II OZ 347/23

SENTENCJA Dnia 21 czerwca 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 stycznia 2023 r., sygn. akt II SA/Wr 378/22 o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi Z. Z. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 24 marca 2022 r., Nr SOC-OP.621.1.9.2022.AB w przedmiocie wymeldowania z miejsca stałego pobytu postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 27 stycznia 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", odrzucił skargę kasacyjną, która została osobiście sporządzona przez skarżącego Z. Z.. Sąd, powołując się na treść art. 175 § 1 p.p.s.a., wskazał, że o obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika skarżący został prawidłowo pouczony. Pomimo tego, skarga kasacyjna nie została sporządzona przez adwokata ani przez radcę prawnego, lecz przez skarżącego osobiście. Dlatego też jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. Zażalenie na ww. postanowienie wniósł skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu. W zażaleniu sformułowano zarzut dotyczący naruszenia art. 178 p.p.s.a. w zw. z art. 177 § 3 p.p.s.a., polegające na przyjęciu, iż skarga kasacyjna w niniejszej sprawie powinna zostać odrzucona jako niedopuszczalna z uwagi na nieuzupełnienie braku formalnego jakim jest konieczność jej sporządzenia przez adwokata lub radcę prawnego, podczas gdy przed wydaniem zaskarżonego postanowienia w sprawie ustanowiony został pełnomocnik urzędu, a zatem prawidłowe zastosowanie art. 177 § 3 p.p.s.a. prowadzić musi do wniosku, iż skarżący może uzupełnić brak formalny w terminie do złożenia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika z urzędu, który rozpoczął swój bieg z chwilą zawiadomienia go o tym fakcie, tj. 24 stycznia 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie podlega uwzględnieniu. Zasadniczo argumentacja zawarta w zażaleniu potwierdza, że skoro skarga kasacyjna została osobiście sporządzona przez skarżącego i przez niego także osobiście podpisana to brak było podstaw do wzywania skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej, której nie sporządził profesjonalny pełnomocnik. Z oczywistych względów przedmiotowa skarga kasacyjna nie spełnia zatem wymogu z art. 175 § 1 p.p.s.a., tj. w zakresie tzw. "przymusu adwokackiego". Jak bowiem stanowi ten przepis skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak adnotacji o sporządzeniu skargi kasacyjnej przez uprawnioną osobę należy odczytywać jako niedopełnienie obowiązku wypływającego z przymusu adwokacko-radcowskiego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2010 r., komentarz do art. 175, teza 15). Niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego przy sporządzeniu skargi kasacyjnej stanowi brak, który nie podlega uzupełnieniu. Oznacza to, że skarga taka podlega odrzuceniu, bez wzywania wnoszącego do uzupełnienia braków w wyznaczonym terminie. Ponadto w okolicznościach niniejszej sprawy dla tej oceny nie ma znaczenia argumentacja zażalenia odwołująca się do "dobrej praktyki sądowej", ponieważ wydanie zaskarżonego postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej już po ustanowieniu pełnomocnika z urzędu nie wywołało dla tegoż pełnomocnika negatywnych skutków, ponieważ w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnik ustanowiony z urzędu złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej (pełnomocnik z urzędu została w dniu 24 stycznia 2023 r. zawiadomiony o wyznaczeniu go pełnomocnikiem dla skarżącego; opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została wniesiona 23 lutego 2023 r.). Z powyższych względów, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w postanowieniu o przyznaniu pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż to wynagrodzenie, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a.