Ppolska.starec← UrzadnikВойти

IV U 173/26

Суды общей юрисдикции2026-04-01
Номер дела
IV U 173/26
Дата решения
2026-04-01
Тип
REASONS

Судьи

Asesor Barbara Guzik-Szymura (PRESIDING_JUDGE)

Правовое основание

Текст решения

<p>Sygnatura akt IV U 173/26</p> <p> <strong> <!-- -->gm</strong> </p> <p>​  <strong> <!-- -->WYROK </strong> </p> <p>​  <strong> <!-- -->W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ </strong> </p> <p>Dnia 1 kwietnia 2026 roku</p> <p>Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:</p> <p>Przewodniczący: asesor sądowy Barbara Guzik-Szymura</p> <p>Protokolant: Monika Trybuł</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2026 roku we Wrocławiu</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z odwołania <strong> <!-- --> <span class="anon-block">F. X.</span> </strong> </p> <p>od decyzji <strong> <!-- -->Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">D.</span> </strong> </p> <p>z dnia 18 grudnia 2025 roku, znak: <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p>o zasiłek opiekuńczy</p> <p>I.  zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w <span class="anon-block">D.</span> z dnia 18 grudnia 2025 roku, znak: <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> w ten sposób, że przyznaje odwołującemu się <span class="anon-block">F. X.</span> prawo do zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 roku do 31 maja 2025 roku;</p> <p>II.  na podstawie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(10);art. 477(10) § 2)">art. 477<sup> <!-- -->10</sup> § 2 k.p.c.</a> przekazuje żądanie odwołującego się <span class="anon-block">F. X.</span> w zakresie odsetek ustawowych za opóźnienie od zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 roku do 31 maja 2025 roku organowi rentowemu, to jest Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział we <span class="anon-block">I.</span> jako organowi właściwemu do rozpoznania ze względu na miejsce zamieszkania odwołującego się;</p> <p>III.  orzeka, że nieuiszczone koszty sądowe ponosi Skarb Państwa.</p> <p>Sygnatura akt IV U 173/26</p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <em> <!-- --> Decyzją z dnia 18 grudnia 2025 r., znak: <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> </em> <strong> <!-- --> Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">D.</span> </strong>postanowił uchylić decyzję z dnia 14 listopada 2025 r., znak: <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> oraz odmówić <span class="anon-block">F. X.</span> prawa do zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r.</p> <p>W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że decyzją z dnia 14 listopada 2025 r., znak: <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> na podstawie posiadanej wówczas dokumentacji odmówił <span class="anon-block">F. X.</span> prawa do zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. W dniu 13 grudnia 2025 r. do organu rentowego wpłynęły brakujące dokumenty, tj. zaświadczenie lekarskie. Dalej organ rentowy wskazał, że z dokumentacji wynika, że <span class="anon-block">D. X.</span> jako osoba zatrudniona nie jest stałym opiekunem dziecka, zatem brak jest podstaw do wypłaty zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. z tytułu opieki nad dzieckiem zdrowym urodzonym <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p> <em> <!-- -->Pismem z dnia 22 stycznia 2026 r.</em> (data nadania) <strong> <!-- --> <span class="anon-block">F. X.</span> </strong> odwołał się od ww. decyzji z dnia 18 grudnia 2025 r., wnosząc o jej zmianę i przyznanie mu prawa do zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r., zobowiązanie organu rentowego do wypłaty należnego zasiłku wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie oraz o zasądzenie od ZUS kosztów procesu według norm przepisanych.</p> <p>Uzasadniając odwołanie ubezpieczony wskazał, że w dniu 2 listopada 2025 r. złożył wniosek o zasiłek opiekuńczy za okres 28-31 maja 2025 r. z tytułu konieczności osobistej opieki nad jego dzieckiem <span class="anon-block">X. X.</span>, urodzonym <span class="anon-block">(...)</span>, ponieważ w okresie od 25 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. matka dziecka, która na co dzień sprawuje nad nim opiekę, przebywała w szpitalu, co całkowicie uniemożliwiało jej wykonywanie obowiązków opiekuńczych. Kolejno wskazał, że w dniu 25 maja 2025 r. (niedziela) sprawował opiekę nad dziećmi, w dniu 26 i 27 maja 2025 r. opiekę nad dziećmi sprawowała ich babcia, jednak ze względu na wiek i stan zdrowia nie mogła tego robić dłużej. W związku z tym faktem od 28 maja 2025 r. ubezpieczony opiekę sprawował osobiście, ze względu na brak innej osoby, która mogłaby się zająć dzieckiem oraz ze względu na rodzaj prowadzonej przez niego działalności (kierowca zawodowy), z czym związane są codzienne wyjazdy oraz nienormowany czas pracy. Ubezpieczony podał, że nie był w stanie pogodzić pracy i opieki nad dziećmi, które w okresie, za który ubiega się zasiłek miały poniżej 8 lat. Wyjaśnił, że do pierwotnego wniosku nie dołączył zaświadczenia ze szpitala o pobycie matki dziecka w szpitalu, które to uchybienie zostało naprawione w dniu 7 grudnia 2025 r. Ubezpieczony wskazał dalej, że pomimo oczywistej i potwierdzonej dokumentacją medyczną przeszkody w sprawowaniu opieki nad dzieckiem, jaką był pobyt jego małżonki w szpitalu organ rentowy wydał decyzję odmowną, wskazując, że matka dziecka „jest osobą zatrudnioną" w związku z tym nie jest „stałym opiekunem". W ocenie ubezpieczonego stanowisko to jest błędne i sprzeczne zarówno z treścią ustawy, jak i z ugruntowanym orzecznictwem sądów powszechnych. Wyjaśnił, że w okresie, za który domaga się zasiłku opiekuńczego, matka dziecka przebywała w szpitalu, co w sposób obiektywny i niezależny od jej woli wykluczało możliwość sprawowania przez nią opieki nad dzieckiem. Okoliczność ta została przez organ rentowy pominięta lub błędnie oceniona. Przyjęcie przez ZUS, że samo zatrudnienie matki dziecka przesądza o braku prawa do zasiłku opiekuńczego dla drugiego rodzica, prowadzi do nieuprawnionego zawężenia prawa do świadczenia oraz pozostaje w sprzeczności z celem zasiłku opiekuńczego, którym jest zapewnienie dziecku faktycznej opieki w sytuacji, gdy drugi rodzic nie może jej sprawować. Tak formalistyczna wyładnia przepisów prowadzi do nieuzasadnionego obciążenia odwołującego się skutkami hospitalizacji drugiego rodzica i stanowi nadużycie prawa w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a>, pozostając w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego oraz ochronną funkcją ubezpieczeń społecznych. Podał, że ZUS niesłusznie przyjął, że osoba zatrudniona nie może być „stałym opiekunem", podczas gdy ustawa nie wymaga, aby osoba stale opiekująca się nie była zatrudniona, a zatrudnienie nie wyklucza „stałej opieki". Przepisy regulujące prawo do zasiłku opiekuńczego nie uzależniają bowiem statusu osoby „stale opiekującej się dzieckiem" od pozostawania w zatrudnieniu lub bezrobociu. Decydujące znaczenie ma bowiem faktyczna możliwość sprawowania opieki nad dzieckiem w danym okresie, a nie formalny status zawodowy rodzica.</p> <p> <em> <!-- -->W piśmie datowanym na dzień 4 lutego 2026 r., stanowiącym odpowiedź na odwołanie,</em> <strong> <!-- -->organ rentowy</strong> wniósł o oddalenie odwołania z uwagi na brak podstaw prawnych do jego uwzględnienia.</p> <p>W uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie organ rentowy podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.</p> <p>W toku dalszego postępowania strony potrzymały dotychczasowe stanowiska w sprawie.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>Ubezpieczony <span class="anon-block">F. X.</span> prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego towarów, z którego to tytułu podlega pod ubezpieczenia społeczne, w tym dobrowolne ubezpieczenie chorobowe.</p> <p> <strong> <!-- -->Bezsporne, a nadto:</strong> wydruk z <span class="anon-block">(...)</span> dotyczący ubezpieczonego, k. 43;</p> <p>zaświadczenie płatnika składek z dn. 3.11.2025 r. – w aktach organu rentowego.</p> <p>Ubezpieczony pozostaje w związku małżeńskim z <span class="anon-block">D. X.</span>. Ubezpieczony wraz z małżonką mają dwójkę małoletnich dzieci, tj. syna <span class="anon-block">X. X.</span> oraz <span class="anon-block">T. X.</span>.</p> <p> <strong> <!-- -->Bezsporne, a nadto:</strong> zeznania świadka <span class="anon-block">D. X.</span>, skrócony protokół rozprawy z dn. 1.04.2026 r., k. 44v oraz e-protokół rozprawy, k. 46.</p> <p>Ubezpieczony, który jest zawodowym kierowcą prowadzącym jednoosobową działalność gospodarczą, zajmuje się transportem towarów samochodem ciężarowym na obszarze województwa <span class="anon-block">(...)</span> oraz województw z nim graniczących. Ubezpieczony pracuje każdego dnia tygodnia, w tym w weekendy, przy zachowaniu przerw, które musi odbyć zgodnie z przepisami prawa jako kierowca. Godziny pracy ubezpieczonego nie są stałe, zdarza się, iż pracę rozpoczyna o godz. 1.30 w nocy, przy czym najczęściej w trasę wyrusza o godzinie 3 lub 4 nad ranem w zależności od rozplanowania trasy. Godziny powrotów ubezpieczonego do domu również zależą od sytuacji i rozplanowanej na dany dzień trasy, przy czym zdarza się, że ubezpieczony do domu powraca dopiero w nocy.</p> <p>Małżonka ubezpieczonego, <span class="anon-block">D. X.</span>, pozostaje zatrudniona jako specjalistka ds. kadr w Agencji Pracy Tymczasowej, gdzie pracuje 8 godzin dziennie, zaczynając pracę między godz. 7 a 9.</p> <p>Z racji charakteru pracy ubezpieczonego, osobą faktycznie, rzeczywiście i stale sprawującą opiekę nad małoletnimi dziećmi ubezpieczonego jest <span class="anon-block">D. X.</span>, która zajmuje się dziećmi przed odprowadzeniem ich do przedszkola, do którego uczęszczają, a które jest otwarta od godz. 6.30, odprowadza je tam, a następnie z niego je odbiera i zajmuje się nimi później, chyba że zdarzy się, iż ubezpieczony wróci z trasy w godzinach pracy przedszkola.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód:</strong> zeznania świadka <span class="anon-block">D. X.</span>, skrócony protokół rozprawy z dn. 1.04.2026 r., k. 44v oraz e-protokół rozprawy, k. 46.</p> <p>W okresie od 25 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. małżonka ubezpieczonego <span class="anon-block">D. X.</span> przebywała w 4 Wojskowym Szpitalu <span class="anon-block">(...)</span> z <span class="anon-block">(...)</span> SP ZOZ we <span class="anon-block">I.</span> na Oddziale Ginekologii Onkologicznej i Prokreacyjnej celem leczenia operacyjnego i w tym okresie nie mogła sprawować osobistej opieki nad małoletnimi dziećmi <span class="anon-block">X.</span> i <span class="anon-block">T. X.</span>, którzy w tamtym okresie nie mieli ukończonych 8 lat.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód:</strong> zaświadczenie z dn. 11.12.2025 r. – w aktach organu rentowego;</p> <p>zaświadczenie z dn. 27.11.2025 r. – w aktach organu rentowego;</p> <p>ZUS <span class="anon-block">(...)</span>, k. 12;</p> <p>zeznania świadka <span class="anon-block">D. X.</span>, skrócony protokół rozprawy z dn. 1.04.2026 r., k. 44v oraz e-protokół rozprawy, k. 46.</p> <p>W okresie, kiedy <span class="anon-block">D. X.</span> przebywała w szpitalu opiekę nad małoletnimi <span class="anon-block">X.</span> i <span class="anon-block">T. X.</span> sprawował ubezpieczony w dniu 25 maja 2025 r. (niedziela), w dniach 26 i 27 maja 2025 r. babcia małoletnich dzieci (poniedziałek i wtorek), która jednak ze względu na wiek i stan zdrowia nie mogła tego robić dłużej oraz następnie w dniach 28 do 31 maja 2025 r. opiekę tę ponownie sprawował ubezpieczony (środa – sobota).</p> <p>W okresie sprawowania opieki nad małoletnimi dziećmi w dniach 28 do 31 maja 2025 r., ubezpieczony nie mógł wykonywać pracy zawodowej, albowiem była ona nie do pogodzenia z opieką nad dziećmi, których przedszkole pozostaje zamknięte w godzinach, w których ubezpieczony rozpoczyna swoją pracę.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód:</strong> zeznania świadka <span class="anon-block">D. X.</span>, skrócony protokół rozprawy z dn. 1.04.2026 r., k. 44v oraz e-protokół rozprawy, k. 46.</p> <p>Wnioskiem z dnia 3 listopada 2025 r. ubezpieczony wniósł do organu rentowego o zasiłek opiekuńczy za okres od 28 do 31 maja 2025 r. w związku ze sprawowaniem opieki nad małoletnim <span class="anon-block">X. X.</span>, urodzonym w <span class="anon-block">(...)</span>, wskazując we wniosku, że brak jest domownika mogącego zapewnić opiekę dziecku w ww. okresie. Nadto, we wniosku ubezpieczony podał, że wnosi o zasiłek opiekuńczy na zdrowe dziecko, ponieważ matka dziecka, która na co dzień się nim zajmuje, przebywała w szpitalu.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód: </strong>wniosek o zasiłek opiekuńczy z powodu sprawowania opieki nad dzieckiem z dn. 2.11.2025 r. – w aktach organu rentowego;</p> <p>wniosek o zasiłek opiekuńczy z powodu sprawowania opieki nad dzieckiem z dn. 3.11.2025 r. – w aktach organu rentowego;</p> <p>zaświadczenie płatnika składek z dn. 3.11.2025 r. – w aktach organu rentowego.</p> <p>Decyzją z dnia 14 listopada 2025 r., znak: <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span>.<span class="anon-block">(...)</span>-<span class="anon-block">(...)</span> Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">D.</span> odmówił <span class="anon-block">F. X.</span> prawa do zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r.</p> <p>W uzasadnieniu ww. decyzji organ rentowy wskazał, że z posiadanej dokumentacji wynika, że w dniu 2 listopada 2025 r. do Oddziału wpłynął wniosek o zasiłek opiekuńczy za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. nad dzieckiem <span class="anon-block">X. X.</span>, urodzony w dniu <span class="anon-block">(...)</span> Do dnia dzisiejszego ubezpieczony nie przedłożył wymaganego do przyznania zasiłku dokumentu, tj. oryginału zaświadczenia. Ponadto, matka dziecka <span class="anon-block">D. X.</span> jako osoba zatrudniona nie jest stałym opiekunem dziecka, zatem brak jest podstaw do wypłaty zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. z tytułu opieki nad dzieckiem zdrowym urodzonym <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p> <strong> <!-- -->Dowód:</strong> decyzja z dn. 14.11.2025 r. – w aktach organu rentowego.</p> <p>W związku z przedłożeniem przez ubezpieczonego zaświadczenia lekarskiego z dnia 11 grudnia 2025 r., decyzją z dnia 18 grudnia 2025 r., znak: <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">D.</span> postanowił uchylić decyzję z dnia 14 listopada 2025 r., znak: <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> oraz odmówić <span class="anon-block">F. X.</span> prawa do zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r.</p> <p>W uzasadnieniu ww. decyzji organ rentowy wskazał, że decyzją z dnia 14 listopada 2025 r., znak: <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> na podstawie posiadanej wówczas dokumentacji odmówił <span class="anon-block">F. X.</span> prawa do zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. W dniu 13 grudnia 2025 r. do organu rentowego wpłynęły brakujące dokumenty, tj. zaświadczenie lekarskie. Dalej organ rentowy wskazał, że z dokumentacji wynika, że <span class="anon-block">D. X.</span> jako osoba zatrudniona nie jest stałym opiekunem dziecka, zatem brak jest podstaw do wypłaty zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. z tytułu opieki nad dzieckiem zdrowym urodzonym <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p> <strong> <!-- -->Dowód:</strong> pismo ogólne ubezpieczonego z dn. 13.12.2025 r. wraz z załącznikiem w postaci zaświadczenia z dn. 11.12.2025 r. – w aktach organu rentowego;</p> <p>decyzja z dn. 18.12.2025 r. – w aktach organu rentowego.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Odwołanie jako zasadne zasługiwało na uwzględnienie w całości.</p> <p>W niniejszym postępowaniu ubezpieczony <span class="anon-block">F. X.</span>, odwołując się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">D.</span> z dnia 18 grudnia 2025 r., wnosił o jej zmianę i przyznanie mu prawa do zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. oraz o zobowiązanie organu rentowego do wypłaty należnego zasiłku wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie. Organ rentowy wnosił natomiast o oddalenie odwołania.</p> <p>Ustalając stan faktyczny w niniejszej sprawie Sąd działał w oparciu o zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy wskazany w treści uzasadnienia, tj. o dowody z dokumentów znajdujących się w aktach organu rentowego oraz przedłożonych przez strony, których wiarygodność i autentyczność nie budziła wątpliwości stron ani Sądu.</p> <p>Nadto, ustalenia stanu faktycznego Sąd oparł także na dowodzie z zeznań świadka <span class="anon-block">D. X.</span>, będącej żoną ubezpieczonego, której zeznaniom Sąd dał wiarę w całości. Jej zeznania pozostawały bowiem spójne, logiczne i korespondowały z pozostałym materiałem dowodowym. Świadek w sposób szczegółowy opisała funkcjonowanie rodziny zarówno w spornym okresie, jak i poza nim, wyjaśniając jak praca ubezpieczonego jako kierowcy zawodowego wpływa na sprawowanie przez niego osobistej opieki nad dziećmi oraz które z rodziców w istocie sprawuje tę opiekę na co dzień.</p> <p>Jednocześnie, wobec nieusprawiedliwionego niestawiennictwa ubezpieczonego na terminie rozprawy w dniu 1 kwietnia 2026 r., Sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 1;art. 235(2) § 1 pkt. 4)">art. 235<sup> <!-- -->2</sup> § 1 pkt 4 k.p.c.</a> pominął dowód z przesłuchania ubezpieczonego jako niemożliwy do przeprowadzenia.</p> <p>Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990600636" title="Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz. U. z 1999 r. Nr 60, poz. 636 ()">ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa</a> (dalej również: ustawa zasiłkowa). <br/> Wskazać należy, iż zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990600636" title="Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz. U. z 1999 r. Nr 60, poz. 636 (art. 1;art. 1 ust. 1)">art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa</a> (Dz.U. z 2022 r. poz. 1732, 2140, 2476, z 2023 r. 641; dalej jako ustawa zasiłkowa) Świadczenia pieniężne na warunkach i w wysokości określonych ustawą przysługują osobom objętym ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa określonym w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 ()">ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> (Dz. U. z 2022 r. poz. 1009, 1079, 1115 i 1265; dalej jako ustawa systemowa). <br/>Jak wynika natomiast z art. 2 pkt 6 ustawy zasiłkowej, świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa obejmują również zasiłek opiekuńczy.<br/>Z kolei w myśl art. 32 ust. 1 ustawy zasiłkowej, zasiłek opiekuńczy przysługuje ubezpieczonemu zwolnionemu od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki m.in. nad: 1) dzieckiem w wieku do ukończenia 8 lat w przypadku: a) nieprzewidzianego zamknięcia żłobka, klubu dziecięcego, przedszkola lub szkoły, do których dziecko uczęszcza, a także w przypadku choroby niani, z którą rodzice mają zawartą umowę uaktywniającą, o której mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20110450235" title="Ustawa z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 - Dz. U. z 2011 r. Nr 45, poz. 235 (art. 50)">art. 50 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3</a> (Dz. U. z 2022 r. poz. 1324 i 1383), lub dziennego opiekuna sprawujących opiekę nad dzieckiem, b) porodu lub choroby małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale opiekujących się dzieckiem, jeżeli poród lub choroba uniemożliwia temu małżonkowi lub rodzicowi sprawowanie opieki, c) <span class="underline"> <!-- -->pobytu małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale opiekujących się dzieckiem, w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne</span>; 2) chorym dzieckiem w wieku do ukończenia 14 lat.</p> <p>Natomiast zgodnie z art. 34 ustawy zasiłkowej zasiłek opiekuńczy nie przysługuje, jeżeli poza ubezpieczonym są inni członkowie rodziny pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym, mogący zapewnić opiekę dziecku lub choremu członkowi rodziny, co nie dotyczy jednak opieki sprawowanej nad chorym dzieckiem w wieku do 2 lat. W tym zakresie, we wniosku o zasiłek opiekuńczy z tytułu opieki nad dzieckiem, ubezpieczony prowadzący działalność gospodarczą jest obowiązany złożyć oświadczenie, czy są inni domownicy, mogący lub nie, podjąć opiekę w danym okresie (załącznik nr 3 do Rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2015 r. w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków).<br/> Na gruncie niniejszej sprawy bezsporne pozostawało, że ubezpieczony wraz z żoną <span class="anon-block">D. X.</span> posiadają dwójkę małoletnich synów, którzy w spornym okresie mieli mniej niż 8 lat, a także to, że w okresie od 25 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. małżonka ubezpieczonego <span class="anon-block">D. X.</span> przebywała w szpitalu. Poza sporem było również to, że w gospodarstwie domowym ubezpieczonego i jego żony nie było innej osoby niż ubezpieczony mogącej zaopiekować się w spornym okresie ich małoletnimi dziećmi. Sporne było natomiast to, czy <span class="anon-block">D. X.</span>, jako osoba, która pracuje zawodowo, może być uznawana za osobę stale opiekującą się dziećmi, a w konsekwencji, czy ubezpieczonemu przysługuje prawo do zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. na podstawie art. 32 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy zasiłkowej.</p> <p>Jak zostało to wskazane powyżej, zasiłek opiekuńczy przysługuje m.in. ubezpieczonemu zwolnionemu od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem w wieku do ukończenia 8 lat w przypadku pobytu małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale opiekujących się dzieckiem, w szpitalu. W tym kontekście zauważyć również należy, że w piśmiennictwie wskazuje się, że gdy obydwoje rodzice pracują w systemie zmianowym, ale na różnych zmianach, to każdego z nich należy uznać za osobę stale opiekującą się dzieckiem w wieku do 8 lat, w konsekwencji każdemu z nich będzie przysługiwało prawo do zasiłku opiekuńczego. Jeśli jednak oboje rodzice dziecka są zatrudnieni, a tylko jedno z nich zatrudnione jest w systemie pracy zmianowej, zasiłek opiekuńczy przysługuje za dni, w które dziecko w wieku do lat 8 pozostawałoby bez opieki z powodu porodu, choroby lub pobytu drugiego z rodziców w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne; przy czym odnosiło się to będzie do wszystkich sytuacji częściowego pokrywania się godzin pracy obojga rodziców (A. Rzetecka-Gil [w:] Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Komentarz, wyd. II, Gdańsk 2017, art. 32).</p> <p>Przenosząc zatem powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że w gospodarstwie domowym ubezpieczonego, z uwagi na jego charakter pracy, osobą stale opiekująca się małoletnimi dziećmi do lat 8 pozostawała małżonka ubezpieczonego <span class="anon-block">D. X.</span>. Jak bowiem wynika z ustaleń faktycznych, ubezpieczony, który jest zawodowym kierowcą prowadzącym jednoosobową działalność gospodarczą, zajmuje się transportem towarów samochodem ciężarowym na obszarze województwa <span class="anon-block">(...)</span> oraz województw z nim graniczących. Ubezpieczony pracuje każdego dnia tygodnia, w tym w weekendy, przy zachowaniu przerw, które musi odbyć zgodnie z przepisami prawa jako kierowca. Godziny pracy ubezpieczonego nie są stałe, zdarza się, iż pracę rozpoczyna o godz. 1.30 w nocy, przy czym najczęściej w trasę wyrusza o godzinie 3 lub 4 nad ranem w zależności od rozplanowania trasy. Godziny powrotów ubezpieczonego do domu również zależą od sytuacji i rozplanowanej na dany dzień trasy, przy czym zdarzają się sytuacje, że ubezpieczony do domu powraca dopiero w nocy. Małżonka ubezpieczonego, <span class="anon-block">D. X.</span>, pozostaje natomiast zatrudniona jako specjalistka ds. kadr w Agencji Pracy Tymczasowej, gdzie pracuje 8 godzin dziennie, zaczynając pracę między godz. 7 a 9. Z racji charakteru pracy ubezpieczonego, osobą faktycznie, rzeczywiście i stale sprawującą opiekę nad małoletnimi dziećmi ubezpieczonego jest <span class="anon-block">D. X.</span>, która zajmuje się dziećmi przed odprowadzeniem ich do przedszkola, do którego uczęszczają, a które jest otwarta od godz. 6.30, odprowadza je tam, a następnie z niego je odbiera i zajmuje się nimi później, chyba że zdarzy się, iż ubezpieczony wróci z trasy w godzinach pracy przedszkola.</p> <p>Mając powyższe na względzie, wskazać należy, iż z racji przebywania przez matkę dzieci ubezpieczonego w szpitalu w okresie od 25 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r., która na co dzień sprawowała nad nimi stałą opiekę, w dniach od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r. ubezpieczony musiał zrezygnować z wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dziećmi w wieku do ukończenia 8 lat, w tym nad małoletnim <span class="anon-block">X. X.</span>. W okresie sprawowania opieki nad małoletnimi dziećmi w dniach 28 do 31 maja 2025 r., ubezpieczony nie mógł wykonywać pracy zawodowej, albowiem była ona nie do pogodzenia z opieką nad dziećmi, których przedszkole pozostaje zamknięte w godzinach, w których ubezpieczony rozpoczyna swoją pracę.</p> <p>Uwzględniając powyższe i biorąc pod uwagę przesłanki uzyskania zasiłku opiekuńczego na zdrowe dziecko, nie było w ocenie Sądu wątpliwości, że skoro matka dziecka stale się nim opiekująca, przebywała w tym czasie w szpitalu, to za ten czas ojcu dziecka należał się zasiłek opiekuńczy (art. 32 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy zasiłkowej), zaś odmowa przyznania ubezpieczonemu prawa do zasiłku opiekuńczego za sporny okresy była nieuzasadniona. Poza ubezpieczonym nie było bowiem wówczas innego domownika, który mógłby zapewnić synom ubezpieczonego <span class="anon-block">X.</span> i <span class="anon-block">T. X.</span>, będącym dziećmi poniżej 8 roku życia, należytą opiekę. W trakcie pobytu matki dziecka w szpitalu, drugi z rodziców, czyli ubezpieczony, nie mógł w tym czasie wykonywać pracy jako kierowca samochodu ciężarowego w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, albowiem pracę zaczynał przed godziną otwarcia przedszkola, przez co nie było osoby, która mogłaby zająć się dziećmi przed odprowadzeniem ich do przedszkola oraz która następnie mogłaby odebrać je z przedszkola i zająć się nimi przez resztę dnia. Była to konieczność, tak jak stanowi wyżej cytowany przepis art. 32 ust. 1. Przyjęcie, że ubezpieczonemu nie należy mu się zasiłek opiekuńczy za ten okres, doprowadziłoby do kuriozalnej sytuacji i wypaczenia rozumienia sensu przepisów ubezpieczeń społecznych. Tym samym, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności sprawy należało uznać, że w spornym okresach istniała rzeczywista i obiektywnie uzasadniona konieczność osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem zdrowym, a ubezpieczony spełnił wszystkie ustawowe przesłanki nabycia prawa do zasiłku opiekuńczego.</p> <p>Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art. 477<sup> <!-- -->( 14)</sup> § 2 k.p.c.</a> zmienił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">D.</span> z dnia 18 grudnia 2025 r., znak: <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> i przyznał odwołującemu się <span class="anon-block">F. X.</span> prawo do zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r., o czym orzekł <strong> <!-- --> w punkcie I. sentencji wyroku</strong>.</p> <p> <strong> <!-- -->W punkcie II. sentencji</strong> wyroku Sąd przekazał odwołanie w zakresie odsetek ustawowych za opóźnienie od zasiłku opiekuńczego za okres od 28 maja 2025 r. do 31 maja 2025 r., organowi rentowemu, to jest Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> we <span class="anon-block">I.</span> jako organowi właściwemu do rozpoznania ze względu na miejsce zamieszkania odwołującego się. Należy bowiem wskazać, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(10);art. 477(10) § 2)">art. 477<sup> <!-- -->10</sup> § 2 k.p.c.</a>, jeżeli ubezpieczony zgłosił nowe żądanie, dotychczas nierozpoznane przez organ rentowy, sąd przyjmuje to żądanie do protokołu i przekazuje je do rozpoznania organowi rentowemu. W związku z powyższym, odwołanie w zakresie odsetek ustawowych za opóźnienie nie mogło być przez Sąd rozpatrzone merytorycznie, albowiem przedmiotowe żądanie ubezpieczonego nie stanowiło w istocie odwołania, lecz było zgłoszeniem nowego żądania, które nie było przedmiotem rozpoznania organu rentowego w zaskarżonej decyzji.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 96;art. 96 ust. 1;art. 96 ust. 1 pkt. 4)">art. 96 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych <br/>w sprawach cywilnych</a>, strona wnosząca odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków). Zgodnie zaś z art. 98 u.k.s.c., w toku postępowania z zakresu ubezpieczeń społecznych wydatki ponosi Skarb Państwa. W niniejszej sprawie nieuiszczonymi kosztami sądowymi, <strong> <!-- -->w punkcie III. sentencji wyroku</strong>, Sąd obciążył zatem Skarb Państwa.</p> <p>Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.</p> </div>