II SAB/Po 193/21

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi Agencji Pracy Tymczasowej [...] na bezczynność Wojewody w przedmiocie wydania zezwolenia na pracę cudzoziemca postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę [...]zł (słownie: [...] złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. /-/ W. Batorowicz UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2021 r. (data wpływu do W. Urzędu Wojewódzkiego: [...] lipca 2021 r.) podmiot powierzający pracę – Agencja Pracy Tymczasowej [...] (zwany dalej "Skarżącym") zwrócił się do Wojewody (zwanego dalej "Wojewodą") o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca – R. C. P. (obywatela [...]) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wojewoda udzielił w dniu [...] września 2021 r. zezwolenie typ [...] nr [...] na pracę cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zezwolenie zostało doręczone Skarżącemu w dniu [...] września 2021 r. Pismem z dnia [...] września 2021 r. Skarżący skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Wojewody w przedmiocie wydania decyzji o udzielenie zezwolenia na pracę typu [...]. Jak wskazano w dniu [...] lipca 2021 r. złożono wniosek o wydanie przedmiotowej decyzji, a do dnia wniesienia skargi nie wydano żądanego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej odrzucenie, a w razie nieuwzględnienia wniosku o odrzucenie – o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zmianami, zwanej dalej "p.p.s.a.") w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd. Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę (w tym także skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania wskazaną w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Należy mieć na względzie to, co podniósł Skarżący, że w znowelizowanym art. 10a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1100, zwanej dalej "u.p.z.i.r.p.") ustawodawca przewidział wyłączenie w zakresie stosowania art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zmianami, zwanej dalej "k.p.a."). Powołanego przepisu k.p.a. nie stosuje się w sprawach m. in. wydania zezwolenia na pracę, o którym mowa w art. 88a-88m u.p.z.i.r.p. Oznacza to, że Skarżący nie miał obowiązku wnoszenia ponaglenia, aby skutecznie wnieść skargę na bezczynność. Powołany przepis art. 10a u.p.z.i.r.p. stanowi zatem o regule lex specialis derogat legi generali, a więc o pierwszeństwie stosowania przepisu szczególnego, który na zasadzie wyjątku zmienia stosowanie przepisów o charakterze ogólnym. Przedmiotem skargi jest inkryminowana bezczynność Wojewody, którą definiuje się jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Z treści przywołanych definicji normatywnych należy wywieść, iż organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Okoliczności niniejszej sprawy dowodzą jednak o niemożności poddania skargi merytorycznej kontroli. Stanowisko Sądu w składzie orzekającym wynika z następującej argumentacji. Skarżący wniósł skargę na bezczynność Wojewody po wydaniu i doręczeniu (k. 29 akt sądowych) przez organ administracji publicznej zezwolenia na pracę typu [...] dla cudzoziemca. Ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny świadczy o tym, że skarga wniesiona przez Skarżącego po ustaniu stanu bezczynności nie mogła odnieść skutku i jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Nie może jednak ujść z pola widzenia, że od dnia [...] czerwca 2020 r. orzecznictwo zostało ostatecznie ugruntowane w zakresie dopuszczalności wniesienia skargi na bezczynność w sytuacji, gdy organ administracji publicznej prowadzący postępowanie administracyjne, któremu zarzuca się przedmiotową bezczynność zakończył je. Sąd w tym kontekście wskazuje, że Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (uchwała podjęta w składzie siedmiu sędziów NSA z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19, dostępna na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z uzasadnienia tej uchwały wynika, że za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego, ponieważ skutek, jaki ma wywołać skarga został już osiągnięty przed jej wniesieniem – wydanie aktu albo podjęcie określonej czynności. Odmienne wnioskowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast zmierzać do likwidacji stanu bezczynności, powiązany byłby z celem wykraczającym poza zakres tego postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu. Rozpoznając skargę w przedmiotowej sprawie Sąd w pełni podziela ten pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego. Innymi słowy, nie można żądać sankcjonowania bezczynności, jeżeli w momencie złożenia skargi jej nie było. Sądy administracyjne w świetle powołanej uchwały są zobowiązane do badania bezczynności obiektywnie istniejącej, a nie historycznej. Skoro Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego już po wydaniu przez organ rozstrzygnięcia w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pracę, czyli po ustaniu bezczynności, należało uznać, że skarga była niedopuszczalna. Wydanie przez organ decyzji przed wniesieniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi na bezczynność, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd, w tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a., orzekł o odrzuceniu skargi (pkt I. sentencji postanowienia). O zwrocie uiszczonego wpisu, Sąd postanowił w oparciu o przepis 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a, zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy (pkt II. sentencji postanowienia). /-/ W. Batorowicz