II SA/Gl 1515/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Sędzia WSA Krzysztof Nowak, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 lutego 2023 r. sprawy ze skargi J. M., K. M. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia 21 lipca 2022 r. nr IFXIV.7840.5.5A.2019 w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie umorzenia wznowieniowego postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę oddala skargę. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 8 stycznia 2019 r., nr [...] , Prezydent Miasta R., działając na podstawie art. 105 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie j.t. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, dalej: " k.p.a.") oraz art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlanego umorzył w całości wznowione postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta R. z dnia 23 czerwca 2016 r., nr[...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę - przebudowę wraz z rozbudową i nadbudową budynku mieszkalnego jednorodzinnego - zlokalizowanego przy ul. [...] w R., na nieruchomości o numerze geodezyjnym [...] Pismem z dnia 1 marca 2019 r. J. M. i K. M. (dalej oznaczeni jako: "skarżący") wnieśli "zażalenie" (posiadające znamiona odwołania) od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r., w którym zarzucili, iż "zostaliśmy pozbawieni należnego Nam prawa jako strona w procedurze wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę". W dniu 5 marca 2019 r. do Wojewody Śląskiego wpłynęło pismo skarżących opatrzone tytułem "ponowne zażalenie", w którym zakwestionowali postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r. o odmowie wznowienia postępowania oraz przywołaną decyzję z dnia 23 czerwca 2016 r. nr [...] o umorzeniu wznowionego postępowania administracyjnego. Wojewoda Śląski postanowieniem z dnia 18 grudnia 2019 r., nr IFXIV.7840.5.5A.2019, działając m.in. na postawie art. 134 k.p.a., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez skarżących od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r. o umorzeniu wznowionego postępowania administracyjnego, bowiem została ona doręczona skarżącym w dniu 15 stycznia 2019 r., co wynika ze znajdującego w aktach zwrotnego potwierdzenia odbioru. Zatem, 14-dniowy termin na wniesienie odwołania upłynął w dniu 29 stycznia 2019 r. Tymczasem skarżący wnieśli odwołanie przesyłką pocztową nadaną w dniu 1 marca 2019 r., czyli z około 30 dniowym uchybieniem terminu wynikającego z treści art. 129 § 2 k.p.a. W skardze na powyższe postanowienie skarżący zarzucili, że odwołanie od decyzji z dnia 8 stycznia 2019 r. wnieśli w terminie i załączyli kopię pisma z dnia 18 stycznia 2019 r. opatrzonego tytułem "Zażalenie", które zwiera wskazanie numeru sprawy:[...]. Podali, że czują się lekceważeni podejściem do prowadzenia ich sprawy, przez co zostali pozbawieni należnego im prawa stron w procedurze wydana decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 23 czerwca 2016 r., nr[...]. W wyniku rozpatrzenia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 10 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/GI 343/20 uchylił postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia 18 grudnia 2019 r. i zaznaczył, że pismo skarżących z dnia 18 stycznia 2019 r. (data wpływu do organu I instancji - 21 stycznia 2019 r.), zatytułowane zażalenie mogło również dotyczyć wydanej przez Prezydenta Miasta R. decyzji z dnia 8 stycznia 2019 r., umarzającej postępowanie wznowieniowe, co mogłoby oznaczać że skarżący wnieśli odwołanie z zachowaniem ustawowego terminu. Zgodnie z zaleceniem Sądu, Wojewoda Śląski pismem z dnia 11 kwietnia 2022 r. wezwał skarżących do sprecyzowania, czy we wniesionym w dniu 21 stycznia 2019 r. (pismo z dnia 18 stycznia 2019 r.) środku zaskarżenia kwestionują wyłącznie postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019r. znak: [...] o odmowie wznowienia postępowania, czy też kwestionują jednocześnie postanowienie i decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019r. znak: [...] o umorzeniu wznowionego postępowania. Jednocześnie poinformował, że w przypadku braku odpowiedzi w terminie 14 dni, ich pismo które wpłynęło do organu w dniu 21 stycznia 2019 r., zostanie potraktowane wyłącznie jako zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019r. znak: [...] o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta R. nr [...]z dnia 23 czerwca 2016r. znak:[...]. Do dnia 21 lipca 2022 r. do Wojewody Śląskiego nie wpłynęła odpowiedź skarżących na pismo z dnia 11 kwietnia 2022 r. Postanowieniem z dnia 21 lipca 2022 r., nr IFXIV.7840.5.5A.2019, Wojewoda Śląski, na podstawie art. 134 k.p.a. i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm., w skrócie: "P.b."), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez skarżących od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r., znak: [...] umarzającej w całości postępowanie administracyjne wznowione postanowieniem z dnia 24 października 2018 r. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta R. nr [...]z dnia 23 czerwca 2016 r., którą zatwierdzony został projekt budowlany i udzielono pozwolenia na przebudowę wraz z rozbudową i nadbudową budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego przy ul. [...] w R., na nieruchomości o nr ewid.[...]. Zdaniem Wojewody Śląskiego, decyzja Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r. została doręczona skarżącym w dniu 15 stycznia 2019 r., co wynika ze znajdującego w aktach zwrotnego potwierdzenia odbioru. Zatem, 14-dniowy termin na wniesienie odwołania upłynął w dniu 29 stycznia 2019 r. Jednocześnie skarżący nie odpowiedzieli na wezwanie skierowane do nich, dlatego ich pismo, które wpłynęło do organu w dniu 21 stycznia 2019 r., zostanie potraktowane wyłącznie jako zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r. znak: [...] o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta R. nr [...] z dnia 23 czerwca 2016r. znak:[...]. Z tego powodu, pismo skarżących z dnia 18 stycznia 2019 r. nie może być jednocześnie odwołaniem od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r., znak: [...] umarzającej w całości postępowanie administracyjne wznowione postanowieniem z dnia 24 października 2018 r. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta R. nr [...]z dnia 23 czerwca 2016 r. Stąd też jedynym pismem, które stanowi odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r., doręczonej skarżącym w dniu 15 stycznia 2019 r. jest pismo skarżących z dnia 1 marca 2019 r. Zatem 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 29 stycznia 2019 r. Tymczasem, skarżący odwołanie przesłali drogą pocztową w dniu 1 marca 2019 r., czyli z około 30-dniowym uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a. W skardze na powyższe postanowienie skarżący zarzucili, że Wojewoda Śląski nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/GI 343/20. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Śląski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, w skrócie: "p.p.s.a.") wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym, z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a., tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W rozpatrywanej sprawie w dniu 8 stycznia 2019 r. Prezydent Miasta R. wydał dwa rozstrzygnięcia, dotyczące wznowionego postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta R. z dnia 23 czerwca 2016 r. nr[...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielający pozwolenia na budowę - przebudowę wraz z rozbudową i nadbudową budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego przy ul. [...] w R., na nieruchomości o nr. Geodezyjnym[... W tej dacie Prezydent Miasta R. wydał decyzję o umorzeniu w całości wznowionego postępowanie administracyjnego w sprawie zakończonej wskazaną powyżej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta R. z dnia 23 czerwca 2016 r. nr [...]. Ponadto, w tej samej dacie wydał postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej wskazaną powyżej decyzją. Powyżej opisane rozstrzygnięcia zostały równolegle doręczone skarżącym w dniu 15 stycznia 2019 r., co wynika ze zwrotnych potwierdzeń odbioru znajdujących się w aktach administracyjnych organu. Obydwa rozstrzygnięcia były dla skarżących niekorzystne i zostały oznaczone tym samym numerem sprawy, tj. [...] W tym stanie rzeczy obowiązkiem organu było zwrócenie się do skarżących o sprecyzowanie, czy we wniesionym w dniu 21 stycznia 2019 r. środku zaskarżenia kwestionują wyłącznie postanowienie o odmowie wznowienia postępowania, czy też również postanowienie o umorzeniu wznowionego postępowania. Sprecyzowanie to było tym bardziej konieczne, że ze względu na jednoczesne wydanie, a potem doręczenie, obu rozstrzygnięć, osoba nie posiadająca dobrej znajomości procedury administracyjnej oraz nie rozumiejąca istoty i charakteru prawnego wydanych rozstrzygnięć, mogła nie zdawać sobie sprawy z konieczności wyraźnego zaznaczenia, że we wniesionym środku zaskarżenia kwestionuje każde z tych rozstrzygnięć i że nie wystarczy w tym zakresie wyrażenie niezadowolenia ze skutków tych rozstrzygnięć, które w obu przypadkach sprowadzało się do zamknięcia skarżącym drogi do wzruszenia kwestionowanego przez nich ostatecznego pozwolenia na budowę. Na konieczność wezwania skarżących do sprecyzowania zakresu zaskarżenia zwrócił uwagę w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 lipca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach o sygn. akt II SA/GI 343/20, który uchylił postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia 18 grudnia 2019 r. Wojewoda Śląski wykonał wytyczne zawarte w przywołanym wyroku, bowiem przeprowadził postępowanie wyjaśniającego zmierzającego do sprecyzowania zakresu zaskarżenia, wynikającego z pisma skarżących z dnia 21 stycznia 2019 r. Pismem z dnia 11 kwietnia 2022 r. wezwał do sprecyzowania, czy we wniesionym w dniu 21 stycznia 2019 r. (pismo z dnia 18 stycznia 2019 r.) środku zaskarżenia kwestionują skarżący wyłącznie postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019r. znak: [...] o odmowie wznowienia postępowania, czy też kwestionują to postanowienie i decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019r. znak: [...]o umorzeniu wznowionego postępowania. Jednocześnie poinformował, że w przypadku braku odpowiedzi w terminie 14 dni, ich pismo które wpłynęło do organu w dniu 21 stycznia 2019 r., zostanie potraktowane wyłącznie jako zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019r. znak: [...]o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta R. nr [...] z dnia 23 czerwca 2016 r. znak:[...]. Pomimo wezwania skarżący nie udzielili odpowiedzi, z tego powodu Wojewoda Śląski prawidłowo uznał, że pismem z dnia 18 stycznia 2019 r. skarżący złożyli jedynie zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r. znak: [...] a nie na decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r. znak: [...] Stosownie do treści art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia stronie. Wniesienie odwołania w terminie jest warunkiem koniecznym do przystąpienia przez organ odwoławczy do merytorycznego rozpoznania tego odwołania, lecz w przypadku skorzystania z takiego prawa z przekroczeniem tego terminu organ odwoławczy, w myśl art. 134 k.p.a., stwierdza w drodze postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Z tego powodu organ, do którego wpłynęło odwołanie, zobowiązany jest w pierwszej kolejności sprawdzić, czy czyni ono zadość wymaganiom ustalonym w powyższych przepisach. Uchybienie ustawowego terminu do wniesienia odwołania powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność postanowienia. Dokonana przez Sąd analiza akt administracyjnych wskazuje, że skarżący pismem z dnia 1 marca 2019 r. wnieśli odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia 8 stycznia 2019 r. o umorzeniu wznowionego postępowania. Przywołana decyzja została wysłana do skarżących drogą pocztową i została im doręczona w dniu 15 stycznia 2019 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (ZPO). Zatem 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 29 stycznia 2019 r. Tymczasem odwołanie skarżących zostało przesłane drogą pocztową w dniu 1 marca 2019 r., czyli z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a. W opisanych okolicznościach faktycznych i prawnych organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 134 k.p.a., tym bardziej, że skarżący nie wnieśli wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W tym stanie rzeczy, Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę, o czym orzeczono w sentencji. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nastąpiło zgodnie z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a.