II FSK 429/09

TEZY Komornik sądowy jako funkcjonariusz publiczny nie może ustanowić pełnomocnikiem innych niż adwokat lub radca prawny osób wymienionych w art 35 par 2 ppsa - w tym małżonka osoby pełniącej funkcję komornika. SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Stefan Babiarz, Sędziowie NSA Grzegorz Borkowski (sprawozdawca), WSA del. Hanna Kamińska, Protokolant Joanna Drapczyńska, po rozpoznaniu w dniu 10 września 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. M. - Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 listopada 2008 r. sygn. akt I SA/Gl 735/08 w sprawie ze skargi J. M. - Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji odrzucić skargę kasacyjną. UZASADNIENIE I. Stan sprawy przedstawiał się następująco: 1. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w S. o pozostawieniu bez rozpatrzenia pisma J.M. (komornika sądowego) o udzielenie informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji. 2. Po otrzymaniu pisma J.M. o udzielenie informacji Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w S., wezwał ją do uzupełnienia braku formalnego wniesionego pisma tj. do przybicia okrągłej pieczęci urzędowej z godłem państwa (przywołując przepis art. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. Nr 167, poz. 1191 z 2006 r.). 3. W odpowiedzi na powyższe wezwanie J.M. przesłała do organu podatkowego pismo, w którym wezwała do podania podstawy prawnej skierowanego do niej żądania. 4. Organ podatkowy I instancji uznając, iż upłynął termin do dokonania przez Jolantę Morys przybicia pieczęci z godłem państwa na wnoszonym przez nią piśmie - pozostawił je bez rozpoznania. 5. Rozpatrując zażalenie na powyższe postanowienie, Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że skoro sprawy udzielania informacji z akt podatkowych urzędów skarbowych regulują proceduralnie przepisy Ordynacji podatkowej, w przedmiotowej sprawie znajduje zastosowanie przepis art. 168 i 169 tej ustawy. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej zastosowanie znajduje także art. 4 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, który nakazuje komornikom używać okrągłej pieczęci urzędowej co oznacza, że komornik nie ma wyboru w posługiwaniu się pieczęcią. 6. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone przez J.M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżąca wniosła o jego uchylenie wobec naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 1, art. 2 § 1, art. § 1 i 4 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 2 ust. 5 i art. 4 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. 7. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za bezzasadną. W uzasadnieniu wyroku podkreślił, że organy podatkowe obu instancji zgodnie przyjęły, że udostępniają komornikom sądowym (w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym lub zabezpieczającym) informacje wynikające z akt spraw podatkowych w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych ustawach (art. 299 § 2 i 3 pkt 8 Ordynacji podatkowej). Podkreślił, że sprawy z zakresu udzielania informacji z akt podatkowych urzędów skarbowych regulują proceduralne przepisy Ordynacji podatkowej, a zatem w przedmiotowej sprawie znajdował zastosowanie art. 168 i 169 Ordynacji podatkowej. 8. J.M. skargą kasacyjną zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając naruszenie: - przepisów postępowania, tj.: a) art. 113 § 1 w związku z art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej ppsa), b) art. 141 § 4 ppsa, c) art. 151 ppsa, d) art 145 § 1 pkt 1 lit. a ppsa w związku z art. 2 ust. 5 i art.4 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji oraz art.291 Ordynacji podatkowej, e) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w związku z art. 1, art. 2 § 1, art. 168, art. 169 § 1 i 4 i art. 299 § 2 i 3 pkt 8 Ordynacji podatkowej, - prawa materialnego, tj. art. 4 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji poprzez błędną wykładnię oraz art.293 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Wskazując na powyższe podstawy wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. 9. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. II. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna z uwagi na sporządzenie jej przez nieuprawnioną osobę. Stosownie do art. 175 § 2 ppsa skarga może być sporządzona przez sędziego w sytuacji gdy sam jest stroną albo przedstawicielem lub pełnomocnikiem strony. W rozpatrywanej sprawie nie jest stroną osoba fizyczna (art. 25 § 1 ppsa) J.M., która – stosownie do art. 35 § 1 ppsa mogłaby ustanowić pełnomocnikiem małżonka, lecz Komornik Sądowy Rewiru III przy Sądzie Rejonowym w Z. Komornik jest funkcjonariuszem publicznym (art. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji). Jest on organem państwa powołanym do wykonywania orzeczeń sądowych oraz innych czynności określonych w ustawach posiadającym w tym zakresie władcze kompetencje wobec innych podmiotów (por. A. Barańska "Status prawny komornika sądowego i mienia kancelarii komorniczej", PPE 2008/1-2/15). Tej właśnie strefy (wykonywania uprawnień) dotyczy rozpoznawana sprawa, a zdolność sądową komornika, jako "innej jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej" przewiduje art. 25 § 3 ppsa. Okoliczność, że czynności komornika wykonuje osoba fizyczna, nie powoduje, że w takim właśnie charakterze (art. 25 § 1 ppsa) bierze on udział w postępowaniu. W związku z tym komornik sądowy jako funkcjonariusz publiczny nie może ustanowić pełnomocnikiem innych, niż adwokat czy radca prawny, osób wymienionych w art. 35 § 2 ppsa – w tym małżonka osoby pełniącej funkcję komornika. Pogląd ten wyraził już Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 23 lipca 2007 r., sygn. akt II FSK 630/07. Mając powyższe na uwadze należało na podstawie art. 178 w związku z art. 175 § 1 i art. 193 ppsa skargę kasacyjna odrzucić.