III SA/Po 797/11

SENTENCJA Dnia 04 grudnia 2013 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 04 grudnia 2013 roku wniosku o przyznanie wynagrodzenia radcy prawnemu na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2011 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne; postanawia przyznać radcy prawnemu W. B. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, kwotę 221,40 złotych (dwieście dwadzieścia jeden 40/100), uwzględniającą podatek od towarów i usług w kwocie 41,40 (czterdzieści jeden 40/100), tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 14 grudnia 2011 roku oddalił skargę Z. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony Skarżącej w dniu 30 grudnia 2011 roku. Na mocy postanowienia referendarza sądowego z dnia 24 stycznia 2012 roku Skarżącej przyznane zostało prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Okręgowa Izba Radców Prawnych na pełnomocnika strony w drugiej instancji wyznaczyła radcę prawnego W. B. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 09 października 2013 roku oddalił skargę kasacyjna sporządzoną i wniesioną przez pełnomocnika. Pismem z dnia 27 listopada 2013 roku W. B. wystąpił z żądaniem zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie 360 zł netto, powiększonej o należny podatek od towarów i usług. W piśmie złożono oświadczenie, że koszty udzielonej pomocy prawnej nie zostały opłacone nawet w części. W uzasadnieniu zgłoszonego żądania wyjaśniono, że stawka minimalna w niniejszej sprawie wynosi 240 zł, a skomplikowanych charakter sprawy (konieczność ustalenia stanu faktycznego, konieczność analizy skomplikowanych przepisów z zakresu ubezpieczenia społecznego, konieczność sporządzenia skargi kasacyjnej spełniającej wymogi formalne oraz podjęcie czynności w celu przywrócenia terminu do złożenia skargi kasacyjnej) uzasadniają przyznanie wynagrodzenia w wysokości 150 % stawki minimalnej. Zgodnie z art. 250 ustawy 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.- dalej p.p.s.a.) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z §14 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. 2013, poz. 490), stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadzi ten sam radca prawny, wynosi 75 % stawki określonej w §14 ust. 2 pkt 1 wskazanego rozporządzenia. Zatem stawka minimalna w przedmiotowej sprawie wynosi 180 zł. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku określa zamknięty katalog czynności procesowych za dokonanie których radcy prawnemu należy się wynagrodzenie. Do każdej wynagradzanej czynności procesowej przypisane zostały minimalne stawki opłat według, których ustala się wynagrodzenie należne radcy prawnemu. Prawodawca nie ustanowił prawa do odrębnego wynagrodzenia za sporządzenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, czy też za sporządzenie skargi kasacyjnej spełniającej wymogi formalne. W okolicznościach niniejszej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W sprawie nie toczyło się postępowanie zażaleniowe. Wyjaśnić więc należy, że jeśli wyznaczenie pełnomocnika przez organ samorządu zawodowego następuje już po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, to obowiązkiem radcy prawnego z urzędu jest złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Tylko w przypadku dopełnienia tej powinności działanie pełnomocnika można uznać za odpowiadające podstawowym zasadom staranności i profesjonalizmu, a pomoc prawną polegającą na sporządzeniu i wniesieniu skargi kasacyjnej - za rzeczywiście udzieloną. Zaniechanie złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej uniemożliwia wszczęcie postępowania przed sądem administracyjnym w drugiej instancji, a co za tym idzie nie sposób przyjmować, że takie działania mają charakter pomocy prawnej faktycznie udzielonej. To samo dotyczy sporządzenia skargi kasacyjnej spełniającej wymogi formalne. Uznać zatem należy, że takie działania jak złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, czy też sporządzenie skargi kasacyjnej zgodnie z wymogami formalnymi, obejmuje stawka wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Stąd podnoszone przez wnioskodawcę okoliczności nie stanowią podstawy do przyznania wynagrodzenia w podwyższonej wysokości - 150 % stawki minimalnej. Charakter sprawy również nie uzasadnia przyznania wynagrodzenia w podwyższonej wysokości. Większy nakład pracy radcy prawnego, który nie prowadził sprawy w pierwszej instancji, uwzględniony został już przez prawodawcę, gdyż dla takiego przypadku ustalił on wynagrodzenie w wysokości 75% stawki minimalnej określonej w §14 ust. 2 pkt 1 Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu Odnosząc się do argumentacji wniosku wyjaśnić należy, że w ramach postępowania sądowoadministracyjnego nie dokonuje się ustalenia podstawy faktycznej zaskarżonej decyzji. Ponadto pełnomocnik z urzędu nie sformułował żadnych wniosków dowodowych, a w skardze kasacyjnej postawił jedynie zarzutu naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy – art. 145 §1 pkt 1 lit. a w związku z art. 151 p.p.s.a. Z kolei analiza przepisów prawnych stanowiących podstawę prawną skarżonej decyzji została dokonana wcześniej w uzasadnieniu decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a nadto w uzasadnieniu wyroku sądu administracyjnego. Stwierdzić zatem należy, że ani charakter sprawy, ani wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia, nie usprawiedliwiają przyznania wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w podwyższonej wysokości (150 % stawki minimalnej). W konsekwencji wynagrodzenie za pomoc prawną zrealizowaną z urzędu zostało przyznane w wysokość 180,00 złotych. Tę kwotę należało podwyższyć o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług - §2 ust. 3 wskazanego powyżej rozporządzenia. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 8 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.