I SA/Sz 733/09

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.), Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi H. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności do gruntów rolnych na 2007 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego H. B. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. UZASADNIENIE |Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) dla Powiatu G. z siedzibą w O. decyzją z | |dnia[...] ., Nr [...] w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, odmówił H. B. przyznania jednolitej płatności obszarowej, | |płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, uzupełniającej | |płatności do powierzchni grup upraw podstawowych oraz nałożył na producenta sankcje z tytułu jednolitej płatności obszarowej w | |wysokości [...] zł, z tytułu płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach | |zielonych w kwocie [...] zł oraz z tytułu uzupełniającej płatności do powierzchni grup upraw podstawowych w kwocie [...] zł, które będą| |potrącane z płatności, do której rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu 3 lat kalendarzowych następujących po roku| |kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. | |Z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, iż w dniu [...] wpłynął wniosek H. B. o przyznanie płatności na rok 2007, w którym | |producent zadeklarował do płatności piętnaście działek rolnych, oznaczonych symbolami od A do N, położonych na dwudziestu dwóch | |działkach ewidencyjnych ([...], [...] ). W części VII dotyczącej oświadczenia o sposobie wykorzystania działek rolnych, w kolumnie | |odnoszącej się do grup upraw, wnioskodawca zadeklarował na wszystkich działkach rolnych o łącznej powierzchni [...] ha grupę upraw, na | |które ubiegał się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, z czego na [...] działkach rolnych o łącznej powierzchni [...] ha | |(działki: A, C, E, F, G, H, K, L, Ł, M, N) zadeklarował do przyznania również płatności uzupełniającej do powierzchni roślin | |przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca), natomiast na czterech działkach rolnych o | |łącznej powierzchni [...] ha (działki: B, D, I, J) ubiegał się także o przyznanie płatności uzupełniającej do grup upraw podstawowych. | |Do wniosku dołączono również oświadczenie M. B.- współposiadacza gospodarstwa rolnego, w którym wyraziła zgodę na przyznanie | |wnioskodawcy płatności do gruntów rolnych na działkach ewidencyjnych deklarowanych we wniosku. | |W dniu [...] przedmiotowe działki rolne zostały poddane kontroli na miejscu, w wyniku której stwierdzono zawyżenie powierzchni | |deklarowanej w stosunku do stwierdzonej dla działek rolnych H i N. | |Pismem z[...] . organ I instancji wezwał wnioskodawcę do wyjaśnienia nieścisłości wykrytych w sprawie obszarowej na działkach | |ewidencyjnych [...] W odpowiedzi na powyższe, H. B. złożył korektę wniosku wraz z oświadczeniem, w którym podtrzymał swoją deklarację. | |W dniu [...] do Biura Powiatu G. z siedzibą w O. ARiMR, wpłynął wniosek Spółki z o.o. A. o przyznanie jednolitej płatności lub | |uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego na rok 2007, do którego dołączono: | |– wypis aktu notarialnego (Rep.[...] ) z[...] . - stanowiącego umowę sprzedaży przedsiębiorstwa, w tym warunkową umową sprzedaży | |nieruchomości wchodzącej w skład przedsiębiorstwa: działek o numerach: [...] w obrębie W., a także praw wynikających z umów dzierżawy | |użytków rolnych zawartych z Agencją Nieruchomości rolnych Oddział w S., tj.: umowy z [...] nr [...] wraz ze zmianami, z wyłączeniem | |działki o numerze[...] ; umowy z[...] . nr [...] wraz ze zmianami; umowy z[...] . nr [...] wraz ze zmianami; | |– wypis aktu notarialnego (Rep. A nr[...] ) z[...] . – stanowiącego umowę przeniesienia własności działek rolnych w wykonaniu | |warunkowej umowy sprzedaży nieruchomości wchodzącej w skład przedsiębiorstwa: działek o numerach: [...] - w obrębie W.. | |W ten sposób ujawniona została informacja, że H. B. przekazał gospodarstwo rolne. Działka ewidencyjna o numerze [...] była wyłączona ze| |sprzedaży. | |W dniu[...] . wysłano do H. B. wezwanie do wzięcia udziału w charakterze strony w rozprawie, której przedmiotem było ustalenie, kto | |jest faktycznym użytkownikiem działki[...] . | |Organ I instancji, przywołując treść art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia | |bezpośredniego (Dz.U. z 2007 r. Nr 35, poz. 217 ze zm.), wskazał, że H. B. składając wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych | |na 2007 r. nie był już - w myśl tego przepisu - ich posiadaczem. Organ wskazał również, że na podstawie wnikliwej analizy zgromadzonych| |dowodów ustalił, iż działki ewidencyjne objęte aktami notarialnymi z [...] r. oraz z [...] r. nie były użytkowane rolniczo przez | |wnioskodawcę. Fakt ten został potwierdzony podczas prowadzonej rozprawy administracyjnej dotyczącej wniosku o przyznanie jednolitej | |płatności lub uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego, złożonego przez Spółkę A.. Ponadto, w dniu [...] r. podczas | |przesłuchania, H. B. wyjaśnił powód złożenia wniosku w 2007 r. na działki przekazane w 2006 r. Spółce z o.o. A., oświadczając, że | |(cyt.) "Działki, poza działką [...] były deklarowane we wniosku na rok 2007 w zamian za niską ceną sprzedaży - takie były ustalenia ze | |stroną". | |Organ I instancji zakwestionował twierdzenie H. B. co do tego, iż legitymował się on prawem posiadania wynikającym z umowy dzierżawy | |działki[...] . Organ ten, na podstawie zeznań powołanego przez wnioskodawcę świadka – W. K. Prezesa zarządu Spółki z o.o. A., | |stwierdził bowiem, że to Spółka A. prowadziła działalność rolniczą na działkach ewidencyjnych objętych umową przekazania. Organ poddał | |także w wątpliwość podnoszoną przez H. B. okoliczność zlecenia przez niego Spółce A. zadania skoszenia działki[...] . W tej sytuacji, | |uznając, że wnioskodawca nie prowadził produkcji rolnej na deklarowanej działce C położonej na działce ewidencyjnej[...] , nie zbierał | |z niej plonów oraz nie ponosił kosztów z tym związanych działkę tę wykluczono z płatności,. | |Organ I instancji podał także, że według W.K, H. B. miał złożyć wniosek o dopłaty na rok 2007, a przyznaną płatność z tego tytułu | |przekazać Spółce A.. Obecność zarządcy Spółki A. – J. S. podczas przeprowadzenia kontroli na miejscu w dniu [...] na działkach | |deklarowanych w ww. wniosku wydaje się w tych okolicznościach zasadne. | |W związku z tym, iż podmiot składający wniosek powinien być posiadaczem samoistnym lub posiadaczem zależnym gruntów objętym wnioskiem i| |posiadaczem takim pozostać do dnia wydania decyzji administracyjnej, a H. B. już w chwili złożenia wniosku był świadomy nieposiadania | |przez niego gruntów rolnych dotyczących działek objętych umową przekazania gospodarstwa rolnego - działki rolne A, B, D, E, F, G, H, I,| |J, K, L, Ł, M oraz N zostały wykluczone z płatności. | |Z uwagi na wykluczenie przedmiotowych działek z płatności wystąpiła 100-procentowa różnica pomiędzy powierzchnią działek | |zadeklarowanych do płatności a powierzchnią stwierdzoną działek, która skutkowała odmową przyznania płatności we wnioskowanym zakresie | |i nałożeniem sankcji na producenta. | |Pismem z[...] . H. B. wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji, domagając się jej zmiany i przyznania wnioskowanych płatności, | |bądź ewentualnie jej uchylenia i skierowania sprawy do ponownego rozpoznania. | |Odwołujący się potwierdził, że w dniu [...] r. pomiędzy M. J. B. oraz H. B. a W. P. K. działającym w imieniu i na rzecz A. Spółki z | |ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. zawarta została umowa sprzedaży przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kc pod nazwą "B. | |H. Gospodarstwo Rolne W.". W skład zbywanego przez stronę przedsiębiorstwa wchodziły, zgodnie z art. 551 pkt 3 Kc, prawa wynikające z | |trzech umów dzierżawy nieruchomości o łącznym obszarze [...] ha zawartych Agencją Nieruchomości Rolnych. Zbycie przedsiębiorstwa nie | |spowodowało jednak żadnych przekształceń podmiotowych w umowach dzierżawy: nabywca nie wstąpił w miejsce zbywcy jako strona umów | |dzierżawy. Dokonanie przekształceń podmiotowych nie było zresztą zamiarem stron umowy sprzedaży przedsiębiorstwa. Odwołujący się | |spełnia wszelkie wymogi niezbędne do uzyskania płatności do gruntów rolnych na 2007 r. Na dowód powyższego, strona przedłożyła 63 | |dokumenty (m.in. faktury VAT, rachunki, polecenia przelewów i wpłat, polisy), potwierdzające, że ponosi koszty związane z utrzymaniem | |tych gruntów. | |Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) decyzją z dnia[....] ., Nr [...] , | |orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. | |W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że - zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia | |bezpośredniego - ustawodawca wskazuje na posiadanie gruntu rolnego, jako ustawową przesłankę warunkującą skuteczne rozpoznanie | |zgłoszonego wniosku o przyznanie płatności. Przy czym, pojęcie to odnosi do "posiadania" w rozumieniu przepisów ustawy z 23 kwietnia | |1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), a o jego istnieniu i postaci decyduje wyłącznie sposób władania rzeczą. | |Organ odwoławczy podniósł, że w trakcie postępowania zainicjowanego wnioskiem z [...] o przyznanie na rok 2007 jednolitej płatności | |obszarowej lub płatności uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego, w którym jako przekazujący występował H.B., | |zebrano materiały dowodowe uzasadniające twierdzenie, że producent nie użytkował rolniczo zgłoszonych we wniosku z dnia[...] . działek | |rolnych. Z umowy sprzedaży przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kc zawartej pomiędzy M. J. B. oraz H. B. a A. Sp. z o.o. z siedzibą w| |Ł., reprezentowaną przez W. P. K. wynika, że Spółce A. sprzedający sprzedali przedsiębiorstwo prowadzone w formie działalności | |gospodarczej przez H. B., jako zespół składników materialnych i niematerialnych, obejmujących wszystko co wchodzi w skład | |przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kc, w tym także prawa wynikające z umów dzierżawy użytków rolnych zawartych z Agencją | |Nieruchomości Rolnych Oddział w S. (z wyłączeniem działki ewidencyjnej [...] o obszarze [...] ha). Zgodnie z treścią § 11 tej umowy, | |sprzedający gwarantuje i zapewnia, że na każde żądanie kupującego będzie mu udzielał wszechstronnej pomocy przy próbie zawarcia umów | |dzierżawy lub przy zawarciu aneksów do dotychczas obowiązujących umów dzierżawy użytków rolnych zawartych z Agencją Nieruchomości | |Rolnych Oddział w S. Następnie umową przeniesienia, zawartą pomiędzy tymi samymi stronami w dniu[...] ., dokonano przeniesienia | |własności zabudowanych działek gruntu opisanych szczegółowo w akcie. Dodatkowo w trakcie postępowania Spółka A. przedstawiła wydruki | |wyciągów z rachunku podstawowego, potwierdzających, że w dniu[...] . dokonano przelewów na rachunek Agencji Nieruchomości Rolnych z | |tytułu umów o numerach [...] i [...] (rata dzierżawy za II połowę roku) w kwocie wyższej (uwzględniającej kwotę odsetek) od kwoty na | |fakturach wystawionych przez Gospodarstwo Rolne "W." H. B., stanowiących z kolei odzwierciedlenie faktur VAT wystawionych przez Agencję| |Nieruchomości Rolnych OT S. – H. B.. Podobne zależności można odnaleźć pomiędzy wyciągiem z [...] fakturami VAT o numerach:[...] , | |[...] , [...] (Agencji Nieruchomości Rolnych OT S.dla H. B.) oraz fakturami[...] , [...] , [...] (wystawionymi przez Gospodarstwo Rolne| |"W" H.B. firmie A. Sp. z o.o.), nie obejmującymi jednak działki rolnej[...] . Zdaniem organu, oznacza to, że koszty związane z | |dzierżawą gruntów deklarowanych we wniosku, z wyłączeniem działki ewidencyjnej[...] , ponosiła Spółka A.. Organ wskazał również, że | |część dołączonych do odwołania dokumentów w postaci kopii faktur i decyzji Burmistrza P. nie odnosi się do okresu, który objęty był | |wnioskiem o przyznanie płatności obszarowych, w związku z czym nie mają one znaczenia dla sprawy. | |W ocenie organu odwoławczego, na podstawie protokołów rozprawy nr [...] z [...] . i nr [...] z[...] . oraz zeznań: C. K., A. L. K., A. | |P., J. S., W. K. i J. K., bezsprzecznie można uznać, że faktycznym użytkownikiem działek deklarowanych do płatności we wniosku przez | |producenta H. B. był nie producent, ale Spółka A.. Zarówno w trakcie prowadzonego postępowania, jak i w odwołaniu producent nie | |podważył zasadności twierdzeń odnoszących się do faktycznego użytkowania przez Spółkę A. działek rolnych zgłoszonych przez niego do | |przyznania płatności. | |Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że w odniesieniu do ustalenia posiadacza działki ewidencyjnej [...] mogą się nasunąć | |wątpliwości. Działka ta nie była objęta umową sprzedaży przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kc. W dniu [...] . H. B. zeznał, że w | |2007 r. zlecił koszenie działki [...] w zamian za pożytki ze skoszonej trawy, z zakazem wypasu bydła. Świadek J. K. także wskazał, że | |H. B. nie był zainteresowany w 2007 r. skoszeniem trawy na działce[...] , stąd zlecił to zadanie firmie A.. Jednakże świadek nie był | |obecny przy ustaleniach podjętych między H. B. i reprezentantem firmy A. co do warunków wykoszenia działki[...] , a informację, iż było| |to zlecenie wykoszenia powziął od producenta. Zdaniem organu, dowody zgromadzone w sprawie (m.in. zeznania świadków oraz samego | |producenta) wskazują, że to Spółka A. wykonywała na niej (łąka) podstawowy zabieg agrotechniczny konieczny dla utrzymania jej w dobrej | |kulturze rolnej, jakim jest wykaszanie. Nie można jednak ustalić, w sposób nie budzący wątpliwości, że było to w ramach zlecenia (jak | |twierdzi producent), czy użytkowania działki przez firmę A.. Ponadto producent nie przedstawił żadnych dowodów, na podstawie których | |organ mógłby uznać, że spełnił on wymóg wynikający z art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, tj.| |że był posiadaczem działki rolnej[...] . | |Konkludując, organ odwoławczy stwierdził, że w świetle zebranych dowodów oraz samego oświadczenia strony, nie ma wątpliwości co do | |stanu posiadania innych działek rolnych zgłoszonych przez producenta we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich, wobec czego uznał| |ten wniosek za nieuzasadniony. | |H. B. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniósł o uchylenie w całości ostatecznej decyzji Dyrektora [...] | |Oddziału Regionalnego ARiMR, z powodu jej niezgodności z prawem, oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. | |Zaskarżonemu aktowi zarzucił on w szczególności błędną i dowolną wykładnię art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemu | |wsparcia bezpośredniego oraz art. 336 Kc. | |W uzasadnieniu skarżący powtórzył w całości argumentację zawartą w odwołaniu z dnia[...] ., wskazując, że zbycie przedsiębiorstwa nie | |spowodowało żadnych przekształceń podmiotowych w umowach dzierżawy, które skarżący zawarł z Agencją Nieruchomości Rolnych. Dokonanie | |przekształceń podmiotowych nie było zresztą zamiarem stron umowy sprzedaży przedsiębiorstwa, co wynika bezpośrednio z brzmienia § 11 | |pkt 1 umowy sprzedaży przedsiębiorstwa, w którym strony umowy zawarły gwarancję dla nabywcy zgłoszenia żądania udzielenia przez zbywcę | |pomocy przy zawarciu aneksów do umów dzierżawy, w których w miejsce zbywcy wstąpiłby jako dzierżawca kupujący. Gwarancja ta miała | |jednak obowiązywać przez rok i w tym czasie kupujący miał zwrócić się ze stosowanym żądaniem. kupujący nie zgłosił - w czasie ustalonym| |umową - żądania udzielenia mu pomocy przy zawarciu aneksów do umów dzierżawy (rezygnując tym samym z wstąpienia w miejsce zbywcy jako | |dzierżawcy), a z innych zapisów umowy wynika, że takie jego prawo już wygasło. Wobec powyższego dzierżawca gruntu rolnego (tym samym | |ich posiadaczem zależnym) którego dotyczą wnioski o płatności pozostaje nadal skarżący. Zaznaczył przy tym, że wstąpienie nabywcy | |przedsiębiorstwa – A. Spółki z o.o. z siedzibą w Łodzi w miejsce skarżącego jako dzierżawcy nieruchomości (w ogół praw wynikających z | |umów dzierżawy zawartych przez skarżącego) wymagałoby zgody Agencji Nieruchomości Rolnych, a zgoda taka nigdy nie została udzielona. | |Ponadto skarżący wskazał, że o utrzymaniu przez niego statusu dzierżawcy świadczy również wykonywanie przez niego obowiązków związanych| |z tą dzierżawą, w tym regulowanie wszelkich należności wynikających z czynszu dzierżawnego, ubezpieczenia oraz podatku rolnego od | |nieruchomości, do których wykonywania zobowiązany jest na podstawie obowiązujących przepisów prawa. | |Zdaniem skarżącego, skoro jest on posiadaczem zależnym, to miał prawo wystąpić o płatności bezpośrednie. W tym kontekście Spółkę A. | |uznać należy jedynie za dzierżyciela (art. 338 Kc), a wszelkie jej działania tratować jako działania posiadacza zależnego, co i tak nie| |skutkuje utratą posiadania przez skarżącego. | |W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w | |zaskarżonej decyzji. W szczególności organ ten wskazał, iż nie podważył twierdzeń producenta, że jest prawnym posiadaczem jako | |dzierżawca gruntu. Natomiast zarówno w trakcie prowadzonego postępowania, jak i w skardze do Sądu, skarżący nie podważył zasadności | |twierdzeń odnoszących się do użytkowania faktycznego przez Spółkę A. działek rolnych zgłoszonych do płatności przez producenta, | |wskazując Spółkę jako kolejnego posiadacza zależnego. Tymczasem, dla uzyskania płatności bezpośrednich nie wystarczy być posiadaczem | |działek rolnych w rozumieniu przepisów Kc, ale należy je również użytkować rolniczo. | |Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje: | |Skarga okazała się uzasadnioną w części dotyczącej zarzutów co do stanowiska organu w odniesieniu do działki gruntu[...] . | |W związku z występującym w rozpatrywanej sprawie sporem o uprawnienie H. B. do otrzymania dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych | |wskazanych w złożonym przezeń wniosku zauważyć przede wszystkim należy, iż płatności, o które ubiega się skarżący są formą wsparcia | |finansowego w ramach wspólnej polityki rolnej, będącej jednym z celów Unii Europejskiej, określonych w art. 33 Traktatu ustanawiającego| |Wspólnotę Europejską (TWE). Celem ustanowionego systemu dopłat bezpośrednich jest wyrównanie dochodowości gospodarstw rolnych oraz | |poprawy warunków życia, pracy i produkcji | |w rolnictwie. Obowiązująca w roku 2007 ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach | |w ramach wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2007r. Nr 35, poz. 217 ze zm.) jest rezultatem działań wykonawczych w stosunku do | |rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. - szczegółowo powołanego w treści art. 1 pkt 1 tej ustawy. Ustalając | |warunki i tryb udzielania rolnikom płatności bezpośredniej do gruntów określonych powołanym wyżej rozporządzeniem wspólnotowym, ustawa | |powyższa stanowi w art. 7, że rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu grunty rolne wchodzące w | |skład gospodarstwa rolnego o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku XX do | |rozporządzenia nr 1973/2004 (pkt 1); utrzymuje wszystkie grunty rolne zgodnie z normami (pkt 2); został mu nadany numer identyfikacyjny| |w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie | |płatności (pkt 3). | |Jak to trafnie podkreślono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ostatecznej, określając szczegółowe warunki przyznania omawianej | |płatności krajowy ustawodawca wskazuje na posiadanie gruntu rolnego, jako ustawową przesłankę warunkującą skuteczne rozpoznanie | |zgłoszonego wniosku i pojęcie to odnosi do "posiadania" w rozumieniu przepisów ustawy | |z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Przypomnieć tu należy, iż stosownie do treści art. 336 k.c. | |posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada| |jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz | |zależny). W orzecznictwie sądowym prezentowany jest pogląd, że o posiadaniu i jego postaci decyduje wyłącznie sposób władania rzeczą. | |Posiadaniem samoistnym jest władanie rzeczą w sposób odpowiadający korzystaniu z niej przez właściciela, czyli inaczej mówiąc władanie | |we własnym imieniu i dla siebie, zaś posiadaniem zależnym - władanie w sposób odpowiadający korzystaniu z rzeczy w ramach innego prawa | |niż własność, czyli władanie podporządkowane posiadaniu samoistnemu innej osoby (zob.: postanowienie SN z 9 maja 2003 r., sygn. akt V | |CK 13/03; postanowienie SN z 13 stycznia 2004 r., sygn. akt V CK 131/03). Z kolei w doktrynie podkreśla się, iż "posiadanie" w | |rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego, może stanowić element prawa podmiotowego, będąc przejawem prawa przysługującego właścicielowi | |(posiadanie zgodne z prawem), ale może także wskazywać na stan faktycznego władztwa nad rzeczą i to w sytuacji, gdy prawo wykonywane | |faktycznie przez posiadacza służy innemu podmiotowi (posiadanie bezprawne) (tak np.: K. Pietrzykowski, Kodeks cywilny. Komentarz, | |Warszawa 2005, s. 799). | |Jak to już podkreślono w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego | |(por.: wyrok z dnia 17 stycznia 2008 r., II GSK 227/07), wskazane wyżej rozróżnienie rodzajów posiadania ma istotne znaczenie z tego | |względu, że konstrukcja instytucji płatności obszarowych wynika ze wspólnej polityki wspierania dochodów rolników i dotyczy, co wynika | |bezpośrednio z prawa wspólnotowego, pomocy finansowej udzielanej tylko tym podmiotom, które są faktycznie użytkownikami gruntów | |rolnych. Tak więc, dla uzyskania płatności bezpośrednich nie wystarczy być posiadaczem działek rolnych w rozumieniu przepisów Kodeksu | |cywilnego, ale ponadto należy je rolniczo użytkować. Oczywistym jest w takim stanie rzeczy, że ustawowa przesłanka "faktycznego | |posiadania", kwalifikująca do uzyskania płatności, nie może być rozumiana jako przesłanka ustalenia samego tytułu prawnego | |wnioskodawcy, z którego wynika posiadanie zgłoszonych gruntów rolnych, taki wymóg nie został bowiem sformułowany w żadnym przepisie | |prawa. Oznacza to także, że nie dysponowanie przez rolnika stosownym tytułem prawnym do posiadanej nieruchomości nie może samo przez | |się skutkować jego wyłączeniem z systemu pomocy, przepis art. 7 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego nie | |uzależnia bowiem zastosowania instytucji pomocowych dla rolników od tego, z jakim rodzajem posiadania ma się do czynienia przy | |rozpoznawaniu wniosku posiadacza gospodarstwa rolnego | |o udzielenie stosownej pomocy, w szczególności czy jest to posiadanie w dobrej, czy też | |w złej wierze. | |Jak wynika to z uzasadnienia zaskarżonej decyzji ostatecznej, u podstaw rozstrzygnięcia o odmowie przyznania skarżącemu wnioskowanej | |przezeń pomocy w formie dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych legły ustalenia przez organy obu instancji, iż wnioskiem jego objęte | |zostały grunty, których nie był właścicielem, nie był też posiadaczem w rozumieniu art. 7 ustawy o płatnościach w ramach systemów | |wsparcia bezpośredniego, tj. posiadaczem prowadzącym na tej działce rzeczywistą działalność rolniczą, w sytuacji, gdy dowody | |zgromadzone w sprawie, szczegółowo przywołane w tymże uzasadnieniu, wskazują na to, iż rzeczywistym użytkownikiem spornej działki była | |Spółka z o.o. A., która wykonywała na nich zabiegi agrotechniczne konieczne dla utrzymania ich w dobrej kulturze rolnej. W treści | |skargi wniesionej przez H. B. znalazło się stwierdzenie, iż zbycie przedsiębiorstwa nie spowodowało żadnych przekształceń podmiotowych | |w umowach dzierżawy zatem jest on nadal posiadaczem zależnym a odnośnie działki [...] wykonał on w roku 2007 zabiegi – koszenie, | |zlecając je spółce z o.o. A. | |Wskazane w skardze fakty, poza działką [...] dotyczące działek o numerach: [...] w obrębie W., a także praw wynikających z umów | |dzierżawy użytków rolnych zawartych z Agencją Nieruchomości rolnych Oddział w S., tj.: umowy z[...] . nr [...]wraz ze zmianami; umowy | |z[...] . nr [...] wraz ze zmianami; umowy z[...] . nr [...] wraz ze zmianami nie znajdują jakiegokolwiek potwierdzenia w materiale | |dowodowym zgromadzonym w postępowaniu administracyjnym. Za nieuzasadnione zatem uznać należało zawarte w treści skargi zarzuty | |sprowadzające się w istocie do zarzutu wadliwego ustalenia braku po stronie skarżącego przymiotu rolnika uprawiającego objęte wnioskiem| |działki, od spełnienia którego to ustawowego warunku uzależnione jest otrzymanie przezeń dopłaty bezpośredniej na ten grunt rolny. | |Chybionymi są również te zarzuty skargi, które wadliwości w zakresie ustaleń dotyczących faktycznego posiadania spornej działki gruntu | |upatrują w bezpodstawnym przyjęciu, że doszło do zmiany stron umowy dzierżawy. Jak to już wyżej podkreślono, ewentualne posiadanie | |gruntu rolnego w złej wierze pozostaje bez wpływu na uprawnienie do otrzymania pomocy w postaci dopłat bezpośrednich, o ile z takim | |posiadaniem wiąże się rolnicze jego wykorzystywanie w sposób określony przepisem art. 7 ww. ustawy. | |Wszystkie dokonane przez organ ustalenia a dotyczące działek o numerach: [...] w obrębie W., a także praw wynikających z umów dzierżawy| |użytków rolnych zawartych z Agencją Nieruchomości rolnych Oddział w S., tj.: umowy z [...] nr [...] wraz ze zmianami; umowy z[...] . nr| |[...] wraz ze zmianami; umowy z [...] nr [...] wraz ze zmianami są prawidłowe. Oparte są na wskazanym w uzasadnieniu materiale | |dowodowym. Przyjęcie do ustaleń faktycznych wyjaśnień strony, Spółki z o.o. A., świadków jest zasadne. Zgodnie z art. 75 kpa stanowią | |materiał dowodowy podlegający na swobodnej ocenie organu. Skarżący miał możliwość wypowiedzenia się co do tegoż dowodu w sprawie. | |Wyprowadzona zaś ocena nie nosi w tym zakresie cech dowolności. Ocena tych dowodów dokonana przez organ jest logiczna, dokonana w | |całokształcie zebranego materiału dowodowego. | |Takiej poprawności prowadzonego postępowania nie można odnieść do stanowiska organu odnośnie działki [...] – wskazać należy, że ocena | |zgromadzonego materiału dowodowego co do działki[...] nosi cechy dowolności. | |Według ustaleń organu działka [...] nie była objęta umową sprzedaży przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kc. Spółka A. nie ponosiła | |kosztów dzierżawy co do działki[...] . W dniu[...] . H. B. zeznał, że w 2007 r. zlecił koszenie działki [...] dla Spółki z o.o. A. w | |zamian za pożytki ze skoszonej trawy, z zakazem wypasu bydła. Świadek J. K. zeznał, że H. B. zlecił koszenie firmie A. a wiadomość tą | |powziął od H. B.. Przedstawiciel Spółki A. (K. W. P. Prezes Zarządu) potwierdził fakt koszenia działki [...] na zlecenie H B.. | |Mając na uwadze tak zgromadzony materiał dowodowy organ wskazał, że dowody zgromadzone w sprawie (m.in. zeznania świadków oraz samego | |producenta) wskazują, że to Spółka A. wykonywała na niej (łąka) podstawowy zabieg agrotechniczny, konieczny dla utrzymania jej w dobrej| |kulturze rolnej, jakim jest wykaszanie. Jednocześnie organ wskazuje, że nie można ustalić, w sposób nie budzący wątpliwości, że było to| |w ramach zlecenia, czy użytkowania działki przez Spółkę a ponadto, że producent nie przedstawił żadnych dowodów, na podstawie których | |organ mógłby uznać, że spełnił on wymóg wynikający z art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, tj.| |że był posiadaczem działki rolnej [...]. | |Takiego stanowiska organu nie sposób zaakceptować. | |Wskazać należy, że rolą organu administracji jest dążyć do uzyskania najszerszych, możliwych informacji pozwalających na zgodne z | |prawem rozstrzygnięcie wniosku strony. Dla każdego postępowania kluczowe znaczenie ma ustalenie stanu faktycznego sprawy, bowiem tylko | |w takim przypadku możliwe jest ustalenie praw i obowiązków strony tego postępowania. | |Nie kwestionując obowiązku strony co do jej aktywności dowodowej w ramach postępowania w sprawie dopłat bezpośrednich (art. 3 ust. 3 | |ustawy o płatnościach | |w ramach systemów wsparcia bezpośredniego), podkreślić jednocześnie należy, iż obowiązkiem organu administracji wynikającym z zawartej | |w art. 7 kpa zasady prawdy obiektywnej, jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Organ administracji jest zobowiązany do | |podejmowania wszelkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i powinien prowadzić postępowanie w taki | |sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do państwa. Obowiązek ten jest realizowany dzięki nakazowi zebrania | |i wyczerpującego rozpatrzenia przez organ administracji całego materiału dowodowego. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia | |dokonane w całokształcie materiału dowodowego - art. 80 k.p.a., zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący - art. 77 § 1 k.p.a., a| |więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego jako warunku niezbędnego wydania decyzji o| |przekonującej treści - art. 7 k.p.a. | |Podkreślić należy, iż w sytuacji w której wynik dotychczasowego postępowania dowodowego nie był wystarczający do ustalenia | |rzeczywistego stanu rzeczy, a strona nie wskazuje na konkretny środek dowodowy, to organ administracji powinien we własnym zakresie | |dopuścić i przeprowadzić stosowne dowody, wezwać stronę do przedstawienia dowodu lub środka dowodowego. Mając na uwadze zasadę prawdy | |obiektywnej organ nie może rozstrzygać sprawy bez ustalenia stanu faktycznego, poprzestając na wątpliwościach. | |W tym miejscu należy przywołać regulacje art. 80 kpa zgodnie z którym organ administracji ocenia na podstawie całokształtu materiału | |dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Oznacza to, że z wywodu decyzji organu administracyjnego winno wynikać, dlaczego | |dowodom przedstawionym przez stronę i zgromadzonym w sprawie nie dano wiary, dlaczego przedstawione przez stronę dowody są | |niewystarczające i w tym zakresie bądź prowadzić dalsze postępowanie dowodowe bądź wykazanie na podstawie innych dowodów, że dana | |okoliczność jest udowodniona. | |Mając na uwadze powyższe, Sąd wskazuje, że ponownie rozpoznając sprawę organ | |obowiązany jest wezwać stronę do przedłożenia konkretnych dowodów lub do wskazania konkretnych środków dowodowych, które zdaniem organu| |są niezbędne do ustalenia prawdy obiektywnej, dokonać ustaleń we własnym zakresie i dokonać ich oceny kierując się regułami | |postępowania wskazanymi w powyższych przepisach. | |Dokonując powyższej oceny prawnej, Sąd nie przesądza co do słuszności wydanego rozstrzygnięcia w zakresie odmowy przyznania płatności | |do działki [...] Zgodnie bowiem | |z 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę | |działalności administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, co oznacza, że Sąd orzekający w sprawie niniejszej nie ma | |kompetencji do zmiany merytorycznej wydanego przez organ, zaskarżonego rozstrzygnięcia, a jedynie do zbadania, czy w toku jego wydania | |nie doszło do naruszeń przepisów postępowania lub niewłaściwej wykładni przepisu materialnoprawnego. W ocenie Sądu | |w sprawie niniejszej do istotnych i opisanych wyżej naruszeń przepisów postępowania doszło i w tym zakresie Sąd zwraca uwagę na | |konieczność uniknięcia podobnego uchybienia przy ponownym rozstrzyganiu sprawy. Dopiero wskutek przeprowadzenia postępowania | |wyjaśniającego w sposób zgodny z przepisami postępowania możliwa będzie ocena merytoryczna decyzji wydanej co istoty sprawy w zakresie | |odmowy przyznania płatności do działki[...] . | |Mając powyższe na uwadze stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200 | |i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) | |należało orzec jak w sentencji. |