III SA/Lu 5/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Strzelec Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Protokolant: Starszy asystent sędziego Radosław Kot po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2023 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 8 listopada 2022 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie uznania za osobę bezrobotną i przyznania prawa do zasiłku oddala skargę. UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia 8 listopada 2022 r. nr [...] Wojewoda Lubelski utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Urzędu Pracy w Chełmie z dnia 30 sierpnia 2022 r. nr [...] o uchyleniu w całości decyzji Powiatowego Urzędu Pracy w Chełmie z dnia 3 marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie uznania A. K. za osobę bezrobotną i przyznania prawa do zasiłku. Powyższe orzeczenie wydane zostało w następującym stanie sprawy. Decyzją z dnia 3 marca 2022 r. Powiatowy Urząd Pracy w Chełmie, uznał A. K. (dalej jako "skarżąca") za osobę bezrobotną z dniem 2 marca 2022 r. i przyznał prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 2 marca 2022 r. w okresie pierwszych 90 dni posiadania prawa do zasiłku w kwocie 1240,80 zł miesięcznie, w okresie kolejnych dni posiadania prawa do zasiłku w kwocie 974,40 zł miesięcznie. W dniu 1 sierpnia 2022 r. do organu wpłynęło wystawione przez P. Akademię N. S. w [...] zaświadczenie z dnia 1 sierpnia 2022 r., z którego wynika, że skarżąca była studentką P. W. Szkoły Z. w [...] (obecnie P. Akademii N. S. w [...]) na kierunku pedagogika pierwszego stopnia w systemie stacjonarnym od dnia 1 października 2019 r. i w dniu 7 lipca 2022 r. obroniła pracę dyplomową uzyskując tytuł zawodowy licencjat oraz dyplom ukończenia studiów pierwszego stopnia w formie stacjonarnej na kierunku pedagogika wystawiony przez P. Akademię N. S. w C. dnia 18 lipca 2022 r. Postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2022 r. Powiatowy Urząd Pracy w Chełmie (dalej jako "organ I instancji") wznowił z urzędu zakończone decyzją ostateczną z dnia 3 marca 2022 r. postępowanie w sprawie ustalenia statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Następnie, Powiatowy Urząd Pracy w Chełmie, decyzją z dnia 30 sierpnia 2022 r. uchylił w całości decyzję z dnia 3 marca 2022 r. i odmówił uznania A. K. za osobę bezrobotną i przyznania jej prawa do zasiłku. Skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji, do którego załączyła wydruk formularza o przyjęcie na studia w roku akademickim 2019/2020 i kopię decyzji o przyjęciu na studia niestacjonarne I stopnia w roku akademickim 2019/2020 w W. Szkole Z. w C. na kierunku pedagogika wydanej w dniu 20 września 2019 r. przez Komisję Rekrutacyjną P. W. Szkoły Z. w C.. Pismem z dnia 12 października 2022 r. organ II instancji zwrócił się do P. Akademii N. S. w C. z prośbą o udzielenie informacji, czy w okresie od marca 2022 r. do ukończenia studiów pierwszego stopnia skarżąca była studentką studiów na kierunku pedagogika w systemie stacjonarnym, czy niestacjonarnym. W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 18 października 2022 r. P. Akademia N. S. w C. poinformowała, że od marca 2022 r. do ukończenia studiów pierwszego stopnia (tj. 7 lipca 2022 r. – data złożenia egzaminu dyplomowego) skarżąca była studentką studiów stacjonarnych kierunku pedagogika. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, decyzją z dnia 8 listopada 2022 r. Wojewoda Lubelski utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2022 r. poz. 690 z późn. zm.), dalej jako "ustawa", wynika, że osoby studiujące w szkole wyższej na studiach stacjonarnych, nie mogą nabyć statusu osoby bezrobotnej przez dokonanie rejestracji w powiatowym urzędzie pracy. Organ odwoławczy wskazał, że we wniosku o dokonanie rejestracji jako osoby bezrobotnej skarżąca oświadczyła, że nie pobiera nauki w szkole w systemie stacjonarnym oraz że uczy się w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, co poświadczyła potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP w dniu 2 marca 2022 r. Natomiast, ze złożonego przez skarżącą zaświadczenia z dnia 1 sierpnia 2022 r. oraz dyplomu z dnia 18 lipca 2022 r. wynika, że skarżąca ukończyła studia w systemie stacjonarnym w P. W. Szkole Z. w C. (obecnie P. Akademii N. S. w C.), rozpoczęte w dniu 1 października 2019 r. Powyższe potwierdza nadesłane na wniosek organu odwoławczego pismo P. Akademii N. S. w C. z dnia 18 października 2022 r., z którego wynika, że od marca 2022 r. do ukończenia studiów pierwszego stopnia skarżąca była studentką studiów stacjonarnych na kierunku pedagogika. Oznacza to, że w dniu rejestracji skarżąca nie spełniała ustawowej przesłanki do nabycia statusu osoby bezrobotnej, określonej w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Organ wskazał jednocześnie, że zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy zasiłek dla bezrobotnych jest świadczeniem przysługującym wyłącznie osobom bezrobotnym, zatem w sytuacji utraty statusu osoby bezrobotnej, osoba przestaje spełniać warunki do jego pobierania. A. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na powyższe rozstrzygnięcie, domagając się uchylenia decyzji obu instancji. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła niedostateczne zbadanie stanu faktycznego sprawy. Wyjaśniła, że jako studentka studiów niestacjonarnych, o czym stanowi formularz rejestracyjny oraz decyzja o przyjęciu na I rok studiów, nie została w jakikolwiek sposób poinformowana o zmianie formy zajęć bądź przeniesieniu na kierunek pedagogika w trybie stacjonarnym. Nie otrzymała również kopii pisma P. Akademii N. S. w C. z dnia 18 października 2022 r. w którym zawarte są informacje o tym, że od marca 2022 r. była studentką studiów stacjonarnych. Potwierdza to, że nie miała jakiejkolwiek wiedzy czy podstaw do podejrzeń, że studiuje w innej niż niestacjonarna formie. Dlatego też oświadczenie złożone podczas rejestracji w dniu 2 marca 2022 r. było zgodne z posiadaną przez nią w tamtym momencie wiedzą. Podniosła, że od marca 2022 r. wykonywała umowę o staż w sposób należyty, o czym świadczy lista obecności znajdująca się w PUP w C.. Tak więc mogła i podjęła pracę w pełnym wymiarze, w czym nie przeszkadzały jej studia w P. W. Szkole Z. w C.. Wypełniła zatem wszelkie kryteria do uznania jej za osobę bezrobotną. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Lubelski wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest decyzja organu II instancji wydana w postępowaniu przeprowadzonym po wznowieniu z urzędu postępowania w sprawie uznania skarżącej za osobę bezrobotną i przyznania prawa do zasiłku. Decyzją tą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uchylającą decyzję o uznania skarżącej za osobę bezrobotną z dniem 2 marca 2022 r. i przyznania prawa do zasiłku. Wznowienie postępowania jest jednym z nadzwyczajnych trybów weryfikacji decyzji ostatecznych. Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm.), dalej jako "k.p.a.", w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: 1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe; 2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa; 3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27; 4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu; 5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję; 6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu; 7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2); 8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z urzędu może być wynikiem własnej inicjatywy organu administracji w związku z pozyskaniem przezeń wiedzy o okolicznościach stanowiących przyczynę wznowienia. Z uwagi na zasadę praworządności (art. 7 k.p.a.) oraz kategoryczne brzmienie art. 145 § 1 k.p.a. przyjmuje się, że jeżeli organ administracji pozyska tę wiedzę, ma obowiązek wznowić postępowanie. Wyodrębnia się dwa stadia tego postępowania. W pierwszym, zwanym wstępnym lub wyjaśniającym, bada się jedynie zagadnienie formalnej dopuszczalności przeprowadzenia postępowania wznowieniowego. W przypadku stwierdzenia dopuszczalności wznowienia, ten etap postępowania kończy się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.). Po wznowieniu postępowania rozpoczyna się drugi etap postępowania, zwany też właściwym lub rozpoznawczym. Stosownie do przepisu art. 151 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia, wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Na tym etapie postępowania bada się istnienie podstaw wznowienia, a w razie ich stwierdzenia przeprowadza się postępowanie wyjaśniające w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy. W rozpoznawanej sprawie podstawę wznowienia przez organ I instancji postępowania z urzędu stanowił art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Organ uzyskał bowiem informację, że w okresie od 2019 r. do 2022 r. skarżąca była studentką P. Szkoły Z. w C., obecnie P. Akademii N. S. w C., na kierunku pedagogika studiów pierwszego stopnia w systemie stacjonarnym, o czym nie poinformowała organu we wniosku o rejestrację jako osoby bezrobotnej. Materialnoprawną podstawę decyzji Powiatowego Urzędu Pracy w Chełmie z dnia 3 marca 2022 r. stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, bezrobotny oznacza osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g oraz i-m oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. ha, która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3, 4 i 4a, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkołach dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły oraz uczącej się w branżowej szkole II stopnia i szkole policealnej, prowadzącej kształcenie w formie stacjonarnej lub zaocznej, lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli spełnia przesłanki wskazane w lit. a-m tego przepisu. Z powyższego przepisu wynika wprost, że za osobę bezrobotną może zostać uznana wyłącznie osoba, która m.in. jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej, nieucząca się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych. Oznacza to, że za osobę bezrobotną nie może być uznana osoba ucząca się w szkole wyższej w systemie stacjonarnym. Jak wynika z akt sprawy, we wniosku z dnia 2 marca 2022 r. skarżąca wskazała, że nie pobiera nauki w szkole w systemie stacjonarnym oraz oświadczyła, że nie uczy się w szkole, z wyjątkiem szkoły dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły oraz uczącej się w branżowej szkole II stopnia i szkole policealnej, prowadzącej kształcenie w formie stacjonarnej lub zaocznej, lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych. Na tej podstawie organ I instancji wydał decyzję z dnia 3 marca 2022 r., w której uznał A. K. za osobę bezrobotną z dniem 2 marca 2022 r. i przyznał jej prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 2 marca 2022 r. Tymczasem ze złożonych przez stronę przed organem I instancji dokumentów – zaświadczenia P. Akademii N. S. w C. z dnia 1 sierpnia 2022 r. oraz dyplomu ukończenia studiów wystawionego przez P. Akademię N. S. w C. dnia 18 lipca 2022 r. – jednoznacznie wynika, że w latach 2019-2022 skarżąca była studentką studiów pierwszego stopnia w systemie stacjonarnym na kierunku pedagogika w specjalności pedagogika szkolna z elementami arteterapii, które ukończyła w dniu 7 lipca 2022 r. uzyskując tytuł zawodowy licencjata. Dokumenty te są dokumentami urzędowymi, które stosownie do art. 76 § 1 k.p.a. stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Kodeks postępowania administracyjnego przyjmuje domniemanie zgodności z prawdą tego, co zostało w dokumencie urzędowym stwierdzone, poświadczone i zaświadczone przez upoważniony podmiot, który dokument wystawił. Obalenie domniemania w tym zakresie możliwe jest wyłącznie w przypadku przeprowadzenia dowodu przeciwko treści dokumentów urzędowych (art. 67 § 3 k.p.a.). Polega to na uzyskaniu od organu będącego wystawcą dokumentu urzędowego dokumentu innej treści niż pierwotna, jeśli ta była błędna, nie zaś na weryfikacji treści takiego dokumentu za pomocą innych środków dowodowych. W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie przedstawiła takiego przeciwdowodu. W szczególności takiego przeciwdowodu nie stanowi załączony przez skarżącą do odwołania wniosek o przyjęcie na studia do P. W. Szkoły Z. w C. na kierunku pedagogika w systemie niestacjonarnym w roku akademickim 2019/2020 oraz decyzja Przewodniczącego Komisji Rekrutacyjnej P. W. Szkoły Z. w C. z dnia 20 września 2019 r. o przyjęciu skarżącej na pierwszy rok studiów i wpisaniu jej na listę studentów "studiów niestacjonarnych I stopnia". Dokumenty te świadczą jedynie o tym, że w 2019 r. skarżąca została przyjęta na studia na kierunku pedagogika w systemie niestacjonarnym. W żadnym razie nie mogą natomiast podważyć treści zawartej w zaświadczeniu z dnia 1 sierpnia 2022 r. oraz dyplomie ukończenia studiów. Ubocznie tylko podkreślić należy, że po otrzymaniu odwołania i załączonych do niego dokumentów organ odwoławczy zwrócił się do P. Akademii N. S. w C. z prośbą o udzielenie informacji, w jakim systemie skarżąca studiowała w okresie od marca 2022 r. do ukończenia studiów pierwszego stopnia. W odpowiedzi udzielonej pismem z dnia 18 października 2022 r. Akademia potwierdziła, że od marca 2022 r. do ukończenia studiów pierwszego stopnia (tj. 7 lipca 2022 r. – data złożenia egzaminu dyplomowego) skarżąca była studentką studiów stacjonarnych kierunku pedagogika. Wskazać również należy, że stosownie do § 31 ust. 1 Regulaminu Studiów P. W. Szkoły Z. w C., stanowiącego załącznik do uchwały nr [...] z dnia 27 czerwca 2019 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu Studiów P. W. Szkoły Z. w C., student studiów niestacjonarnych, po zaliczeniu pierwszego roku studiów, może ubiegać się o przeniesienie na studia stacjonarne. Zgodnie zaś z ust. 2 tego przepisu, decyzję w sprawie przeniesienia na studia stacjonarne oraz wyrównania różnic programowych podejmuje rektor na pisemny wniosek studenta. Regulacja ta znajdowała się w regulaminie studiów P. W. Szkoły Z. w C., a po zmianie nazwy P. Akademii N. S. w C., przez cały okres studiów skarżącej. Zmiana systemu studiów z niestacjonarnych na stacjonarne wymagała zatem aktywności studentki – złożenia pisemnego wniosku w tym zakresie do rektora. Wobec tego trudno dać wiarę twierdzeniom skarżącej, że nie miała wiedzy o zmianie systemu studiów. Wobec powyższego należało stwierdzić, że organ prawidłowo uznał, że w dniu rejestracji skarżąca, jako studiująca w szkole wyższej w systemie stacjonarnym, nie spełniała warunków do uznania jej za osobę bezrobotną w myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy i w konsekwencji prawidłowo orzekł o uchyleniu decyzji ostatecznej Powiatowego Urzędu Pracy w Chełmie z dnia 3 czerwca 2022 r. na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie sąd nie dopatrzył się również naruszenia innych przepisów postepowania, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi. W świetle całości zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego należało uznać, że organy wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób wyczerpujący rozpatrzyły i prawidłowo oceniły całość materiału dowodowego, w myśl reguł określonych w przepisach art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Uzasadnienie faktyczne i prawne zaskarżonej decyzji odpowiada natomiast wymogom przewidzianym w art. 107 § 3 k.p.a. i nie narusza zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.), jak również zasady pogłębiania zaufania obywateli (art. 8 k.p.a.). Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.