III Ca 78/19
Суды общей юрисдикции2019-11-28
Номер дела
III Ca 78/19
Дата решения
2019-11-28
Тип
DECISION
Судьи
Leszek Dąbek (PRESIDING_JUDGE)Magdalena Balion-Hajduk
Правовое основание
Текст решения
<p>Sygn. akt III Ca 78/19 (III Ca 79/19)</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 28 listopada 2019 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie:</p>
<p>Przewodniczący - Sędzia Sądu Okręgowego Leszek Dąbek</p>
<p>Sędziowie Sądu Okręgowego: Magdalena Balion - Hajduk</p>
<p>Marcin Rak</p>
<p>Protokolant Monika Piasecka</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2019 r. na rozprawie sprawy</p>
<p>z wniosku <span class="anon-block"> (...) Spółki Akcyjnej</span> w <span class="anon-block">K.</span>
</p>
<p>z udziałem <span class="anon-block">M. K.</span>
</p>
<p>o stwierdzenie nabycia w drodze zasiedzenia służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu</p>
<p>na skutek apelacji wnioskodawczyni i uczestniczki postępowania</p>
<p>od postanowienia Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span>
</p>
<p>z dnia 26 czerwca 2018 r., sygn. akt II Ns 838/16</p>
<p>
<strong>
<!-- -->postanawia:</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->z apelacji wnioskodawczyni i uczestniczki postępowania uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu w <span class="anon-block">R.</span> do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego. </strong>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->SSO Marcin Rak SSO Leszek Dąbek SSO Magdalena Balion – Hajduk</em>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt III Ca 78/19 (III Ca 79/19) </strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">R.</span> </strong>w postanowieniu z dnia 26 06 2018r. uwzględnił wniosek wnioskodawczyni <span class="anon-block"> (...) Spółki Akcyjnej</span> w <span class="anon-block">G.</span> i stwier-dził, że Skarb Państwa jako właściciel nieruchomości władnącej o urządzonej księdze wieczystej prowadzonej przez ten Sąd pod numerem <span class="anon-block"> (...)</span> nabył na rzecz każdoczesnego właściciela tej nieruchomości przez zasiedzenie z dniem 19 03 1984r. opisaną w sentencji służebność gruntową o treści odpowiadającej służebności przesyłu na nieruchomości będącej własnością <span class="anon-block">M. K.</span>, składającej się z działki gruntu o numerze 778/5 o urządzonej księdze wieczystej prowadzonej przez ten Sąd pod numerem <span class="anon-block"> (...)</span> oraz orzekł o kosztach postępowania i o nie-uiszczonych kosztach sądowych.</p>
<p>W ustalonym stanie faktycznym, w motywach orzeczenia przywołał regulacje: <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(1))">art. 305<sup>
<!-- -->1 </sup>k.c.</a>, a następnie przy zastosowaniu regulacji art. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 352)">art. 352 k.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 k.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 176;art. 176 § 1)">art. 176 § 1 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 7)">art. 7 k.c.</a>, dokonał oceny poczynionych ustaleń faktycznych i jej konkluzji uznał wniosek za uzasadniony</p>
<p>O kosztach postępowania orzekał na mocy regulacji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1;art. 520 § 2)">art. 520 § 1 i 2 k.p.c.</a>
</p>
<p>Orzeczenie zaskarżyli<strong>
<!-- --> wnioskodawczyni </strong>oraz <strong>
<!-- -->uczestniczka postępowania.</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<span class="anon-block"> (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">G.</span>
</strong> wnosiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i prze-kazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, bądź jego zmianę poprzez „wskazanie w punkcie 1 sentencji postanowienia, że zasiedzenie służebności gruntowej o treści służebności przesyłu nastąpiło na rzecz każdoczesnego użytkownika wieczystego nieruchomości władnącej, dla której Sąd Rejonowy w Ryb-niku prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o numerze (...)</span>, a nie jak wskazano w zaskarżonym postanowieniu – na rzecz każdoczesnego właściciela nieruchomości, dla której Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">R.</span> prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o numerze (...)</span>” oraz zasądzenia na jej rzecz od uczestniczki postępowania zwrotu kosztów postępowania odwoławczego, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p>
<p>Zarzucała wystąpienie w sprawie nieważności postępowania polegającej na pozbawie-niu „strony” możności obrony swych praw, poprzez niewezwanie Skarbu Państwa</p>
<p>do udziału w postępowaniu „w charakterze strony”, podczas gdy postanowienie przyznaje na rzecz Skarbu Państwa ograniczone <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">prawo rzeczowe</a> – służebność gruntową o treści odpowiadającej służebności przesyłu, co czyni Skarb Państwa zainteresowanym w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 510;art. 510 § 1)">art. 510 § 1 k.p.c.</a>
</p>
<p>Ponadto zarzucała, że naruszono prawo procesowe, regulację <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 510;art. 510 § 2)">art. 510 § 2 k.p.c.</a> przez niewezwanie do udziału w sprawie Skarbu Państwa, pomimo ustalenia, że zasiedział on służebność gruntową o treści odpowiadającej służebności przesyłu, co czyni go zainteresowanym oraz naruszono prawo materialne, regulacje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 285)">art. 285 k.c.</a> w związku</p>
<p>z art. 305<sup>
<!-- -->4 </sup> w sposób wskazany w apelacji.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Uczestniczka postępowania <span class="anon-block">M. K.</span>
</strong> wnosiła o zmianę postanowienia przez oddalenie wniosku i zasądzenie na jej rzecz od wnioskodawczyni zwrotu kosztów postępowania i kosztów postępowania odwoławczego, ewentualnie</p>
<p>o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.</p>
<p>Zarzucała, że istnieją wskazane w apelacji sprzeczności pomiędzy ustaleniami faktycznymi Sądu a zebranym w sprawie materiałem oraz że przy ferowaniu postanowienia naruszono podane w apelacji regulacje prawa materialnego w sposób</p>
<p>w niej wskazany.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>W toku rozpoznania sprawy umknęło uwadze Sadu pierwszej instancji,</p>
<p>iż zgodnie z wnioskiem żądane stwierdzenie zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej treści służebności przesyłu miało nastąpić na rzecz Skarbu Państwa.</p>
<p>i tym samym jest on zainteresowana w sprawie w rozumieniu regulacji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 510;art. 510 § 1)">art. 510 § 1 k.p.c.</a>
</p>
<p>Obligowało to Sąd Rejonowy do wezwania Skarbu Państwa do udziału</p>
<p>w sprawie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 510;art. 510 § 2;art. 510 § 2 zd. 1)">art. 510 § 2 zd. 1 k.p.c.</a>), czego nie uczyniono, przez co przy rozpoznaniu sprawy naruszono prawo procesowe (wskazane regulacje prawne).</p>
<p>Jakkolwiek – wbrew temu co zarzuca wnioskodawczyni – nie prowadzi to nieważności postępowania (wobec tego, iż Skarb Państwa nie był uczestnikiem postępowania nie mogło dojść do naruszenia jego prawa do obrony w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 379;art. 379 pkt. 5)">art. 379 pkt 5 k.p.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art.13 § 2 k.p.c.</a>), lecz naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a sanowanie tej wadliwości w toku postępowania ograniczyłoby konstytucyjne prawo do rozpoznania sprawy w dwu instancjach (oceny tej nie zmienia fakt,</p>
<p>że w przypadku wezwania go do udziału w sprawie w instancji odwoławczej przysługiwałby mu środek zaskarżenia w postaci skargi kasacyjnej do Sądu Najwyższego, „gdyż nie jest to środek gwarantujący możliwość kontroli sądowej orzeczenia w zwykłym trybie i instancyjnym” por. w uzasadnieniu postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 21 05 2002r. III CKN 948/00).</p>
<p>Dlatego już tylko z tej przyczyny zaskarżone orzeczenie należało uchylić</p>
<p>i sprawę przekazać Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania w oparciu</p>
<p>o regulację <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 4)">art. 386 § 4 k.p.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> (ocena pozostałych zarzutów apelacji stała się przez to bezprzedmiotowa)</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Reasumując z podanych względów zaskarżone postanowienie jest wadliwe i dlatego apelacje wnioskodawczyni i uczestniczki postępowania jako uzasadnione uwzględniono orzekając jak w sentencji w oparciu o regulację <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 4)">art. 386 § 4 k.p.c.</a> </strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> </strong>
</p>
<p>Sąd Rejonowy rozpoznając ponownie sprawę weźmie pod uwagę zawartą powyżej ocenę prawną oraz sanuje wskazane wadliwości postępowania.</p>
<p>W tym celu wezwie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania Skarb Państwa (jego właściwą jednostkę organizacyjną), doręczy mu odpisy pism uczestników postępowania i wydanych w sprawie orzeczeń wraz z uzasad-nieniami oraz zakreśli mu stosowny termin do zajęcia stanowiska w sprawie i zgło-szenia ewentualnych wniosków dowodowych.</p>
<p>Następnie rozpozna zaoferowane mu wnioski dowodowe, a dopuszczone dowody przeprowadzi.</p>
<p>Orzekając ponownie w sprawie poczyni ustalenia dotyczące wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy, po czym dokona ich oceny prawnej.</p>
<p>
<em>
<!-- -->SSO Marcin Rak SSO Leszek Dąbek SSO Magdalena Balion – Hajduk </em>
</p>
</div>