II SAB/Bk 84/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marcin Kojło (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Justyna Siemieniako,, sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 grudnia 2023 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. S. na bezczynność Burmistrza Wasilkowa w przedmiocie wydania danych osobowych p o s t a n a w i a 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu P. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego. , UZASADNIENIE W dniu 14 listopada 2023 r. P.S. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku bezczynność Burmistrza Wasilkowa w zakresie wniosku o wydanie danych osobowych. Skarżący wniósł o: stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa; zobowiązanie organu do załatwienia sprawy, wyznaczając termin do jej załatwienia jeżeli postępowanie jest niezakończone; zarządzenie wyjaśnienia przyczyn i ustalenia osób winnych bezczynności lub przewlekłości, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających bezczynności lub przewlekłości w przyszłości. Skarżący wskazał, że w dniu 19 września 2023 r. złożył w Urzędzie Miejskim w Wasilkowie wniosek o wydanie danych osobowych Pana T.S. Zgodnie z art. 35 § 3 k.p.a. urząd powinien wydać decyzję w ciągu jednego miesiąca. Do dnia dzisiejszego skarżący nie otrzymał decyzji w sprawie złożonego wniosku. Ponaglenie do Wojewody Podlaskiego zostało złożone za pośrednictwem Urzędu Miejskiego w Wasilkowie w dniu 9 listopada 2023 r. Pracownik urzędu E.W. w swojej odpowiedzi na ponaglenie twierdzi, że decyzja została doręczona drogą elektroniczną w dniu 20 października 2023 r. Skarżący zaprzeczył jednak, że otrzymał decyzję drogą elektroniczną. Urząd w swoim piśmie nie wskazał w jaki sposób konkretnie ani na jaką skrzynkę elektroniczną (np. podając konkretny adres skrzynki elektronicznej) decyzja została dostarczona. Z pisma również niejasno wynika jakie konkretne pismo zostało rzekomo dostarczone na adres korespondencyjny [...] [...]9 [...] W. W odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że wniosek z dnia 19 września 2023 r. w sprawie udostępnienia danych osobowych został rozpatrzony i rozstrzygnięty wydaniem decyzji nr USC.5345.491.2023.EW z dnia 20 października 2023 r. odmawiającej udostępnienia danych, doręczonej skarżącemu w dniu 20 października 2023 r. Burmistrz podkreślił, że skarżący kierował pisma do organu w dwojaki sposób wskazując różne adresy korespondencyjne tj.: wniosek o udostępnienie danych jednostkowych w formie tradycyjnej (papierowej) z adresem do korespondencji [...] W. ul. [...] [...]; skarga na czynności USC w formie elektronicznej tj. opatrzona podpisem elektronicznym z adresem do korespondencji [...] C. ul. [...] [...]. Mając to na uwadze oraz fakt, że skarżący nie określił jednoznacznie sposobu w jaki korespondencja ma być doręczona, organ kierując się zasadą szybkości załatwienia sprawy zdecydował o kierowaniu korespondencji skarżącemu drogą elektroniczną, o której mowa w ustawie z dnia 18 listopada 2020 r. Po doręczeniach elektronicznych (Dz.U. z 2023 r. poz. 285 z póżn. zm.). Burmistrz wyjaśnił jednocześnie, że w związku ze złożonym przez skarżącego w dniu 9 listopada 2023 r. ponagleniem w dniu 14 listopada 2023 r. przesłano decyzję, o której mowa wyżej w formie tradycyjnej (papierowej) na adres wskazany we wniosku o udostępnienie danych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga jest niedopuszczalna. Zgodnie z art. 53 § 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.") skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W dniu 22 czerwca 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów w sprawie o sygn. II OPS 5/19 podjął uchwałę o treści: wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że termin "w każdym czasie", którym posłużył się ustawodawca w art. 53 § 2b p.p.s.a., musi być postrzegany w aspekcie trwającego w dacie składania skargi i naruszającego czas załatwienia sprawy stanu postępowania administracyjnego, co prowadzi do wniosku, że możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność, z przyczyn związanych z prawną konstrukcją i istotą bezczynności, obejmuje przedział czasowy od zaistnienia stanu bezczynności "oprotestowanego" wniesionym ponagleniem aż do załatwienia sprawy, której bezczynność dotyczy. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że zakończenie postępowania, którego sposób prowadzenia jest skarżony, skutkuje ustaniem stanu podlegającego kontroli sądowej tj. stanu bezczynności. Naczelny Sąd Administracyjny zanegował tym samym pogląd o dopuszczalności nielimitowanego żadnym terminem orzekania w przedmiocie bezczynności. W związku z powyższym kontrolowany w wyniku skargi na bezczynność stan rzeczy, musi być w dacie wniesienia tej skargi aktualny nie zaś historyczny. Przy czym podzielić należy pogląd, że skarga na bezczynność postępowania administracyjnego podlega odrzuceniu, jeżeli została wniesiona po wydaniu decyzji przez organ, któremu zarzucono bezczynność, nawet wówczas, gdy decyzja ta nie jest jeszcze ostateczna (por. np. postanowienie NSA z 24 stycznia 2023 r. sygn. akt II OSK 1575/22). Z nadesłanych akt wynika, że wniosek o udostępnienie danych jednostkowych z rejestru mieszkańców oraz rejestru PESEL skarżący złożył 19 września 2023 r. Organ w dniu 21 września 2023 r. wystosował do skarżącego wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku, poprze wykazanie interesu prawnego. W dniu 18 października 2023 r. organ zawiadomił skarżącego o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do 27 października 2023 r. W dniu 20 października 2023 r. została wydana decyzja, którą wysłano elektronicznie na adres epuap, z którego skarżący kierował korespondencję w toku postępowania. Po wystosowaniu ponaglenia, w dniu 14 listopada 2023 r. skarżący złożył skargę na bezczynność, czyniąc to jednak po wydaniu decyzji przez Burmistrza. Przy czym bez znaczenia pozostają dywagacje skarżącego o niedoręczeniu mu tej decyzji. Nie sposób bowiem utożsamiać momentu wydania i doręczenia decyzji. Doręczenie decyzji ma taki skutek, że wchodzi ona do obrotu prawnego i decyduje o związaniu treścią decyzji organu (art. 110 § 1 k.p.a.). Datą wydania decyzji jest natomiast data jej podpisania przez osobę upoważnioną do jej wydania, przy czym w razie wątpliwości datą podpisania jest data umieszczona na decyzji. W wyroku z dnia 4 sierpnia 2022 r. sygn. akt III OSK 7246/21, Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że z chwilą podpisania decyzji administracyjnej mamy do czynienia z wydaniem decyzji w sensie procesowym w tym znaczeniu, że istnieje decyzja administracyjna, a dzień wydania decyzji jest miarodajny dla oceny podstawy prawnej i podstawy faktycznej decyzji. Zasada związania decyzją rozciąga się zatem także na okres między wydaniem decyzji a jej doręczeniem, bowiem również w tym czasie organ administracji publicznej nie może zmieniać wydanej decyzji, która "istnieje" już w momencie wydania, choć wywiera skutki prawne dopiero z chwilą doręczenia stronie. Data wydania (sporządzenia) decyzji zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a. jest czynnością procesową wywołującą oznaczone, choć nie wszystkie skutki prawne. Doręczenie decyzji zgodnie z art. 110 k.p.a. powoduje jej wejście do obrotu prawnego, rozpoczyna bieg terminu do wniesienia odwołania, złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Wobec powyższego dla oceny, czy w dacie wniesienia skargi na bezczynność organ załatwił sprawę, ma znaczenie data wydania decyzji, a nie data jej doręczenia stronie (zob. też wyrok NSA z dnia 24 maja 2023 r. sygn. akt III OSK 493/22). Reasumując, skarga na bezczynności wniesiona po wydaniu decyzji podlega odrzuceniu, jest bowiem niedopuszczalna z tego względu, że w momencie wniesienia dotyczy stanu nieaktualnego (historycznego). Taka skarga przede wszystkim nie może osiągnąć zamierzonego rezultatu w postaci zdyscyplinowania organu do załatwienia sprawy, które już nastąpiło. Skoro organ wydał decyzję, to ustał stan postępowania podlegający kontroli sądu administracyjnego. Odrębną kwestią jest doręczenie takiej decyzji, to jednak nie podlegało badaniu w ramach złożonej w niniejszej sprawie skargi. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. O zwrocie wpisu postanowiono w myśl art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.