XVII AmE 262/17
Суды общей юрисдикции2019-10-22
Номер дела
XVII AmE 262/17
Дата решения
2019-10-22
Тип
SENTENCE
Судьи
Ewa Malinowska (PRESIDING_JUDGE)
Правовое основание
Текст решения
<p>Sygn. akt<strong>
<!-- --> XVII AmE 262/17</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 22 października 2019 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Warszawie, XVII Wydział Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów <br/>w składzie:</p>
<p>Przewodnicząca – <strong>
<!-- -->Sędzia Sądu Okręgowego Ewa Malinowska</strong>
</p>
<p>Protokolant – stażysta Joanna Nande</p>
<p>po rozpoznaniu 22 października 2019 r. w Warszawie</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z powództwa <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block"> (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> </strong>(poprzednio: <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>)</p>
<p>przeciwko<strong>
<!-- --> Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->o wymierzenie kary pieniężnej </strong>
</p>
<p>na skutek odwołania powoda od decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z 11 lipca 2017 r. znak: <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>1)
zmienia zaskarżoną decyzję w punkcie 2 w ten sposób, że uchyla karę pieniężną nałożoną na <span class="anon-block"> (...) Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> za działanie wymienione w punkcie 1;</p>
<p>2)
zasądza od pozwanego Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki na rzecz powoda <span class="anon-block"> (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu.</p>
<p>SSO Ewa Malinowska</p>
<p>Sygn. akt<strong>
<!-- --> XVII AmE 262/17</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z 11 lipca 2017 r. (znak: <span class="anon-block">(...)</span>) Prezes Urzędu Regulacji Energetyki, działając w oparciu o przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 56;art. 56 ust. 2;art. 56;art. 56 ust. 1;art. 56 ust. 1 pkt. 3 a)">art. 56 ust. 2 i art. 56 ust. 1 pkt 3a</a>, w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 11;art. 11 d;art. 11 d ust. 3)">art. 11 i art. 11d ust. 3 ustawy z 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne</a> (dalej: PE), w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20071330924" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 lipca 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wprowadzania ograniczeń w sprzedaży paliw stałych oraz w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej lub ciepła - Dz. U. z 2007 r. Nr 133, poz. 924 (§ 5;§ 5 pkt. 1)">§ 5 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 lipca 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wprowadzania ograniczeń w sprzedaży paliw stałych oraz w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej lub ciepła</a> oraz na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 104)">art. 104 k.p.a.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 30;art. 30 ust. 1)">art. 30 ust. 1</a> PE, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wymierzenia kary pieniężnej orzekł, że:</p>
<p>1.
<span class="anon-block"> (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> (poprzednio: <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>) w dniu 10 sierpnia 2016 r. [<em>
<!-- -->omyłkowo wskazano na rok 2016 zamiast 2015 – przypis Sądu</em>] w odniesieniu do obiektu zlokalizowanego w <span class="anon-block">S.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> naruszył obowiązek stosowania się do ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej wynikający z art. 11 i art. 11d ust. 3 PE, co podlega karze pieniężnej określonej w art. 56 ust. i pkt 3a tej ustawy.</p>
<p>2.
Za działanie wymienione w punkcie 1 wymierzył odbiorcy karę pieniężną w kwocie 12.970 zł.</p>
<p>(<em>
<!-- -->decyzja, k. 4-10</em>).</p>
<p>Odwołanie od tej decyzji wywiódł odbiorca energii - <span class="anon-block"> (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>, zaskarżając ją w części dotyczącej wymierzenia kary pieniężnej, tj. w pkt 2. Decyzji tej zarzucono:</p>
<p>1.
naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 56 ust. 6a PE poprzez jego niezastosowanie w sprawie i nieodstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej;</p>
<p>2.
naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 56 ust. 6 PE poprzez niezasadne nieuwzględnienie stopnia szkodliwości czynu, stopnia zawinienia oraz dotychczasowego zachowania podmiotu przy wymiarze kary, a oparcie się wyłącznie na możliwościach finansowych i kierowanie się wyłącznie względami represji dla odbiorcy mającymi znamiona fiskalizmu;</p>
<p>3.
naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 56 ust. 3 PE poprzez nie odniesienie wysokości kary do przychodu odbiorcy osiągniętego w poprzednim roku podatkowym.</p>
<p>W oparciu o tak sformułowane zarzuty powód wniósł o zmianę decyzji w części w pkt 2 i orzeczenie odstąpienia od wymierzenia kary lub obniżenie wysokości kary.</p>
<p>(<em>
<!-- -->odwołanie, k. 11-17</em>).</p>
<p>Prezes URE wniósł o oddalenie odwołania oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Po dokonaniu ponownej analizy akt sprawy i zarzutów zawartych w odwołaniu, organ uznał, że brak jest podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, wobec czego podtrzymał stanowisko w niej zawarte.</p>
<p>(<em>
<!-- -->odpowiedź na odwołanie, k. 52-56</em>).</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny</strong>:</p>
<p>
<span class="anon-block"> (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> (poprzednio: <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>), jest odbiorcą energii elektrycznej, dostarczanej do należącego do Spółki obiektu, zlokalizowanego w <span class="anon-block">S.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, w którym znajduje się kopalnia bazaltu.</p>
<p>W dniu 1 października 2010 r., pomiędzy <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> a <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą we <span class="anon-block">W.</span> (którego następcą prawnym jest <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span>), zawarta została „Umowa oświadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej” Nr <span class="anon-block"> (...)</span>, zmieniona aneksami z 1 września 2011 r. (Aneks nr 1) i z 25 listopada 2011 r. (Aneks nr 2). Umowę zawarto na czas nieokreślony. Obiekt odbiorcy zakwalifikowano do III grupy przyłączeniowej, moc przyłączeniową ustalono na 1360 kW, a moc umowną na 1180 kW (1,180 MW). Zgodnie z § 3 ust. 2 lit. h umowy, odbiorca zobowiązał się do ograniczania poboru energii elektrycznej w przypadkach i na zasadach określonych w § 5 ust. 3 i 4. W myśl ostatnich z przywołanych postanowień, odbiorca wyraża zgodę na ograniczenie poboru energii elektrycznej w przypadku ograniczeń wprowadzanych zgodnie z obowiązującymi przepisami i oświadcza, że określone w Załączniku Nr 3 ograniczenia w poborze energii elektrycznej do wielkości mocy bezpiecznej nie spowodują zagrożenia bezpieczeństwa ludzi oraz uszkodzenia lub zniszczenia mienia odbiorcy.</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->dowód</span>: okoliczności bezsporne; „Umowa oświadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej” Nr <span class="anon-block"> (...)</span> wraz z załącznikami i aneksami, k. 10verte – 21 akt admin.</p>
<p>Wraz z pismem z 31 lipca 2014 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">K.</span> (<span class="anon-block"> (...)</span>) wysłał do <span class="anon-block"> Spółki (...) Sp. z o.o.</span> plan wprowadzania ograniczeń w poborze energii elektrycznej, obowiązujący w okresie od 1 września 2014 r. do 31 sierpnia 2015 r. Korespondencja ta została wysłana do odbiorcy 1 sierpnia 2014 r. listem zwykłym, w ramach korespondencji masowej. <span class="anon-block"> (...)</span> nie dysponuje dowodem potwierdzenia jej doręczenia. Do operatora nie wpłynął zwrot tej korespondencji.</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->dowód</span>: okoliczności bezsporne; pismo <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z 9.11.2016 r. wraz z załącznikami, k. 27, 29-31 akt admin.</p>
<p>
<span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> (dalej: <span class="anon-block"> (...)</span>), pełniące funkcję Operatora Systemu Przesyłowego (dalej: OSP), w związku z obniżeniem dostępnych rezerw zdolności wytwórczych poniżej niezbędnych wielkości określonych w Instrukcji Ruchu i Eksploatacji Sieci Przesyłowych (IRiESP), spowodowanych m. in. sytuacją pogodową i hydrologiczną (wyjątkowo wysokimi temperaturami i niskimi stanami wód w zbiornikach wodnych i rzekach) oraz wynikającego z niej ograniczenia w pracy części elektrowni, stwierdziły wystąpienie zagrożenia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej w rozumieniu art. 3 pkt 16d PE i wprowadziły - na podstawie art. 11c ust. 2 pkt 2 PE - od godz. 10.00 dnia 10 sierpnia 2015 r. ograniczenia w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej, które obowiązywały do godziny 24:00 dnia 11 sierpnia 2015 r.</p>
<p>Dnia 10 sierpnia 2015 r., działając w oparciu o art. 11c ust. 3 PE, <span class="anon-block"> (...)</span> zgłosiły konieczność wprowadzenia ograniczeń na podstawie art. 11 ust. 7 PE, tj. w drodze rozporządzenia Rady Ministrów, przewidującego na czas oznaczony, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub jego części, ograniczenia w sprzedaży paliw stałych oraz w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej i ciepła.</p>
<p>Rada Ministrów 11 sierpnia 2015 r. wydała rozporządzenie w sprawie wprowadzenia ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej, które przewidywało te ograniczenia w okresie od 11 sierpnia 2015 r. od godz. 24:00 do 31 sierpnia 2015 r. do godz. 24:00 na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dla odbiorców energii elektrycznej o mocy umownej powyżej 300 kW.</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->dowód</span>: fakty powszechnie znane, bezsporne.</p>
<p>W okresie od 1 września 2014 r. do 31 sierpnia 2015 r. moc umowna bezpieczna dla 20 stopnia zasilania dla obiektu, zlokalizowanego w <span class="anon-block">S.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, została ustalona na 0,050 MW. Dopuszczalny pobór mocy w pozostałych stopniach zasilania wynosił natomiast: dla 11 stopnia – 1,180 MW, dla 12 stopnia – 1,060 MW, dla 13 stopnia – 0,930 MW, dla 14 stopnia – 0,810 MW, dla 15 stopnia – 0,680 MW, dla 16 stopnia – 0,560 MW, dla 17 stopnia – 0,430 MW, dla 18 stopnia – 0,310 MW, dla 19 stopnia – 0,180 MW.</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->dowód</span>: okoliczności bezsporne; Plan wprowadzania ograniczeń w poborze energii elektrycznej obowiązujący od 1 września 2014 r. do 31 sierpnia 2015 r., k. 30 akt admin.</p>
<p>Powodowa Spółka nie dostosowała się 10 sierpnia 2015 r. do - obowiązujących od 10 do 31 sierpnia 2015 r. - ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej w obiekcie zlokalizowanym w <span class="anon-block">S.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>. Wartość przekroczenia tego dnia wyniosła łącznie 4,3234 MW w godzinie.</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->dowód</span>: okoliczności bezsporne; Załącznik nr 1 do zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego – „Pobór mocy i ustalony poziom ograniczeń Odbiorcy w dniach 10-31 sierpnia 2015 r. w punkcie poboru: (…) <span class="anon-block">S.</span>, <span class="anon-block">(...)</span>, <span class="anon-block">ul. (...)</span>”, k. 3-4 akt admin.</p>
<p>W roku 2015 powodowa Spółka uzyskała przychód w wysokości <span class="anon-block">(...)</span> zł.</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->dowód</span>: okoliczności bezsporne; Rachunek zysków i strat, k. 22 akt admin.</p>
<p>Powyżej opisany stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o wyżej wskazane dowody, zgromadzone w toku postępowania administracyjnego, jak i w oparciu o twierdzenia i oświadczenia stron oraz fakty powszechnie znane. Sąd przyznał moc dowodową wszystkim zebranym w sprawie dokumentom, które nie były kwestionowane przez strony, a i Sąd nie znalazł podstaw, aby odmówić im mocy dowodowej.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Odwołanie podlegało uwzględnieniu, jednak z innych przyczyn niż te, na które wskazywał powód. Stan faktyczny niniejszej sprawy nie był sporny między stronami, a decyzja Prezesa URE z 11 lipca 2017 r. została zaskarżona przez powoda jedynie w części odnoszącej się do rozstrzygnięcia o karze pieniężnej. Oznacza to, że w punkcie 1 decyzja ta stała się prawomocna.</p>
<p>Zgodnie z art. 11 ust. 1 PE, w przypadku zagrożenia:</p>
<p>1)
bezpieczeństwa energetycznego Rzeczypospolitej Polskiej polegającego na długookresowym braku równowagi na rynku paliwowo - energetycznym,</p>
<p>2)
bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej,</p>
<p>3)
bezpieczeństwa osób,</p>
<p>4)
wystąpieniem znacznych strat materialnych</p>
<p>- na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub jego części mogą być wprowadzone na czas oznaczony ograniczenia w sprzedaży paliw stałych oraz w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej lub ciepła.</p>
<p>Ograniczenia w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej lub ciepła polegają na:</p>
<p>1) ograniczeniu maksymalnego poboru mocy elektrycznej oraz dobowego poboru energii elektrycznej;</p>
<p>2) zmniejszeniu lub przerwaniu dostaw ciepła (art. 11 ust. 3 PE).</p>
<p>Według art. 11 ust. 7 PE, Rada Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw energii (poprzednio: ministra gospodarki), w drodze rozporządzenia, może wprowadzić na czas oznaczony, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub jego części, ograniczenia w sprzedaży paliw stałych oraz w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej i ciepła, w przypadku wystąpienia zagrożeń, o których mowa w ust. 1.</p>
<p>W myśl art. 11c ust. 2 PE, w przypadku powstania zagrożenia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej, operator systemu przesyłowego elektroenergetycznego lub systemu połączonego elektroenergetycznego:</p>
<p>1) podejmuje we współpracy z użytkownikami systemu elektroenergetycznego, w tym z odbiorcami energii elektrycznej, wszelkie możliwe działania przy wykorzystaniu dostępnych środków mających na celu usunięcie tego zagrożenia i zapobieżenie jego negatywnym skutkom;</p>
<p>2) może wprowadzić ograniczenia w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub jego części do czasu wejścia w życie przepisów wydanych na podstawie art. 11 ust. 7, lecz nie dłużej niż na okres 72 godzin.</p>
<p>Natomiast zgodnie z art. 11c ust. 3 PE, operator systemu przesyłowego elektroenergetycznego lub systemu połączonego elektroenergetycznego niezwłocznie powiadamia ministra właściwego do spraw energii (poprzednio: ministra gospodarki) oraz Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki o wystąpieniu zagrożenia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej, podjętych działaniach i środkach w celu usunięcia tego zagrożenia i zapobieżenia jego negatywnym skutkom oraz zgłasza konieczność wprowadzenia ograniczeń na podstawie art. 11 ust. 7.</p>
<p>W art. 11d ust. 3 PE przewidziano z kolei, że w okresie występowania zagrożenia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej operatorzy systemu elektroenergetycznego mogą wprowadzać ograniczenia w świadczonych usługach przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej w zakresie niezbędnym do usunięcia tego zagrożenia.</p>
<p>Szczegółowe zasady i tryb wprowadzania ograniczeń w dostawach i poborze energii elektrycznej określa <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20071330924" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 lipca 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wprowadzania ograniczeń w sprzedaży paliw stałych oraz w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej lub ciepła - Dz. U. z 2007 r. Nr 133, poz. 924 ()">rozporządzenie Rady Ministrów z 23 lipca 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wprowadzania ograniczeń w sprzedaży paliw stałych oraz w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej lub ciepła</a> (dalej: rozporządzenie).</p>
<p>Zgodnie z § 5 pkt 1 rozporządzenia, ograniczenia w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej lub w dostarczaniu ciepła dotyczą każdego z odbiorców energii elektrycznej - dla których wielkość mocy umownej określonej w umowach ustalona została powyżej 300 kW i którzy nie podlegają ochronie przed wprowadzonymi ograniczeniami na podstawie § 6 ust. 1 rozporządzenia. Zaś w świetle tego ostatniego przepisu, ochronie przed wprowadzanymi ograniczeniami podlegają odbiorcy energii elektrycznej w ciągu całego roku, dla których wielkość mocy umownej określonej w zawartej umowie sprzedaży, umowie o świadczenie usług przesyłania albo dystrybucji lub umowie kompleksowej ustalona została poniżej 300 kW oraz:</p>
<p>1)
szpitale i inne obiekty ratownictwa medycznego;</p>
<p>2)
obiekty wykorzystywane do obsługi środków masowego przekazu o zasięgu krajowym;</p>
<p>3)
porty lotnicze;</p>
<p>4)
obiekty międzynarodowej komunikacji kolejowej;</p>
<p>5)
obiekty wojskowe, energetyczne oraz inne o strategicznym znaczeniu dla funkcjonowania gospodarki lub państwa, określone w przepisach odrębnych;</p>
<p>6)
obiekty dysponujące środkami technicznymi służącymi zapobieganiu lub ograniczaniu emisji, negatywnie oddziaływujących na środowisko.</p>
<p>Stosownie do § 8 ust. 1 i 2 i 6 rozporządzenia, wielkości określające poziomy wprowadzanych ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej poprzez ograniczenie poboru mocy ujęte są w planach wprowadzania ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej, które podlegają corocznej aktualizacji. Plan taki opracowywany jest przez operatorów systemów przesyłowych uzgadnianych z Prezesem URE na podstawie planów wprowadzania ograniczeń opracowywanych przez operatorów systemów dystrybucyjnych. Zaś na mocy § 10 rozporządzenia, umowy zawarte przez przedsiębiorstwa energetyczne z odbiorcami zawierają maksymalne ograniczenia w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej ujęte w planach ograniczeń i określają sposób powiadamiania o obowiązujących stopniach zasilania.</p>
<p>Rozporządzenie Rady Ministrów z 23 lipca 2007 r. w § 11 i § 12 określa sposób informowania odbiorców z planami ograniczeń i ograniczeniami w poborze energii elektrycznej. I tak, według pierwszego z wymienionych przepisów, operatorzy oraz przedsiębiorstwa energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie zaopatrzenia w ciepło zapoznają odbiorców z planami ograniczeń przez ogłoszenia zamieszczane w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości lub w formie elektronicznej na swojej stronie internetowej albo w formie ustalonej w umowach, o których mowa w art. 5 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 ustawy, co najmniej na 30 dni przed dniem obowiązywania ograniczeń. Natomiast zgodnie z § 12:</p>
<p>1. Ograniczenia w poborze energii elektrycznej są realizowane przez odbiorców stosownie do komunikatów operatorów o obowiązujących stopniach zasilania.</p>
<p>2. Komunikaty operatorów o obowiązujących stopniach zasilania, o których mowa w § 9, wprowadzanych jako obowiązujące w najbliższych 12 godzinach i przewidywanych na następne 12 godzin, są ogłaszane w radiowych komunikatach energetycznych w programie <span class="anon-block">(...)</span> o godzinie 7<sup>
<!-- -->(
55)</sup> i 19<sup>
<!-- -->(
55)</sup> oraz na stronach internetowych operatorów i przedsiębiorstw energetycznych wykonujących działalność gospodarczą w zakresie zaopatrzenia w ciepło, które obowiązują w czasie określonym w tych komunikatach.</p>
<p>3. W przypadku zróżnicowania wprowadzonych ograniczeń w poborze energii elektrycznej, w stosunku do stopni zasilania ogłoszonych w komunikatach radiowych, operatorzy powiadamiają odbiorców indywidualnie w formie pisemnej lub w sposób określony w umowach, o których mowa w art. 5 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 ustawy, albo za pomocą innego środka komunikowania się w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości.</p>
<p>4. Powiadomienia, o których mowa w ust. 3, są dla odbiorcy obowiązujące w pierwszej kolejności w stosunku do powiadomień ogłaszanych w komunikatach radiowych.</p>
<p>Odnosząc powyższe unormowania prawne do stanu faktycznego niniejszej sprawy stwierdzić należy, że powód jest odbiorcą energii elektrycznej, którego dotyczą ograniczenia w poborze mocy, ponieważ jest odbiorcą, dla którego wielkość mocy umownej dla obiektu, którego dotyczy niniejsza sprawa, ustalona została powyżej 300 kW i jednocześnie nie mają do niego zastosowania wyłączenia z § 6 ust. 1 rozporządzenia. Poza sporem jest, iż powód był zobowiązany zastosować się zarówno do ograniczeń wprowadzonych przez Operatora Systemu Przesyłowego (tj. <span class="anon-block"> (...)</span>) w dniach 10-11 sierpnia 2015 r., jak i do ograniczeń wynikających z rozporządzenia Rady Ministrów z 11 sierpnia 2015 r. w sprawie wprowadzenia ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej, które wprowadziło te ograniczenia w okresie od 11 sierpnia 2015 r. od godz. 24:00 do 31 sierpnia 2015 r. do godz. 24:00. Powód uzyskał wiedzę o tych ograniczeniach oraz o obowiązującym powoda, dopuszczalnym poborze mocy w poszczególnych stopniach zasilania, z - otrzymanego od <span class="anon-block"> (...)</span> (tj. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>) - Planu wprowadzania ograniczeń w poborze energii elektrycznej obowiązującego w okresie od 1 września 2014 r. do 31 sierpnia 2015 r. Nadto, zgodnie z rozporządzeniem z 23 lipca 2007 r., komunikaty określające aktualny stopień zasilania, były nadawane w programie <span class="anon-block">(...)</span> o godzinie 7<sup>
<!-- -->(
55)</sup> i 19<sup>
<!-- -->(
55)</sup>. W rozpatrywanej sprawie powodowa Spółka przyznała, że nie dostosowała się do ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej, w obiekcie zlokalizowanym w <span class="anon-block">S.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>. Dnia 10 sierpnia 2015 r. wartość przekroczenia wyniosła łącznie 4,3234 MW w godzinie, a ograniczenia w tym dniu wprowadzone zostały przez Operatora Systemu Przesyłowego na podstawie art. 11c ust. 2 pkt 2 PE.</p>
<p>W ocenie Sądu, kwestia dopuszczania się przez powodowego przedsiębiorcę wymienionego naruszenia jest zatem niewątpliwa, rozstrzygnięcia wymagało natomiast, czy istnieje podstawa prawna do nałożenia na powoda sankcji za niezastosowanie się do wskazanych ograniczeń w poborze energii elektrycznej.</p>
<p>Na podstawie art. 56 ust. 1 pkt 3a PE, Prezes URE jest uprawniony do nałożenia kary pieniężnej na podmiot, który nie stosuje się do ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii, wprowadzonych na podstawie art. 11, art. 11c ust. 3 lub art. 11d ust. 3. Należy zauważyć, że ustawodawca przewidział sankcję nie ogólnie za każdy przypadek niezastosowania się do tego rodzaju ograniczeń, lecz tylko za niezastosowanie się do ściśle określonych, konkretnych ograniczeń, tj. wprowadzonych w oparciu o art. 11, art. 11c ust. 3 lub art. 11d ust. 3 PE.</p>
<p>Przepis art. 11 PE dotyczy ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej wprowadzanych w drodze rozporządzenia Rady Ministrów. Oznacza to, że oparcie przez Prezesa URE decyzji na tej podstawie prawnej byłoby prawidłowe, gdyby odbiorcy energii zarzucono niezastosowanie się do ograniczeń wprowadzonych przez Radę Ministrów. Przy czym, w niniejszej sprawie nie miało to miejsca.</p>
<p>Jeśli chodzi o art. 11c ust. 3 PE, to przepis ten nie stanowi samoistnej podstawy do wprowadzenia ograniczeń. Dotyczy on bowiem obowiązków informacyjnych operatora systemu przesyłowego elektroenergetycznego lub systemu połączonego elektroenergetycznego w związku z wystąpieniem zagrożenia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej, a także obowiązku zgłoszenia konieczności wprowadzenia ograniczeń w trybie art. 11 ust. 7, tj. w trybie rozporządzenia Rady Ministrów. Natomiast sankcja za niedopełnienie przez operatora wskazanych obowiązków została przewidziana w art. 56 ust. 1 pkt 1c PE. Tym samym, zdaniem Sądu, odesłanie w art. 56 ust. 3a PE do przepisu art. 11c ust. 3 PE jest puste i mamy tutaj do czynienia z ewidentnym błędem ustawodawcy. Natomiast z całą pewnością przepis ten nie daje podstaw do nałożenia na jakikolwiek podmiot, jakichkolwiek ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej.</p>
<p>Pozwany oparł zaskarżoną decyzję na art. 11d ust. 3 PE, co zdaniem Sądu, było bezpodstawne. Wbrew twierdzeniom organu, przepis ten nie stanowi rozwinięcia uprawnień <span class="underline">
<!-- -->OSP</span> wskazanych w art. 11c ust. 2 PE, określając sposób realizacji wprowadzonych ograniczeń. Norma ta dotyczy bowiem możliwości ograniczenia przez <span class="underline">
<!-- -->operatorów systemu elektroenergetycznego</span>, a nie OSP, <span class="underline">
<!-- -->świadczonych przez nich usług przesyłania lub dystrybucji</span> energii elektrycznej w zakresie niezbędnym do usunięcia zagrożenia bezpieczeństwa dostaw.</p>
<p>Jedynie na marginesie należy odnotować, że zgodnie z art. 56 ust. 1 pkt 19 PE, sankcją zagrożone jest również, między innymi, nie przestrzeganie pleceń OSP, o których mowa w art. 11d ust. 1 i 2, przy czym w niniejszej sprawie ta sytuacja nie miała miejsca.</p>
<p>Reasumując, Sąd Okręgowy stwierdza, że przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 11 c;art. 11 c ust. 3)">art. 11c ust. 3</a> PE oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 11 d;art. 11 d ust. 3)">art. 11d ust. 3</a> PE nie stanowią samoistnej podstawy prawnej wprowadzania ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii elektrycznej w trybie polecenia OSP. Podstawę taką stanowi przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 11 c;art. 11 c ust. 2;art. 11 c ust. 2 pkt. 2)">art. 11c ust. 2 pkt 2</a> PE, nie uwzględniony wszakże w treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 56;art. 56 ust. 1;art. 56 ust. 1 pkt. 3 a)">art. 56 ust. 1 pkt 3a</a> PE. Oznacza to, że odesłanie zawarte w danym zakresie w ostatnim z wymienionych przepisów, przyznającym Prezesowi URE kompetencję do wymierzenia kary pieniężnej, jest błędne. Tym samym, nałożenie tej kary w przypadku niezastosowania się do ograniczeń wprowadzonych na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 11 c;art. 11 c ust. 2;art. 11 c ust. 2 pkt. 2)">art. 11c ust. 2 pkt 2</a> PE, wymagałoby zastosowania przez organ wykładni rozszerzającej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 56;art. 56 ust. 1;art. 56 ust. 1 pkt. 3 a)">art. 56 ust. 1 pkt 3a</a> PE, co zdaniem Sądu, należy uznać za niedopuszczalne. Kary pieniężne, wymierzane na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 ()">ustawy Prawo energetyczne</a>, stanowią rodzaj sankcji administracyjnokarnej. Przepisy o charakterze administracyjnokarnym, przewidujące kary pieniężne za określone naruszenia, winny zaś być stosowane przez organy administracji publicznej w sposób ścisły i precyzyjny, tzn. dokładnie odpowiadający normie prawnej bez stosowania wykładni rozszerzającej, analogii, czy domniemań (tak trafnie M. Sachajko [w:] red. M. Swora, Z. Muras, Prawo energetyczne, tom II, Komentarz do art. 12-72, Warszawa 2016, s. 883). W tym kontekście, konstrukcja przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 56;art. 56 ust. 1;art. 56 ust. 1 pkt. 3 a)">art. 56 ust. 1 pkt 3a</a> PE budzi istotne zastrzeżenia w zakresie spełniania zasady określoności czynów zabronionych pod groźbą kary (<em>
<!-- -->nullum crimen, nulla poena sine lege</em>). Zasada ta w demokratycznym państwie prawnym stanowi jeden z filarów ochrony karnoprawnej, która zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego, winna być stosowana także w przypadku odpowiedzialności za delikty administracyjne, w tym także te, które zostały unormowane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 ()">ustawie Prawo energetyczne</a>. Ustawowe formułowanie przepisów o charakterze represyjnym musi w pełni odpowiadać zasadzie określoności, co oznacza, że ustawa musi w sposób kompletny, jasny, jednoznaczny i precyzyjny definiować wszelkie znamiona czynów zagrożonych karą. Sąd Okręgowy podziela i przyjmuje za swój, pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażony w uzasadnieniu wyroku z 1 czerwca 2004 r. w sprawie o sygn. akt GSK 30/04, zgodnie z którym przy egzekwowaniu obowiązku, kształtowanego normą prawa administracyjnego materialnego, za którego naruszenie przewidziana jest administracyjna kara pieniężna, muszą być zachowane bezwzględnie zasady interpretacji i stosowania norm o charakterze restrykcyjnym ukształtowane w dziedzinie prawa karnego, zwłaszcza zasada prymatu wykładni językowej przed innymi rodzajami wykładni (System Informacji Prawnej LEX nr 799784). W ocenie Sądu Okręgowego, nie budzi wątpliwości, że w odniesieniu do przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 (art. 56;art. 56 ust. 1;art. 56 ust. 1 pkt. 3 a)">art. 56 ust. 1 pkt 3a</a> PE, powyższe kryteria, w tym wymóg kompletności i jednoznaczności w formułowaniu przez ustawodawcę przesłanek normatywnych kary pieniężnej, nie został spełniony.</p>
<p>Mając powyższe na uwadze, wobec braku podstawy prawnej do nałożenia kary pieniężnej za niezastosowanie się do ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii, wprowadzonych na polecenie OSP w oparciu o przepis art. 11c ust. 2 pkt 2 PE, konieczna była zmiana zaskarżonej decyzji w tym zakresie, polegająca na uchyleniu rozstrzygnięcia o karze pieniężnej.</p>
<p>Z tych wszystkich względów, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 479(53);art. 479(53) § 2)">art. 479<sup>
<!-- -->53</sup> § 2 k.p.c.</a>, Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.</p>
<p>O kosztach postępowania rozstrzygnięto zgodnie z wyrażoną w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> zasadą odpowiedzialności za wynik procesu przyjmując, że na koszty należne stronie powodowej, jako wygrywającej sprawę, złożyły się: opłata od odwołania (100 zł).</p>
<p>SSO Ewa Malinowska</p>
</div>