II SA/Go 704/19

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Asesor WSA Jarosław Piątek (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Elżbieta Dzięcielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie aktualizacji operatu ewidencyjnego oddala skargę. UZASADNIENIE Starosta [...] decyzją z [...] lipca 2019 r., nr [...] – działając na podstawie art. 7d i art. 24 ust. 2b pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 725; dalej jako p.g.k.) – orzekł o aktualizacji operatu ewidencyjnego w obrębie [...] jednostka ewidencyjna [...] dla działki numer [...] w następujący sposób: - stan dotychczasowy dla działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni 34,1031 ha: Ba (tereny przemysłowe) powierzchnia 20,3138 ha, Lz (grunty zadrzewione i zakrzewione) powierzchnia 13,7893; - stan nowy dla działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni 34,1031 ha: Ba (tereny przemysłowe) powierzchnia 13,7893 ha, Lz (grunty zadrzewione i zakrzewione) powierzchnia 20,3138 ha. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż działając z urzędu stwierdził potrzebę aktualizacji zapisów w operacie ewidencyjnym w zakresie danych ewidencyjnych działki nr [...]. Z operatu technicznego wpisanego do ewidencji materiałów zasobu o identyfikatorze ew. [...] wynika, że na zlecenie użytkownika wieczystego działki wykonano gleboznawczą klasyfikację gruntów i stwierdzono następujące zmiany użytków: "z Tr na Lz i w części z Ba na Lz". Wykonawca obliczył w operacie nowe powierzchnie użytków gruntowych tj. Lz o łącznej powierzchni 20.3138 ha, Ba o łącznej powierzchni 13.7893 ha. Następnie sporządził wykaz zmian danych ewidencyjnych, w którym jako stan dotychczasowy wykazał działkę nr [...] o ogólnej powierzchni 34,1031 ha i użytkach Ba o powierzchni 26,1869 ha i Tr o powierzchni 7,9162 ha, natomiast jako stan nowy działkę nr [...] o ogólnej powierzchni 34,1031 ha i użytkach Ba o powierzchni 20,3138 ha i Lz o powierzchni 13,7893 ha. Tym samym w wykazie zmian gruntowych w pozycji stan nowy w zakresie powierzchni użytków gruntowych błędnie wskazano ich powierzchnię. Zgodnie z obliczeniami wykonanymi przez wykonawcę powinno być: Ba o powierzchni 13,7893 ha, Lz o powierzchni 20,3138 ha. Decyzją z [...] września 2016 r., nr [...] Starosta zatwierdził gleboznawczą klasyfikację gruntów w działce nr [...] o pow. 34,1031 ha i powierzchni użytków gruntowych: Ba 20,3138 ha, Lz 13,7893 ha, zgodnie z wykazem zmian danych ewidencyjnych wchodzących w skład dokumentacji zasobu. Po uprawomocnieniu się decyzji zmiany uwidoczniono w operacie ewidencyjnym. Następnie użytkownik wieczysty wnioskiem z [...] lutego 2019 r. wystąpił do Starosty o zmianę decyzji z [...] września 2016 r. z powodu niezgodności powierzchni użytków gruntowych, wskazując, że w decyzji w punkcie 2 jest Ba – 20,3138 ha, Lz – 13,7893 ha, a powinno być: Ba – 13,7893 ha, Lz – 20,3138 ha. Starosta decyzją z [...] marca 2019 r., nr [...] zmienił decyzję z [...] września 2016 r., nr [...] zatwierdzającą gleboznawczą klasyfikację gruntów w działce nr [...] uwzględniając wniosek użytkownika wieczystego. Odwołanie od tej decyzji złożył właściciel gruntu – Gmina [...]. Decyzją z [...] kwietnia 2019 r., nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. W dalszej kolejności, w dniu 15 maja 2019 r. do organu wpłynęło zgłoszenie pracy geodezyjnej, której cel określono jako aktualizacja ewidencji gruntów i budynków, rodzaj zgłoszonych prac: inny. Dnia [...] czerwca 2019 r. wykonawca zawiadomił o wykonaniu zgłoszonych prac geodezyjnych w całości i złożył operat techniczny, który następnie został przyjęty do zasobu i wpisany do ewidencji materiałów zasobu otrzymując identyfikator ewidencyjny [...]. Wykonawca pracy geodezyjnej w sprawozdaniu technicznym podał, że w związku ze złożonym w Starostwie wnioskiem o zmianę decyzji klasyfikacyjnej WINGiK wydał decyzję, w której wskazał konieczność przeprowadzenia analizy dostępnych materiałów, w szczególności przeanalizowania dokumentów operatu technicznego [...]. W wyniku analizy operatu stwierdzono błędnie wpisane powierzchnie użytków Lz i Ba. Błąd polega na złym przyporządkowaniu ich wartości podczas wpisywania do wykazu zmian danych ewidencyjnych. W celu aktualizacji operatu ewidencyjnego wykonawca sporządził wykaz zmian danych ewidencyjnych, w którym wykazał stan nowy w zakresie powierzchni użytków gruntowych dla działki nr [...] w następujący sposób: Ba 13,7893 ha, Lz 20,3138 ha. Starosta wskazał, iż zgodnie z art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h p.g.k. aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów następuje w drodze czynności materialno-technicznej na postawie wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców, lub w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach (pkt 2). Starosta z urzędu wszczął postępowanie w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków dla działki numer [...] na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do zasobu. W dniu 1 lipca 2019 r. do organu wpłynęło pismo Gminy [...] z uwagami dotyczącymi toczącego się postępowania, w którym wskazano, iż nie wyrażono zgody na zmianę decyzji Starosty z [...] września 2016 r. Działka [...] oraz działka [...] o łącznej powierzchni 34.6061 ha została oddana w użytkowanie wieczyste jako tereny przemysłowe oznaczone symbolem BA z przeznaczeniem wykorzystania na działalność przemysłową. Zgodnie z obowiązującymi przepisami to właściciel decyduje o przeznaczeniu gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste. Zmiana tego celu może się odbyć jedynie przez zawarcie umowy za zgodą obu stron. Bezspornie właściciel Gmina [...] oddał wskazany w umowie teren na działalność przemysłową. Użytkownik wieczysty jest obciążony obowiązkiem wykorzystania otrzymanej nieruchomości w sposób, na który został mu teren oddany w użytkowanie. Ustalone w umowie przeznaczenie nieruchomości, które implikuje sposób jej zagospodarowania będący równocześnie pochodną celu oddania jej w użytkowanie wieczyste, wiąże przy tym nie tylko pierwotnego użytkownika wieczystego, ale także wszystkich jego następców prawnych, którzy nabyli to prawo pod tytułem szczególnym, w drodze umowy z pierwszym, a ewentualnie kolejnymi jego beneficjentami. Zobowiązanie to ma charakter zobowiązania realnego, a kolejni użytkownicy wieczyści są zobowiązani do utrzymania przemysłowego charakteru gruntu oddanego im w użytkowanie wieczyste. Użytkownik wieczysty nie zwracał się do właściciela o zmianę charakteru oddanej w użytkowanie wieczyste działki gruntu, a Gmina nie wyrażała zgody by użytkownik zmienił tereny przemysłowe na las. Zdaniem Gminy użytkownik poprzez zaniedbanie w utrzymaniu nieruchomości doprowadził do sytuacji, w której samosiejki porosły w sposób nadmierny. Zaniedbania użytkownika nie mogą doprowadzić do sytuacji by obecnie to właściciel był obciążony kosztami doprowadzenia, oddanego w użytkowanie terenu do pierwotnej jego roli, a więc terenów przemysłowych. Gmina [...] , jako właściciel nie składała wniosku, o którym mowa w art. 20 ust. 2 pkt. 1 p.g.k. o zmianę charakteru nieruchomości a z pewnością taka zmiana nie spełnia dyspozycji czynności materialno-technicznej, stąd też brak podstaw do dokonania zmian, o które wnioskuje aktualny użytkownik wieczysty. Odnosząc się do uwag Gminy Starosta wyjaśnił, że przedmiotem postępowania jest aktualizacja operatu ewidencyjnego w zakresie zmiany powierzchni użytków gruntowych dla działki nr [...], nie zaś warunki zawartej umowy co do realizowanego celu oddającego grunt w użytkowanie wieczyste. Zmiana sposobu korzystania z nieruchomości, jak też możliwość rozwiązania umowy użytkowania wieczystego jeżeli nieruchomość jest wykorzystywana w sposób sprzeczny z ustaleniami umowy, reguluje ustawa o gospodarce nieruchomościami. Gmina jako właściciel nieruchomości ma prawo kontroli wykonywania obowiązków obciążających użytkownika i ewentualnego sięgania po sankcje, wyrażające się w żądaniu rozwiązania go przed terminem, w sytuacji ich nie honorowania przez drugą stronę. Zgodnie § 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 393; dalej jako rozporządzenie) do zadań Starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Odwołanie od tej decyzji złożyła Gmina, nie zgadzając się z treścią jej uzasadnienia, iż powołanie się na ustawę o gospodarce nieruchomościami nie może mieć tu miejsca, bowiem przedmiotem prowadzonego postępowania jest aktualizacja operatu ewidencyjnego w zakresie zmiany powierzchni użytków gruntowych. Należy zauważyć, że aktualizacja nie może prowadzić do zmiany sposobu użytkowania gruntów oddanych w użytkowanie wieczyste. Ponadto Gmina wskazała, iż organ naruszył przepisy rozporządzenia, załącznik nr 6 "zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych" – Lp. 11 – Grunty zadrzewione i zakrzewione – Lz. Zgodnie z tym przepisem grunty, by można było je określić jako zadrzewione i zakrzewione, nie mogą przekraczać powierzchni określonej w rozporządzeniu, a więc pow. 0,1000 ha. Analizując wskazany przepis nasuwa się bowiem pytanie, czy określona wyżej powierzchnia dotyczy także przypadków wymienionych po wyrażeniu "a także". Bezspornie organ I instancji uznał, jako Lz działkę o pow. przekraczającej 20 ha, a tym samym rażąco naruszył przepisy rozporządzenia wskazujące, że powierzchnia ta winna być mniejsza niż 0,1000 ha. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z [...] sierpnia 2019 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołał treść art. 7d pkt 1, art. 22 ust. 1, art. 24 ust. 2a i 2b p.g.k. oraz § 44 pkt 2, § 45 ust. 1, § 47 ust. 1 rozporządzenia, a także z uwagi na zastrzeżenia wniesione w odwołaniu przepisy zawarte w załączniku nr 6 do rozporządzenia i wyjaśnił, że powołane uregulowania prawne stanowią o realizacji zasady wynikającej z art. 7 ust. 1 p.g.k., zgodnie z którym do zadań Służby Geodezyjnej i Kartograficznej należy w szczególności rejestracja stanów prawnych i faktycznych nieruchomości. W rozpatrywanej sprawie organ I instancji orzekł o dokonaniu aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, której istotą jest sprostowanie błędnie ujawnionych w tej ewidencji powierzchni użytków gruntowych w działce nr [...] do stanu zgodnego ze stanem faktycznym, na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, która jednoznacznie określa faktyczny stan użytkowania tych gruntów. Organ zauważył, że obecne postępowanie w sprawie aktualizacji gruntów i budynków związane jest z przyjęciem do zasobu dokumentacji geodezyjnej, w zakresie której wykonawca prac m.in. przeprowadził analizę materiałów zasobu, w tym przede wszystkim dokumentacji operatu technicznego o identyfikatorze [...] i określonych w nim konturów użytków gruntowych opracowanych przy gleboznawczej klasyfikacji gruntów. Następnie dokonał sprawdzenia zasięgu konturów użytków gruntowych w terenie, wykonał obliczenia ich powierzchni oraz sporządził wykaz zmian danych ewidencyjnych, w celu aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków, polegających na sprostowaniu błędnych powierzchni tych użytków, zamienionych przy sporządzaniu wykazu zmian, m.in. na podstawie którego Starosta [...] września 2016 r. wydał decyzję o zatwierdzeniu gleboznawczej klasyfikacji gruntów w działce nr [...], położonej w [...]. W postępowaniu tym brała udział Gmina, nie wnosząc zastrzeżeń do ustaleń dokonanych w zakresie klasyfikacji gruntów, jak również nie wnosząc odwołania. W dalszej kolejności organ wskazał, że Starosta po przyjęciu dokumentacji geodezyjnej, w zakresie której została sporządzona dokumentacja w celu aktualizacji informacji dotyczących powierzchni użytków w działce nr [...], prawidłowo wszczął postępowanie administracyjne w tej sprawie, a następnie wydał decyzję z [...] lipca 2019 r. o aktualizacji operatu ewidencyjnego. W ocenie organu odwoławczego przedstawione powyżej przepisy rozporządzenia, dotyczące zaliczania gruntów do poszczególnych użytków gruntowych wskazują na prawidłowe zaliczenie terenu objętego przedmiotową działką do użytków "Ba" i "Lz", zarówno w zakresie przeprowadzonej w 2016 r. gleboznawczej klasyfikacji gruntów, jak również w ramach dokonanej aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków, której wyniki przedstawiono w dokumentacji operatu [...], w zakresie której obliczono ponownie i sprostowano błędne powierzchnie użytków, określone w wykazie zmian danych ewidencyjnych, sporządzonym po przeprowadzonej klasyfikacji gruntów w 2016 roku. Mając na uwadze powyższe WINGiK podzielił stanowisko zawarte w rozstrzygnięciu Starosty, który z uwagi na przyjęcie dokumentacji geodezyjnej do zasobu z urzędu wszczął postępowanie administracyjne, przeprowadzając je zgodnie zobowiązującymi w tym zakresie przepisami, a następnie wydał decyzję orzekającą o wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów i budynków. Wskazana dokumentacja geodezyjna przyjęta do zasobu określa faktyczny stan użytkowania gruntami w działce nr [...]. Odnosząc się do zarzutów odwołania, dotyczących naruszenia przepisów zawartych w załączniku nr 6 do rozporządzenia, organ uznał je za bezpodstawne. W powołanym w odwołaniu wyroku z 28 czerwca 2017 r., II SA/Wr 197/17, wskazane stanowisko przedstawił wyłącznie organ I instancji. Z kolei Sąd w ramach podsumowania uzasadnienia wyroku wyraźnie oddziela pierwszy człon ww. przepisu, w którym mowa o powierzchni 0,1000 ha od pozostałych zapisów określonych w punktach od 1 do 7. Treść pierwszego członu przepisu, określonego w Lp. 11 załącznika nr 6 do rozporządzenia, nie jest ściśle powiązana z 7 przypadkami wskazanymi po słowach "a także". Organ wskazał, iż w rozpatrywanym przypadku grunty zaliczone do użytku "Lz" o ogólnej powierzchni 20,3138 ha, występujące na przedmiotowej działce w czterech kompleksach o powierzchniach przekraczających 0,1000 ha, mają prawidłowo określony użytek, ponieważ jak wskazano powyżej cechy gruntów oraz inne przesłanki określone w załączniku nr 6 Lp. 11 pkt 5 rozporządzenia, jednoznacznie wskazują na zaliczenie tych gruntów do użytku grunty zadrzewione i zakrzewione - Lz. Zgodnie z tym przepisem do użytku Lz - grunty zadrzewione i zakrzewione zalicza się m.in. gruzowiska porośnięte drzewami i krzewami. Z kolei przepisy te nie wskazują na możliwość oznaczenia przedmiotowych gruntów lub ich części inaczej niż "Lz". Natomiast w odniesieniu do stwierdzenia odwołującego, iż nie zgadza się z treścią uzasadnienia organu I instancji, wskazując przy tym, że aktualizacja nie może prowadzić do zmiany sposobu użytkowania gruntów oddanych w użytkowanie wieczyste, ponieważ oznaczałoby to, że czynności techniczne prowadziłyby do zmiany przepisów ustawowych (ustawy o gospodarce nieruchomościami), WINGiK zauważył, że nie wskazano, który konkretnie przepis miałby być w tym zakresie naruszony, a przy tym w obowiązujących przepisach dotyczących zaliczania gruntów do poszczególnych użytków gruntowych, ww. warunek wskazany przez skarżącego nie występuje. W takiej sytuacji należało uznać powyższe stwierdzenie skarżącego za całkowicie bezpodstawne. Organ odwoławczy zauważył, iż w orzecznictwie sądowo-administracyjnym podkreśla się, że ewidencja gruntów i budynków ma charakter techniczno-deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie potwierdza stan zaistniały wcześniej (rejestruje zmiany dokonane w innych postępowaniach). Dlatego dokonanie zmian wpisów w ewidencji gruntów i budynków ma charakter wtórny do dotyczących danej nieruchomości zmian natury prawnej i faktycznej, a organ ewidencyjny na podstawie wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów ocenia zasadność wprowadzenia tych zmian. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. złożyła Gmina [...], domagając się zmiany zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania wobec braku podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu, ewentualnie uchylenia decyzji organów obu instancji, a także zasądzenia od organu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi Gmina zakwestionowała zaskarżoną decyzję i wskazała, iż błędnie zinterpretowano przepisy rozporządzenia, załącznik nr 6. Jednym z kryteriów determinujących uznanie gruntu za przynależny do rodzaju użytków gruntowych zadrzewionych i zakrzewionych jest kryterium powierzchniowe – pole powierzchni tych gruntów musi być mniejsze niż 0,1000 ha. W niniejszej sprawie grunt nie spełnia tego kryterium, jego powierzchnia wynosi 20,3138 ha. W ocenie skarżącej stanowisko WINGiK jest niezrozumiałe i sprzeczne z przepisami rozporządzenia, gdyż w treści przepisu po ograniczeniu powierzchni użyto sformułowania "a także", co oznacza, że wszystkie wymienione poniżej grunty są uznawane za zadrzewione i zakrzewione bez względu na wielkość zajętej powierzchni. Wyróżnienie tych gruntów jest tylko i wyłącznie stanem faktycznym opisanym w punktach od 1 do 7. Treść i znaczenie powyższych zapisów rozporządzenia w sposób oczywisty nie mogą być powiązane z zajmowaną przez te rośliny lub obiekty powierzchnią. Ponadto zdaniem skarżącej organ całkowicie poza sporem pozostawił okoliczność, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte bezpodstawnie z urzędu. Należy pamiętać, że nie jest aktualizowaniem ewidencji wprowadzenie zmian na podstawie dokumentów stwierdzających stan wcześniejszy, niż wynikający z aktualnie wynikającego stanu prawnego. Starosta jako podstawę aktualizacji przyjął decyzję z 2016 r. Obowiązujące przepisy dotyczące wprowadzania zmian w ewidencji nie posługują się pojęciem prostowania błędów operatów ewidencji gruntów. Nawet zatem usunięcie ewentualnych błędów możliwe jest w oparciu tylko o określone rozporządzeniem dokumenty w trybie aktualizacji ewidencji. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2018 r., poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej jako p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji lub postanowienia następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Mając to wszystko na uwadze Sąd uznał, że skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie przepisów p.g.k. Stosownie do art. 2 pkt 8 p.g.k. ewidencja gruntów i budynków to system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami i lokalami. Przepis art. 20 ustawy określa rodzaje informacji o gruntach (ust. 1 pkt 1) oraz ich właścicielach (ust. 2), które obejmuje ewidencja gruntów. Informacje te mają charakter podmiotowy lub przedmiotowy. W odniesieniu do gruntów informacje o charakterze przedmiotowym dotyczą ich położenia, granic, rodzaju użytków gruntowych i klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub rodzaju dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Informacje podmiotowe dotyczą wskazania właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych lub samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub ich części. Powyższe informacje zawiera tzw. operat ewidencyjny (art. 24 ust. 1 p.g.k.). Z przepisu art. 24 p.g.k. wynika, że informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu w przypadkach określonych w art. 24 ust. 2a pkt 1, lub na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania, w dwojaki sposób: 1. w trybie czynności materialno-technicznej w przypadkach określonych w art. 24 ust. 2b pkt 1 p.g.k., 2. w drodze decyzji administracyjnej w pozostałych przypadkach, a także w przypadku odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków – art. 24 ust. 2b pkt 2 i ust. 2c p.g.k. Zgodnie z art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. a-d informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z przepisów prawa, dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, materiałów zasobu, wykrycia błędnych informacji. Postępowanie aktualizacyjne z powodu zmian wynikających z materiałów zasobu czy wykrycia błędnych informacji, w myśl art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. c i d p.g.k. jest możliwe tylko z urzędu (wyrok NSA z dnia 20 lutego 2018 r., I OSK 1915/17, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA). W orzecznictwie wskazuje się, że ewidencja gruntów jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, który pełniąc funkcje informacyjno-techniczne nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Spełnia jedynie funkcje rejestrujące stanów prawnych ustalonych w innym trybie i przez inne organy. Stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić, ani udowadniać swoich praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością. Deklaratoryjny charakter wpisów oznacza, że nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny nieruchomości wynikający z dokumentów (wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2018 r., I OSK 2479/17, CBOSA). W tym miejscu należy wskazać, że przepisy rozporządzenia regulują szczegółowe zasady prowadzenia ewidencji gruntów i wprowadzania w niej zmian. Podstawową zasadą prowadzenia ewidencji jest zasada aktualności, to jest utrzymywania operatu w zgodności z aktualnymi dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2). Aktualizacja zaś operatu ewidencyjnego następuje przez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (§ 45 ust. 1). Zgodnie z § 45 ust. 1 rozporządzenia, przepisy posługują się pojęciem aktualizacji operatu ewidencyjnego poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu: 1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi; 2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych; 3) wyeliminowania danych błędnych. W ocenie Sądu organy zasadnie wskazały, że przedmiotowe postępowanie w sprawie aktualizacji gruntów i budynków związane jest z przyjęciem do zasobu dokumentacji geodezyjnej, w zakresie której wykonawca prac m.in. przeprowadził analizę materiałów zasobu, w tym przede wszystkim dokumentacji operatu technicznego o identyfikatorze [...] i określonych w nim konturów użytków gruntowych opracowanych przy gleboznawczej klasyfikacji gruntów. Następnie dokonał sprawdzenia zasięgu konturów użytków gruntowych w terenie, wykonał obliczenia ich powierzchni. W wyniku analizy operatu wykonawca prac stwierdził błędnie wpisane powierzchnie użytków Lz i Ba. Błąd polegał na złym przyporządkowaniu ich wartości podczas wpisywania do wykazu zmian danych ewidencyjnych. W celu aktualizacji operatu ewidencyjnego wykonawca sporządził wykaz zmian danych ewidencyjnych, w którym wykazał stan nowy w zakresie powierzchni użytków gruntowych dla działki nr [...] w następujący sposób: Ba 13,7893 ha, Lz 20,3138 ha. Wykaz zmian danych ewidencyjnych został sporządzony w celu aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków, polegających na sprostowaniu błędnych powierzchni tych użytków, zamienionych przy sporządzaniu wykazu zmian, m.in. na podstawie którego Starosta [...] września 2016 r. wydał decyzję o zatwierdzeniu gleboznawczej klasyfikacji gruntów w działce nr [...], położonej w [...]. Wskazać trzeba, że w orzecznictwie wskazuje się, że posługiwanie się przez prawodawcę w przepisach rozporządzenia pojęciem "aktualizacji" a nie "prostowania" nie oznacza, że w ogóle nie jest możliwe usuwanie błędów czy omyłek w ewidencji w ramach pojęcia "aktualizacja", ale powinno się to odbywać w sytuacji, gdy uzasadnia to aktualny stan prawny lub gdy błędne wpisy w bazie danych ewidencyjnych mają charakter oczywistych - w świetle złożonych dokumentów - pomyłek. Ewidencja gruntów i budynków nie ma bowiem charakteru prawotwórczego. Jej zadaniem jest odzwierciedlanie w sposób prawidłowy aktualnego stanu prawnego, a nie tworzenie stanu prawnego nowego (zob. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 6 października 2015 r., II SA/Bk 467/15, CBOSA). W rozpoznawanej sprawie Starosta orzekł o aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, której istota polegała na sprostowaniu błędnie ujawnionych w tej ewidencji powierzchni użytków gruntowych (działka nr [...]) do stanu zgodnego ze stanem faktycznym, na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, która w sposób jednoznaczny określa faktyczny sposób zagospodarowania działki. Ewidencja gruntów i budynków jest zbiorem informacji, a rejestr ewidencji gruntów i budynków jest odzwierciedleniem danych wynikających z przedłożonych organowi dokumentów. Za bezzasadny należy zatem uznać zarzut skarżącego, że organ za podstawę aktualizacji przyjął decyzję Starosty z [...] września 2016 r. W ocenie Sądu organ II instancji dokonał trafnej wykładni definicji zawartej w pkt 1-7 lp. 11 załącznika nr 6 do rozporządzenia dotyczącej gruntów zadrzewionych i zakrzewionych – Lz. Należy wskazać, że gruntami zadrzewionymi i zakrzewionymi są grunty porośnięte roślinnością leśną, których pole powierzchni jest mniejsze niż 0,1000 ha, a także pozostałe grunty (tereny) opisane w pkt 1-7 lp. 11 załącznika nr 6 do rozporządzenia. Analiza językowa i systemowa wskazanej regulacji prowadzi do jednoznacznego wniosku, że wyłącznie dla gruntów porośniętych roślinnością leśną konieczne jest spełnienie kryterium obszarowego (mniej niż 0,1000 ha). W pozostałych przypadkach (pkt 1-7 lp. 11 załącznika nr 6 do rozporządzenia) wskazane kryterium powierzchniowe nie jest konieczne, za czym przemawia nie tylko użycie spójnika "a także" ale i charakter gruntów (zob. pkt 3 lp. 11 załącznika nr 6), czy definicja lasu [lasem jest grunt o zwartej powierzchni gruntu co najmniej 0,10 h pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony; zob. art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1991 o lasach, tekst jedn. Dz. U. 2018 r., poz. 2129 ze zm.]. Organ wskazał, że grunty zaliczone do użytku Lz o ogólnej powierzchni 20,3138 ha, występujące na przedmiotowej działce w czterech kompleksach o powierzchniach przekraczających 0,1000 ha, stanowią gruzowiska porośnięte drzewami i krewami co uzasadnia zaliczenie do gruntów zadrzewionych i zakrzewionych (pkt 5 lp. 11 załącznika nr 6 do rozporządzenia). Należy podzielić również stanowisko organu, że ewentualne spory pomiędzy właścicielem gruntu i użytkownikiem wieczystym związane ze sposobem korzystania z nieruchomości mają charakter cywilnoprawny i nie mogą być prowadzone w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków. Z powyższych względów Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. ----------------------- # 2