III FSK 1414/23

SENTENCJA Dnia 29 listopada 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Brolik po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej J. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 1 września 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 893/21 w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 29 kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. UZASADNIENIE Wyrokiem z 1 września 2022 r., I SA/Gl 893/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 29 kwietnia 2021 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. We wniesionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej Skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Strona uzasadniła powyższy wniosek prawdopodobieństwem wystąpienia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadniając wniosek Skarżący przedłożył obszerny materiał dowodowy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm., dalej: "P.p.s.a."), zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie wnioskującej o ochronę tymczasową w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Uzasadnienie wniosku powinno się więc odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Ponadto twierdzenia te powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej wnioskującego. W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarżący już na etapie skargi do Sądu pierwszej instancji wnioskował o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Efektem złożonego wniosku było rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który postanowieniem z dnia 25 października 2021 r., sygn. akt I SA/Bd 893/21, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Z uzasadnienia tego orzeczenia wynika, że zdaniem Sądu pierwszej instancji skarżący nie wykazał zaistnienia przesłanek warunkujących zastosowanie instytucji określonej w art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżący nie złożył zażalenia na ww. postanowienie. W skardze kasacyjnej zawarł jednakże ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach. W tym miejscu przypomnieć należy, że oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie uniemożliwia jego ponowienia w razie zmiany okoliczności, co wynika z treści art. 61 § 4 P.p.s.a. (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt II GZ 538/17, z dnia 30 marca 2017 r., sygn. akt II GZ 222/17 czy z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt I FZ 392/16). Skarżący wskazując na okoliczności przemawiające za udzieleniem mu ochrony tymczasowej przedłożył obszerne dokumenty wskazujące na historię jego choroby (za lata 2019-2021), ugodę sądową, zajęcie komornicze, umowę zawartą między nim a Gminą, PIT-37 i PIT-28, oba dokumenty za 2022 r. W rzeczywistości, całość argumentacji skarżącego koncentruje się na podkreśleniu jego złej sytuacji, w jakiej znalazła się na skutek wydania decyzji określającej zobowiązania podatkowe, których wykonanie może być przedmiotem egzekucji. Należy zatem wskazać, że faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z dnia 9 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FZ 128/15). Ponadto trzeba odnotować, że przymusowe wykonanie zobowiązań podatkowych w drodze egzekucji administracyjnej ze swej istoty jest dolegliwe i stanowi ciężar oddziałujący na sytuację finansową zobowiązanego, jednak wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji w administracji. Jak zasadnie podkreśla się w orzecznictwie, przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie jest wyłącznie szkoda, ale szkoda, którą można uznać za znaczną. Ocena zaś znacznego stopnia szkody w następstwie podjęcia czynności egzekucyjnych wymaga wyświetlenia sytuacji finansowej strony (postanowienie NSA z dnia 16 marca 2016 r., sygn. akt II GZ 648/17). Takiego wyświetlenia w ramach sformułowanego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zabrakło. Mimo zatem obszernej dokumentacji, w większości odnoszącej się do stanu zdrowia skarżącego, Sąd nie może ustosunkować się do jego sytuacji finansowej, ponieważ podatnik w pełni jej nie przedstawił. Należy zwrócić uwagę, że uzasadnienie wniosku powinno nawiązywać do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W niniejszej sprawie przedstawione przez skarżącego okoliczności i dokumenty nie wskazują jednoznacznie, że w jego sytuacji finansowo-materialnej, wykonanie zaskarżonej decyzji narazi go na szkodę. Brak jest bowiem możliwości oceny, jak dotkliwa będzie dla skarżącego egzekucja administracyjna spornego zobowiązania podatkowego, a tym samym czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przypomnieć należy, że oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie uniemożliwia jego ponowienia w razie zmiany okoliczności, co wynika z treści art. 61 § 4 P.p.s.a. (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt II GZ 538/17, z dnia 30 marca 2017 r., sygn. akt II GZ 222/17 czy z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt I FZ 392/16). Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 i § 4 w zw. z art. 193 P.p.s.a., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.