IX U 1075/18

Суды общей юрисдикции2019-11-07

Номер дела

IX U 1075/18

Дата решения

2019-11-07

Тип

SENTENCE

Судьи

Renata Stańczak (PRESIDING_JUDGE)

Правовое основание

art.6 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Текст решения

Sygn. akt IX U 1075/18 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 7 listopada 2019 r.  Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX  Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: <table> <colgroup> <col width="153"/> <col width="408"/> </colgroup> <tr> <td> Przewodniczący: </td> <td> Sędzia Sądu Rejonowego del. Renata Stańczak </td> </tr> <tr> <td> Protokolant: </td> <td> Gabriela Jokiel </td> </tr> </table> przy udziale ./. po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2019 r. w Rybniku sprawy z odwołań (...) Spółka z o.o w W. i A. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. o podleganie ubezpieczeniom społecznym na skutek odwołań (...) Spółka z o.o w W. i A. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z dnia 18 maja 2018 r. nr (...) 1. zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że stwierdza, iż ubezpieczona A. K. jako pracownik u płatnika składek (...) Spółka z o.o. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu od (...)., 2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. na rzecz każdego z odwołujących kwotę po 180,00 zł ( sto osiemdziesiąt złotych 00/100 ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sędzia Sygn. akt IX U 1075/18 2.U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia 18 maja 2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. stwierdził, że A. K., jako pracownik u płatnika składek (...) sp. z o.o. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu oraz chorobowemu od (...) Organ rentowy wskazał, że w jego ocenie w niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, gdzie ubezpieczona nie wykonywała pracy, a zgłoszenie do ubezpieczeń na krótko przed wystąpieniem o wypłatę świadczeń chorobowych, zmierzało do obejścia prawa poprzez uzyskanie długoterminowych świadczeń. Jak wskazał, na szczególną uwagę zasługuje fakt, że miejsce świadczenia pracy jest oddalone o 480 km od miejsca zamieszkania ubezpieczonej, a fakt urodzenia dziecka w R. świadczy o jej przebywaniu w spornym okresie w tej właśnie miejscowości. Odwołania od powyższej decyzji wnieśli (...) sp. z o.o. domagając się jej zmiany poprzez objęcie odwołującej ubezpieczeniem jako pracownika w spornym okresie. Wskazali, iż umowa o pracę była faktycznie realizowana, a ubezpieczona świadczyła pracę na rzecz swojego pracodawcy. W odpowiedzi na odwołania organ rentowy wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Sąd połączył sprawy z odwołań (...) sp. z o.o. do wspólnego rozpoznania. Rozpoznając sprawę Sąd ustalił, co następuje. Odwołująca A. K. urodziła się (...) W 2018r. ukończyła liceum ogólnokształcące w trybie zaocznym. W spornym okresie była uczennicą trzeciej, ostatniej klasy tej szkoły. Do grudnia 2017r. zamieszkiwała w R. razem z matką E. K.. W związku z problemami wychowawczymi ich stosunki były napięte. W połowie maja 2017r. ubezpieczona zaszła w ciążę. O tym fakcie poinformowała matkę dopiero w trakcie Świąt Bożego Narodzenia. Wcześnie około sierpnia, września 2017r. powiedziała mamie, że zamierza wyjechać z R. gdzieś daleko, zmienić otoczenie i tam podjąć pracę. Matka ubezpieczonej mając na uwadze, że córka utrzymywała kontakty z niewłaściwym dla niej towarzystwem, z czego wynikały problemy wychowawcze, uznała że jest to dobry pomysł i pomogła znaleźć córce pracę. E. K. jest z zawodu księgową, biegłym rewidentem i zajmuje się prowadzeniem badań bilansów firm i grup kapitałowych. Ma kontakt z wieloma firmami, zwłaszcza w okolicach miejscowości P., O., skąd pochodzi. Tam też przebywa przez kilka miesięcy w roku. Pod koniec listopada 2017r. dowiedziała się w firmie (...) w P., że jest możliwość podjęcia pracy w Spółce (...) z siedzibą w W.. Spółka ta miała zawartą umowę z Firmą (...), na podstawie której świadczyła usługi polegające na delegowaniu swoich pracowników do pracy w Firmie (...) w oddziałach w P., w L. i w K.. Obie firmy zajmują się handlem złomem, a nadto Spółka (...) świadczy usługi personalne j.w. Spółka ma jeden oddział w B. Gmina U.. Wspornym okresie zatrudniała około 7 osób. Spółka poszukiwała osoby chętnej do podjęcia pracy na stanowisku wagowej w oddziale w L.. E. K. skontaktowała się w tej sprawie z B. D., który jest zatrudniony w Spółce (...) i nadzoruje pracowników tej firmy pracujących w Oddziale firmy (...) w L.. W dniu 11.12.2017r. A. K. zawarła ze Spółką (...) umowę o pracę na czas nieokreślony na stanowisku wagowy – handlowiec za wynagrodzeniem 3550zł brutto. Sytuacja ekonomiczna spółki pozwalała na ustalenie wynagrodzenia ubezpieczonej w tej wysokości. Ubezpieczona przeprowadziła się do L. i zamieszkała w mieszkaniu, które znajduje się na terenie firmy nad pomieszczeniami administracyjnymi. Do jej obowiązków należało ważenie złomu, wypisywanie dokumentów, sporządzanie grafików dla kierowców. Do tej pracy nie były potrzebne żadne szczególne kwalifikacje, a jedynie umiejętność obsługi komputera. Ubezpieczona nie miała z tym problemu, ponieważ wcześniej pomagała matce jako księgowej. Nie było przeciwskazań medycznych do podjęcia przez ubezpieczoną pracy na tym stanowisku. W trakcie pobytu w L. zdała końcowy egzamin na prawo jazdy. Kurs ukończyła przed wyjazdem z R. i tam zdała egzamin testowy. Pracowała codziennie w godzinach od 7.00 do 15.00. Ubezpieczoną oraz drugą nowo przyjętą pracownicę M. M. przyuczała do pracy B. S.- pracownica, która wcześniej wykonywała tę pracę, a która miała zamiar zwolnić się w niedługim czasie. W związku z jej zwolnieniem zaistniała potrzeba zatrudnienia kogoś na jej miejsce. Bezpośrednim przełożonym ubezpieczonej był B. D.. Wynagrodzenie otrzymała na konto. Oprócz tego była uprawniona do renty rodzinnej po zmarłym ojcu w wysokości około 1200 zł miesięcznie. Na święta przyjechała do matki, potem ta odwiozła ją do K. na busa do L.. Kolejny raz wróciła do R. pod koniec stycznia 2018r. i (...) urodziła dziecko. Obecnie przebywa na urlopie bezpłatnym i mieszka u matki w R.. Po zakończeniu urlopu ma zamiar wrócić do pracy w L.. Czyniła już starania w celu zapisania dziecka do żłobka oraz znalezienia stałego mieszkania. Powołani w sprawie świadkowie E. K., B. S., T. B., B. D., P. L., J. K. i A. M. potwierdzili fakt wykonywania przez ubezpieczoną pracy w spornym okresie. Decyzją z dnia 18 maja 2018r. organ rentowy stwierdził, że odwołująca jako pracownik u płatnika składek (...) Sp. z o.o. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu oraz chorobowemu w spornym okresie, gdyż okoliczności sprawy wskazują na pozorność umowy. Powyższe ustalił Sąd na podstawie akt organu rentowego, akt osobowych odwołującej, dokumentacji złożonej przez odwołującego (...) Sp. z o.o. dotyczącej kondycji finansowej spółki (k.74-144 a.s.), wypisu KRS-u dot. tej spółki, dokumentacji lekarskiej dotyczącej przebiegu leczenia w związku z ciążą, zeznań świadków E. K., B. S., B. D., T. B., J. K., P. L. i A. M. oraz zeznań odwołujących A. K. i W. G. ( k.154-156, k.191-192, k.207-211 a.s.). Sąd dał wiarę zeznaniom słuchanych w sprawie świadków oraz odwołujących, ponieważ są one przekonywujące, logiczne, wzajemnie się pokrywają i uzupełniają przedstawiając łącznie rzeczywisty przebieg pracy i zakres obowiązków ubezpieczonej, a także przyczyny jej zatrudnienia, ponadto znajdują potwierdzenie w powołanej w sprawie dokumentacji. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył, co następuje. Odwołania ubezpieczonej oraz zainteresowanej spółki zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 6 ust. 1 pkt. 1;art. 11;art. 11 ust. 1;art. 12;art. 12 ust. 1)">art. 6 ust. 1 pkt. 1 i art. 11 ust. 1 oraz art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> (j.t. Dz. U. z 2017r., poz. 1778), zwanej dalej Ustawą, pracownicy podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu. Obowiązkowym ubezpieczeniom pracownicy podlegają od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia jego ustania (art. 13). Jak stanowi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22)">art. 22 kp</a> przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. Umowa o pracę określa strony umowy, rodzaj umowy, datę jej zawarcia oraz warunki pracy i płacy w szczególności wynagrodzenie za pracę odpowiadające rodzajowi pracy ze wskazaniem składników wynagrodzenia oraz wymiar czasu pracy – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 29;art. 29 § 1)">art.29 § 1 kp</a>. Organ rentowy, wydając decyzję o niepodleganiu A. K. ubezpieczeniom społecznym w tytułu zatrudnienia u płatnika składek (...) Sp. z o.o., podważył umowę łączącą strony w zakresie faktycznego wykonywania pracy przez ubezpieczoną. Zatem kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy stan faktyczny ustalony w tej konkretnej sprawie, a wynikający z zeznań świadków, odwołującego i ubezpieczonej, jak również z dowodów z dokumentów, pozwala na uznanie, że umowa o pracę zawarta między stronami, jest czynnością prawną pozorną w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 83)">art. 83 k.c.</a> mającą na celu obejście przepisów prawa. W tym miejscu trzeba wskazać, że pozorność oświadczenia woli (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 83;art. 83 § 1)">art. 83 § 1 k.c.</a>) została potraktowana przez ustawodawcę jako wada oświadczenia woli, nie dotyczy więc oświadczeń wiedzy. Jest to jednak wada szczególnego rodzaju, bo dotycząca oświadczenia złożonego świadomie i swobodnie dla pozoru drugiej stronie, która o takim oświadczeniu wie i na to się zgadza. ( Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 8 czerwca 1971r., II CR 250/71, nie publikowany). Z kolei w wyroku z dnia 23 czerwca 1986r., I CR 45/86 (nie publikowanym) Sąd Najwyższy zdefiniował pozorność jako „wadę oświadczenia woli polegającą na niezgodności między aktem woli, a jej przejawem na zewnątrz, przy czym strony zgodne są co do tego, aby wspomniane oświadczenie woli nie wywoływało skutków prawnych”. Nie można też przyjąć pozorności oświadczeń woli o zawarciu umowy o pracę, gdy pracownik podjął pracę i ją wykonywał, a pracodawca świadomie to przyjmował (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 marca 2001r., II UKN 258/00, OSNP z 2002r., Nr 21, poz. 527). Należy też podnieść, iż uznanie że umowa o pracę zawarta z kobietą w ciąży jest pozorna, prowadziłoby do wprowadzenia w praktyce zakazu zawierania umów o pracę z ciężarnymi, co byłoby sprzeczne z podstawową zasadą prawa pracy określoną w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 11(3))">art. 11 3 k.p.</a> wprowadzającym zakaz jakiejkolwiek dyskryminacji w stosunkach pracy (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 29 kwietnia 1999r., III AUa 49/99, OSA z 2000r., z. 3, poz. 11). Mając na uwadze wyniki przeprowadzonego postępowania dowodowego, nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie nie doszło do zawarcia pozornej umowy o pracę. W ocenie Sądu ubezpieczona oraz odwołujący wiarygodnie wyjaśnili w jakich okolicznościach doszło do zawarcia umowy o pracę, jaki zainteresowana miała zakres obowiązków oraz w jaki sposób je realizowała. Powołani w sprawie liczni świadkowie potwierdzili fakt wykonywania pracy przez ubezpieczoną. Sąd dał wiarę tym zeznaniom jako spójnym, logicznym oraz wzajemnie się uzupełniającym. Sąd nie uwzględnił wniosku organu o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego lekarza ginekologa oraz biegłego rewidenta, gdyż okoliczności w kwestii, których mieliby wypowiedzieć się biegli, wynikają wprost z dokumentacji złożonej do akt sprawy, zarówno co do sytuacji ekonomicznej płatnika składek, jak i stanu zdrowia ubezpieczonej oraz braku przeciwskazań do podjęcia przez nią zatrudnienia na tym stanowisku. Nie ulega przy tym wątpliwości, że praca, która wykonywała odwołująca nie była pracą ciężką i nie stanowiła problemu dla zdrowej kobiety w ciąży. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 24.08.2010r. I UK 74/2010 podstawą ubezpieczenia społecznego jest rzeczywiste zatrudnienie, a nie sama umowa o pracę (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22)">art. 22 k.p.</a>, art. 6 ust. 1 pkt 1 i art. 13 pkt 1 ustawy z 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych). Umowa o pracę nie jest czynnością wyłącznie kauzalną, gdyż w zatrudnieniu pracowniczym chodzi o wykonywanie pracy. Brak pracy podważa umowę o pracę. Innymi słowy jej formalna strona, nawet połączona ze zgłoszeniem do ubezpieczenia społecznego, nie stanowi podstawy takiego ubezpieczenia. Zdaniem Sądu zawarta umowa o pracę z pewnością nie była czynnością prawną pozorną w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 83;art. 83 § 1)">art. 83 § 1 k.c.</a>, gdyż była faktycznie realizowana. Mając powyższe na uwadze, z mocy powołanych przepisów i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art. 477 14 § 2 kpc</a> orzekł jak w sentencji. W pkt.2 wyroku Sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 99)">art.98 i 99 k.p.c.</a> w związku z §9 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych… ( Dz.U. z 2018r. poz.265) zasądził od organu rentowego na rzecz odwołujących kwoty po 180,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sędzia Sądu Rejonowego del. Renata Stańczak </div>