VI Ka 800/19

<p> <strong> <!-- -->Sygnatura akt VI Ka 800/19</strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia<strong> <!-- --> 29 października 2019</strong> r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie:</p> <p>Przewodniczący SSO Grażyna Tokarczyk</p> <p>Protokolant Natalia Skalik-Paś</p> <p>przy udziale Marka Kasieczko – Prokuratora Prokuratury Rejonowej <span class="anon-block">G.</span> w <span class="anon-block">G.</span> </p> <p>po rozpoznaniu w dniu 29 października 2019 r.</p> <p>sprawy <strong> <!-- --> <span class="anon-block">E. B.</span>, córki <span class="anon-block">K.</span> i <span class="anon-block">T.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> <span class="anon-block">ur. (...)</span> w <span class="anon-block">K.</span> </strong> </p> <p>oskarżonej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286§1 kk</a> </p> <p>na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonej</p> <p>od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach</p> <p>z dnia 27 czerwca 2019 r. sygnatura akt III K 595/18</p> <p>na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 437)">art. 437 kpk</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 438)">art. 438 kpk</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 624;art. 624 § 1)">art. 624 § 1 kpk</a> </p> <p>1.  zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że uchyla rozstrzygnięcie z punktu 2;</p> <p>2.  w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;</p> <p>3.  zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. <span class="anon-block">L. S.</span> kwotę 516,60 zł (pięćset szesnaście złotych i sześćdziesiąt groszy) obejmującą kwotę 96,60 zł (dziewięćdziesiąt sześć złotych i sześćdziesiąt groszy) podatku VAT, tytułem zwrotu nieuiszczonych kosztów obrony oskarżonej z urzędu w postępowaniu odwoławczym;</p> <p>4.  zwalnia oskarżoną od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając wydatkami Skarb Państwa.</p> <p>Sygn. VI Ka 800/19</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Sąd Rejonowy w Gliwicach wyrokiem z 27 czerwca 2019r. sygn. akt <br/>III K 595/18 uznał <span class="anon-block">E. B.</span> za winną popełnienia zarzucanego jej czynu, polegającego na tym, że w <span class="anon-block">K.</span> w dniu 16 czerwca 2015 działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, po uprzednim wprowadzeniu w błąd <span class="anon-block">L. P.</span>, osobę reprezentującą Spółkę, co do zamiaru wywiązana się z przyjętego na siebie zobowiązania, zawarła z <span class="anon-block"> (...) S.A</span> z/s w <span class="anon-block">B.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> <span class="anon-block">umowę pożyczki o nr (...)</span> na kwotę 2.000,00 zł gdzie całkowita kwota pożyczki to 5.958,00 zł, czym doprowadziła <span class="anon-block"> (...) S.A</span> z/s w <span class="anon-block">B.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 5.958,00 zł czym wyczerpała znamiona występku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 kk</a> i za to na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 37 a)">art. 37 a kk</a> skazał ją na karę 6 miesięcy ograniczenia wolności polegającą na obowiązku wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym; na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 1)">art. 46 § 1 k.k.</a> orzekł wobec oskarżonej obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonej <span class="anon-block"> (...) Spółki Akcyjnej</span> w <span class="anon-block">B.</span> kwoty 5858,00 złotych.</p> <p>Obrońca zaskarżając wyrok w całości zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, a nadto obrazę przepisów prawa procesowego, mających wpływ na treść orzeczenia, a to: <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 2;art. 2 § 2)">art. 2 § 2 kpk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 4)">art. 4 kpk</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 5;art. 5 § 1;art. 5 § 2)">art. 5 § 1 i 2 kpk</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 kpk</a>, obrazę prawa materialnego tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 kk</a>, a nadto naruszenie klauzuli antykumulacyjnej tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 415;art. 415 § 1)">art. 415 § 1 kpk</a>.</p> <p>Apelujący wniósł o zmianę wyroku i uniewinnienie oskarżonej ewentualnie <br/>o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje.</em> </strong> </p> <p>Apelacja obrońcy oskarżonej okazała się skuteczna jedynie w zakresie zarzutu obrazy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 415;art. 415 § 1)">art. 415 § 1 kpk</a>, albowiem, jak ustalono w postępowaniu odwoławczym, a na co były już wskazania w postępowaniu przygotowawczym i wynikało to z materiałów przedstawionych przez pokrzywdzonego, Sąd Rejonowy w Gliwicach nakazem zapłaty <br/>w postępowaniu upominawczym z 19 kwietnia 2017 r. w sprawie II Nc 7417/16 nakazał pozwanej <span class="anon-block">E. B.</span>, aby zapłaciła powodowi, czyli <span class="anon-block"> (...) Spółka Akcyjna</span> z siedzibą w <span class="anon-block">B.</span> kwotę 7.120,72 zł z odsetkami (k. 159).</p> <p>W pozostałym zakresie apelacja jest oczywiście bezzasadna.</p> <p>Istota zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych, którą zarzucili skarżący, nie może opierać się na odmiennej ocenie materiału dowodowego, na forsowaniu własnego poglądu strony na tę kwestię. Stawiając tego rodzaju zarzut należy wskazać, jakich uchybień w świetle zgodności (lub niezgodności) z treścią dowodu, zasad logiki (błędność rozumowania i wnioskowania) czy sprzeczności (bądź nie) z doświadczeniem życiowym lub wskazaniami wiedzy dopuścił się w dokonanej przez siebie ocenie dowodów sąd pierwszej instancji (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10.05.2005 roku sygn. WA 10/05, OSNwSK 2005/1/947). Przekonanie sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a>, gdy stanowi wyraz rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego <br/>i znalazło to odzwierciedlenie w uzasadnieniu wyroku (wyrok SN z dnia 2004.01.06, sygn.V KK 60/03, LEX nr 104378).</p> <p>Wskazując przepisy, których normy miał naruszyć Sąd I instancji wymieniono również <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 2;art. 2 § 2;art. 2 § 4)">art. 2 § 2 i 4 k.p.k.</a>, a przecież obraza tych przepisów nie może stanowić zarzutów apelacyjnych, gdyż formułują one ogólne zasady procesowe, których realizacja następuje poprzez stosowanie szczegółowych przepisów procesowych (postanow. SN z dnia 17.04.2007 roku, sygn. V KK 79/07 LEX nr 280729).</p> <p>Z kolei wynikające z materiału dowodowego sprawy różne wersje wydarzeń nie są równoznaczne z istnieniem niedających się usunąć wątpliwości w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 5;art. 5 § 2)">art. <br/>5 § 2 k.p.k.</a>, bo w takim wypadku sąd orzekający zobowiązany jest do dokonania ustaleń na podstawie swobodnej oceny dowodów i dopiero wówczas, gdy wątpliwości nie zostaną usunięte, to należy tłumaczyć je na korzyść oskarżonego. Norma wyrażona w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 5;art. 5 § 2)">art. 5 § 2 k.p.k.</a>, dotyczy wątpliwości, jakie może powziąć sąd orzekający (a nie strona) <br/>i dopiero gdyby sąd je powziął, a nie rozstrzygnął ich na korzyść oskarżonego, zasadny byłby zarzut naruszenia tego przepisu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20.12.2006 roku sygn. IV KK 241/06 OSNwSK 2006/1/2535). Wobec braku argumentacji nie sposób natomiast odnieść się do zarzutu obrazy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 5;art. 5 § 1)">art. 5 § 1 kpk</a>.</p> <p>Wreszcie obraza prawa materialnego polega na wadliwym jego zastosowaniu (lub niezastosowaniu) w orzeczeniu opartym na trafnych i niekwestionowanych ustaleniach faktycznych. Nie można, zatem stawiać zarzutu naruszenia prawa materialnego w sytuacji, gdy wadliwość orzeczenia ma polegać na błędnych ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia lub na naruszeniu przepisów procesowych (wyrok SN z dnia 2007.11.28, sygn. II KK 172/07, LEX nr 351223).</p> <p>Naruszenia powołanych wyżej zasad nie sposób dopatrzeć się analizując przebieg postępowania, zapadły wyrok oraz pisemne motywy zaskarżonego orzeczenia.</p> <p>Sąd I instancji przeprowadził wyczerpujące postępowanie, dokonując oceny zebranych dowodów, nie uchybił zasadom wiedzy, logicznego rozumowania, ani doświadczenia życiowego, prawidłowo ocenę tę przedstawiając w pisemnych motywach zaskarżonego orzeczenia. W sprawie nie doszło do naruszenia prawa oskarżonej do obrony, zasady domniemania niewinności, ani tym bardziej nie ujawniły się wątpliwości w zakresie ustaleń faktycznych, które należałoby poczytać na korzyść oskarżonej, takowych również nie sposób się doszukiwać.</p> <p>W sposobie procedowania oraz orzeczeniu nie sposób dopatrzeć się okoliczności, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 439;art. 439 § 1)">art. 439 § 1 kpk</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 440)">art. 440 kpk</a>.</p> <p>Prawidłowo Sąd odmówił oskarżonej wiary co do jej intencji, czyli zamiaru spłacania zaciągniętej pożyczki, ale również zakresu jej zobowiązań, bowiem pomimo zakreślenia w formularzu istnienia zadłużenia nie wskazano żadnych kwot, a to przecież ma istotne znaczenie dla ustalenia zdolności kredytowej. W tej mierze bez znaczenia pozostaje, że świadek <span class="anon-block">B. W. (1)</span> zeznając wskazał inny dochód od deklarowanego, bo nawet gdyby taką okoliczność kojarzył, to dane zbierała <span class="anon-block">L. P.</span>, a nie on i właściwie wskazała to w dokumentacji. Nieprawdziwie i wręcz kłamliwie obrona prezentowała nie tylko okoliczności dotyczące wizyt <span class="anon-block">B. W. (2)</span> związanych z wykonywaniem przez niego wynikających z umowy zawartej z oskarżoną obowiązków, bo tak miała dokonywać spłaty rat pożyczki, czyli do rąk przedstawiciela pokrzywdzonej, ale też wielkości wpłat. Dowód wpłaty odnosi się wyłącznie do kwoty 100 zł, dalsze rzekome wpłaty oskarżona enigmatycznie przypisywała późniejszemu mężowi i nielogicznym jest, aby nie zabezpieczyła dowodów to potwierdzających. Z kolei on mnożył już wpłaty na dwukrotność 300 zł i czterokrotność 100 zł, także bez potwierdzenia, zaś jego córka również na siebie przejmując ciężar fałszywych zeznań opowiedziała, że nie pamięta jakie kwoty przekazywała, ale ciocia (czyli oskarżona) zostawiła jej 100 zł, jak raz szła do pracy, nawet syn obecnego męża oskarżonej pamiętał takie sytuacje 2-3 razy. Co symptomatyczne więcej powściągliwości zaprezentował syn oskarżonej, który o nachodzeniu i nękaniu wspominał, ale o przekazywaniu pieniędzy wiedzy nie miał. Zdarzenia w postaci wizyt <span class="anon-block">B. W. (1)</span> w sytuacji, gdy taki sposób spłaty rat wynikał z umowy, sprowadzane przez oskarżoną i jej bliskich do nachodzenia i nękania, brak wpłat, prócz szczątkowej kwoty 100 zł nie stanowiącej nawet równowartości jednej raty, brak wpłat chociażby za pośrednictwem poczty, co było również możliwe, nie zawiadomienie pokrzywdzonej <br/>o zmianie miejsca pobytu, czy stanu cywilnego przekonuje, że oskarżona nie tyle nie miała możliwości spłaty pożyczki, ale przede wszystkim o tym, że spłacać jej nie chciała. Twierdzenia o złej woli pokrzywdzonej reprezentowanej przez przedstawicieli w sytuacji, gdy oskarżona mogła nawiązać kontakt z centralą, podjąć spłaty za pośrednictwem poczty, <br/>a do tego przypisywanie <span class="anon-block">B. W. (1)</span> zachowań wręcz przestępczych, jest wyłącznie wybiegiem zmierzającym do uniknięcia odpowiedzialności tak karnej, jak i dłużniczej. Postępowaniem pozbawionym zresztą przewidywania przyszłości w postaci narastającego zadłużenia, z nieliczeniem się z dobrem najbliższych narażonych na odpowiedzialność karną za składanie fałszywych zeznań.</p> <p>Kuriozalną jest też teza obrony o bezkrytyczności pokrzywdzonej, która w ramach działań marketingowych oferuje również oskarżonej swe usługi w drodze wiadomości tekstowych. Nie wymaga wyższej inteligencji odróżnienie takiej działalności od realizacji czynności prowadzących do zawarcia umowy. Inną kwestią jest, że oskarżona nie realizuje swych uprawnień w zakresie wycofania zgody marketingowej, co jest dla niej typowym, <br/>a sprowadza się do czynienia zarzutów innym z pominięciem oceny własnych zachowań.</p> <p>Co do wskazanej wartości szkody, przypomnieć należy, że jakkolwiek pokrzywdzona jest podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą, to zaprezentowana oskarżonej oferta była jasna, a każda z kwot wskazanych w umowie opisana, oskarżona miała możliwość nie wyrażenia zgody na warunki umowy, zaś w wypadku przestępstwa oszustwa, co jest okolicznością oczywistą, szkodą jest zarówno damnum emergens, jak i lucrum cessans.</p> <p>Podsumowując, prócz zarzutu skierowanego do orzeczenia opartego o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 1)">art. <br/>46 § 1 kk</a>, apelacja obrońcy oskarżonej okazała się niezasadna. Dlatego Sąd odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok uchylając rozstrzygnięcie z punktu 2, orzeczenie utrzymując <br/>w mocy w pozostałym zakresie, oskarżona zwalniając od kosztów sadowych postępowania odwoławczego.</p> </div>