postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego w postaci wyroku Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 26 marca 2013 roku wydanego w sprawie o sygnaturze akt VI RC 567/12 zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 17 kwietnia 2013 roku. Sprawa ta została zarejestrowana pod sygnaturą akt Kmp 4/18. Wierzyciel wskazał zaległość alimentacyjną w kwocie 23000 złotych oraz odsetki. (dowód: kopia zawiadomienia o wszczęciu egzekucji k. 13, bezsporne) W toku postępowania egzekucyjnego Komornik zajął wierzytelności dłużnika oraz wynagrodzenie za pracę <span class="anon-block">M. S. (1)</span>, wezwał go do dobrowolnych potrąceń z renty lub emerytury. (kopie dokumentów k. 36 – 42, k. 96 - 97) Dokonywane były potrącenia ze świadczenia emerytalno – rentowego oraz wynagrodzenia za pracę, rachunku bankowego dłużnika. (dowód: kopia zaświadczeń k. 65 – 66, k. 118 – verte – 119, kopie zaświadczeń k. 206 – 208, 211- 213)</p> <p>Powód <span class="anon-block">M. S. (1)</span> ma 55 lat. Otrzymuje świadczenie emerytalno – rentowe z Wojskowego Biura Emerytalnego w <span class="anon-block">W.</span> oraz wynagrodzenie z Jednostki Wojskowej w <span class="anon-block">W.</span>. W 2018 roku osiągnął przychód w kwocie 109 491,99 złotych, zaś dochód w kwocie 107 823,27 złotych. (dowód: kopia PIT 37 k. 203 – verte – 205) Zdaniem powoda egzekucja prowadzona przez Komornika przy Sądzie Rejonowym w Legionowie <span class="anon-block">A. B.</span> prowadzona była z naruszeniem prawa, niezasadnie wyegzekwowano od niego alimenty na rzecz syna, który już w 2014 roku był w stanie utrzymać się samodzielnie. W toku postępowania egzekucyjnego wyegzekwowano od niego łącznie kwotę 37 631,47 złotych, Komornik zwrócił mu kwotę 22 942,47 złotych. <span class="anon-block">Ś.</span> w kwocie 16 223 złote zostały mu bezprawnie zabrane. Powód podał, iż aktualnie toczy się postępowanie ze skargi na czynności komornika oraz postępowanie w Prokuraturze w związku z powyższym. (dowód: przesłuchanie powoda <span class="anon-block">M. S. (1)</span> k. 268 – verte – 269)</p> <p>Pozwany <span class="anon-block">K. S.</span> ma 25 lat, pracuje jako stażysta w Sądzie Apelacyjnym w Warszawie. Ponadto podjął studia zaoczne na kierunku prawo. Jako że otrzymywane wynagrodzenie za pracę nie wystarczało mu na utrzymanie, skierował wniosek egzekucyjny do Komornika <span class="anon-block">A. B.</span> przy Sądzie Rejonowym w Legionowie. (dowód: przesłuchanie pozwanego <span class="anon-block">K. S.</span> k. 269 – verte – 270)</p> <p>Sąd Rejonowy ustalił, iż w Sądzie Rejonowym w Nowym Dworze Mazowieckim pod sygnaturą akt III RC 117/18 toczyła się sprawa z powództwa <span class="anon-block">M. S. (1)</span> o zmianę orzeczenia w zakresie alimentów przeciwko <span class="anon-block">K. S.</span>. Prawomocnym wyrokiem z dnia 13 marca 2019 roku Sądu Rejonowego w Nowym Dworze Mazowieckim wydanym w sprawie o sygnaturze akt III RC 117/18 ustalił, że obowiązek alimentacyjny <span class="anon-block">M. S. (1)</span> wobec <span class="anon-block">K. S.</span> ustalony wyrokiem Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 26 marca 2013 roku sygn. akt VI RC 567/12 wygasł z dniem 29 marca 2014 roku. (dowód: odpis wyroku k. 181, wyrok k. 114 akt Sądu Rejonowego w Nowym Dworze Mazowieckim o sygnaturze III RC 117/18)</p> <p>Powyższy stan faktyczny Sąd Rejonowy ustalił na podstawie powołanych powyżej dowodów z dokumentów oraz dowodu z przesłuchania powoda <span class="anon-block">M. S. (1)</span> oraz pozwanego <span class="anon-block">K. S.</span>.</p> <p>Sąd Rejonowy dał wiarę dowodowi z przesłuchania stron, bowiem zeznali oni zgodnie w istotnych momentach w sprawie, a ich zeznania korespondują z pozostałymi dowodami zgromadzonymi w aktach.</p> <p>Ponadto Sąd Rejonowy uwzględnił dowód z dokumentów złożonych do akt sprawy, bowiem ich wiarygodności i autentyczności nikt nie kwestionował.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie.</p> <p>Powód <span class="anon-block">M. S. (1)</span> swoje roszczenie w niniejszej sprawie oparł o treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840)">art. 840 k.p.c.</a> Po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840;art. 840 § 1)">art. 840 § 1 k.p.c.</a> w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania w sprawie, dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli:</p> <p>1) przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście;</p> <p>2) po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może oprzeć powództwo także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, na zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zgłoszenie tego zarzutu w sprawie było z mocy ustawy niedopuszczalne, a także na zarzucie potrącenia;</p> <p>3) małżonek, przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art. 787, wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się, przy czym małżonkowi temu przysługują zarzuty nie tylko z własnego prawa, lecz także zarzuty, których jego małżonek wcześniej nie mógł podnieść.</p> <p>Natomiast § 2. tego artykułu stanowi, iż jeżeli podstawą egzekucji jest tytuł pochodzący od organu administracyjnego, do stwierdzenia, że zobowiązanie wygasło lub nie może być egzekwowane, powołany jest organ, od którego tytuł pochodzi.</p> <p>Powództwa przeciwegzekucyjne są środkami merytorycznej obrony przed egzekucją, przysługującymi dłużnikowi oraz osobom trzecim. Ich podstawą jest zasadność i wymagalność obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym. (tak: „Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz.” Tom V, Postępowanie egzekucyjne, wydanie V pod redakcją, WK 2016, pod redakcją Tadeusza Erecińskiego)</p> <p>Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego oraz przeważającej części praktyków, zmiany wysokości albo ograniczenia czasu trwania obowiązku alimentacyjnego można żądać wyłącznie w drodze powództwa przewidzianego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 138)">art. 138 k. r. o.</a> Przepis ten, jako przepis szczególny, wyłącza powództwo opozycyjne przewidziane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840)">art. 840 k.p.c.</a> Takie stanowisko zajął Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 16 listopada 1954 roku, w orzeczeniu z dnia 14 stycznia 1972 roku, III CRN 446/71, OSNCP 1972, nr 6 poz. 120 oraz w tezie VII uchwały z 1987 w sprawach alimentacyjnych. (tak: Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz pod redakcją Kazimierza Piaseckiego, Wydanie 5, Warszawa 2011, Wielkie Komentarze LexisNexis, s. 990) Sąd rozpoznający sprawę ocenia, na podstawie ustalonego stanu faktycznego, czy sprawę należy rozpoznać na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 138)">art. 138 k. r. o.</a> jako sprawę o zmianę orzeczenia w zakresie obowiązku alimentacyjnego czy też na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840)">art. 840 k.p.c.</a> jako sprawę o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności.</p> <p>Z powyżej przedstawionych ustaleń wynika, iż nie mogą się toczyć jednocześnie dwa postępowania dotyczące tych samych stron postępowania oparte o treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 138)">art. 138 k. r. o.</a> i o treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840)">art. 840 k. p. c.</a> Skoro prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Nowym Dworze Mazowieckim z dnia 13 marca 2019 roku wydanym w sprawie o sygnaturze akt III RC 117/18 ustalił, iż obowiązek alimentacyjny <span class="anon-block">M. S. (1)</span> wobec <span class="anon-block">K. S.</span> ustalony wyrokiem Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 26 marca 2013 roku sygn. akt VI RC 567/12 wygasł z dniem 29 września 2014 roku, powód nie może żądać ochrony swych praw w przedmiotowej sprawie. Powód żąda, bowiem, pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w postaci opisanego powyżej wyroku Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dniem 29 września 2014 roku. Powództwo opozycyjne oparte o treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840)">art. 840 k. p. c.</a> ma zastosowanie do merytorycznej obrony dłużnika przed egzekucją, a jego podstawą jest zasadność i wymagalność obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym. Jako że Sąd Rejonowy w Nowym Dworze Mazowieckim prawomocnym wyrokiem uchylił obowiązek alimentacyjny powoda wobec pozwanego stwierdzony wyrokiem Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 26 marca 2013 roku, sygn. akt VI RC 567/12 z dniem dochodzonym w niniejszej sprawie, nie istnieje obecnie wymagalny obowiązek stwierdzony tytułem egzekucyjnym, a zatem powództwo nie może być uwzględnione. Z tych przyczyn Sąd Rejonowy orzekł, jak w punkcie I wyroku.</p> <p>O kosztach Sąd Rejonowy orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 101)">art. 101 k.p.c.</a> </p> <p> <em> <!-- -->z/odpis wyroku wraz z uzasadnieniem proszę doręczyć powodowi z pouczeniem o apelacji.</em> </p> </div>