II OZ 917/19

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień po rozpoznaniu w dniu 16 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 563/19 odrzucające skargę J. G., C. D., Z. R., T. K., M. G., K. M., M. S., H. M., M. A., A. M. K., A. Z., A. K. na uchwałę Rady Gminy S. z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy S. postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z 28 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 563/19, powołując się na art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.), dalej: "ppsa", odrzucił skargę J.G., C.D., Z.R., T.K., M.G., K.M., M.S., H.M., M.A., A.M.K., A.Z., A.K. na uchwałę Rady Gminy S. z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy S., i nakazał zwrócić skarżącym kwotę 300 zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Sąd stwierdził, że żaden ze skarżący pomimo wezwania i pouczenia o skutkach niewykonania wezwania nie uzupełnił brakującej części wpisu sądowego w kwocie 275 zł we wskazanym w wezwaniu terminie. Brak uiszczenia należnego wpisu przez wszystkich skarżących uzasadniało zatem odrzucenie skargi w stosunku do wszystkich skarżących. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika M.S., wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 220 § 3 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 ppsa oraz § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193, z późn. zm.), poprzez przyjęcie, że kwota 300 zł, wniesiona wraz ze skargą złożoną w imieniu 12 skarżących, stanowi sumę 12 wpisów, każdy po 25 zł (300 : 12 = 25), gdy tymczasem należało przyjąć, że przedmiotowa kwota 300 zł stanowi jeden, pełen wpis od skargi, a tym samym Sąd pierwszej instancji powinien przyjąć skargę do rozpoznania, jako należycie opłaconą przez jednego ze skarżących, a odrzucić ją w zakresie pozostałych 11 skarżących, zamiast odrzucać skargę wszystkich 12 skarżących. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 1 i 3 ppsa sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W przypadku braku opłaty przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 ppsa). Przepisy te są jasne, a strona wnosząca zażalenie nie kwestionuje ich zasadności. Przedmiotem sporu jest natomiast nieuzasadnione, zdaniem strony wnoszącej zażalenie, rozbicie wniesionej opłaty od skargi w kwocie 300 zł proporcjonalnie na wszystkich skarżących i wzywanie każdego ze skarżących do uiszczenia brakującej kwoty należnego wpisu od skargi, zamiast przyjęcia, że należny wpis od skargi został uiszczony przez jednego ze skarżących. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że w przedmiotowej sprawie 12 skarżących – J.G., C.D., Z.R., T.K., M.G., K.M., M.S., H.M., M.A., A.M.K., A.Z., A.K. reprezentowanych przez pełnomocnika – r. pr. W.J., w jednym piśmie z 10 maja 2019 r., złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na uchwałę Rady Gminy S. z [...] marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy S. Do skargi dołączony został dowód opłacenia skargi w kwocie 300 zł. Zgodnie z art. 214 § 1 ppsa jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, podlega jednej opłacie. W przeciwnym razie każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku (§ 2). Z kolei, stosownie do treści art. 51 ppsa kilku uprawnionych do wniesienia skargi może w jednej sprawie występować w roli skarżących, jeżeli ich skargi dotyczą tej samej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności albo bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W tej sytuacji w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w przypadku gdy skarżący posiadają uprawnienia podobne, lecz nie wspólne, związane z przedmiotem postępowania, a skargę wnieśli w jednym piśmie, to zgodnie z art. 51 ppsa, takie współuczestnictwo kilku skarżących nie zmienia faktu, iż jest to tylko formalne połączenie pism kilku podmiotów posiadających własne prawa i obowiązki, którzy mogli wszcząć postępowanie sądowe odrębnymi skargami. Skorzystanie z formy współuczestnictwa w sytuacji wskazanej art. 51 ppsa jest tylko uprawnieniem strony, z którego nie musi ona skorzystać. Wiąże się z tym obowiązek odrębnego uiszczenia wpisu sądowego przez wszystkich skarżących. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, w której przedmiotem kontroli Sądu administracyjnego jest uchwała Rady Gminy S. z [...] marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy S. Ze względu na odrębne uprawnienia i obowiązki każdego ze skarżących względem pozostałych związane z przedmiotem zaskarżenia, którym jest akt prawa miejscowego, każdy ze skarżących zobligowany był do uiszczenia odrębnego wpisu sądowego od swojej skargi. Skargi te bowiem, pomimo wniesienia ich w jednym piśmie, podlegają odrębnej opłacie, gdyż każdy ze skarżących ma swój własny interes prawny w tej sprawie, czego nie zmienia fakt, że cel, który chcą osiągnąć (wyeliminowanie z obrotu zaskarżonej uchwały) jest wspólny. Pogląd ten podzielił także pełnomocnik strony wnoszącej zażalenie, przyjmując, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z współuczestnictwem formalnym. A zatem pełnomocnik skarżących wnosząc jedną skargę w imieniu 12 skarżących i uiszczając kwotę 300 zł tytułem wpisu od skargi, bez wskazania kogo ta wpłata dotyczy, wiedział i miał świadomość tego, że należny wpis od skargi powinien być uiszczony osobno przez każdego skarżącego. Brak jest zatem podstaw do kwestionowania czynności podjętych przez Sąd pierwszej instancji w niniejszej sprawie. Jak wynika z akt sprawy, z uwagi na niewskazanie w dowodzie wpłaty w imieniu którego ze skarżących dokonano wpłaty kwoty 300 zł, Sąd wezwał pełnomocnika skarżących do wyjaśnienia tej kwestii w terminie 7 dni (pismo z 13 czerwca 2019 r. – k. 58). Wezwanie to zostało doręczone adresatowi w dniu 17 czerwca 2019 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 59). Pełnomocnik skarżących nie udzielił odpowiedzi na powyższe wezwanie. W związku z powyższym mając na uwadze, że skarga została złożona przez 12 skarżących, z których każdy miał swój własny, niezależny i odrębny interes prawny w tej sprawie, Sąd nie był uprawniony do arbitralnego przyjęcia, w imieniu którego ze skarżących została dokonana opłata skargi w dniu 13 maja 2019 r. w kwocie 300 zł. Uznając zatem, że każdy ze skarżących wnosząc skargę na akt prawa miejscowego zaskarżył ten akt w równym stopniu, Sąd słusznie przyjął, że kwotę 300 zł tytułem wpisu sądowego od skargi uiściło 12 skarżących. Dlatego też zasadnie ustalono, że każdy ze skarżących uiścił wpis sądowy w części odpowiadającej 1/12 kwoty 300 zł, tj. 25 zł. Przyjęcie bowiem innego rozwiązania doprowadziłoby do nieuzasadnionego uprzywilejowania jednego ze skarżących, w sytuacji braku wskazania przez pełnomocnika, w imieniu którego ze skarżących została uiszczona opłata od skargi. Z kolei zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 3 cyt. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wpis stały w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej wynosi 300 zł. W związku z powyższym uzasadnione było wezwanie każdego ze skarżących do uzupełnienia przez każdego z nich odrębnie brakującej części należnego wpisu sądowego o kwotę 275 zł. Wezwania te wraz z pouczeniem o skutkach ich niewykonania zostały doręczone pełnomocnikowi skarżących w dniu 19 lipca 2019 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 85). Jednak w zakreślonym w wezwaniach terminie skarżący nie uzupełnili wpisów sądowych. Trafnie przyjął więc Sąd pierwszej instancji, że brak uiszczenia w wyznaczonym terminie przez wszystkich skarżących należnych wpisów od skargi uzasadniało odrzucenie skargi w stosunku do wszystkich wnoszących skargę skarżących na podstawie art. 220 § 3 ppsa. Dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia. Odnosząc się z kolei do wniosku o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, że przepisy ppsa nie przewidują możliwości orzeczenia co do zwrotu kosztów w postępowaniu zażaleniowym. Zgodnie bowiem z art. 209 ppsa o zwrocie kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 ppsa. W konsekwencji wniosek strony należało uznać za niezasadny jako nieznajdujący podstawy w przepisach prawa.