II OZ 810/09

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia del. WSA Jerzy Siegień po rozpoznaniu w dniu 30 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia C. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 sierpnia 2009 r., sygn. akt II SA/Po 235/09 o odmowie przyznania skarżącej C. K. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi C. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, w sprawie o sygn. akt II SA/Po 235/09, odmówił skarżącej C. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując jako podstawę orzeczenia przepis art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270, z późn. zm.), zwanej dalej "P.p.s.a". Uzasadniając powyższe Sąd podniósł, że głównym źródłem utrzymania skarżącej jest stałe świadczenie społeczne, którego wysokość wynosi 2645 zł miesięcznie. Dokonując porównania wysokości dochodu i kwot stanowiących niezbędne wydatki skarżącej (ok. 800-900 zł) oraz koszty jej utrzymania (żywność, środki czystości), Sąd uznał, że skarżąca jest w stanie zaoszczędzić środki niezbędne na poniesienia kosztów sądowych w niniejszej sprawie. To zaś – zdaniem Sądu – prowadzi do wniosku, że uiszczenie przez skarżącą wpisu w wysokości 500 zł nie wykracza poza granice jej możliwości płatniczych, a tym samym nie spowoduje uszczerbku, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy P.p.s.a. Zażalenie na ww. postanowienie z dnia 3 sierpnia 2009 r. wniosła C. K., domagając się jego "zmiany". W uzasadnieniu wskazała, że nie stać jej na ponoszenie "tak wysokich opłat jakie zostały ustalone." Podniosła również, że przeprowadzona ekspertyza jej domu wykazała, iż niezbędne jest dokonanie bardzo kosztownych prac zabezpieczających dom przed zalaniem, co wiązać się będzie z koniecznością zaciągnięcia przez skarżącą kredytu bankowego. W jej ocenie fakt ten oraz podane uprzednio informacje o jej wydatkach w pełni uzasadniają wniesienie zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma uzasadnionych podstaw, a zatem nie może odnieść zamierzonego skutku. Należy wskazać, że w myśl art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywoływanym przepisie, powinien być rozumiany jako zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Podkreślenia również wymaga, że powołany przepis stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którym strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone zatem we wniosku o przyznanie prawa pomocy okoliczności, jak również przedstawione dokumenty, powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w wyżej wymienionym przepisie. Udzielenie prawa pomocy jest bowiem formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno mieć miejsce jedynie w tych sytuacjach, w których zdobycie środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że słusznie przyjął Sąd pierwszej instancji, iż sytuacja majątkowa skarżącej C. K. - która została zanalizowana na podstawie pisemnego oświadczenia skarżącej zawartego w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej i nadesłanych do wniosku załączników - nie pozwala na stwierdzenie, że zostały wypełnione przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. To zaś uniemożliwia przyznanie jej prawa pomocy. Dochody gospodarstwa domowego skarżącej w kwocie 2645 zł i pozostająca w miesiącu do dyspozycji skarżącej kwota 1000 zł - po odjęciu kosztów stałych utrzymania oraz raty kredytu zaciągniętego na wydatki związane z wymianą okien w kwocie 585,23 zł - wskazują, że skarżąca może samodzielnie pokryć koszty sądowe toczącego się postępowania. Prawidłowości oceny dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu nie zmienia także przedstawiona w zażaleniu informacja o konieczności przeprowadzenia przez skarżącą prac chroniących jej dom przed zalaniem, bowiem skarżąca nie przedstawiła żadnego dowodu na tę okoliczność. Należy podkreślić, że ciężar dowodu spoczywa na skarżącej, o czym świadczy użycie w przepisie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. zwrotu "gdy wykaże". Kierując się powyższymi względami Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy P.p.s.a., postanowił jak w sentencji. [pic][pic][pic][pic][pic]